II SAB/Wa 70/13
WyrokWSA w Warszawie2013-05-08
Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Eugeniusz Wasilewski, Iwona Dąbrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy pismo będące odpowiedzią Prokuratora Okręgowego na kwestie zawarte w piśmie Prokuratury Apelacyjnej stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, a jeśli organ odmówi jego udostępnienia w formie pisma, czy jest to bezczynność organu?Ratio decidendi
Pismo będące odpowiedzią Prokuratora Okręgowego na kwestie zawarte w piśmie Prokuratury Apelacyjnej stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Odmowa udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej dokonana w drodze pisma powoduje, że organ pozostaje w bezczynności. Jednakże, w ocenie Sądu, bezczynność ta nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ wynikała z niejednolitości orzecznictwa dotyczącego problematyki uregulowanej ustawą.Stan faktyczny
Skarżący J. K. zwrócił się do Prokuratora Okręgowego o udostępnienie informacji dotyczącej odpowiedzi na polecenie Prokuratury Apelacyjnej w sprawie sporządzenia notatki służbowej. Prokurator Okręgowy odmówił udostępnienia informacji, uznając ją za dokumentację wewnętrzną niebędącą informacją publiczną. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu, zarzucając błędną wykładnię przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. Sąd rozpoznał sprawę ze skargi na bezczynność Prokuratora Okręgowego.Rozstrzygnięcie
1. zobowiązuje Prokuratora Okręgowego w [...] do rozpatrzenia wniosku skarżącego J. K. z dnia 15 stycznia 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami postępowania; 2. stwierdza, że bezczynność organu w zakresie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prokuratora Okręgowego w [...] na rzecz skarżącego J. K. kwotę 340 (słownie: trzysta czterdzieści) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Mierzejewska, Sędziowie WSA Eugeniusz Wasilewski (sprawozdawca), Iwona Dąbrowska, Protokolant spec. Marek Kozłowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 maja 2013 r. sprawy ze skargi J. K. na bezczynność Prokuratora Okręgowego w [...] w przedmiocie rozpoznaniu wniosku z dnia 15 stycznia 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej 1. zobowiązuje Prokuratora Okręgowego w [...] do rozpatrzenia wniosku skarżącego J. K. z dnia 15 stycznia 2013 r. o udostępnienie informacji publicznej, w terminie 14 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami postępowania; 2. stwierdza, że bezczynność organu w zakresie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prokuratora Okręgowego w [...] na rzecz skarżącego J. K. kwotę 340 (słownie: trzysta czterdzieści) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wnioskiem z dnia [...] stycznia 2013 r. J. K., powołując się na przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej, zwrócił się do Prokuratora Okręgowego w [...] o udzielenie informacji, czy i jakiej odpowiedzi udzielono Prokuraturze Apelacyjnej w [...] w wykonaniu adresowanego do Prokuratury Okręgowej w [...] polecenia wskazania dla potrzeb jakiego postępowania przygotowawczego sporządzona została notatka służbowa podpisana przez prokuratora Prokuratury Rejonowej w [...] A. C. oraz poinformowania czy dane wskazane w notatce podlegały dalszej weryfikacji.
Wnioskodawca wskazał, aby udzielenie informacji w tym zakresie nastąpiło poprzez przekazanie mu kopii pisma będącego odpowiedzią Prokuratora Okręgowego w [...] na kwestie zawarte w piśmie Prokuratury Apelacyjnej w [...].
W odpowiedzi na powyższy wniosek Prokurator Okręgowy w [...] pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. wyjaśnił, iż informacja, której udostępnienia skarżący się domagał, nie jest dokumentem urzędowym w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, w związku z czym brak jest podstaw do udostępniania tejże informacji w trybie tego aktu prawnego.
Pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. J. K. wniósł skargę na bezczynność Prokuratora Okręgowego w [...] w przedmiocie rozpatrzenia jego wniosku z dnia [...] stycznia 2013 r. i zarzucił organowi:
1. obrazę przepisu art. 6 ust. 2 ustawy o dostępie do informacji publicznej poprzez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na niezasadnym przyjęciu, iż "korespondencja pomiędzy jednostkami prokuratury nosi znamiona dokumentacji wewnętrznej nie stanowiącej informacji publicznej", ponieważ zdaniem Prokuratora, nie przesądza o kierunku działania organu,
2. obrazę przepisów postępowania, tj. art. 16 ust. 1 w związku z art. 6 ustawy o dostępie do informacji publicznej polegający na poinformowaniu skarżącego pismem, że dane, których żądał, nie są informacją publiczną, w sytuacji gdy sprawa powinna być załatwiona przez udostępnienie informacji, ewentualnie wydaniem decyzji administracyjnej.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o zobowiązanie Prokuratora Okręgowego w [...] do rozpatrzenia jego wniosku o udzielenie informacji, stwierdzenia, że bezczynność organu nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa i zasądzenie kosztów postępowania.
W odpowiedzi na skargę Prokurator Okręgowy w [...] wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko, iż informacja przekazana Prokuraturze Apelacyjnej w [...] w odpowiedzi na pismo tej jednostki z dnia [...] grudnia 2012 r. nie stanowiła informacji publicznej w rozumieniu ustawy o dostępie do informacji publicznej i jako taka nie mogła podlegać udostępnieniu w trybie tego aktu prawnego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1. decyzje administracyjne;
2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a.pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5 podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7. akty nadzoru nad działalnością jednostek samorządu terytorialnego;
8. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Z bezczynnością organu mamy zatem do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Powyższe oznacza więc, że zarzut bezczynności powinien się pojawić wówczas, gdy organ, będąc właściwym w sprawie i zobowiązanym do podjęcia czynności, pozostaje w zwłoce. Skarga na bezczynność bowiem ma na celu spowodowanie wydania przez organ administracji publicznej oczekiwanego aktu.
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej w art. 61 ust. 1 stanowi, iż obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Prawo to obejmuje również uzyskiwanie informacji o działalności organów samorządu gospodarczego i zawodowego, a także innych osób oraz jednostek organizacyjnych w zakresie, w jakim wykonują one zadania władzy publicznej i gospodarują mieniem komunalnym lub majątkiem Skarbu Państwa, zaś według ust. 2 prawo do uzyskiwania informacji obejmuje dostęp do dokumentów oraz wstęp na posiedzenia kolegialnych organów władzy publicznej pochodzących z powszechnych wyborów, z możliwością rejestracji dźwięku lub obrazu, przy czym tryb udzielania informacji, o których mowa w ust. 1 i 2, określają ustawy (ust. 3).
Konkretyzację tego prawa dokonuje ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. nr 112, poz. 1198 ze zm.), która w art. 1 wskazuje, iż każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w tym akcie prawnym. Natomiast przepis art. 2 ust. 1 wprowadza zasadę, że każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej. Realizacja tego prawa spoczywa na określonych w ustawie podmiotach. I tak, zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy, obowiązane do udostępniania informacji publicznej są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne, w szczególności organy władzy publicznej. Prokuratura mieści się w pojęciu władzy publicznej.
Założeniem ustawy o dostępie do informacji publicznej jest szerokie rozumienie przedmiotu regulacji. Co do zasady wszystko, co wiąże się bezpośrednio z funkcjonowaniem i trybem działania podmiotów, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy, stanowi informację publiczną (p. Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz. Irena Kamińska, Mirosława Rozbicka – Ostrowska, Lexis Nexis 2012, str. 93). Przepis art. 6 ustawy konkretyzuje przedmiot informacji publicznej, lecz nie tworzy zamkniętego katalogu źródeł i rodzajów informacji.
Informacją publiczną w rozumieniu art. 1 ust. 1 i art. 6 ustawy jest każda wiadomość wytworzona lub odnoszona do władz publicznych, a także wytworzona lub odnoszona do innych podmiotów wykonujących funkcje publiczne w zakresie wykonywania przez nie zadań władzy publicznej i gospodarowania mieniem komunalnym lub mieniem Skarbu Państwa. Zatem jest nią treść dokumentów wytworzonych przez organy władzy publicznej i podmioty niebędące organami administracji publicznej, treść wystąpień, opinii i ocen przez nie dokonywanych niezależnie, do jakiego podmiotu są one kierowane i jakiej sprawy dotyczą. Ponadto informację publiczną stanowi treść wszelkiego rodzaju dokumentów odnoszących się do organu władzy publicznej lub podmiotu niebędącego organem administracji publicznej związanych z nimi bądź w jakikolwiek sposób dotyczących ich i są nimi zarówno treść dokumentów bezpośrednio przez nie wytworzonych jak i te, których używają przy realizacji przewidzianych prawem zadań nawet, jeżeli nie pochodzą wprost od nich.
Również akta podręczne prokuratora są zbiorem dokumentów wykorzystywanych przy wykonywaniu obowiązków służbowych przez przedstawicieli władzy publicznej. Taki ich charakter i rola przesądzają o zakwalifikowaniu ich do zbioru zawierającego informację publiczną (wyrok WSA w Krakowie z 5 listopada 2007 r., II SAB/Kr 55/07, niepubl.). Jak wyjaśniają autorzy wskazanego komentarza do ustawy o dostępie do informacji publicznej, z podobną sytuacją mamy do czynienia w przypadku, gdy do akt prowadzonej sprawy sądowej jako załącznik włączone zostały akta prokuratorskie zakończonej sprawy. Jeżeli akta sprawy dotyczą władz publicznych lub podmiotów pełniących zadania publiczne lub funkcje publiczne, to prawo do uzyskania takich informacji, w tym dostępu do dokumentów z akt sprawy, jest możliwy na podstawie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej z ograniczeniami wynikającymi głównie z przepisów o ochronie informacji niejawnych i o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych.
W przedmiotowej sprawie Prokurator Okręgowy w odpowiedzi na skargę wyjaśnia, iż wnioskowana informacja nie znajduje się w aktach sprawy karnej. Pozostaje ona w aktach podręcznych prokuratora. Stanowisko organu, iż pismo będące odpowiedzią Prokuratora Okręgowego w [...] na kwestie zawarte w piśmie Prokuratury Apelacyjnej w [...] nie jest dokumentem urzędowym, w znaczeniu ustawy o dostępie do informacji publicznej, nie można podzielić. Zgodnie z konstytucyjną zasadą dostępu do wszystkich dokumentów zawierających informację publiczną kryterium uzyskania dostępu do dokumentu jest jedynie istnienie okoliczności wyłączających udostępnienie informacji, a nie jego kwalifikacja jako dokumentu urzędowego (p. wyrok NSA z 27 lutego 2008 r., OSK 1744/07, Lex Polonica nr 2054123).
Odmowa udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej dokonana w drodze pisma powoduje, że organ pozostaje w bezczynności. W ocenie Sądu bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Wynika ona bowiem z niejednolitości orzecznictwa dotyczącego problematyki uregulowanej ustawą.
Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 149 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł, jak w wyroku.
O kosztach postępowania rozstrzygnięto na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło