II SA/Łd 147/13

WyrokWSA w Łodzi2013-05-10

Skład orzekający: Barbara Rymaszewska, Arkadiusz Blewązka, Renata Kubot-Szustowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może umorzyć postępowanie w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, opierając się wyłącznie na oświadczeniu inwestora, że planowane przedsięwzięcie nie wymaga takiej decyzji, bez samodzielnej oceny jego wpływu na środowisko?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może bezkrytycznie opierać się na oświadczeniu inwestora o braku konieczności wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Jest zobowiązany do samodzielnego zebrania i oceny materiału dowodowego, aby ustalić, czy przedsięwzięcie może znacząco oddziaływać na środowisko, w tym zbadać kumulację oddziaływań. Brak takiej analizy skutkuje naruszeniem przepisów postępowania i prawa materialnego, co uzasadnia uchylenie decyzji o umorzeniu postępowania.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Ogólnopolskiego Stowarzyszenia A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy R. o umorzeniu postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla rozbudowy stacji bazowej telefonii komórkowej. Organy uznały postępowanie za bezprzedmiotowe, opierając się na oświadczeniu inwestora, że przedsięwzięcie nie wymaga takiej decyzji. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów K.p.a. i Konstytucji RP, wskazując na brak samodzielnej oceny wpływu inwestycji na środowisko przez organy.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy R.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 10 maja 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka (spr.), Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant pomocnik sekretarza sądowego Magdalena Rząsa, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2013 roku sprawy ze skargi Ogólnopolskiego Stowarzyszenia A z siedzibą w R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy R. znak: [...] z dnia [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz skarżącego Ogólnopolskiego Stowarzyszenia A z siedzibą w R. kwotę 440 (czterysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. LS Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., po rozpatrzeniu odwołania Ogólnopolskiego Stowarzyszenia A na podstawie art. 138 §1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia jako K.p.a.), utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy R. z dnia [...] umarzającą postępowanie z wniosku B Sp. z o.o. w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie istniejącej stacji bazowej telefonii komórkowej [...] do standardu GSM 900/1800/2100 – wymiana i montaż systemów antenowych na istniejącej wieży zlokalizowanej na działce o nr ewidencyjnym 484, obręb [...], gmina R. Z akt administracyjnych sprawy wynika, iż w dniu 17 kwietnia 2007r. wpłynął wniosek B Sp. z o.o. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla opisanego powyżej przedsięwzięcia. W piśmie z dnia 29 października 2007r. inwestor złożył oświadczenie, że planowane przedsięwzięcie "nie stanowi przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko, wymagającego lub mogącego wymagać sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, na podstawie przepisu § 2 i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. z 2004 r., Nr 257, poz. 2573 ze zm. – w dalszej części powoływane jako rozporządzenie). Decyzją z dnia [...] Wojewoda [...] umorzył postępowanie w sprawie uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań realizacji omawianego przedsięwzięcia, uznając że planowana inwestycja nie kwalifikuje się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko wymagających sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, ujętych w § 2 ust. 1 pkt 7 obowiązującego od 31 sierpnia 2007r. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 158, poz. 1105). W decyzji tej wskazano, że realizacja instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych, które zgodnie z brzmieniem ww. rozporządzenia nie kwalifikują się do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, a wobec tego nie wymaga uzgodnienia z wojewodą. Powyższa decyzja Wojewody [...] została utrzymana w mocy przez Ministra Środowiska decyzją z dnia [...], jednakże wyrokiem z dnia 30 listopada 2010r., w sprawie sygn. akt IV SA/Wa 1737/10, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił ww. decyzję Ministra Środowiska z dnia [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewody [...] z dnia [...]. W wyroku tym Sąd wskazał m.in., że sprawa niniejsza będzie rozpatrywana biorąc pod uwagę stan prawny obowiązujący w dniu wydania zaskarżonej decyzji Ministra Środowiska, tj. [...] a organem ponownie rozpatrującym sprawę w pierwszej instancji będzie właściwy regionalny dyrektor ochrony środowiska. Postanowieniem z dnia [...] Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w Ł. odmówił uzgodnienia środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowego przedsięwzięcia, ponieważ nie istnieje konieczność przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko w ramach wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Przedsięwzięcie to nie wymaga uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach ponieważ przedmiotowa inwestycja nie kwalifikuje się do przedsięwzięć, o których mowa w ww. rozporządzeniu z dnia 9 listopada 2004r. oraz nie będzie miała znaczącego wpływu na obszary Natura 2000. Decyzję Wójta Gminy R. z dnia [...] o umorzeniu postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. przedsięwzięcia zakwestionowało Ogólnopolskie Stowarzyszenie A zarzucając naruszenie art. 104, w związku z art. 105 § 1 oraz art. 7 – 9 i 107 § 3 K.p.a.. Strona skarżąca podniosła, że ustalenia organu w zakresie kwalifikacji inwestycji oraz ustalenia obszaru oddziaływania inwestycji są niemożliwe do zweryfikowania albowiem nie dość, że wykluczono zjawisko superpozycji to bez obrazu głównej wiązki promieniowania dokonywano ustaleń osi głównej wiązki promieniowania. W toku postępowania odwoławczego Kolegium pismami z dnia 15 października 2012r. i z dnia 20 listopada 2012r. wystąpiło do inwestora o uzupełnienia materiału dowodowego, poprzez: właściwe określenie przedmiotu inwestycji w świetle pierwotnego wniosku inwestora z dnia 11 kwietnia 2007r. i informacji wynikających z pisma inwestora z dnia 5 czerwca 2007r., wyjaśnienie, czy w świetle całokształtu okoliczności sprawy, a w szczególności niezakwalifikowania (oświadczenie inwestora z dnia 29 października 2007r. i "Kwalifikacja przedsięwzięcia" sporządzona w październiku 2007r. na zlecenie inwestora) planowanego przedsięwzięcia do przedsięwzięć, o których mowa w § 2 i § 3 ww. rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r., podtrzymuje on wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, czy wniosek ten wycofuje. Jednocześnie w piśmie z dnia 20 listopada 2012r. Kolegium wskazało, że brak odpowiedzi w wyznaczonym terminie będzie uważany jako wycofanie wniosku przez inwestora, co skutkuje umorzeniem postępowania. W wyznaczonym terminie inwestor nie zajął stanowiska w przywołanych kwestiach. Wskazaną na wstępie decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Przywołując podstawowe argumenty rozstrzygnięcia Kolegium wyjaśniło, mając na uwadze wykształcone w tym zakresie stanowisko sądów administracyjnych, iż bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 K.p.a. oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego (podmiotu, przedmiotu, podstawy prawnej), a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Decyzję o umorzeniu postępowania, stosownie do ww. przepisu, wydaje się w szczególności, gdy strona rezygnuje z ubiegania się o rozstrzygnięcie określonej treści lub gdy organ administracji stwierdzi oczywisty brak podstaw prawnych i faktycznych do merytorycznego rozpatrzenia sprawy. Orzeczenie o umorzeniu postępowania, to orzeczenie formalne, kończące postępowanie w sprawie bez jej merytorycznego rozstrzygnięcia. Kolegium podkreśliło, iż w okolicznościach niniejszej sprawy z kwestionowanym umorzeniem postępowania należy się zgodzić. Postępowanie przed organem pierwszej instancji zawisło z wniosku Spółki z dnia [...]. Zgodnie z zasadą dyspozycyjności, wnioskiem tym organ był związany, który to wyznaczył przedmiot postępowania, a mianowicie określenie środowiskowych uwarunkowań dla ww. przedsięwzięcia. W toku postępowania przed tym organem inwestor wskazał, że planowane przedsięwzięcie nie należy do przedsięwzięć, o których mowa w § 2 i § 3 ww. rozporządzenia, tj. do przedsięwzięć wymagających wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Już ta okoliczność skutkuje bezprzedmiotowością postępowania, o czym zasadnie orzekł organ I instancji. Organ zwrócił uwagę, iż w toku postępowania odwoławczego inwestor w istocie potwierdził bezprzedmiotowość złożonego wniosku w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożyło Ogólnopolskie Stowarzyszenie A. Strona skarżąca zarzuciła naruszenie: - art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., w związku z art. 105 § 1 i art. 6 K.p.a. oraz z art. 7 Konstytucji RP, poprzez wzywanie inwestora do złożenia oświadczenia czy wycofuje swój wniosek, co nie ma umocowania prawnego albowiem obowiązujące przepisy nie przewidują takiej procedury tym bardziej, że inwestor może, co najwyżej wystąpić o umorzenie postępowania, Niedopuszczalnym jest cofanie wniosku w sprawie, która była prowadzona i w której orzekały również sądy administracyjne tym bardziej, iż takiego wniosku inwestor nie złożył, a jego żądanie było precyzyjnie określone; - art. 107 § 3 K.p.a., w związku z art. 13 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka poprzez nie odniesienie się do podniesionych w odwołaniu zarzutów, co pozbawia stronę prawa do złożenia skutecznego środka odwoławczego z uwagi na to, iż zdaniem organu jej zarzuty nie muszą być rozpatrywane. - art. 6, art. 8 K.p.a., w związku z art. 2 oraz art. 7 Konstytucji RP poprzez przyjęcie, iż stwierdzenie inwestora, że inwestycja nie wymaga wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach skutkuje koniecznością umorzenia postępowania, co w istocie wskazuje, iż zdaniem organu to inwestor dokonuje merytorycznej oceny w zakresie kwalifikacji inwestycji; -art. 6, art. 8, art. 107 § 1 K.p.a., w związku z art. 2 i art. 7 Konstytucji RP poprzez stwierdzenie, iż inwestycja nie wymaga decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach albowiem nie spełnia wymogów § 2 i 3 § rozporządzenia Rady Ministrów w którym takie jednostki redakcyjne nie obowiązują albowiem mają jeszcze ustępy, punkty, oraz litery. Ponadto pominięcie § 4 tegoż rozporządzenia w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko. Strona skarżąca wniosła o uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi strona argumentowała, iż zaskarżona decyzja rażąco narusza art. 107 § 1 i 3 K.p.a. albowiem organ administracji publicznej dokonuje subsumcji, czyli do konkretnej jednostki prawnej sporządza uzasadnienie faktyczne. W niniejszej sprawie organ nie dość, że nie podał konkretnej jednostki prawnej wszystkich aktów prawnych mających zastosowanie w niniejszej sprawie to dodatkowo bezpodstawnie przyjął, iż oświadczenia inwestora o brak konieczności uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach skutkuje koniecznością umorzenia postępowania. Strona zaznaczyła, iż obowiązujące przepisy prawa nie dopuszczają sytuacji, w której wnioskodawca decyduje o treści decyzji albowiem może on, co najwyżej wystąpić o umorzenie postępowania na podstawie art. 105 § 2 K.p.a. jeżeli rezygnuje z zamiaru realizacji inwestycji. Na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2013r. strona skarżąca złożyła pismo zawierające stanowisko w sprawie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. nie znajdując uzasadnienia dla zarzutów skargi wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny bada zatem, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) pozostaje zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego, określającymi prawa i obowiązki stron oraz normami proceduralnymi, normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. W toku kontroli sądowoadministracyjnej, stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.; dalej w uzasadnieniu przywoływana jako: P.p.s.a.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Nadto, mając na względzie regulację art. 135 P.p.s.a. sąd administracyjny stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi Sąd skargę oddala (art. 151 P.p.s.a.). Przedmiotem oceny Sądu w niniejszej sprawie jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. utrzymująca w mocy decyzję Wójta Gminy [...] o umorzeniu postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla realizacji przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie stacji bazowej telefonii komórkowej do standardu GSM 900/1800/2100 – wymiana i montaż systemów antenowych na istniejącej wieży przewidzianej do realizacji na działce nr 484 w S., w gminie R. Podstawę prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 105 § 1 K.p.a., który nakłada na organ administracji publicznej obowiązek wydania decyzji o umorzeniu postępowania, gdy postępowanie to, z jakiejkolwiek przyczyny stanie się bezprzedmiotowe. W powyższym zakresie wskazać należy, że bezprzedmiotowość postępowania zachodzi w sytuacjach, gdy w świetle prawa materialnego i prawidłowo ustalonego stanu faktycznego brak jest sprawy administracyjnej będącej przedmiotem postępowania. W doktrynie wskazuje się, że bezprzedmiotowość postępowania wynika z kilku przyczyn, które można podzielić na przedmiotowe i podmiotowe. Mogą one powstać na skutek faktów naturalnych lub na skutek zdarzeń prawnych, przykładowo wskazać tu można: śmierć osoby fizycznej, utratę przez nią zdolności do nabycia uprawnień o charakterze osobistym, ustanie bytu prawnego osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej, zniesienie danej kategorii uprawnień lub obowiązków, uchylenie podstaw prawnych do działania organu. Bezprzedmiotowość postępowania ma miejsce także wówczas, gdy w sprawie istnieją okoliczności czyniące wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwym z uwagi na brak przedmiotu postępowania. Przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ władny i jednocześnie zobowiązany jest rozstrzygnąć sprawę na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach danego podmiotu. Postępowanie w takiej sprawie staje się bezprzedmiotowe, jeżeli braknie któregoś z elementów tego stosunku materialnoprawnego (vide: wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2005r., w sprawie sygn. akt II OSK 910/05, LEX 188797). Zatem sprawa staje się bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 105 § 1 K.p.a., gdy jakiekolwiek rozstrzygnięcie merytoryczne staje prawnie niedopuszczalne. Organ orzekający musi to jednak wyraźnie wykazać w wydanej przez siebie decyzji. Co do zasady bowiem – zgodnie z art. 104 K.p.a. – organ decyzją administracyjną rozstrzyga sprawę co do jej istoty w granicach żądania określonego przez strony. W tych granicach należy zatem oceniać decyzję o bezprzedmiotowości postępowania, odnosząc ją do prawidłowo ustalonego w sprawie przedmiotu i zakresu postępowania administracyjnego. Analiza uzasadnienia kwestionowanych decyzji dostarcza informacji, iż przyczyną bezprzedmiotowości jest wskazanie inwestora, iż "planowane przedsięwzięcie nie należy do przedsięwzięć, o których mowa w § 2 i § 3 ww. rozporządzenia, tj. do przedsięwzięć wymagających wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach". Oczywiście w sposób uprawniony strona skarżąca wytyka organom, iż bezkrytycznie bazują na twierdzeniach inwestora co do charakteru planowanego przedsięwzięcia zamiast samodzielnie dokonać krytycznej oceny projektowanego zamierzenia z punktu widzenia norm ochrony środowiska. Już tylko powyższe spostrzeżenie deprecjonuje rozstrzygnięcie wydane w tej sprawie, bowiem jednoznacznie wskazuje, iż organy naruszyły podstawowe zasady odnoszące się do gromadzenia i oceny materiału dowodowego w toku postępowania administracyjnego (art. 7, art. 77 § 1 i art. 89 K.p.a.). Tymczasem obowiązkiem organów w tej sprawie i to obu instancji było podjęcie wszelkich czynności niezbędnych dla dokładnego wyjaśnienia i rozważenia stanu faktycznego, tak by zrekonstruować rzeczywisty jego obraz i uzyskać podstawę do zastosowania właściwego, trafnego przepisu prawa materialnego. Organ by zrealizować podstawowe zasady procedury administracyjnej przewidziane w szczególności we wskazanych powyżej przepisach nie może ograniczyć czynności ustalenia stanu faktycznego wyłącznie do działań polegających na bezkrytycznym akceptowaniu twierdzeń wnioskodawcy. W postępowaniu administracyjnym jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. To oczywiście wymaga od organu stosownej aktywności w gromadzeniu materiału dowodowego, późniejszej rzeczowej analizy zgromadzonego materiału i jego weryfikacji według reguł swobodnej oceny dowodów, by na koniec dać takiemu procesowi wyraz w wyczerpującym uzasadnieniu. Powyższych elementów zdecydowanie zabrakło w działaniach organów w toku prowadzonego postępowania. Wyprowadzenie wniosku o bezprzedmiotowości postępowania wymaga prawidłowego ustalenia w sprawie przedmiotu i zakresu postępowania administracyjnego. W realiach niniejszej sprawy zabrakło także wszechstronnej i wyczerpującej analizy powyższych elementów postępowania. Rozważania w tym zakresie należy zacząć od wskazania, iż inwestor wniosek inicjujący niniejsze postępowania złożył w dniu 11 kwietnia 2007r., a to wskazuje, iż kwalifikowanie charakteru przedsięwzięcia z punktu widzenia norm ochrony środowiska winno zostać dokonane w oparciu o przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko (Dz. U. Nr 257, poz. 2573 ze zm.). Wniosek taki wypływa wprost z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397). Mając na uwadze datę zainicjowania niniejszego postępowania należy także zwrócić uwagę na treść obowiązującego wówczas przepisu art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2006 r., Nr 129, poz. 902 ze zm.) wskazującego, iż uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wymaga realizacja: planowanego przedsięwzięcia mogącego znacząco oddziaływać na środowisko określonego w art. 51 ust. 1 punkt 1 i 2 oraz planowanego przedsięwzięcia innego niż określone w art. 51 ust. 1 punkt 1 i 2, które nie jest bezpośrednio związane z ochroną obszaru Natura 2000 lub nie wynika z tej ochrony, jeżeli może znacząco oddziaływać na ten obszar. Mając zaś na uwadze przepis art. 51 ust. 1 punkt 1 i 2 oraz art. 51 ust. 8 tej ustawy należy stwierdzić, że przeprowadzenie omawianego postępowania środowiskowego wymagane było przez przepisy jedynie dla przedsięwzięć wymienionych we wskazanym powyżej rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. zmienionym rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 21 sierpnia 2007r. (Dz. U. Nr 158, poz. 1105), które weszło w życie w dniu 31 sierpnia 2007r.. W aktualnym stanie prawnym uregulowanym ustawą z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 199, poz. 1227 ze zm.) przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko: 1). planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; 2). planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 (art. 59 ust. 1 tejże ustawy). Poprzez dyspozycję art. 173 ust. 2 ustawy z dnia 3 października 2008r. pojęcia używane w tej ustawie i ustawie dotychczasowej zostały utożsamione i tak za przedsięwzięcia mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, określone w art. 59 ust. 1 pkt 1 nowej ustawy, uważa się określone w dotychczasowych przepisach przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, wymagające sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, zaś za przedsięwzięcia mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, określone w art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy, uważa się określone w dotychczasowych przepisach przedsięwzięcia mogące znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko może być stwierdzony. Dokonując analizy charakteru wskazanego przez inwestora przedsięwzięcia i porównując go z treścią wskazanego powyżej rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r. w sprawie określenia rodzajów przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko oraz szczegółowych uwarunkowań związanych z kwalifikowaniem przedsięwzięcia do sporządzenia raportu o oddziaływaniu na środowisko, należy wskazać, iż przedsięwzięcie to nie wyczerpuje dyspozycji zarówno § 2 ust. 1 pkt 7 (przedsięwzięcie mogące zawsze znacząco oddziaływać na środowisko), jak i § 3 ust. 1 pkt 8 (przedsięwzięcie mogące potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko) tegoż rozporządzenia. Powyższa konstatacja nie powinna jednak wyłączać dalszej aktywności organu w ocenie stopnia szkodliwości środowiskowej planowanej inwestycji. Zgodnie z treścią art. 63 ust. 1 pkt 1b ustawy z dnia 3 października 2008r. obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, uwzględniając rodzaj i charakterystykę przedsięwzięcia, z uwzględnieniem powiązań z innymi przedsięwzięciami, w szczególności kumulowania się oddziaływań przedsięwzięć znajdujących się na obszarze, na który będzie oddziaływać przedsięwzięcie. Z powyższym koresponduje treść § 4 omawianego rozporządzenia stanowiącego, iż parametry tego samego rodzaju, charakteryzujące skalę przedsięwzięcia i odnoszące się do przedsięwzięć tego samego rodzaju położonych na terenie jednego zakładu lub obiektu, istniejących i planowanych, sumuje się. Skoro zarówno przepis § 2 ust. 1 pkt 7, jak i § 3 ust. 1 pkt 8 powoływanego rozporządzenia wyraźnie wskazują na konieczność wzięcia pod uwagę równoważnej mocy promieniowania izotropowego wyznaczonej dla pojedynczej anteny jako podstawy zakwalifikowania instalacji radiokomunikacyjnych, radionawigacyjnych i radiolokacyjnych do rzędu przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko, to mając na uwadze, iż projektowane przedsięwzięcie ma zostać zrealizowane na czynnej już instalacją, to konieczne jest określenie stopnia szkodliwości środowiskowej całego przedsięwzięcia, a więc wskazanie jego skumulowanego oddziaływania. Obowiązek organów w tym zakresie wypływa w oczywisty sposób ze wskazanych powyżej przepisów art. 63 ust. 1 pkt 1b ustawy z dnia 3 października 2008r., oraz z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r.. Na mocy art. 74 ust. 1 Konstytucji RP, władze publiczne są zobowiązane do "prowadzenia polityki zapewniającej bezpieczeństwo ekologiczne współczesnemu i przyszłym pokoleniom". Pojęcie "bezpieczeństwo ekologiczne" należy rozumieć jako uzyskanie takiego stanu środowiska, który pozwala na bezpieczne przebywanie w tym środowisku i umożliwia korzystanie z tego środowiska w sposób zapewniający rozwój człowieka. Ochrona środowiska jest bowiem jednym z elementów "bezpieczeństwa ekologicznego", ale zadania władz publicznych są szersze – obejmują też działania poprawiające aktualny stan środowiska i programujące jego dalszy rozwój. Podstawową metodą uzyskania tego celu jest – nakaz wynikający art. 5 Konstytucji RP – kierowania się zasadą zrównoważonego rozwoju. Działania organów administracji w analizowanym postępowaniu zupełnie pomijają powyższe dyrektywy. Organy obu instancji w ogóle nie rozważyły i nie zbadały możliwości i zakresów stosowania wskazanych powyżej przepisów ustawy z dnia 3 października 2008r., oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r.. Przede wszystkim zaś nie poczyniły należytych ustaleń w tym zakresie. Organy winny w szczególności dokonać ustaleń w zakresie tego czy zasięg oddziaływania anten planowanych do realizacji nie kumuluje się z innymi istniejącymi już urządzeniami wytwarzającymi pole elektromagnetyczne, w tym z innymi antenami telefonii komórkowej. Okoliczności te winny zostać szczegółowo wyjaśnione, tak aby możliwa była precyzyjna odpowiedź na pytanie o to czy i w jakim zakresie możliwe lub konieczne jest sumowanie mocy poszczególnych anten dla oceny i wyznaczenia ich równoważnej mocy promieniowanej izotropowo. Dopiero tak zgromadzony i oceniony materiał dowodowy może prowadzić do prawidłowego zastosowania w niniejszej sprawie przepisów art. 63 ust. 1 pkt 1b ustawy z dnia 3 października 2008r., oraz z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r.. (vide: wyroku NSA z dnia 5 grudnia 2008r., w sprawie sygn. akt II OSK 1928/07, wyrok NSA z dnia 22 listopada 2012r., w sprawie sygn. akt II OSK 1328/11, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/cbo/query). Dopiero dokonanie powyższej analizy może dostarczyć organowi argumentów pozwalających w sposób kompetentny i odpowiedzialny sformułować wniosek o istnieniu bądź nieistnieniu przedmiotu postępowania w niniejszej sprawie. Póki co wniosek o bezprzedmiotowości postępowania jest dowolny i wynika z nie zastosowania przez organy obu instancji wskazanych powyżej przepisów, oraz z nieprawidłowego zastosowania będącego podstawą rozstrzygnięcia przepisu art. 105 § 1 K.p.a.. W świetle tego co zostało powyżej powiedziane oczywiście zasadny jest zarzut skargi tyczący naruszenia art. 6, art. 8 i art. 107 § 3 K.p.a.. Naruszone zostały także regulacje prawne odnoszące się zasad samodzielnego gromadzenia i takowej oceny materiału dowodowego w toku postępowania administracyjnego (art. 7 art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a.). Odnosząc się natomiast do podnoszonej w skardze kwestii skierowanego do wnioskodawcy wezwania o złożenie oświadczenia w kwestii cofnięcia wniosku o wydanie decyzji środowiskowej, to wskazać wypada, iż wezwanie to okazało się bezskuteczne, bowiem inwestor swego wniosku nie wycofał, a umorzenie postępowania administracyjnego nastąpiło z innej przyczyny (bezprzedmiotowość postępowania). Jakkolwiek w świetle tego co zostało powyżej powiedziane, ale również tego co zostało podniesione w skardze (vide: wyrok WSA w Gdańsku z dnia 30 listopada 2007r., w sprawie sygn. akt I SA/Gd 532/07 – z którym należy się zgodzić), to zachowanie organu odwoławczego choć było prawnie naganne, to jednak skoro w oparciu o powyższe wadliwe zachowanie organu nie doszło do umorzenia postępowania, to kwestię tą należy uznać za nieistotną z punktu widzenia treści zaskarżonej decyzji. Mając powyższe na uwadze Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a., uznając stwierdzona wadliwość za istotną z punktu widzenia treści zaskarżonego rozstrzygnięcia, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a.. Ponownie rozpoznając niniejszą sprawę organy winny dokonać kwalifikacji oddziaływania projektowanej inwestycji z uwzględnieniem przepisów art. 63 ust. 1 pkt 1b ustawy z dnia 3 października 2008r., oraz z § 4 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2004r.. W tym celu winny w sposób wyczerpujący ustalić istotne dla sprawy okoliczności, w tym w szczególności kwestie możliwej kumulacji oddziaływań (art. 77 § 1 K.p.a.), a następnie dokonane ustalenia poddać wszechstronnej ocenie (art. 80 K.p.a.). Dopiero tak zgromadzony i oceniony materiał dowodowy umożliwi prawidłowe zastosowanie w sprawie przepisów prawa, w szczególności da podstawy do udzielenia odpowiedzi na pytanie o prawną dopuszczalność umorzenia postępowania. B.A.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło