I SA/Gd 33/13
WyrokWSA w Gdańsku2013-05-08
Skład orzekający: Elżbieta Rischka, Zbigniew Romała, Ewa Wojtynowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo uchylił decyzję organu I instancji i obniżył wysokość odsetek za zwłokę od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2007 r. do kwoty 21.141 zł, mimo że skarżąca kwestionowała ustalenia organów podatkowych dotyczące szacunkowego określenia przychodu i kosztów uzyskania przychodu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Dyrektor Izby Skarbowej prawidłowo określił wysokość odsetek za zwłokę od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy za 2007 r. w kwocie 21.141 zł. Organy podatkowe, określając wysokość odsetek, nie badały okoliczności faktycznych stanowiących podstawę wymiaru zobowiązania podatkowego, a jedynie dokonały matematycznej operacji w oparciu o ustalone przepisy. Skarga, kwestionująca ustalenia dotyczące szacunkowego określenia przychodu i kosztów, wykraczała poza zakres kontroli sądu w sprawie dotyczącej odsetek.Stan faktyczny
Skarżąca A.F. prowadziła działalność gospodarczą w 2007 r. i wykazała stratę w zeznaniu podatkowym. Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z 31 października 2011 r. określił jej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. na kwotę 219.820 zł, ustalając dochód na podstawie szacunkowego przychodu i kosztów. Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z 18 września 2012 r. uchylił decyzję organu I instancji w całości i orzekł, że wysokość odsetek za zwłokę od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy za 2007 r. wynosi 21.141 zł. Skarżąca wniosła skargę do WSA w Gdańsku, kwestionując ustalenia organów podatkowych dotyczące szacunkowego określenia przychodu i kosztów.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Rischka, Sędziowie Sędzia NSA Zbigniew Romała, Sędzia WSA Ewa Wojtynowska (spr.), Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Marzena Cybulska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 8 maja 2013 r. sprawy ze skargi A.F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 września 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia w całości decyzji i obniżenie wysokości odsetek od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za styczeń - grudzień 2007 r. oddala skargę.
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej działając na podstawie przepisów art. 44 ust. 1 pkt 1, ust. 3 i ust. 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 ze zm.) i art. 233 § 1 pkt 2 lit. a) w zw. z art. 23a, art. 53, art. 53a i art. 56 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 749 z późn. zm.) po rozpatrzeniu odwołania A. F. od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 31 października 2011 r. określającej ww. odsetki na dzień złożenia zeznania od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za: styczeń – grudzień 2007 r. w kwocie 21.144 zł, uchylił decyzję organu I instancji w całości i orzekł, że wysokość odsetek za zwłokę od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy za 2007 r. wynosi 21.141 zł.
Podstawą rozstrzygnięcia były następujące ustalenia i rozważania:
W 2007 roku A. F. prowadziła działalność gospodarczą w szczególności w zakresie prowadzenia restauracji "A", świadczenia usług gastronomicznych, sprzedaży alkoholu, wynajmu pokoi oraz organizacji imprez integracyjnych.
W zeznaniu podatkowym PIT-36 o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) za 2007 A. F. wykazała:
- przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej w wysokości 481.053,30 zł,
- koszty uzyskania przychodu w kwocie 540.312,78 zł,
- stratę w wysokości 59.259,48 zł.
W wyniku kontroli podatkowej przeprowadzonej przez organ I instancji w zakresie badania prawidłowości wywiązywania się z przepisów prawa podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych w 2007 r. w stosunku do A. F. Naczelnik Urzędu Skarbowego decyzją z dnia 31 października 2011 r. określił skarżącej zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 w wysokości 219.820 zł.
Wysokość należnego zobowiązania była następstwem ustalenia dochodu z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w kwocie 595.179,83 zł, na który złożyło się:
podwyższenie wykazanego przychodu do kwoty 1.447.248,16 zł w wyniku uwzględnienia niezaewidencjonowanej sprzedaży alkoholu w wartości wyliczonej szacunkowo w kwocie 966.194,86 zł (w tym: piwa w kwocie 962.472,75 zł, innych alkoholi w kwocie 623,51 zł, wódki [...] w kwocie 3.099,60 zł),
ustalenie kosztów uzyskania przychodu na poziomie 852.068,33 zł poprzez:
- podwyższenie ich o wartość niezaewidencjonowanego zakupu alkoholu, którego wartość oszacowano w wysokości 315.930,36 zł (w tym: piwa na kwotę 314.989,76 zł, innych alkoholi na kwotę 223,30 zł, wódki [...] na kwotę 717,30 zł),
- pomniejszenie o opłatę za pobór gazu w kwocie 607,05 zł poniesioną w 2008 r.,
- wyłączenie wydatków dotyczących opłat za pobór energii, gazu ziemnego oraz dostarczenie wody w lokalu mieszkalnym (G., ul. G. [...]) w łącznej wysokości 3.567,76 zł (stosownie do powierzchni wykorzystywanej – według oświadczenia strony – na cele prowadzonej działalności, tj. 25%).
W ramach przysługujących stronie odliczeń od dochodu i od podatku, organ I instancji – w oparciu o dowody przedstawione przez stronę – uwzględnił:
- składki na ubezpieczenie emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe w wysokości 6.696,37 zł (odliczenia od dochodu),
- składki na ubezpieczenie zdrowotne w wysokości 1.913,96 zł (odliczenia od podatku w wysokości 7,75% podstawy wymiaru składek).
W odwołaniu od ww. decyzji skarżąca zarzuciła organowi I instancji naruszenie art. 21 § 1 i § 3, art. 23 § 1 pkt 2 i § 3, art. 23a, art. 53, art. 53a, art. 120, art. 121, art. 122, art. 124, art. 125, art. 180, art. 181, art. 187, art. 191, art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa, art. 24b ust. 1 i art. 45 ust. 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, art. 4 Europejskiego kodeksu Dobrej Administracji i art. 2, art. 7, art. 8, art. 32 oraz art. 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.
Po przeprowadzonym postępowaniu odwoławczym Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia 18 września 2012 r. uchylił decyzję organu I instancji w całości i określił odsetki za zwłokę od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy za 2007 r. w kwocie 21.141 zł.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy w pierwszej kolejności wskazał na treść przepisów art. 44 ust. 1 i ust. 6, art. 51 § 1 i 2, art. 53 § 1 i § 4 i art. 53a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 749 z późn. zm.), § 2 pkt rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie naliczania odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej, a także zakresu informacji, które muszą być zawarte w rachunkach (Dz. u. Nr 165, poz. 1373 ze zm.) oraz orzeczenia WSA w Gdańsku z dnia 19 maja 2006 r., sygn. akt I SA/Gd 9/05, WSA w Białymstoku z dnia 9 lipca 2008 r., sygn. akt I SA/Bk 69/08NSA z dnia 12 października 1995 r., sygn. akt I SA/Kr 1263/95.
Kolejno organ odwoławczy podniósł, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że A. F. w ciągu 2007 roku nie wpłacała zaliczek miesięcznych na podatek dochodowy od osób fizycznych z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej, a w złożonym zeznaniu podatkowym za ten rok wykazała stratę z tego źródła przychodu w wysokości 59.259,48 zł. W następstwie przeprowadzonego postępowania organ I instancji decyzją z dnia 31 października 2011 r. ustalił, że skarżąca osiągnęła z pozarolniczej działalności gospodarczej dochód w wysokości 595.179,83 zł skutkujący powstaniem obowiązku wpłaty miesięcznych zaliczek na podatek dochodowy.
Decyzją z dnia 18 września 2012 r. organ odwoławczy skorygował zaś wysokość kosztów uzyskania przychodów wpływających na wysokość dochodu od ustalenia zaliczek miesięcznych w ten sposób, że zwiększył je o kwotę 89,25 zł wynikająca z dwukrotnego skorygowania przez organ I instancji kosztów o wartość piwa wynikającą z remanentów. W konsekwencji ustalił wysokość dochodu skarżącej w wysokości 595.090,58 zł.
Uwzględniając wskazane przepisy oraz opisaną wyżej korektę dochodu wysokość miesięcznej zaliczki na podatek dochodowy za każdy miesiąc 2007 r. wyniosła 18.295 zł. W konsekwencji łączna kwota odsetek od nieuregulowanych w terminie zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za 2007 r. wyniosła 21.141 zł (szczegółowe wskazanie wysokości stopy procentowej odsetek w poszczególnych miesiącach oraz obliczenie odsetek znajduję się w tabelach na str. 10 zaskarżonej decyzji).
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku A. F., reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła o uchylenie decyzji Dyrektora Izby Skarbowej oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie zarówno materialnego, jak i proceduralnego prawa podatkowego, a w szczególności przepisów:
1. art. 21 § 1 i § 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 749 z późn. zm. - dalej: O.p.) poprzez bezzasadne wydanie decyzji określającej stronie wysokość zobowiązania podatkowego i odsetek, w sytuacji, w której nie zaistniały przesłanki uprawniające organ podatkowy do zastosowania ww. przepisów,
2. art. 45 ust. 6 ustawy z dnia 26 lipca 1991 o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 ze zm. – dalej jako u.p.d.o.f.) poprzez bezzasadne wydanie zaskarżonej decyzji,
3. art. 23a, art. 53 i art. 53a O.p. poprzez bezzasadne wydanie decyzji określającej wysokość odsetek za okres od stycznia do grudnia 2007 r.,
4. art. 23 § 1 pkt 2 i § 3 O.p. poprzez bezzasadne zastosowanie procedury oszacowania podstawy opodatkowania,
5. art. 193 O.p. albowiem organ II instancji nie dysponuje żadnymi dowodami pozwalającymi na uznanie ksiąg podatkowych skarżącej za nierzetelne,
6. art. 24b ust. 1 u.p.d.o.f. poprzez bezzasadne zastosowanie procedury oszacowania dochodu,
7. art. 120, art. 121, art. 124 w zw. z art. 180, art. 181 oraz art. 187 O.p. albowiem postępowanie podatkowe prowadzone przez organ II instancji przeprowadzono:
• z pominięciem powszechnie obowiązujących przepisów prawa,
• z nierzetelnym określeniem stanu faktycznego poprzez przeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób niedokładny i nierzetelny, zaniechanie przeprowadzenia niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym bezzasadne odrzucenie wniosków dowodowych – przesłuchania świadków,
• dokonanie dowolnej interpretacji materiału dowodowego. Organ II instancji w sposób niejasny i nielogiczny wyjaśnił zasadność przesłanek, którymi się kierował przy załatwieniu sprawy zatem naruszył zasadę prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów administracji państwowej,
8. prawa procesowego – art. 122 oraz art. 125 O.p. poprzez nieprzeprowadzenie przez organ podatkowy niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a także przepisów art. 180, 181, 191, 210 § 1 pkt 6 w zw. z art. 210 § 4 O.p. poprzez oparcie przedmiotowego rozstrzygnięcia na nieuzasadnionych tezach wspierających błędne i nielogiczne koncepcje zawarte w decyzjach organu I instancji,
oraz rażącym naruszeniem konstytucyjnych zasad państwa i prawa, a w szczególności art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. poprzez nałożenie ciężaru podatkowego decyzją administracyjną poza obowiązkiem ustawowym, a tym samym działaniem z obrazą art. 2, 8 i 32 oraz 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Z obszernego uzasadnienia skargi wynika, że zarzuty skarżącej odnoszą się
wyłącznie do przebiegu postępowania w sprawie oraz kwestionowana ustaleń organów podatkowych w zakresie szacunkowego ustalenia wysokości przychodu i kosztów jego uzyskania tj. decyzji z dnia 18 września 2012 r. w zakresie zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. – skargę na powyższą decyzję zarejestrowano w tut. Sądzie pod sygnaturą sprawy I SA/Gd 32/13. Skarga w niniejszym postępowaniu nie zawiera natomiast żadnych zarzutów dotyczących zaskarżonej decyzji.
Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje:
Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę administracji publicznej przez badanie zgodności zaskarżonych decyzji i postanowień z prawem. W wyniku takiej kontroli decyzja lub postanowienie mogą zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a), b) i c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 z późn. zm., określanej dalej jako p.p.s.a.). Ponieważ prawo wspólnotowe począwszy od dnia 1 maja 2004 r. stało się częścią polskiego porządku prawnego, dokonywana przez Sąd ocena legalności decyzji dotyczy jej zgodności z prawem stanowionym, tak przez polskiego ustawodawcę, jak i ustawodawcę wspólnotowego.
Z przepisu art. 134 § 1 ustawy p.p.s.a. wynika, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą skargi. Jego wykładnia wskazuje, że Sąd ma nie tylko prawo, ale i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego, nawet wówczas gdy dany zarzut nie został w skardze podniesiony. Z drugiej jednak strony granicą praw i obowiązków Sądu wyznaczoną w art. 134 § 1 p.p.s.a. jest zakaz wkraczania w sprawę nową. Granice te zaś wyznaczone są dwoma aspektami mianowicie: legalnością działań organu podatkowego oraz całokształtem aspektów prawnych tego stosunku prawnego, który był objęty treścią zaskarżonego rozstrzygnięcia. Powyższe oznacza, że Sąd naruszyłby ten przepis jedynie wówczas, gdyby przekroczył określone wyżej granice danej sprawy albo gdyby ograniczył się w ocenie legalności tylko do zarzutów i wniosków skargi.
Posiadając tak określony zakres swojej kognicji Sąd uznał, że w ustalonym stanie faktycznym skarga nie zasługuje na uwzględnienie, zaś zaskarżona decyzja nie narusza prawa, co byłoby podstawą wyeliminowania jej z obrotu prawnego.
Odnosząc się do istoty sporu, która sprowadza się do zasadności określenia wysokości odsetek za zwłokę od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy za 2007 r., Sąd orzekający w niniejszej sprawie uznał stanowisko organów podatkowych w tej kwestii za prawidłowe.
Na wstępie wskazać należy, że zaskarżona decyzja jest następstwem określenia skarżącej przez organ odwoławczy decyzją z dnia 18 września 2012 r. dochodu z działalności gospodarczej w 2007 r. na poziomie 595.090,58 zł (zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych w wysokości 219.784 zł) oraz ustalenia, że w ciągu roku podatkowego skarżąca nie dokonywała wpłat zaliczek na podatek dochodowy. Określenie zobowiązania w ww. wysokości było konsekwencją:
- podwyższenia przychodu do kwoty 1.447.248,16 zł w wyniku uwzględnienia niezaewidencjonowanej sprzedaży alkoholu w wartości wyliczonej szacunkowo w kwocie 966.194,86 zł,
- ustalenia kosztów uzyskania przychodu na poziomie 852.157,58 zł poprzez:
• podwyższenie ich o wartość niezaewidencjonowanego zakupu alkoholu, którego wartość oszacowano w kwocie 316.019,61 zł,
• wyłączenie wydatków poniesionych tytułem mediów w łącznej wysokości 4.174,81 zł nie stanowiących kosztów podatkowych w 2007 r.
Stosownie do treści art. 44 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 ze zm. dalej jako u.p.d.o.f.) podatnicy osiągający dochody z działalności gospodarczej, o której mowa w art. 14 są obowiązani bez wezwania wpłacać w ciągu roku podatkowego zaliczki na podatek dochodowy według zasad określonych w ust. 3 (...)
Natomiast jak stanowi ust. 3 cyt. wyżej przepisu, wysokość zaliczek za miesiące do listopada roku podatkowego, z zastrzeżeniem ust. 3f, ustala się w następujący sposób:
1) obowiązek wpłacania zaliczki powstaje, poczynając od miesiąca, w którym dochody te przekroczyły kwotę powodującą obowiązek zapłacenia podatku,
2) zaliczkę za ten miesiąc stanowi podatek obliczony od tego dochodu według zasad określonych w art. 26, 27 i 27b,
3) zaliczkę za dalsze miesiące ustala się w wysokości różnicy pomiędzy podatkiem należnym od dochodu osiągniętego od początku roku a sumą zaliczek za miesiące poprzedzające.
Zgodnie z przepisem art. 44 ust. 4 u.p.d.o.f. zaliczki miesięczne od przychodów wymienionych w ust. 1, za okres od stycznia do listopada uiszcza się w terminie do dnia 20 każdego miesiąca za miesiąc poprzedni. Zaliczkę za grudzień, w wysokości należnej za listopad, uiszcza się w terminie do dnia 20 grudnia. W terminach płatności zaliczek za miesiące od stycznia do listopada podatnicy są obowiązani składać urzędom skarbowym deklaracje według ustalonego wzoru o wysokości dochodu osiągniętego od początku roku.
W myśl art. 51 § 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 749 z późn. zm. dalej jako O.p.) niezapłacony w terminie podatek jest zaległością podatkową. Za zaległość podatkową uważa się także niezapłaconą w terminie płatności zaliczkę na podatek, w tym również zaliczkę, o której mowa w art. 23a, lub ratę podatku.
Na podstawie art. 53 § 1 O.p. od zaległości podatkowych, z zastrzeżeniem art. 54, naliczane są odsetki za zwłokę.
Jako, że obowiązek wpłaty zaliczek w podatku dochodowym od osób fizycznych dotyczy poszczególnych miesięcy, więc każda uszczuplona zaliczka staje się odrębną zaległością podatkową. Zaległości te istnieją do czasu ich rozliczenia w zeznaniu rocznym, składanym zgodnie z art. 45 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych w terminie do dnia 30 kwietnia następnego roku. W tym samym terminie podatnicy są obowiązani wpłacić różnicę pomiędzy podatkiem należnym od dochodu wynikającego z zeznania a sumą należnych za dany rok zaliczek (ust. 4 cyt. art. 4).
W tym momencie miesięczne zobowiązania z tytułu zaliczek na podatek ulegają konwersji w roczne zobowiązanie w podatku dochodowym. Organ podatkowy nie może już więc domagać się od podatnika zapłaty zaliczek na podatek, lecz samego podatku.
Stosownie do treści przepisu art. 53a § 1 O.p., jeżeli w postępowaniu podatkowym po zakończeniu roku podatkowego lub innego okresu rozliczeniowego organ podatkowy stwierdzi, że podatnik mimo ciążącego na nim obowiązku nie złożył deklaracji, wysokość zaliczek jest inna niż wykazana w deklaracji lub zaliczki nie zostały zapłacone w całości lub w części, organ ten wydaje decyzję, w której określa wysokość odsetek za zwłokę na dzień złożenia zeznania podatkowego za rok podatkowy lub inny okres rozliczeniowy, a w przypadku niezłożenia zeznania w terminie – odsetki na ostatni dzień terminu złożenia zeznania, przyjmując prawidłową wysokość zaliczek na podatek.
Wprawdzie byt zaliczki ustaje w momencie złożenia zeznania podatkowego, jednakże fakt ten nie stanowi – w świetle art. 53a O.p. – przeszkody do określenia odsetek od niezapłaconych w terminie zaliczek.
Ponieważ w decyzji wymiarowej dotyczącej podatku dochodowego od osób fizycznych za 2007 r. podstawa opodatkowania została ustalona w drodze oszacowania, słusznie przyjęły organy podatkowe, że przy ustalaniu odsetek należnych od nieuregulowanych w terminie zaliczek zastosowanie będzie miał przepis art. 23a O.p.
Zgodnie z ww. przepisem, jeżeli podstawa opodatkowania została określona w drodze oszacowania, a podatnik jest zobowiązany do wpłaty zaliczek na podatek, organ podatkowy określa wysokość zaliczek, za okres, za który podstawa opodatkowania została oszacowana, proporcjonalnie do wysokości zobowiązania podatkowego za cały rok podatkowy lub inny okres rozliczeniowy. Przepis art. 53a stosuje się odpowiednio.
Zapisy cyt. przepisu nie budzą żadnych wątpliwości interpretacyjnych a proporcjonalne określenie zaliczek w przypadku oszacowania podstawy opodatkowania znajduje wyraz w ugruntowanej linii orzecznictwa sądowo-administracyjnego. Jak wskazał WSA w Białymstoku w wyroku z dnia 9 lipca 2008 r., sygn akt I SA/Bk 69/08: "Oszacowanie podstawy opodatkowania w podatku opłacanym w formie zaliczek skutkuje tym, że wysokość zaliczek określa się w równej wysokości za cały okres objęty szacowaniem, proporcjonalnie do wysokości zobowiązania za cały rok podatkowy. Zaliczki są zatem za każdy miesiąc takie same, bez względu na to, jak kształtowała się w tych miesiącach podstawa opodatkowania. Może to mieć negatywne następstwa, zwłaszcza przy działalności prowadzonej sezonowo. Jest to tym bardziej dotkliwe, że pojawia się konieczność zapłacenia odsetek od zaległości podatkowych, którymi są niezapłacone w terminie zaliczki na podatek, wyliczone w oparciu o szacunkowo ustaloną podstawę opodatkowania. Art. 23a wyklucza zastosowanie innej metody ustalania zaliczek, nawet wówczas, gdy podatnik wskaże na negatywne następstwa z tym związane."
Wobec określenia w decyzji wymiarowej kwoty zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. w wysokości 219.544 zł, prawidłowo przyjął organ odwoławczy miesięczną zaliczkę na podatek w kwocie 18.295 zł (219.544 : 12).
Zatem zaległość od której należne są odsetki za zwłokę, z uwagi na okoliczność, że skarżąca nie uiszczała żadnych wpłat tytułem zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych za ten rok, stanowi wysokość wyliczonej wyżej zaliczki, tj. 18.295 zł miesięcznie. Przy czym zaliczka za grudzień płatna jest w terminie zaliczki listopadowej w podwójnej wysokości.
W myśl przepisu art. 53 § 4 O.p. odsetki za zwłokę naliczane są od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku lub terminu, w którym płatnik lub inkasent był obowiązany dokonać wpłaty podatku na rachunek organu podatkowego – w tym przypadku po 20-tym dniu miesiąca (art. 44 ust. 6 u.p.d.o.f.).
Termin końcowy naliczania tych odsetek wyznacza cyt. wyżej przepis art. 53a O.p. – jest nim w tym przypadku dzień złożenia zeznania, tj. 30 kwietnia 2008 r.
Szczegółowe zasady naliczania odsetek zawarte są w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie naliczania odsetek za zwłokę oraz opłaty prolongacyjnej, a także zakresu informacji, które muszą być zawarte w rachunkach (Dz. u. Nr 165, poz. 1373 ze zm.). Zgodnie z treścią § 2 pkt 2 tego rozporządzenia w przypadku zaległości podatkowej istniejącej w okresach, w których obowiązywały różne stawki odsetek za zwłokę od zaległości podatkowych odsetki są naliczane, (...) odrębnie za każdy z tych okresów. Zaokrągleniu podlega suma odsetek za poszczególne okresy.
Biorąc pod uwagę powyższe określenie zaskarżoną decyzją odsetek za zwłokę od zaniżonych zaliczek na podatek dochodowy za 2007 r. w kwocie 21.141 zł, uznać należy za prawidłowe. Organ odwoławczy właściwie uwzględnił kwotę zaległości podatkowej, od której naliczone zostały odsetki za zwłokę, terminy płatności zaliczek, stawki odsetek za zwłokę dla poszczególnych okresów wskazując stosowne obwieszczenia Ministra Finansów w sprawie ich wysokości co w konsekwencji doprowadziło do określenia odsetek za poszczególne miesiące 2007 r. w prawidłowej wysokości.
Odnosząc się do zarzutów skargi, które w całości dotyczą decyzji wymiarowej, podkreślić należy, że wydając decyzję określającą odsetki od niezapłaconych w terminie zaliczek na podatek dochodowy organ podatkowy nie bada okoliczności faktycznych, które mają znaczenie dla wymiaru zobowiązania podatkowego, ale dokonuje matematycznej operacji w sytuacji, gdy zaistnieją ustawowo przewidziane przesłanki do określenia odsetek. Organy podatkowe określając wysokość odsetek winny były mieć na względzie wyłącznie wskazane wyżej przepisy, nie były natomiast zobowiązane do przeprowadzenia postępowania dowodowego na okoliczności stanowiące podstawę wymiaru zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych. Zarzuty podniesione w skardze, jak również ich uzasadnienie zmierzają do zakwestionowania decyzji określającej skarżącej wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2007 r. Strona wytyka organom podatkowym błędy w wykładni oraz niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego, a także dokonanie błędnych ustaleń faktycznych istotnych dla postępowania w zakresie wymiaru podatku. Jak już zostało powiedziane powyżej ustalenia te nie były przedmiotem badania przez organy podatkowe w niniejszej sprawie i tym bardziej pozostają poza zakresem kontroli Sądu w sprawie niniejszej.
Mając na uwadze wyżej przedstawione okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny Gdańsku na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę jako bezzasadną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło