I OZ 805/13

Dnia 16 października 2013 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Jerzy Bujko po rozpoznaniu w dniu 16 października 2013 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K.P. i F.P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2013 roku, sygn. akt I SA/Wa 2111/12 odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 kwietnia 2013 roku, sygn. akt I SA/Wa 2111/12 oddalającego skargę K.P. i F.P. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] października 2012 roku, nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie Postanowieniem z dnia 28 czerwca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił jako złożony przedwcześnie wniosek o przewrócenie terminu do sporządzenia uzasadnienia wyroku z dnia 17 kwietnia 2013 r. oddalającego skargę K.P. i F.P. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] października 2012 r. w przedmiocie umorzenia postępowania. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że skarżący składając zażalenie na postanowienie z dnia [...] kwietnia 2013 r. odmawiające sporządzenia uzasadnienia wyroku z powodu uchybienia terminu do złożenia wniosku o jego sporządzenie, wyrazili przekonanie, że wniosek ten złożyli w terminie. Jednocześnie składając wniosek o przywrócenie tego terminu nie kwestionują faktu, że uchybili terminowi, jednakże w ich ocenie to uchybienie nie było zawinione. Sąd podkreślił, że powyższe instytucje procesowe oparte są na przeciwstawnych przesłankach. Dodatkowo zaznaczył, że wniosek o przywrócenie terminu, zgodnie z art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Z niniejszego wynika, że siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu rozpoczyna bieg od daty powzięcia wiadomości o uchybieniu terminu. Jeżeli natomiast strona jest przekonana, że Sąd błędnie uznał, iż do uchybienia terminu doszło, czego wyrazem jest złożenie przez stronę środka odwoławczego (w tym przypadku zażalenia) od orzeczenia Sądu, to wspomniany siedmiodniowy termin w ogóle nie rozpoczął biegu. Nie można bowiem twierdzić, że ustała przyczyna uchybienia terminu, jeżeli jednocześnie wyraża się przekonanie, że do uchybienia terminu nie doszło. Skoro tak, to złożenie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności jest przedwczesne. Zażalenie na powyższe postanowienie wnieśli K.P. i F.P. zarzucając Sądowi I instancji naruszenie art. 88 p.p.s.a., gdyż z mocy ustawy dopuszczalny był wniosek o przywrócenie terminu złożony z ostrożności procesowej skarżących, na wypadek nieuwzględnienia złożonego przez nich zażalenia oraz naruszenie art. 133 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 166 p.p.s.a., gdyż przedmiotowy wniosek został złożony na podstawie art. 86 p.p.s.a. z zachowaniem warunków określonych w art. 87 p.p.s.a., a w konsekwencji nie było dopuszczalne odrzucenie tego wniosku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest uzasadnione. Sąd w składzie rozpoznającym sprawę nie podziela poglądów zawartych w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, stwierdzając jednocześnie, iż brak jest podstaw do przyjęcia jako utrwalonego w orzecznictwie sądowoadministracyjnym stanowiska, że niedopuszczalne jest jednoczesne wniesienie środka odwoławczego od rozstrzygnięcia sądu opartego na fakcie uchybienia terminu do dokonania czynności procesowej wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. Stwierdzenie w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, iż omawiane instytucje procesowe wykluczają się wzajemnie, gdyż oparte są na przeciwstawnych przesłankach oznacza tylko tyle, że oba te środki procesowe nie mogą być jednocześnie uzasadnione i tym samym uwzględnione. Siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu z art. 87 § 1 p.p.s.a. rozpoczyna bieg od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jest to więc okoliczność obiektywnie istniejąca, niezależnie od poglądów i stanowiska strony a także jej twierdzeń podnoszonych w zażaleniu na orzeczenie wydane na skutek stwierdzenia uchybienia terminu. Nie można przy tym wykluczyć, że składając to zażalenie strona świadomie niesłusznie kwestionowała fakt swego spóźnienia przy dokonaniu czynności procesowej. Natomiast wniosek o przywrócenie terminu może być oparty na całkowicie odmiennych twierdzeniach, niż podniesiono w treści zażalenia. Strona może wykazać, że w okresie biegu terminu do dokonania czynności procesowej była na przykład obłożnie chora i termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu rozpoczął swój bieg od dnia wyzdrowienia a nie od dnia uprawomocnienia się postanowienia oddalającego zażalenie. Tylko wyjątkowo bieg terminu z art. 87 § 1 p.p.s.a. można byłoby liczyć od dnia doręczenia odpisu postanowienia oddalającego zażalenie, gdyby z okoliczności sprawy bezspornie wynikało, że strona nie mogła wiedzieć o uchybieniu terminu do dokonania czynności procesowej. W niniejszej sprawie nie można uznać, że nie rozpoczął jeszcze biegu termin z art. 87 § 1 p.p.s.a., skoro termin do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku upłynął w dniu 24 kwietnia 2013 r. a strona złożyła wniosek o jego przywrócenie w dniu 20 czerwca 2013 r., to jest w dniu doręczenia jej odpisu postanowienia o odmowie sporządzenia uzasadnienia wyroku. Fakt równoczesnego złożenia zażalenia na to ostatnie postanowienie i wniesienia wniosku o przywrócenie terminu nie może uzasadniać stwierdzenia, że wniosek ten jest przedwczesny. Nie ma też żadnych przeszkód, by nie został on rozpoznany w późniejszym czasie, już po rozpoznaniu zażalenia. Dlatego na mocy art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.