I SA/Wr 1457/12
WyrokWSA we Wrocławiu2013-04-18
Skład orzekający: Dagmara Dominik-Ogińska, Katarzyna Borońska, Marek Olejnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, jeśli wniosek dotyczy zdarzenia przyszłego, które może być hipotetyczne i służyć optymalizacji podatkowej?Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, jeśli wniosek dotyczy zdarzenia przyszłego, nawet jeśli może ono być hipotetyczne lub służyć optymalizacji podatkowej. Kluczowe jest, aby wnioskodawca przedstawił wyczerpujący stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe oraz swoje stanowisko, a przepis prawa materialnego, którego dotyczy interpretacja, pozwala na jej wydanie. Odmowa wszczęcia postępowania w takich okolicznościach stanowi naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej.Stan faktyczny
Spółka złożyła wniosek o interpretację indywidualną dotyczącą skutków podatkowych likwidacji spółek komandytowo-akcyjnych (SKA), w których będzie akcjonariuszem. Spółka przedstawiła szczegółowy opis zdarzenia przyszłego, w tym sposób powoływania SKA, nabywania przez nie nieruchomości, realizacji inwestycji, a następnie likwidacji i podziału majątku między akcjonariuszy. Dyrektor Izby Skarbowej odmówił wszczęcia postępowania, uznając wniosek za próbę uzyskania porady w celu optymalizacji podatkowej, a nie za wniosek o interpretację indywidualną. Po utrzymaniu w mocy tej decyzji przez Dyrektora Izby Skarbowej, spółka złożyła skargę do WSA.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. i zasądził na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dagmara Dominik-Ogińska, Sędziowie Sędzia WSA - Katarzyna Borońska, Sędzia WSA - Marek Olejnik (sprawozdawca), Protokolant Anna Kruś, po rozpoznaniu na rozprawie w Wydziale I w dniu 18 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi: "A" S.A. z siedzibą w L. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. działającego w imieniu Ministra Finansów z dnia [...] 2012 r. Nnr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej w zakresie podatku dochodowego od osób prawnych I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzającej je postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] 2012 r. Nr [...]; II. zasądza na rzecz Skarżącej od Ministra Finansów tytułem zwrotu kosztów postepowania kwotę 357 zł. (czterysta pięćdziesiąt siedem).
W dniu 16 kwietnia 2012 r. został złożony przez "A" S.A. w L. (dalej: wnioskodawca, podatnik, strona, spółka, skarżąca) wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie skutków podatkowych związanych z likwidacją spółki komandytowo – akcyjnej.
W przedmiotowym wniosku został przedstawiony następujący opis zdarzenia przyszłego.
Wnioskodawca jest osobą prawną prowadzącą działalność gospodarczą w branży deweloperskiej oraz w zakresie wynajmu i obrotu nieruchomościami. Zgodnie z przyjętym modelem biznesowym Wnioskodawca do realizacji poszczególnych projektów inwestycyjnych powołuje spółki celowe, w których posiada przynajmniej 50%-owy udział (dalej: "Spółki celowe").
Wnioskodawca zamierza realizować poszczególne projekty inwestycyjne z wykorzystaniem istniejących lub nowoutworzonych Spółek celowych działających w formie spółek komandytowo - akcyjnych z siedzibą w Polsce (dalej: "SKA"). Wnioskodawca będzie akcjonariuszem w SKA. W odniesieniu do każdej SKA, Wnioskodawca może posiadać jedynie część jej akcji, chociaż możliwa jest również sytuacja, w której Wnioskodawca będzie posiadać wszystkie akcje SKA. Objęcie lub nabycie akcji może następować w konsekwencji zarejestrowania przez Wnioskodawcę nowej SKA, przystąpienia przez Wnioskodawcę do istniejącej SKA lub przekształcenia w SKA innej Spółki celowej (spółki kapitałowej), w której wnioskodawca obecnie posiada lub będzie w przyszłości posiadać udziały lub akcje.
Funkcję komplementariusza w SKA pełnić będzie spółka kapitałowa należąca do grupy Kapitałowej Wnioskodawcy.
SKA nabędzie (w drodze aportu, umowy zakupu lub w inny sposób) nieruchomość, na której SKA. zrealizuje projekt inwestycyjny. Może wystąpić także sytuacja, w której nieruchomość redzie uprzednio własnością Spółki celowej (spółka kapitałowa), która następnie zostanie przekształcona w SKA. W związku z tym, że SKA powołana zostanie do realizacji konkretnego projektu inwestycyjnego, po zakończeniu i zbyciu inwestycji SKA zostanie zlikwidowana.
Po zakończeniu inwestycji, SKA sprzeda nieruchomość, w związku z czym uzyska środki pieniężne. Posiadane środki pieniężne SKA może przeznaczyć na udzielanie pożyczek na rzecz innych spółek z grupy kapitałowej Wnioskodawcy, w tym także na rzecz Wnioskodawcy. W efekcie działalności pożyczkowej prowadzonej przez SKA może dojść do sytuacji, w której nie będzie ona dysponowała wolnymi środkami pieniężnymi. W skład majątku SKA wchodzić mogą natomiast inne składniki majątku, w tym wierzytelności z tytułu udzielonych przez SKA pożyczek.
W efekcie możliwa będzie sytuacja, w której przez cały okres działalności SKA nie zostanie niej podjęta uchwała o podziale zysku na rzecz Wnioskodawcy.
W związku z likwidacją SKA, wnioskodawca - jako jej akcjonariusz - może otrzymać: środki pieniężne w walucie polskiej, inne składniki majątku, w szczególności wierzytelności z tytułu udzielonych przez SKA pożyczek. Otrzymane przez Wnioskodawcę z tytułu likwidacji SKA składniki majątku inne niż środki pieniężne nie będą następnie przedmiotem odpłatnego zbycia. Wnioskodawca podkreśla szczególności, iż nie dokona cesji wierzytelności otrzymanych w wyniku likwidacji SKA.
W związku z powyższym zadano następujące pytania.
1. Czy środki pieniężne otrzymane przez Wnioskodawcę z tytułu likwidacji SKA, której będzie akcjonariuszem, będą stanowiły dla Wnioskodawcy przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych?
2. Czy wartość innych składników majątku SKA otrzymanych przez Wnioskodawcę z tytułu likwidacji SKA, której będzie akcjonariuszem, w szczególności wierzytelności z tytułu udzielonych przez SKA pożyczek będzie stanowiła dla Wnioskodawcy przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych?
Wnioskodawca udzielając odpowiedzi na pytanie nr 1 wyraził pogląd, iż środki pieniężne trzymane przez niego z tytułu likwidacji SKA, której będzie akcjonariuszem, nie będą stanowiły dla Wnioskodawcy przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych. Środki te są w całości wyłączone z przychodów podatkowych, zgodni z art. 12 ust. 4 pkt 3a lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2011 r. Nr 74, poz.397), dalej w skrócie u.p.d.o.p.
Natomiast w zakresie pytania nr 2, zdaniem Wnioskodawcy, wartość innych składników majątku SKA otrzymanych przez niego z tytułu likwidacji SKA, w której będzie akcjonariuszem, w szczególności wierzytelności z tytułu udzielonych przez SKA pożyczek, nie będzie stanowiła dla Wnioskodawcy przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych. Wartość tych środków jest w całości wyłączona z przychodów podatkowych zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 3b u.p.d.o.p.
Dyrektor Izby Skarbowej w P., działając w imieniu Minister Finansów, w oparciu o art. 165a § 1 w związku z art. 14b § 1 i art. 14h ustawy z dni 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 749), dalej w skrócie OP oraz § 2 i § rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm. w dniu [...] 2012 r. wydał postanowienie nr [...] w którym odmówił wszczęcia postępowania w sprawie dotyczącej ww. wniosku w zakresie zadanych pytań.
W postanowieniu tym stwierdzono, iż jest to w istocie wniosek o udzielenie porady z zakresu obowiązków podatkowych, w celu optymalizacji obciążeń podatkowych, a nie wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej w rozumieniu art. 14b OP (pytanie zadane w indywidualnej sprawie w oparciu o wyczerpująco przedstawione zdarzenie przyszłe).
W związku z powyższym Organ wskazał na zapis art. 165a § 1 OP, stosownie do którego, gdy żądanie, o którym mowa w art. 165, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ podatkowy wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
Na powyższe postanowienie Pełnomocnik Spółki złożył zażalenie. W przedmiotowym zażaleniu Strona wniosła o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia oraz udzielenie interpretacji przepisów prawa podatkowego.
Postanowieniem z dnia [...] 2012 r. nr [...] (K-40 do K-44) Dyrektor Izby Skarbowej w P., działając w imieniu Ministra Finansów, utrzymał w mocy postanowienie z dnia [...]2012 r. nr [...].
Pełnomocnik Skarżącej zaskarża postanowienie z dnia [...] 2012 r. nr [...], zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności:
1) art. 14b § 1 i 2 w zw. z art. 120 OP poprzez odmowę wydana interpretacji indywidualnej prawa podatkowego na pisemny wniosek zainteresowanego dotyczący zdarzeń przyszłych z powołaniem się na przesłanki niewskazane w przepisach prawa, podczas gdy istniał obowiązek jej wydania. W opinii Skarżącej w świetle art. 14b § 1 i 2 OP organ zobowiązany był do wydania na pisemny wniosek Skarżącej, w jej indywidualnej sprawie, pisemnej interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego. Zdaniem Pełnomocnika zarzut abstrakcyjności wniosku odnosi się do okoliczności, że skarżąca we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej wskazała, że może być akcjonariuszem licznych spółek komandytowo - akcyjnych (bez wskazania ich ilości i nazw, ale ze wskazaniem różnych wariantów ich powstania i nabycia w nich akcji przez Skarżącą) które to półki będą następnie likwidowane. Zdaniem Skarżącej takie sformułowanie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej jest dopuszczalne w świetle art. 14b i nast. OP i nie uprawnia Organu podatkowego do odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie wydania interpretacji.
2) art. 169 OP poprzez brak wezwania do usunięcia braków we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej w sytuacji stwierdzenia, iż wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej posiada braki.
3) art. 165a § 1 w zw. z art. 14h w zw. z art. 120 OP poprzez błędne uznanie w oparciu o przesłanki niewskazane w przepisach prawa, iż przepis art. 165a § 1 OP znajduje zastosowanie w sprawie i wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w sytuacji, gdy nie zostały spełnione przesłanki wskazane w tym przepisie.
Na zakończenie Pełnomocnik podkreślił, iż Organ podatkowy w wydanym postanowieniu o odmowie wszczęcia postępowania nie powołał natomiast żadnego zarzutu wobec wniosku o interpretację złożonego przez Skarżącą, który wynikałby z obowiązujących przepisów prawa. Argumenty mające zdaniem organu przemawiać za niemożliwością wydania interpretacji indywidualnej w analizowanej sprawie miały charakter pozaprawnych ocen.
Dyrektor izby Skarbowej w P. działając z upoważnienia Ministra Finansów w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wskazał, że z uregulowań prawnych OP wynika, iż indywidualna interpretacja prawa podatkowego zawiera ocenę możliwości zastosowania konkretnych przepisów materialnego prawa podatkowego w relacji do indywidualnych ze swej istoty okoliczności zeszłego bądź przewidywanego przez jednostkowy podmiot stanu faktycznego, dotyczącego jego spraw podatkowych. Wydanie interpretacji jest załatwieniem zapytania prawnego określonego wnioskodawcy, który może się do niej zastosować i oczekiwać z tego tytułu ochrony prawnej.
Rozpatrując przedstawiony przez Spółkę stan sprawy, nie sposób nie dostrzec zdaniem organu, że istota wniosku sprowadzała się do żądania wydania rozstrzygnięcia, uwzględniającego wszelkie rozważane przez Wnioskodawcę skutki podatkowe związane z likwidacją spółek komandytowo - akcyjnych, które mogą potencjalnie mieć miejsce, a których może być akcjonariuszem. Spółka żąda tym samym udzielenia interpretacji indywidualnej, która rozstrzygając na poziomie abstrakcyjnym o skutkach podatkowych przedstawionej koncepcji optymalizacji podatkowej, miałaby gwarantować Jej ochronę prawną w odniesieniu do wszelkich rzeczywistych sytuacji mieszczących się w wyliczonych przez Nią we wniosku kategoriach zdarzeń.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważa, co następuje.
Skarga okazała się zasadna.
Spór w sprawie jest wynikiem uznania przez organ interpretacyjny, że stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) i pytania przedstawione we wniosku nie dotyczyły okoliczności, które mogły być rozstrzygnięte w ramach kompetencji przysługujących organowi w ramach postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.
Zgodnie z przepisem art. 14b § 1 OP - minister właściwy do spraw finansów publicznych, na pisemny wniosek zainteresowanego, wydaje w jego indywidualnej sprawie, pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego (interpretację indywidualną). Wniosek zainteresowanego o wydanie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego, składany w jego indywidualnej sprawie, może dotyczyć zaistniałego stanu faktycznego lub zdarzeń przyszłych (art. 14b § 2 OP). Stosownie zaś do art. 14b § 3 OP, składający wniosek obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.
Organ wydający interpretację indywidualną dokonuje oceny stanowiska wnioskodawcy i przedstawia jej uzasadnienie prawne, a w przypadku oceny negatywnej - wskazuje stanowisko prawidłowe wraz z uzasadnieniem prawnym (art. 14c § 1 - 2 tej Ordynacji). Istotą interpretacji indywidualnej jest zatem rozstrzygnięcie, czy wnioskodawca prawidłowo postrzega, jakie skutki prawne na gruncie określonych przepisów prawa podatkowego wywołuje przedstawiony przez niego stan faktyczny albo zdarzenie przyszłe. Ocena stanowiska wnioskodawcy, a w konsekwencji - wydanie interpretacji indywidualnej, są możliwe wyłącznie wówczas, gdy kwestia stanowiąca przedmiot jego wątpliwości jest regulowana przepisami prawa podatkowego. Zainteresowanym w przedmiocie interpretacji indywidualnej jest podmiot, który zwraca się o wydanie interpretacji indywidualnej w celu prawidłowej, tj. zgodnej z obowiązującymi przepisami, realizacji swoich praw i obowiązków w sferze prawa podatkowego, wyjaśnienia lub ułożenia swoich interesów w sferze prawa podatkowego. Tak więc, do uzyskania interpretacji indywidualnej legitymowany jest podmiot, dla którego określony stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe może rodzić konsekwencje w sferze stosunków prawno-podatkowych. Przedmiotem interpretacji mogą być zatem takie sytuacje faktyczne, które mogą powodować powstanie obowiązku podatkowego lub zobowiązania podatkowego po stronie wnioskodawcy, które dotyczą sfery odpowiedzialności podatkowej tego podmiotu.
Ponadto, instytucja interpretacji indywidualnych gwarantuje ochronę prawną w zakresie unormowanym w przepisach art. 14k - 14n OP podmiotom, które zastosowały się do wydanych na ich rzecz interpretacji. Zgodnie z art. 14k § 1 OP, zastosowanie się do interpretacji indywidualnej przed jej zmianą lub przed doręczeniem organowi podatkowemu odpisu prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego uchylającego interpretację indywidualną nie może szkodzić wnioskodawcy, jak również w przypadku nieuwzględnienia jej w rozstrzygnięciu sprawy podatkowej. Ustawodawca przewidział również sytuacje, gdy wniosek podmiotu o udzielenie pisemnej interpretacji danego przepisu nie może zostać rozpatrzony w trybie tego postępowania. Zgodnie bowiem z art. 14h OP, w sprawach dotyczących interpretacji indywidualnej stosuje się odpowiednio przepisy art. 120, art. 121 § 1, art. 125, art. 129, art. 130, art. 135-137, art. 140, art. 143, art. 165a, art. 169 § 1-2, art. 170 i art. 171 oraz przepisy rozdziału 5, 6, 10 i 23 działu IV. Stosownie natomiast do art. 165a § 1 w zw. z art. 14h OP, gdy wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej został wniesiony przez osobę niebędącą zainteresowanym lub z jakichkolwiek innych przyczyn postępowanie w sprawie wydania interpretacji nie może być wszczęte, organ wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania.
Postępowanie w sprawie wydawania interpretacji indywidualnych, z uwagi na przedmiot i charakter wydawanych w jego toku rozstrzygnięć, jest postępowaniem szczególnym, do którego nie mają bezpośredniego zastosowania inne (poza wskazanym w ustawie) przepisy OP, w szczególności nie jest postępowaniem dowodowym, które może być prowadzone w toku kontroli podatkowej czy postępowania podatkowego lub czynności sprawdzających. Organ wydający interpretację indywidualną nie może więc zbadać w sensie merytorycznym sprawy podatkowej wynikającej z przytoczonego we wniosku zdarzenia, lecz jedynie pozytywnie lub negatywnie ocenić, z przytoczeniem przepisów prawa podatkowego, czy stanowisko wnioskodawcy zawarte we wniosku, a odnoszące się do regulacji przepisów prawa podatkowego, jest prawidłowe i znajduje oparcie w okolicznościach przedstawionego zdarzenia. Organ wydający interpretację przepisów prawa podatkowego nie może bowiem prowadzić postępowania ani podejmować rozstrzygnięć zastrzeżonych dla innego trybu orzekania, w tym w postępowaniu kontrolnym czy podatkowym prowadzonym w oparciu o konkretną dokumentację.
Analiza natomiast przesłanek odmowy wszczęcia postępowania, wskazanych w art. 165a § 1 OP, w związku z przepisami tej ustawy regulującymi postępowanie w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, prowadzi do wniosku, że w pojęciu: "jakichkolwiek innych niż brak statusu zainteresowanego przyczyn braku możliwości wszczęcia postępowania" mieszczą się wszelkie inne niż brak statusu zainteresowanego okoliczności uniemożliwiające wydanie prawidłowej, w tym zawierającej niezbędne elementy przewidziane przez ustawodawcę dla tego rodzaju rozstrzygnięcia i spełniającej funkcje przypisane tej instytucji, tj. interpretacji indywidualnej. W szczególności, taka przeszkoda dla wszczęcia postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, istnieje w sytuacji, gdy:
- przedmiotem wniosku jest interpretacja przepisów innych niż przepisy prawa podatkowego;
- przedmiotem wniosku jest interpretacja przepisów prawa podatkowego w sprawach pozostających poza zakresem przedmiotowym upoważnienia organu wydającego w imieniu Ministra Finansów interpretacje indywidualne;
- wniosek dotyczy zagadnienia, unormowanego przepisami prawa podatkowego, którego rozwiązania nie może dostarczyć interpretacja indywidualna - wydanie interpretacji indywidualnej wymagałoby w istocie poddania ocenie (zinterpretowania) stanu faktycznego, a nie przepisu prawa podatkowego.
W doktrynie podkreśla się, że przepisu tego nie należy interpretować rozszerzająco, bowiem taka wykładnia stanowiłaby skuteczny środek dla organów podatkowych ograniczający merytoryczne rozpatrywanie wniosków i oznaczałoby to ograniczenie prawa do procesu i w konsekwencji wykluczenia merytorycznego rozpatrzenia sprawy.
Uwzględniając powyższe regulacje, należy zatem ocenić czy organ, analizując wniosek Strony, prawidłowo ustalił, czy wskazany we wniosku stan faktyczny nie ma charakteru zindywidualizowanego, a także, czy sposób skonstruowania problemowego zagadnienia we wniosku Spółki dawał możliwość wydania interpretacji indywidualnej, zawierającej elementy wymagane dla tego rodzaju aktu i spełniającej funkcje przewidziane dla niego przez ustawodawcę.
Zważywszy na powyższy przepis do przesłanek warunkujących odmowę wszczęcia postępowania zaliczyć należy wniesienie podania przez osobę niebędącą stroną w postępowaniu oraz inne niewskazane wprost przez ustawodawcę przesłanki uniemożliwiające wszczęcie postępowania. Niewątpliwie w analizowanej sytuacji nie ziściła się pierwsza przesłanka niemożności wszczęcia postępowania. Należy podkreślić, iż Spółka bezsprzecznie posiada interes prawny w przedmiotowym postępowaniu, a co za tym idzie jest jego stroną. Fakt, że Spółka jest stroną wskazanego postępowania nie było kwestią sporną w przedmiotowej sprawie.
Minister Finansów argumentuje, że zdarzenie przyszłe będące przedmiotem wniosku powinno stanowić określoną przyszłą sytuację faktyczną dotyczącą wnioskodawcy, doprowadzenie do której jest przez niego rozważane (planowane), bądź też której zaistnienie jest niezależne od jego woli, ale która może zajść z istotnym stopniem prawdopodobieństwa (wskazują na to istniejące okoliczności faktyczne istnieją przesłanki przemawiające za jej zaistnieniem). Z uwagi na istotę interpretacji indywidualnych, w szczególności ich gwarancyjny charakter, przedmiotem tych rozstrzygnięć nie może być ocena prawna abstrakcyjnych, hipotetycznych sytuacji. Zdaniem organu Spółka żąda udzielenia interpretacji indywidualnej, która rozstrzygając na poziomie abstrakcyjnym o skutkach podatkowych przedstawionej koncepcji optymalizacji podatkowej, miałaby gwarantować Jej ochronę prawną w odniesieniu do wszelkich rzeczywistych sytuacji mieszczących się w wyliczonych przez Nią we wniosku kategoriach zdarzeń. Instytucja interpretacji indywidualnych prawa podatkowego nie została wprowadzona w celu umożliwienia podmiotom zaznajamiania się z poglądami ministra właściwego do spraw finansów publicznych na wykładnię określonych przepisów prawa podatkowego z przyczyn czysto poznawczych.
Aby ocenić poprawność stanowiska organu konieczne jest przeanalizowanie stanu faktycznego przedstawionego we wniosku :
Wnioskodawca zamierza realizować poszczególne projekty inwestycyjne z wykorzystaniem istniejących lub nowoutworzonych Spółek celowych działających w formie spółek komandytowo - akcyjnych z siedzibą w Polsce. Wnioskodawca będzie akcjonariuszem w SKA. W odniesieniu do każdej SKA, Wnioskodawca może posiadać jedynie część jej akcji, chociaż możliwa jest również sytuacja, w której Wnioskodawca będzie posiadać wszystkie akcje SKA. Objęcie lub nabycie akcji może następować w konsekwencji zarejestrowania przez Wnioskodawcę nowej SKA, przystąpienia przez Wnioskodawcę do istniejącej SKA lub przekształcenia w SKA innej Spółki celowej (spółki kapitałowej), w której wnioskodawca obecnie posiada lub będzie w przyszłości posiadać udziały lub akcje.
Funkcję komplementariusza w SKA pełnić będzie spółka kapitałowa należąca do grupy Kapitałowej Wnioskodawcy.
SKA nabędzie (w drodze aportu, umowy zakupu lub w inny sposób) nieruchomość, na której SKA. zrealizuje projekt inwestycyjny. Może wystąpić także sytuacja, w której nieruchomość redzie uprzednio własnością Spółki celowej (spółka kapitałowa), która następnie zostanie przekształcona w SKA. W związku z tym, że SKA powołana zostanie do realizacji konkretnego projektu inwestycyjnego, po zakończeniu i zbyciu inwestycji SKA zostanie zlikwidowana.
Po zakończeniu inwestycji, SKA sprzeda nieruchomość, w związku z czym uzyska środki pieniężne. Posiadane środki pieniężne SKA może przeznaczyć na udzielanie pożyczek na rzecz innych spółek z grupy kapitałowej Wnioskodawcy, w tym także na rzecz Wnioskodawcy. W efekcie działalności pożyczkowej prowadzonej przez SKA może dojść do sytuacji, w której nie będzie ona dysponowała wolnymi środkami pieniężnymi. W skład majątku SKA wchodzić mogą natomiast inne składniki majątku, w tym wierzytelności z tytułu udzielonych przez SKA pożyczek.
W efekcie możliwa będzie sytuacja, w której przez cały okres działalności SKA nie zostanie niej podjęta uchwała o podziale zysku na rzecz Wnioskodawcy.
W związku z likwidacją SKA, wnioskodawca - jako jej akcjonariusz - może otrzymać: środki pieniężne w walucie polskiej, inne składniki majątku, w szczególności wierzytelności z tytułu udzielonych przez SKA pożyczek. Otrzymane przez Wnioskodawcę z tytułu likwidacji SKA składniki majątku inne niż środki pieniężne nie będą następnie przedmiotem odpłatnego zbycia. Wnioskodawca podkreśla szczególności, iż nie dokona cesji wierzytelności otrzymanych w wyniku likwidacji SKA.
W związku z powyższym zadano następujące pytania.
1. Czy środki pieniężne otrzymane przez Wnioskodawcę z tytułu likwidacji SKA, której będzie akcjonariuszem, będą stanowiły dla Wnioskodawcy przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych?
2. Czy wartość innych składników majątku SKA otrzymanych przez Wnioskodawcę z tytułu likwidacji SKA, której będzie akcjonariuszem, w szczególności wierzytelności z tytułu udzielonych przez SKA pożyczek będzie stanowiła dla Wnioskodawcy przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób prawnych?
Zdaniem Sądu w niniejszym składzie opis stanu faktycznego jest wystarczający do udzielenia indywidualnej interpretacji. Już sam fakt, że pytanie dotyczy zdarzenia przyszłego powoduje, że ma on charakter hipotetyczny (taka jest istota zdarzenia przyszłego), a uzyskana odpowiedź może wpłynąć na dalsze działania wnioskodawcy – może on z uwagi na obciążenia podatkowe z realizacji przedsięwzięcia zrezygnować. W tym sensie niewątpliwie zwracanie się z wnioskiem przed zrealizowaniem danego zamierzenia gospodarczego o udzielenie interpretacji odnośnie jego skutków podatkowych zawsze w pewnym sensie może być uznane za "doradztwo". Skoro jednak ustawodawca taką możliwość przewidział to organ nie może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia interpretacji zasłaniając się tym, że nie prowadzi doradztwa podatkowego. Jeżeli chodzi o zdarzenie przyszłe istotne jest jedynie, aby wnioskodawca wskazał niezbędne do wykładni konkretnego przepisu prawa podatkowego elementy stanu faktycznego. Elementy niezbędne wyznacza przepis prawa materialnego bowiem to w istocie on jest przedmiotem interpretacji. W przedmiotowej sprawie Strona wnioskowała o dokonanie wykładni przepisu art.12 ust.4 pkt 3a lit.a i pkt 3b u.p.d.o.p. Zgodnie z art.12 ust.4 pkt 3a lit.a u.p.d.o.p. do przychodów nie zalicza się środków pieniężnych otrzymanych przez wspólnika spółki niebędącej osobą prawną z tytułu likwidacji takiej spółki. Pkt 3b stanowi zaś, że wartości innych niż wymienione w pkt 3a składników majątku otrzymanych przez wspólnika spółki niebędącej osobą prawną z tytułu wystąpienia z takiej spółki lub z tytułu jej likwidacji; przychodem jest jednak w przypadku odpłatnego zbycia tych składników majątku ich wartość wyrażona w cenie, za którą wspólnik je zbywa - art. 14 ust. 1-3 stosuje się odpowiednio.
W stanie faktycznym wnioskodawca wskazał, że zamierza realizować poszczególne projekty inwestycyjne z wykorzystaniem istniejących lub nowoutworzonych Spółek celowych jako akcjonariusz. W trakcie funkcjonowania SKA nie będą podejmowane uchwały o podziale zysku. Po zrealizowaniu zadania inwestycyjnego SKA ulegnie rozwiązaniu a wnioskodawca jako akcjonariusz otrzyma zarówno środki pieniężne jak i inne składniki majątku, w tym wierzytelności. W związku z takim zdarzeniem przyszłym wniósł o wykładnię wskazanych powyżej przepisów u.p.d.o.p. wskazując, że jego zdaniem nie powstanie po stronie wnioskodawcy przychód z tego tytułu. Zdaniem Sądu opis stanu faktycznego w zupełności wystarcza do udzielenia indywidualnej interpretacji we wnioskowanym zakresie.
Na marginesie zauważyć należy, że Spółka ponownie złożyła w dniu 20 sierpnia 2012 r. wniosek o udzielenie interpretacji w zakresie zdarzenia przyszłego formułując analogiczne pytania przy zbieżnym stanie faktycznym (różnica polegała jedynie na konkretnym określeniu SKA, która ulegnie rozwiązaniu po zakończeniu zadania inwestycyjnego) i organ udzielił indywidualnej interpretacji (Nr [...] z dnia [...] 2012 r.).
Niezasadne odstąpienie od wydania interpretacji indywidualnej zawierającej ocenę prawną stanowiska wnioskodawcy wskazuje na naruszenie art. 14b § 1 oraz art. 14c, a także art.14h w związku z art.169§1.Ordynacji podatkowej.
Dodatkowo organ odmawiając wszczęcia postępowania naruszył przepis art. 165a Ordynacji podatkowej, który przewiduje wydanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, gdy żądanie zostało wniesione przez osobę nie będącą stroną (tu zainteresowanym), lub z jakichkolwiek przyczyn postępowanie nie mogło być wszczęte. Wniosek pochodził od zainteresowanego, w rozumieniu art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej, oraz, jak wskazano wyżej stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) i pytania przedstawione we wniosku nie dotyczyły okoliczności, które nie mogły być rozstrzygnięte w ramach postępowania w sprawie wydania interpretacji indywidualnej przepisów prawa podatkowego.
Z uwagi na stwierdzone naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w związku z art.135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012, poz.270 , dalej w skrócie jako: "p.p.p.s.a."), Sąd uchylił postanowienia wydane w obu instancjach. O kosztach Sąd orzekł na mocy art. 200 p.p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 12.07.2026. · Źródło