I SA/Bk 18/12
WyrokWSA w Białymstoku2012-03-20
Skład orzekający: Sławomir Presnarowicz, Mieczysław Markowski, Jacek Pruszyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania podatkowego, złożony po upływie miesiąca od dnia, w którym strona lub jej pełnomocnik powzięli wiadomość o wydaniu decyzji, może zostać uwzględniony?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że wniosek o wznowienie postępowania podatkowego został złożony po upływie ustawowego terminu. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie daty, od której należy liczyć miesięczny termin do złożenia wniosku, co w ocenie sądu nastąpiło z chwilą doręczenia decyzji pełnomocnikowi strony lub z chwilą, gdy pełnomocnik strony zapoznał się z aktami sprawy, a nie z chwilą osobistego zapoznania się z decyzją przez Prezesa Zarządu.Stan faktyczny
Spółka z o.o. wniosła o wznowienie postępowania podatkowego zakończonego decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] października 2010 r., twierdząc, że nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, ponieważ decyzja została doręczona osobie nieuprawnionej. Organy podatkowe odmówiły wznowienia, uznając, że wniosek został złożony po terminie, a pełnomocnictwo do reprezentowania spółki było skuteczne. Spółka zaskarżyła decyzję odmowną, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących skuteczności doręczenia, pozbawienia możliwości działania oraz terminu do złożenia wniosku o wznowienie.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Sławomir Presnarowicz (spr.), Sędziowie sędzia NSA Mieczysław Markowski, sędzia WSA Jacek Pruszyński, Protokolant Beata Rusiecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 07 marca 2012 r. sprawy ze skargi "A. [...]" Spółka z o.o. w G. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania podatkowego zakończonego decyzją ostateczną w sprawie podatku od towarów i usług za miesiąc październik i grudzień 2005 roku oddala skargę.
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w B. decyzją z [...] kwietnia
2010 r., Nr [...] określił A.O. Spektrum Sp. z o.o. z G. (dalej powoływana także jako: "skarżąca Spółka") wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług za październik i grudzień 2005 r. Po rozpatrzeniu odwołania skarżącej Spółki, Dyrektor Izby Skarbowej w B., decyzją z dnia [...] października 2010 r. Nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu I instancji za październik 2005 r. zaś za grudzień 2005 r. uchylił i orzekł co do istoty sprawy. Decyzję doręczono, pełnomocnikowi skarżącej Spółki radcy prawnemu L. M. w dniu 11.10.2010 r.
Pismem z dnia 08.09.2011 r. skarżąca Spółka, za pośrednictwem pełnomocnika, wniosła o wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] października 2010 r., wywodząc, że nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. W uzasadnieniu wniosku Spółka wskazała, iż powyższa decyzja została doręczona osobie nieuprawnionej, gdyż A. O. udzielając w dniu 18.11.2004 r. pełnomocnictwa U. O. działał w imieniu własnym nie zaś w imieniu "A.O. [...]" sp. z o.o. w G. Pełnomocnictwo to nie zawiera oświadczenia o działaniu w imieniu Spółki. Zatem U. O. nie była umocowana
do działania w imieniu skarżącej Spółki, lecz w sprawach A. O., wobec czego nie mogła udzielić w imieniu Spółki pełnomocnictwa do działania przed Dyrektorem Izby Skarbowej w B. L. M. W ocenie pełnomocnika skarżącej Spółki fakt, że w dacie udzielenia pełnomocnictwa w Spółce ustanowiony był zarząd dwuosobowy z reprezentacją łączną potwierdza fakt, że pełnomocnictwo z dnia 18.11.2004 r. nie dotyczyło Spółki.
Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...] października 2011 r.
Nr [...] odmówił wznowienia postępowania podatkowego zakończonego ostateczną decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] października 2010 r. w sprawie podatku od towarów i usług za październik i grudzień 2005 r.
Nie zgadzając się z rozstrzygnięciem organu, skarżąca Spółka wniosła odwołanie, w którym domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji i wydanie postanowienia o wznowieniu postępowania zakończonego decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w B. z [...] października 2010 r. Skarżonej decyzji zarzucono błędne przyjęcie, że radca prawny L. M. była umocowana w sprawie
do reprezentowania skarżącej Spółki, a w konsekwencji brak ustalenia
o niezawinionym nie wzięciu udziału w postępowaniu przez podatnika oraz błędne przyjęcie, iż upłynął termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2011 r. Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w B. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W ocenie organu wniosek skarżącej Spółki z 9 września 2011 r. - data wpływu (data stempla pocztowego 08.09.2011 r.) o wznowienie postępowania został złożony po upływie terminu. Podkreślił, że wznowienie postępowania podatkowego z powodu, gdy strona nie z własnej winy nie brała udziału w postępowaniu następuje w sytuacji, gdy wystąpią łącznie dwie przesłanki: żądanie wznowienia składa strona oraz żądanie zostaje złożone w terminie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji.
W przedmiotowej sprawie ostateczna decyzja Dyrektora Izby Skarbowej
w B. z dnia [...].10.2010 r., została doręczona pełnomocnikowi skarżącej Spółki radcy prawnemu L. M. w dniu 11.10.2010 r. W tym momencie rozpoczął bieg miesięczny termin do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. Przedmiotowy wniosek skarżąca Spółka złożyła dopiero w dniu 08.09.2011 r., a więc po upływie terminu określonego w art. 241 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej powoływana w skrócie jako "o.p."), co uzasadniało wydanie decyzji w trybie art. 243 § 3 o.p. - odmawiającej wznowienia postępowania. Wskazał, że w aktach sprawy znajdują się złożone w dniu 22.07.2010 r. pełnomocnictwa: z dnia 18.11.2004 r. udzielone przez A. O. - Prezesa Zarządu "A.O. [...]" sp. z o.o. U. O. oraz pełnomocnictwo substytucyjne z dnia 19.07.2010 r. udzielone przez U. O. dla radcy prawnego L. M. Przyjąć zatem należało, że decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...].10.2010 r. została doręczona w sposób prawidłowy. Organ zaznaczył, że w sprawie zamiar skarżącej Spółki, co do jej reprezentacji w postępowaniu odwoławczym w zakresie podatku od towarów i usług za październik i grudzień 2005 r. nie pozostawiał wątpliwości. Pełnomocnictwo z dnia 18.11.2004 r. i pełnomocnictwo substytucyjne z dnia 19.07.2010 r. zostały bowiem przedłożone do akt sprawy "A.O. [...]" sp. z o.o. w dniu 22.07.2010 r., po doręczeniu Spółce postanowienia w sprawie wyznaczenia 7-dniowego terminu do wypowiedzenia w zakresie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego. Skoro, w udzielonych pełnomocnictwach nie było zastrzeżenia, który z pełnomocników jest upoważniony do odbioru pism, organ miał prawo wyboru pełnomocnika, któremu zostanie doręczona decyzja podatkowa.
Z powyższą decyzją nie zgodziła się skarżąca Spółka i w złożonej
do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku skardze, wniosła
o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Skarżonemu rozstrzygnięciu Spółka zarzuciła naruszenie:
- art. 145 § 1 i 2 o.p. poprzez przyjęcie skuteczności doręczenia decyzji objętej skargą o wznowienie, choć radca prawny L. M. nie była skutecznie umocowana do reprezentowania skarżącej Spółki w postępowaniu zakończonym podpisaniem decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] października 2010 r. w sprawie [...];
- art. 240 § 1 pkt 4 o.p. poprzez błędne przyjęcie, że skarżąca Spółka nie została bez własnej winy pozbawiona możliwości działania w sprawie [...];
- art. 241 § 2 pkt 1 o.p. poprzez błędne określenie dnia, w którym rozpoczął bieg miesięczny termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania zakończonego podpisaniem decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] października 2010 r. w sprawie [...];
zaś z ostrożności procesowej także art. 241 § 2 pkt 1 o.p. poprzez pominięcie, że pierwsze żądanie wznowienia postępowania zgłoszone zostało w istocie pismem z dnia 21 lipca 2011 r.
W uzasadnieniu skargi, pełnomocnik skarżącej Spółki, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wskazał, że udzielając U. O. pełnomocnictwa w dniu 18 listopada 2004 r. A. O. działał w imieniu własnym a nie w imieniu "A.O. [...]" sp. z o.o. Dodatkowo, na dzień udzielenia pełnomocnictwa - tj. 18 listopada 2004 r., w spółce ustanowiony był zarząd dwuosobowy z reprezentacją łączną. Skoro pełnomocnictwo zostało podpisane jedynie przez A. O., nie można przyjąć, że było udzielone w imieniu skarżącej Spółki. Ponadto, strona skarżąca wskazała, że upoważnienie udzielone U. O. obejmowało umocowanie do "wyboru pełnomocników przed sądami, komornikami, innymi organami państwa, takimi jak organy administracji, podatkowe i skarbowe, osobami trzecimi prywatnymi i przedsiębiorcami państwowymi i niepaństwowymi". U. O. nie była upoważniona do zastępowania w postępowaniach przed organami, a zatem i prawa do udzielania dalszych (substytucyjnych) pełnomocnictw w takich sprawach. Tym samym nieprawidłowo w sprawie został ustanowiony pełnomocnik r.pr. L. M., albowiem powyższe nie wynikało z pełnomocnictwa udzielonego U. O. Ponadto, zdaniem skarżącej Spółki, nawet gdyby U. O. była pełnomocnikiem w sprawie, a r.pr. L. M. pełnomocnikiem substytucyjnym, to decyzje winny zostać doręczone pełnomocnikowi, a nie pełnomocnikowi substytucyjnemu.
Zdaniem autora skargi, błędne jest także stanowisko organu, jakoby w sprawie nie został dochowany miesięczny termin na złożenie wniosku o wznowienie postępowania, określony w art. 241 § 2 pkt 1 o.p. Skarżąca Spółka zapoznała się
z treścią decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...].10.2010 r. w dniu 31 sierpnia 2011 r. w siedzibie organu i od tej daty rozpoczął biec termin do złożenia wniosku o wznowienie postępowania.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku, zważył co następuje.
Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
Sąd administracyjny został wyposażony w funkcje kontrolne działalności administracji publicznej, co oznacza, że w przypadku zaskarżenia decyzji, sąd bada jej zgodność z przepisami prawa (art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo
o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej powoływana jako p.p.s.a.). Podstawowym celem i efektem kontroli sądowej jest więc eliminowanie z obrotu aktów i czynności organów administracji publicznych niezgodnych z prawem
i przywrócenie stanu zgodnego z prawem poprzez wydanie orzeczenia odpowiedniej treści.
W rozpatrywanej sprawie Sąd nie dopatrzył się wskazanych naruszeń prawa przez organ, dających podstawę do uchylenia, czy stwierdzenia nieważność
w całości lub w części zaskarżonej decyzji.
Zasadniczy spór w sprawie, pomiędzy skarżącą Spółką a organami podatkowymi, sprowadzał się do oceny, czy było dopuszczalne wznowienie postępowania podatkowego, zakończonego ostateczną decyzją z dnia
[...] października 2010 r. w przedmiocie rozliczenia podatku od towarów i usług
za październik i grudzień 2005 r.
Na wstępie należy zwrócić uwagę na treść art. 128 o.p., w której została sformułowana zasada trwałości decyzji. Wskazuje ona, iż w przypadku rozstrzygnięć, od których nie służy odwołanie w postępowaniu podatkowym, stają się one ostateczne. Nie oznacza to jednak, że są one bezwzględnie niewzruszalne. Zapewnienie bezpieczeństwa obrotu prawnego nie może bowiem być celem samym w sobie. Ustawodawca dopuszcza zatem możliwość zaistnienia sytuacji wyjątkowych, w których będzie można dokonać wyeliminowania rozstrzygnięć wadliwych. Celowi temu służą tzw. nadzwyczajne środki wzruszeń decyzji ostatecznych, wśród których rozróżnia się między innymi wznowienia postępowania uregulowane w art. 240 o.p.
Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą możliwość prawną ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie, w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością wyliczoną wyczerpująco w przepisach prawa procesowego. W postępowaniu podatkowym, stosownie do regulacji zawartej
w art. 240 § 1 o.p., wznowienie postępowania zakończonego decyzją ostateczną możliwe jest jeżeli zachodzą przyczyny enumeratywnie wyliczone w art. 240 o.p.,
to znaczy przynajmniej jedna z przyczyn w tym przepisie wskazanych. Postępowanie "wznowieniowe" toczy się w bardzo zawężonych ramach i na co należy zwrócić szczególne uwagę, przedmiotem tego postępowania nie jest ponowne rozpoznanie sprawy we wszystkich jej aspektach, a jedynie zbadanie czy zaszły wyjątkowe okoliczności, ściśle wyliczone w art. 240 § 1 o.p.
Stosownie do art. 241 § 2 pkt 1 o.p., wznowienie postępowania z przyczyny wymienionej w art. 240 § 1 pkt 4 o.p., następuje tylko na żądanie strony wniesione
w terminie miesiąca od dnia powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji.
W orzecznictwie wskazuje się, że zwrot "powzięcie wiadomości o wydaniu decyzji" należy rozumieć jako dowiedzenie się o wydaniu decyzji i o zawartym w niej rozstrzygnięciu - wyrok NSA z dnia 10 marca 2006 r., sygn. akt II OSK 622/05, ONSAiWSA 2006, nr 5, poz. 133.
Jednocześnie wskazać należy, iż postępowanie "wznowieniowe" toczy się
w dwóch fazach - pierwszej, w której organ jest zobowiązany do zbadania dopuszczalności wniosku o wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją podatkową oraz drugiej - w której organ bada, czy zostały spełnione przesłanki wymienione w art. 240 § 1 o.p. W pierwszym etapie organ ma obowiązek zbadania, czy wniosek strony zawiera przesłankę określoną w art. 240 § 1 o.p. oraz czy został zachowany termin do wniesienia żądania wznowienia postępowania określony w art. 241 § 2 o.p. W orzecznictwie wskazuje się, że jest to etap wstępny, w którym nie bada się istnienia wskazanej przesłanki wznowienia postępowania. Istnienie przesłanki wskazanej w żądaniu o wznowienie postępowania może dopiero zostać rozpoznane w drugim etapie postępowania dotyczącego wznowienia postępowania, to jest po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania na podstawie art. 243 § 1 o.p. (wyrok WSA w Poznaniu z dnia 13 lipca 2006 r., sygn. akt I SA/Po 1315/05, LEX nr 515232). Jeżeli organ uznaje, że wniosek o wznowienie postępowania jest dopuszczalny, wówczas wydaje postanowienie o wznowieniu postępowania (art. 243 § 1 o.p.), natomiast jeżeli nie - wówczas wydaje decyzję odmawiającą wznowienia postępowania (art. 243 § 3 o.p.).
W ocenie Sądu, zgodzić się należy z Dyrektorem Izby Skarbowej
w B., iż skarżąca Spółka nie dochowała miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 241 § 2 pkt 1 o.p., na złożenie wniosku o wznowienie postępowania,
od dnia powzięcia wiadomości wydaniu decyzji. Tym samym istniały podstawy
do wydania decyzji odmawiającej wznowienia postępowania, zakończonego ostateczną decyzją podatkową.
Z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że ostateczna decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...].10.2010 r. Nr [...] została doręczona pełnomocnikowi skarżącej Spółki - radcy prawnemu L. M. w dniu 11.10.2010 r. Decyzja została odebrana przez upoważnionego pracownika kancelarii Panią M. K. (k. 16/8 akt adm.).
Wbrew zarzutom skargi, brak jest podstaw do zakwestionowania prawidłowości ustanowienia radcy prawnego - Pani L. M., pełnomocnikiem skarżącej Spółki w sprawie dotyczącej wysokości zobowiązania w podatku
od towarów i usług za październik i grudzień 2005 r.
Oceniając prawo pełnomocnika do reprezentowania strony skarżącej przed organami podatkowymi nie sposób nie odnieść się do istoty tej instytucji. Udzielenie pełnomocnictwa następuje w drodze jednostronnej czynności prawnej dokonanej przez mocodawcę. Polega ono na złożeniu oświadczenia woli, przy czym
od pełnomocnika nie wymaga się przyjęcia pełnomocnictwa. Tak więc pełnomocnictwo to umocowanie do działania w cudzym imieniu, które oparte jest na oświadczeniu reprezentowanego (art. 96 k.c.). Czynność prawna dokonana przez pełnomocnika w granicach umocowania pociąga za sobą skutki bezpośrednio dla reprezentowanego (art. 95 § 2 k.c.).
W aktach sprawy podatkowej znajduje się złożony w dniu 22 lipca 2010 r. dokument pełnomocnictwa, datowany na dzień 18 listopada 2004 r., zatytułowany "Upoważnienie" o udzieleniu przez A. O. - Prezesa Zarządu "A.O. [...]" Sp. z o.o. pełnomocnictwa ogólnego żonie U. O. (k. 6/5 akt adm.), oraz pełnomocnictwo substytucyjne z dnia 19 lipca 2010 r., udzielone przez U. O. radcy prawnemu L. M. (k. 6/3 akt adm.). Powyższe dokumenty zostały złożone wraz z pismem przewodnim, w którym jako podatnik została wskazana skarżąca Spółka, reprezentowana przez radcę prawnego - L. M., z Kancelarii Radców Prawnych [...] sp.j. w B. (k. 6/1 akt adm.). W świetle powyższego, zważywszy na treść art. 136 o.p., przyjąć należało, że skarżąca Spółka w sprawie podatkowej, od dnia 22 lipca 2010 r. działała przez swego pełnomocnika - U. O., która ustanowiła pełnomocnikiem radcę prawnego - L. M.
Wbrew twierdzeniom skargi, brak jest podstaw do przyjęcia, że A. O. udzielając upoważnienia żonie - U. O., w dniu 18 listopada 2004 r. działał w imieniu własnym a nie w imieniu skarżącej Spółki. W treści upoważnienia wyrażanie jest wskazane, że A. O. pełni funkcję Prezesa Zarządu "A.O [...]" sp. z o.o., a zatem zasadnie organy przyjęły, że dotyczy ono umocowania do reprezentowania Spółki.
Powyższej oceny nie zmienia fakt, iż w dacie wskazanej w upoważnieniu,
w skarżącej Spółce ustanowiony był zarząd dwuosobowy z reprezentacją łączną. Zaznaczyć należy, iż dokument pełnomocnictwa został złożony do akt sprawy podatkowej 22 lipca 2010 r., a zatem w okresie, kiedy w skarżącej Spółce istniał zarząd jednoosobowy, zaś prezesem zarządu był właśnie A. O. Skoro,
w dacie złożenia dokumentu pełnomocnictwa, daną czynność mógł wykonać osobiście A. O. - Prezes Zarządu, to tym bardziej mógł się posłużyć pełnomocnikiem. Jednocześnie zaznaczyć należy, iż data udzielenia pełnomocnictwa nie ma znaczenia dla skutecznego podjęcia czynności procesowych przez pełnomocnika (dokument pełnomocnictwa nie musi zawierać daty), bowiem w każdym wypadku owe czynności mogą być konwalidowane. Dlatego też przyjąć należało, że skoro na dzień złożenia dokumentu pełnomocnictwa do akt sprawy, skarżąca Spółka mogła być reprezentowana przez A. O. jednoosobowo, udzielone U. O. upoważnienie, było skuteczne i wywierało skutki prawne bezpośrednio dla mocodawcy, czyli skarżącej Spółki. Podkreślić należy, iż U. O. miała świadomość, iż reprezentuje skarżącą Spółkę, albowiem udzielają dalszego pełnomocnictwa z dnia 19 lipca 2010 r. wyraźnie zaznaczyła, że działa "jako pełnomocnik A.O. [...] sp. z o.o." (k. 6/3 akt adm.).
Nie budzi wątpliwości Sądu także zakres przedmiotowy udzielonego pełnomocnictwa U. O. Z treści dokumentu jednoznacznie wynika, iż skarżąca Spółka udziela pełnomocnictwa ogólnego, a to, stosownie do art. 98 k.c., jest pełnomocnictwem o najszerszym zakresie umocowania, gdyż obejmuje umocowanie do dokonywania czynności zwykłego zarządu. Oznacza to, że pełnomocnictwo takie przyznaje kompetencję do dokonywania wszelkich czynności, jakie mieszczą się w zakresie zwykłego zarządu, zarówno o charakterze materialnym jak i procesowym. Dodatkowo w treści pełnomocnictwa wskazuje się, że pełnomocnictwo dotyczy także "wyboru pełnomocników przed sądami i komornikami, innymi organami państwa, takimi jak organy administracji, podatkowe i skarbowe...", tym samym, wbrew zarzutom skargi, U. O. była umocowana do ustanowienia w sprawie dalszych pełnomocnictw. W świetle powyższego przyjąć należało, że U. O. była umocowana do udzielenia dalszego pełnomocnictwa radcy prawnemu L. M., która to pełnomocnik działała w imieniu i na rzecz skarżącej Spółki.
Powyższe okoliczności, w ocenie Sądu jednoznacznie wskazują, że radca prawny L. M. została w prawidłowy sposób umocowana do reprezentowania skarżącej Spółki w spornej sprawie podatkowej. W trakcie prowadzonego w 2010 r. postępowania pełnomocnik podejmowała szereg czynności procesowych, składała pisma oraz wnioski dowodowe, a zatem nie budzi wątpliwości jej świadomość,
że reprezentowała skarżącą Spółkę.
Odnoszą się do zarzutów skargi, dotyczących nieprawidłowego doręczenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w B. do rąk pełnomocnika substytucyjnego a nie pełnomocnika zwykłego, należało je uznać za bezpodstawne. Tryb doręczania decyzji, w ramach prowadzonego postępowania podatkowego, ustanowionym w sprawie pełnomocnikom strony regulują przepisy art. 145 § 1 - 3 o.p., z których wynika, że gdy strona działa przez pełnomocnika, pisma należy zawsze doręczyć pełnomocnikowi. Obowiązkiem strony, która ustanowiła więcej niż jednego pełnomocnika, jest wyznaczenie jednego z nich jako właściwego do doręczeń. W przypadku niewyznaczenia pełnomocnika właściwego do doręczeń organ podatkowy doręcza pismo jednemu z pełnomocników.
Z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca Spółka wśród ustawionych pełnomocników wskazała pełnomocnika do doręczeń, a zatem organ podatkowy miał prawo wyboru, któremu z pełnomocników doręczy decyzję podatkową. Zaznaczyć przy tym należy, iż organ, po ustanowieniu w sprawie pełnomocników, korespondencję kierował wyłącznie do radcy prawnego L. M. (pisma, wezwania, postanowienia), a zatem zasadnym było doręczenie także jej, decyzji kończącej postępowanie odwoławcze. W ocenie Sądu, wskazany w skardze pogląd zaprezentowany w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 14.11.2008 r., I Cz 100/08, nie może znaleźć pełnego zastosowania przed organami podatkowymi (administracji publicznej), albowiem dotyczył on pism w postępowaniu sądowym a nie postępowaniu administracyjnym.
W świetle powyższych rozważań, zgodzić się należy z Dyrektorem Izby Skarbowej w B., iż organ skutecznie doręczył w dniu 11 października
2010 r., skarżącej Spółce, reprezentowanej przez radcę prawnego - L. M., decyzję z dnia [...].10.2010 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług
za październik i grudzień 2005 r. Tym samym, przyjąć należało, że wniosek skarżącej Spółki o wznowienie postępowania z dnia 8 września 2011 r., został złożony z uchybieniem miesięcznego terminu od momentu powzięcia wiadomości
o wydaniu decyzji.
W ocenie Sądu, skarżąca Spółka błędnie wywodzi, iż powzięła wiadomość
o wydaniu decyzji dopiero w dniu 31 sierpnia 2011 r. - osobistego zapoznania się Prezesa Zarządu skarżącej Spółki z treścią decyzji w siedzibie organu. Z akt sprawy bezsprzecznie wynika, iż w dniu 7 lipca 2011 r., stawił się w organie aplikant radcowski - T. G., z upoważnienia pełnomocnika skarżącej Spółki - radcy prawnego P. L., który zapoznał się aktami sprawy oraz sporządził z nich fotografie. Jak wynika z notatki urzędowej sporządzonej na okoliczność przeglądania akt sprawy (k. 20/1 akt adm.), umocowany pełnomocnik zapoznał się z dokumentami zgromadzonymi w postępowaniu odwoławczym, a zatem także z decyzją z dnia [...] października 2010 r. (choć nie sporządził z niej fotografii). Świadczy o tym fakt, iż w dniu 21 lipca 2011 r., pełnomocnik skarżącej Spółki - radca prawny P. L., wystąpił z wnioskiem o doręczenie decyzji z dnia [...] października 2010 r., w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za miesiące październik i grudzień 2005 r. Przyjąć zatem należało, zakładając nawet, iż doręczenie decyzji w dniu 11 października 2010 r. radcy prawnemu - L. M. było nieskuteczne (z czym Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę się nie zgadza), że skarżąca Spółka już w dniu 21 lipca 2011 r. posiadała informację nie tylko o wydaniu przedmiotowej decyzji, ale także o jej przedmiocie i treści. Jak wskazano na wstępie uzasadnienia wyroku, pojęcia "powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji" nie można utożsamiać
z osobistym zapoznaniem się z jej treścią i jej pełnym uzasadnieniem - wystarczające jest, że strona lub jej pełnomocnik (jak w niniejszej sprawie) powziął wiadomość o jej wydaniu oraz rozstrzygnięciu. Nie jest wymagane osobiste zapoznanie się z pełnym uzasadnieniem decyzji. Tym samym przyjąć należy, zakładając nawet jak twierdzi skarżąca Spółka, że doręczenie decyzji L. M. było nieskuteczne, iż skarżąca Spółka powzięła wiadomość o wydaniu decyzji w dniu 7 lipca 2011 r. (zapoznania się zastępcy pełnomocnika z aktami postępowania odwoławczego), a zatem, składając w dniu 8 września 2011 r., wniosek o wznowienie postępowania, nie dochowała terminu z art. 241 § 2 pkt 1 o.p.
Brak jest również jakichkolwiek podstaw do uwzględnienia zarzutu skargi, jakoby skarżąca Spółka wniosek o wznowienie postępowania złożyła już w istocie
w dniu 21 lipca 2011 r. Pismo skarżącej Spółki z dnia 21 lipca 2011 r. dotyczyło wniosku o doręczenie decyzji, a nie wznowienia zakończonego postępowania.
W uzasadnieniu złożonego wniosku w żadnym miejscu nie pojawia się zwrot "wznowienie postępowania", wręcz przeciwnie - skarżąca Spółka kwestionując prawidłowość doręczenia decyzji radcy prawnemu L. M., żąda ich skutecznego doręczenia celem "otwarcia terminu do wniesienia skarg". Tym samym, powyższego pisma nie można uznać za wniosek o wznowienie postępowania. Jednocześnie takie stanowisko skarżącej Spółki jest wewnętrznie sprzeczne z innymi argumentami podnoszonymi w skardze - nie można bowiem złożyć wniosku o wznowienie postępowania (21 lipca 2011 r.) przed datą powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji, które nastąpiło zgodnie z twierdzeniami skarżącej Spółki, w dniu 31 sierpnia 2011 r.
Końcowo odnosząc się do zarzutu skargi naruszenia art. 240 § 1 pkt 4 o.p., wskazać należy, iż nie mógł być on w sprawie naruszony, albowiem przedmiotem zaskarżonej decyzji nie była ocena zaistnienia przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania podatkowego. Skarżoną decyzją organ odmówił wznowienia postępowania podatkowego z uwagi na niedopuszczalność wniosku (uchybienie terminu z art. 241 § 2 pkt 1 o.p.) a nie z przyczyny niespełnienia przesłanki pozbawienia możliwości działania strony w sprawie bez jej winy. Dopiero po ewentualnym wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (które
w sprawie nie nastąpiło) organ może oceniać istnienie konkretnych przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania zakończonego ostateczną decyzją podatkową.
Reasumując, w okolicznościach sprawy brak jest podstaw do uznania,
iż skarżąca Spółka dochowała miesięcznego terminu, o którym mowa w art. 241 § 2 pkt 1 o.p. na złożenie wniosku o wznowienie postępowania od chwili powzięcia wiadomości o wydaniu decyzji. Tym samym, organy zasadnie odmówiły wznowienia postępowania na podstawie art. 243 § 3 o.p.
W związku z tym, że Sąd nie dopatrzył się w sprawie naruszenia przepisów prawa, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło