IV SA/Wa 339/13
WyrokWSA w Warszawie2013-05-17
Skład orzekający: Agnieszka Wójcik, Łukasz Krzycki, Marta Laskowska-Pietrzak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia została wydana z naruszeniem przepisów prawa, w szczególności w zakresie oceny raportu oddziaływania na środowisko i uwzględnienia stanowiska społeczeństwa?Ratio decidendi
Sąd uznał, że raport oddziaływania na środowisko, mimo pewnych niedoskonałości, zawierał wystarczające informacje do wydania decyzji. Organ administracji prawidłowo przeprowadził postępowanie, uwzględniając opinie i uzgodnienia, a także zapewnił udział społeczeństwa. Sprzeciw społeczny nie stanowił bezwzględnej przeszkody do wydania decyzji, jeśli interes publiczny i prywatny zostały wyważone, a potencjalny negatywny wpływ inwestycji został zminimalizowany.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C., która utrzymała w mocy decyzję Wójta Gminy L. ustalającą środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie dwóch budynków inwentarskich. Skarżący zarzucał organom naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w szczególności w zakresie oceny raportu oddziaływania na środowisko oraz nieuwzględnienia stanowiska społeczeństwa. Wójt Gminy L. pierwotnie odmówił wydania decyzji, następnie wydał decyzję pozytywną, którą uchylało SKO, by ostatecznie wydać decyzję pozytywną, która została utrzymana w mocy przez SKO i zaskarżona do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalenie skargi.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodnicząca sędzia WSA Agnieszka Wójcik (spr.), Sędziowie sędzia WSA Łukasz Krzycki, sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak, Protokolant st. ref. Marcin Lesner, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2013 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w C. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia - oddala skargę -
Decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. po rozpoznaniu odwołania Pana J. P. od decyzji Wójta Gminy L. z dnia [...].08.2012 r. nr [...] znak: [...] ustalającej środowiskowe uwarunkowania na realizację przedsięwzięcia pod nazwą "Budowa dwóch budynków - [...] wraz z obiektami towarzyszącymi" na działce nr ew. [...] w miejscowości C. gmina Lu. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu organ przedstawił stan faktyczny i prawny sprawy wskazując, że Pan P.G. złożył w dniu 02.01.2012 r. wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na budowie dwóch budynków inwentarskich - [...] każdy wraz z obiektami towarzyszącymi, na działce nr ew. [...] w miejscowości C., gmina L. Do wniosku został dołączony Raport o oddziaływaniu na środowisko przedsięwzięcia.
Wójt Gminy L. wydał w dniu [...].01.2012 r. zawiadomienie (na podstawie przepisów k.p.a. oraz przepisów ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko) nr [...] o wszczęciu postępowania w sprawie złożonego wniosku. Pismem z dnia [...].01.2012 r. Wójt Gminy L. wystąpił do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Z. o wydanie opinii w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla wnioskowanego przedsięwzięcia oraz do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. z prośbą o uzgodnienie warunków realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. W dniu 16.01.2012 r. Pan J. P., będący stroną toczącego się postępowania, złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej w sprawie wszczętego postępowania oraz złożył sprzeciw wobec planowanej inwestycji. Sprzeciw wobec planowanej inwestycji złożyli także mieszkańcy miejscowości C. w dniu 23.01.2012 r.
Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Z. wydał w dniu [...].01.2012 r. opinię nr [...], w której określił warunki realizacji planowanego przedsięwzięcia.
Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w W., pismem z dnia [...].02.2012 r. nr [...] wezwał do uzupełnienia raportu o oddziaływaniu na środowisko w zakresie wskazanym w tym piśmie. Po złożeniu przez wnioskodawcę uzupełnienia raportu oddziaływania na środowisko, Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska w W., postanowieniem z dnia [...].03.2012 r. nr [...], uzgodnił realizację przedsięwzięcia i określił warunki jego realizacji. W związku ze złożonym przez mieszkańców miejscowości C. protestem przeciwko budowie [...] na działce nr [...], w dniu [...].04.2011 r. odbyła się rozprawa administracyjna z udziałem Inwestora i przedstawicieli społeczeństwa.
Po zakończeniu postępowania dowodowego, Wójt Gminy L. wydał w dniu [...].05.2012 r. decyzję nr [...] znak: [...], którą odmówił wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Powodem wydania tej decyzji były wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa, które sprzeciwia się realizacji planowanego przedsięwzięcia. Od powyższej decyzji wniósł odwołanie inwestor Pan P. G.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C., decyzją z dnia [...]
czerwca 2012 r. nr [...], uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i
przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W
uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało na konieczność dokonania pełnej oceny
zebranego w przeprowadzonym postępowaniu materiału dowodowego i
przedstawienia tej oceny w uzasadnieniu decyzji.
Wójt Gminy L., prowadząc ponownie postępowanie, wydał w dniu [...].06.2012 r. decyzję nr [...] znak: [...] ustalającą środowiskowe uwarunkowania na realizację w/w przedsięwzięcia. Decyzję tą uchyliło jednak Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. decyzją z dnia [...] sierpnia 2012r., Nr [...] w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ pierwszej instancji niezależnie od wymagań wynikających z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego (K.p.a.) nie podał informacji w jaki sposób zostały wzięte pod uwagę i w jakim zakresie zostały uwzględnione uwagi i wnioski zgłoszone w związku z udziałem społeczeństwa, czym naruszył przepis art. 37 stawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, jak również naruszył przepis art. 107§ 3 Kpa poprzez brak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji elementów wymaganych przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Wójt Gminy L. decyzją z dnia [...].08.2012 r. nr [...] znak: [...] ponownie ustalił środowiskowe uwarunkowania na realizację przedsięwzięcia pod nazwą "Budowa dwóch budynków
- [...] wraz z obiektami towarzyszącymi" na działce nr ew. [...] w miejscowości C. gmina L.
Od powyższej decyzji odwołanie ponownie złożył Pan J. P. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji w całości i wydania decyzji odmawiającej określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji dla planowanego przedsięwzięcia, jak również o rozważanie wydania decyzji środowiskowej dla planowanej inwestycji lecz w innej alternatywnej lokalizacji. Zdaniem strony Wójt Gminy w decyzji nr [...] nie wskazał rozpatrywanego wariantu alternatywnego dla planowanej inwestycji, jak również zaznaczył iż w jego przekonaniu inwestor nadal nie spełnia warunków "ustawy azotowej", ponieważ posiada zbyt miały areał do nawożenia.
W dniu 1.10.2012 do Kolegium wpłynęło pismo z dnia 24 września 2012r. wniesione przez pełnomocnika odwołującego się stanowiące uzupełnienie odwołania. Pełnomocnik podtrzymał twierdzenia zawarte w odwołaniu z dnia 11.09.2012r. Ponadto pełnomocnik wniósł o:
1. uchylenie decyzji organu pierwszej instancji w całości i
2. wydanie negatywnej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach - odmawiającej określenia środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia pod nazwą Budowa dwóch budynków - [...] wraz z obiektami towarzyszącymi na działce nr ew. [...] w miejscowości C. gmina L.
W powyższym piśmie wskazano na naruszenie przez organ pierwszej instancji następujących przepisów prawa:
- art. 85 ust 2 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 199, POZ. 1227 ze zm.), zwanej dalej "ustawą", w Zw. Z art. 107 2 i 3 Kpa,
- art. 66 ust 1 pkt 4 ustawy i art. 66 ust 1 pkt 5 lit. b) ustawy,
- art. 66 ust 1 pkt 5 lit a) ustawy,
- art. 66 ust 1 pkt 15 ustawy,
- art. 77 § 1 Kpa
- art. 62 ust 1 pkt 1 ustawy
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. rozpatrując sprawę w trybie odwoławczym wskazało, że odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie. Rozpoznając sprawę SKO wskazała, że podstawą rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie są przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. nr 199, poz. 1227 ze zm.), zwanej dalej ustawą oraz przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. nr 213, poz. 1397), zwanego dalej rozporządzeniem. Planowane przedsięwzięcie należy do przedsięwzięć mogących zawsze znacząco oddziaływać na środowisko, o których mowa w art. 59 ust. 1 pkt 1 ustawy oraz § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia w sprawie rodzajów przedsięwzięć dla którego stwierdzony został obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Przedmiotowa inwestycja polegająca na budowie dwóch budynków - [...] wraz z obiektami towarzyszącymi zlokalizowane będzie na działce nr ew. [...] w miejscowości C. gmina L. i realizowane będzie poza Obszarem Specjalnym [...] o nazwie [...] ustanowionego Rozporządzeniem Ministra Środowiska z dnia 5 września 2007r. Zmieniającym rozporządzenie w sprawie obszarów specjalnych ochrony ptaków Natura 2000 (Dz.U. 2007 nr 179 po. 1275). Sąsiednie nieruchomości działki na której jest planowana przedmiotowa inwestycja stanowią grunty rolne o niższych klasach bonitacyjnych tereny łąk i pastwisk. Najbliższy budynek mieszkalny znajduję się na południu w odległości [...] m, a budynki gospodarcze [...] m. Ponadto działka na której planowana jest inwestycja posiada dostęp do sieci wodociągowej, linii elektroenergetycznej i drogi powiatowej.
W ocenie Kolegium, przedłożony przez inwestora raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, wraz z uzupełnieniem, dokonanym na wezwanie organu pierwszej instancji z dnia [...] lutego 2012r., opracowany na potrzeby postępowania w niniejszej sprawie, pełnia wymogi art. 66 ustawy.
Przed wydaniem decyzji organ, zgodnie z art. 77 ust 1 ustawy, zasięgnął opinii Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Z. oraz uzgodnił z Regionalnym Dyrektorek Ochrony Środowiska w W. warunki realizacji planowanego przedsięwzięcia.
Zaskarżona decyzja Wójta Gminy . z dnia [...].08.2012 r. nr [...] odpowiada przepisom art. 80, art. 82, art. 85 ust. 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy.
Zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy organ wydając przedmiotową decyzję wziął pod uwagę wyniki uzgodnień i opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w W. oraz Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Z., ustalenia zawarte w raporcie oddziaływania oraz wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa. Art. 80 ust. 2 ustawy stanowi, że właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że dla terenu objętego inwestycją nie ma obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego. Organ wprawdzie zawarł w załączniku do decyzji informacje o zgodności planowanej inwestycji z nieobowiązującym już planem zagospodarowania, ale zgodnie z powołanym przepisem nie mają one wpływu na istotę rozstrzygnięcia, gdyż w tym konkretnym przypadku organ zobowiązany był tylko do stwierdzenia braku istnienia aktualnego planu zagospodarowania.
Decyzja w swej sentencji zawiera też wszystkie niezbędne elementy, wyszczególnione w art. 82 ust. 1 ustawy, a charakterystyka przedsięwzięcia, zgodnie z art. 85 ust. 3 ustawy, stanowi załącznik do tej decyzji. Zaskarżona decyzja jest uzasadniona, co wypełnia przesłankę art. 85 ust. 1 ustawy, a uzasadnienie zgodnie z nakazem art. 85 ust. 2 pkt 1 zawiera informację o przeprowadzonym postępowaniu z udziałem społeczeństwa. Zgodnie z art. 85 ust.2 ustawy uzasadnienie decyzji powinno odpowiadać oprócz wymagań szczególnych wynikających z ustawy, także przepisom k.p.a. Zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a omawiana decyzja zawiera zarówno opis stanu faktycznego, tj. kolejnych etapów prowadzonego postępowania oraz dokonuje oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Powołuje też przepisy prawa, na podstawie których została wydana oraz w uzasadnieniu odnosi się do zarzutów zawartych w proteście mieszkańców wsi C. podpisanym przez [...] mieszkańców przeciwnych planowanej inwestycji. Ponadto w uzasadnieniu decyzji podano, iż porównane w raporcie warianty lokalizacji i technologii produkcji wyraźnie wskazują że wariant proponowany przez inwestora jest najkorzystniejszy dla środowiska i optymalny z punktu widzenia budowy i prowadzenia produkcji w budynku [...]. Dlatego też wyniki przeprowadzonego postępowania uzasadniają uwzględnienie wniosku inwestora o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla w/w przedsięwzięcia.
Organ wskazał, że żaden przepis ustawy nie określa wprost, czy decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach ma charakter uznaniowy, czy też jest decyzją związaną, jednakże należy zgodzić się z poglądem wyrażonym w literaturze przedmiotu, że z uwagi na fakt wprowadzenia przez taką decyzję ograniczeń w wykonywaniu prawa własności do nieruchomości, chronionego przez art. 21 Konstytucji RP, organy administracji nie mają w tym zakresie swobody, a wydana decyzja negatywna może nastąpić tylko w sytuacjach przewidzianych prawem. Jak słuszne wskazał w zaskarżonej decyzji Wójt Gminy L. przesłankami wydania decyzji odmownej mogą być następujące okoliczności:
-niezgodność inwestycji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego,
- odmowa uzgodnienia warunków realizacji przez organy uzgadniające,
-brak zgody inwestora na realizację przedsięwzięcia w wariancie proponowanym przez organ, inny niż zawarty we wniosku,
-wykazanie w raporcie oddziaływania na środowisko danego przedsięwzięcia negatywny jego wpływ na obszar Natura 2000.
Ponadto decyzja odmowna może być wydana wówczas, gdy przedsięwzięcie pozostaje w sprzeczności z innymi przepisami prawa. W ocenie Kolegium, w przedmiotowej sprawie brak jest którejkolwiek z określonych w przepisach prawa sytuacji wykluczających możliwość wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowania. Zaskarżona decyzja Wójta Gminy L. wypełnia wszystkie przewidziane dla decyzji wydanej po przeprowadzeniu oceny oddziaływania na środowisko uwarunkowania, a postępowanie w sprawie jej wydania przeprowadzone zostało zgodnie z przepisami zarówno ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, jak i Kodeksu postępowania administracyjnego.
Odpowiadając na zarzuty zawarte zarówno w odwołaniu z dnia 1 1.09.2012r., jak i pisma pełnomocnika z dnia 24 września 2012r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w C. stwierdziło, że nie zasługują one na uwzględnienie i wyjaśniło co następuje:
1) odnośnie zarzutu braku w uzasadnieniu jasnego i konkretnego stwierdzenia w kwestii wniosków i uwag zgłoszonych przez mieszkańców, Kolegium wyjaśniło, iż w jego przekonaniu niniejszy zarzut jest chybiony ponieważ Wójt Gminy L. w zaskarżonej decyzji odnosi się do przedmiotowych wniosków, co wskazuję iż miał je na uwadze wydając zaskarżoną decyzję. Wskazać w tym miejscu należy, iż organ pierwszej instancji miał obowiązek jedynie poinformować w uzasadnieniu o takowych wnioskach oraz o sposobie ich rozpatrzenia, czego nie należy utożsamiać z obowiązkiem ich uwzględnienie przez organ.
2) odnośnie zarzutu naruszenia przepisu art. 66 ust 1 pkt 4 ustawy i w związku z tym art. 66 ust 1 pkt 5 lit. b) ustawy, Kolegium wskazało że przedstawiony raport zawiera opis wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem jego wyboru na stronie 54 przedmiotowego raportu. Nie można zgodzić się z odwołującym, iż opis przewidywanych skutków dla środowiska w przypadku niepodejmowania przedsięwzięcia (art. 66 pkt 1 pkt 4) jest tożsame z opisem wariantów przedsięwzięć wskazanych w art. 66 ust. 1 pkt 5 lit b. Brzmienia w/w przepisu art. 66 ust 1 pkt 4 nie należy również utożsamiać z tzw. "wariantem zerowym" uregulowanym w dawnym brzmieniu przepisu art. 52 ust 1 pkt 3 lit. a) ustawy prawo ochrony środowiska, który został uchylony przez przepisy obowiązującej ustawy z dnia 3 października 2008r. Nadmienić należy, iż przedmiotowy raport, co prawda w sposób lakoniczny, ale odnosi się do tego punktu stwierdzając na stronie 54, że " odstąpienie od realizacji planowanej inwestycji nie pociągnie za sobą istotnych korzyści dla funkcjonowania środowiska przyrodniczego ".
3) odnośnie zarzutu, iż przedmiotowa inwestycja nie spełnia "warunków ustawy azotowej", ponieważ posiada zbyt mały areał do nawożenia, należy wskazać że przedmiotowa kwestia została ujęta zarówno w raporcie przedłożonym w niniejszej sprawie jak i zaskarżonej decyzji Wójta Gminy L., dlatego też w przekonaniu Kolegium zarzut ten również nie zasługuje na uwzględnienie.
Reasumując w ocenie Kolegium, zaskarżona decyzja nie jest też dotknięta żadnymi innymi wadami, mogącymi skutkować jej uchyleniem. Postępowanie poprzedzające jej wydanie zostało przeprowadzone zgodnie z zasadami określonymi w Kodeksie postępowania administracyjnego oraz w przepisach ustawy. W szczególności, wykonując dyrektywę wynikającą z art. 79 ust 1 w związku z art. 33 ustawy, organ pierwszej instancji zapewnił możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanej inwestycji. Treść rozstrzygnięcia odpowiada wymogom określonym w art. 82 ust 4 ustawy, zaś decyzja zawiera wszystkie elementy wymienione w art. 107 § 1 Kpa i art. 85 ustawy.
Skargę na powyższą decyzję wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie J. P. reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając jej:
I. Naruszenie przepisów postępowania, tj.
- art. 7 kpa w zw. z art. 77 § 1 kpa poprzez nie rozpatrzenie materiału dowodowego zebranego w sprawie w sposób wystarczający,
- art. 85 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 z późn. zm.), zwanej dalej: "ustawą", w zw. z art. 107 2 i 3 kpa poprzez jego niezastosowanie, w szczególności nie wskazanie dowodów, na których się oprał, ich oceny,
- art. 138 § 1 pkt 1 kpa w zw. z art. 144 kpa — poprzez zaaprobowanie przez organ odwoławczy bez zastrzeżeń błędnego stanowiska organu I instancji.
II. Naruszenie przepisu prawa materialnego:
- art. 66 ust. 1 pkt 4 ustawy, poprzez błędną jego wykładnię i w konsekwencji przyjęcie, iż raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zawiera opis przewidywanych skutków dla środowiska w przypadku niepodejmowania przedsięwzięcia,
- art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. a) ustawy, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji przyjęcie, iż raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zawiera opis analizowanych wariantów, w tym wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego wraz z uzasadnieniem ich wyboru,
- art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. b) ustawy poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji przyjęcie, iż raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zawiera opis analizowanych wariantów, w tym wariantu najkorzystniejszego dla środowiska wraz z uzasadnieniem ich wyboru,
- art. 66 ust. 1 pkt 15 ustawy, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż raport oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko zawiera analizę możliwych konfliktów społecznych związanych z planowanym przedsięwzięciem,
-art. 62 ust. 1 pkt 1 ustawy, poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż spełnione zostały obowiązki wynikające z tego przepisu.
Podnosząc powyższe zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji organu oraz zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi wskazano, że zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa, bez pełnego i wszechstronnego wyjaśnienia wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, a ponadto zostały oparte na zawierającym braki raporcie ooś, które to braki dyskwalifikują tenże raport jako dowód w sprawie.
Uzasadniając zaś poszczególne zarzuty skarżący wskazał co następuje:
1. Naruszenie art. 85 ust. 2 pkt 1 ustawy w zw. z art. 107 § 2 i 3 k.p.a
Z uzasadnienia zaskarżonych decyzji nie wynika, aby spełniały one wymagania określone w w/w przepisie. W uzasadnieniu decyzji brak jest jasnego i konkretnego stwierdzenia w kwestii wniosków i uwag zgłoszonych przez mieszkańców w ich piśmie zatytułowanym "Wniosek", złożonym w sekretariacie Urzędu Gminy w L. w dniu 23.01.2012 r. Nie przedstawiono informacji o tym w jaki sposób zostały wzięte one pod uwagę i w jakim zakresie zostały uwzględnione uwagi i wnioski zgłoszone w związku z udziałem społeczeństwa. W decyzji organ I instancji zarzutom mieszkańców przeciwstawia jedynie twierdzenia zawarte w raporcie ooś. Nie stwierdza natomiast, sam od siebie, jako decydent w niniejszej sprawie, że np. wnioski te nie zostały wzięte pod uwagę jako że pozbawione są zasadności i na uzasadnienie swojego stanowiska nie przedstawia prezentowanego przez siebie punktu widzenia. Brak też stwierdzenia, że organ I instancji przyjmuje treści zawarte w raporcie ooś za swoje.
Ponadto, naruszony został także przepis art. 85 ust. 2 pkt 1 lit. b) ustawy, nie została bowiem dokonana ocena raportu ooś, brak informacji w jaki sposób zostały wzięte pod uwagę i w jakim zakresie zostały uwzględnione ustalenia zawarte w tymże raporcie ooś.
Z uzasadnienia decyzji można wywieść wniosek, iż organ I instancji swoje rozstrzygnięcie w całości oparł na przedłożonym przez wnioskodawcę raporcie ooś, który nie odpowiada wymogom określonym w art. 66 ust. 1 ustawy przez co nie może stanowić dowodu w postępowaniu o wydanie decyzji środowiskowej. Przedłożony przez inwestora raport ooś został sporządzony z naruszeniem art. 66 ust. 1 pkt 4 ustawy i art. 66 ust. I pkt 5 lit. b) ustawy. Nie sposób bowiem w ocenie skarżącego uznać za zasadne twierdzeń SKO, iż wariant, o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt4 ustawy (raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko powinien zawierać opis przewidywanych skutków dla środowiska w przypadku niepodejmowania przedsięwzięcia) nie odpowiada wariantowi, o którym mowa w art. 52 ust. 1 pkt 3 lit. 2) ustawy Prawo ochrony środowiska w brzmieniu sprzed wejścia w Życie ustawy, zgodnie z którym raport powinien zawierać opis analizowanych wariantów, w tym wariantu: a) polegającego na niepodejmowaniu przedsięwzięcia. Brzmienie obydwu przepisów wskazuje, iż zarówno w jednym jak i drugim przepisie rozważyć należy sytuację polegającą na niepodejmowaniu przedsięwzięcia - "wariant zerowy". Brak opisu skutków w przypadku niepodejmowania przedsięwzięcia jest istotnym brakiem raportu, a ponadto, podważa dokonaną przez wnioskodawcę ocenę najkorzystniejszego wariantu dla środowiska. Ocena bowiem wariantu najkorzystniejszego powinna nastąpić po wnikliwej analizie wszystkich wariantów, w tym ww. opisu.
Nieuwzględnienie tego wariantu w przedmiotowej sprawie spowodowało, iż nie był on także brany pod uwagę przy ocenie najkorzystniejszego wariantu dla środowiska. Uwzględniając powyższe zatem stwierdzić należy, iż wobec braku analizy opcji niepodejmowania przedsięwzięcia, za nieuprawnione należy uznać stanowisko wyrażone w raporcie w kwestii najkorzystniejszej wersji raportu. To zaś powoduje, iż raport nie odpowiada także wymogom określonym w art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. b) ustawy.
2. Naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. a) ustawy.
Zdaniem skarżącego nie można zgodzić się z lakoniczną opinią SKO, iż w uzasadnieniu decyzji podano, iż porównane w raporcie warianty lokalizacji i technologii produkcji wyraźnie wskazują, że wariant proponowany przez inwestora jest najkorzystniejszy dla środowiska i optymalny z punktu widzenia budowy i prowadzenia produkcji w budynku chlewni. SKO zupełnie nie odniosło się do zarzutów i twierdzeń zawartych w odwołaniu, które w sposób ewidentny podważają wnioski zawarte w raporcie w kwestii wyboru najkorzystniejszego wariantu. Skarżący ponownie zatem wskazał, iż raport nie zawiera opisu racjonalnego wariantu alternatywnego dla wariantu proponowanego przez wnioskodawcę i jego przewidywanego oddziaływania na środowisko. Lakonicznych i sprzecznych ze sobą twierdzeń zamieszczonych na str. 49 - 55 nie sposób bowiem uznać za spełniających wymóg opisu racjonalnego wariantu alternatywnego z art. 66 ust. 1 pkt 5 lit. a) ustawy. Skarżący ponownie wskazuje na błędy, sprzeczności i przekłamania zawarte w rozdziale 5 Opis analizowanych wariantów, które same w sobie absolutnie dyskwalifikują zawarte w tym rozdziale rozważania i wnioski. Przede wszystkim zwraca uwagę na poniższe uchybienia:
Na str. 50 raportu ooś - przy opisie infrastruktury technicznej działki - z jednej strony wskazano, iż działka jest wyposażona w przyłącze wodociągowe, przyłącze do sieci energetycznej, przyłącze linii telekomunikacyjnej, a ponadto posiadać będzie [...], z drugiej zaś strony opisując konieczność poniesienia dodatkowych nakładów wyszczególniono budowę ww. przyłączy i [...]. Na tej samej stronie raportu ooś — przy opisie możliwości wystąpienia konfliktów społecznych z mieszkańcami - stwierdzono, iż: " teren inwestycyjny jest oddalony od terenu zabudowy mieszkaniowej i zwartej zagrodowej, ze względu na pewne oddalenie oraz ze względu na charakter tego terenu, który jest wykorzystywany rolniczo nie przewiduje się silnych konfliktów społecznych. Budowa nie będzie stanowić żadnych uciążliwości dla sąsiednich działek", natomiast na str. 90 raportu ooś podkreślono i pogrubiono stwierdzenie, iż "przewiduje się możliwość występowania konfliktów społecznych dotyczących emisji substancji tzw. "[...] ".
Przy ocenie wariantu proponowanego posłużono się swego rodzaju manipulacją, polegającą na tym, że na str. 50 raportu ooś - przy ocenie bliskości zabudowy mieszkaniowej - w raporcie odniesiono się do zwartej zabudowy zagrodowej. Stwierdzono, iż odległość zwartej zabudowy zagrodowej od planowanej inwestycji to ok. [...] m. Tymczasem zabudowa mieszkaniowa, która powinna być punktem odniesienia przy dokonywaniu tejże oceny, znajduje się z decydowanie bliższej odległości, tj. [...] m od planowanej inwestycji, co zresztą zostało wskazane na 1 stronie raportu ooś, gdzie stwierdzono, iż " najbliższy budynek mieszkalny od planowanej budowy znajduje się w odległości ok [...] m, a budynki gospodarcze [...] m. (...) Inne gospodarstwa są oddalone o min. [...] m w kierunku północnym i [...] w kierunku południowym ".
Dalszy przykład nierzetelnych i wprowadzających w błąd treści zawartych w raporcie ooś zawiera zdaniem skarżącego tabela na str. 52 raportu ooś, tj. tab. 14 Porównanie wariantów lokalizacyjnych, przedstawiająca rzekomą analizę pozytywów i negatywów wariantów proponowanych przez inwestora. W tabeli posłużono się nieprawdziwymi wartościami co doprowadziło do błędnych wniosków przez co finalnie ocena końcowa jest błędna. Po uwzględnieniu ww. uwag analiza negatywów i pozytywów obu porównywanych wariantów prowadzi do wniosków, iż obie lokalizacje mogą mieć nawet po tyle samo punktów. Zawarcie w raporcie tak odmiennych, wykluczających się informacji podważa rzetelność jego wykonania, a tym samym wiarygodność raportu ooś. Nie można uznać, iż spełniony został ustawowy wymóg opisu wariantu proponowanego przez wnioskodawcę oraz racjonalnego wariantu alternatywnego.
Brak wariantu alternatywnego przedsięwzięcia nie został faktycznie wykazany, a tym samym stanowisko organów, iż wariant proponowany przez inwestora jest najkorzystniejszy dla środowiska i optymalny z punktu widzenia budowy i prowadzenia produkcji w budynku [...], nie zostało w żaden sposób uzasadnione.
3. Naruszenie art. 66 ust. 1 pkt 15 ustawy.
Powyższy przepis wymaga, aby raport zawierał analizę możliwych konfliktów społecznych związanych z planowanym przedsięwzięciem. Na str. 90-92 raportu w punkcie li. powyższa wymagana prawem analiza sprowadziła się do stwierdzenia, iż " biorąc pod uwagę specyfikę planowanego przedsięwzięcia (...) przewiduje się możliwość występowania konfliktów społecznych dotyczących emisji substancji tzw. [...] ". To lakoniczne stwierdzenie pozwoliło uznać, iż wymóg zawarty w art. 66 ust. 1 pkt 15 ustawy został spełniony. Tymczasem w swojej decyzji sam organ I instancji stwierdził, iż realizacji inwestycji sprzeciwiają się mieszkańcy wsi C., którzy złożyli protest przeciwko budowie przedmiotowych [...] podpisany przez [...] mieszkańców. W uzasadnieniu decyzji Wójt wskazał, iż pomimo przeprowadzenia rozprawy administracyjnej w niniejszej sprawie nie doszło do pogodzenia "zwaśnionych stron", a inwestycję określa jako " konfliktogenną".
Decyzja nr [...] nie zawiera jednak w żadnym momencie informacji o sposobie rozpatrzenia wniosków. Skarżący ponadto wskazuje, iż nie sposób zgodzić się z SKO, iż przez samo zaprezentowanie wniosków mieszkańców w decyzji przez organ I instancji świadczy, iż uwzględniał je przy jej wydawaniu.
4. Naruszenie art. 7 k.p.a. art. 77§ 1 k.p.a i 80 k.p.a.
Organ I instancji opierając się na zawierającym błędy w treści, niezgodne ze stanem faktycznym i braki formalne i materialne raporcie polegające m.in na właściwym wskazaniu sąsiednich zabudowań. dopuścił się naruszenia przepisów prawa, nie dokonał weryfikacji raportu, jego oceny jako dowodu w sprawie i przez co wydal obarczoną błędami decyzję. Organ I instancji powinien stwierdzić jak ocenia raport ooś, czy jest on zgodny z prawem, czy zapisy w nim zawarte są wiarygodne, nie budzą wątpliwości, czy odnoszą się do wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją planowanego przedsięwzięcia, czy raport ma charakter kompleksowy etc. W niniejszej sprawie nie zostały spełnione ww. obowiązki. Nie zwrócono uwagi na to, że treści zawarte w raporcie są powierzchowne, gołosłowne, nie oparte na analizach i wyliczeniach, a czasami wręcz się wykluczają. Organ I instancji nie dostrzegł, że raport jest źle sporządzony (niezupełny, sprzeczny ze stanem faktycznym i zasadami logiki) i przez to nie może być podstawą pozytywnej decyzji środowiskowej. Wójt nie dostrzegł nawet, że raport ooś nie zawiera wszystkich elementów wymaganych przez przepisy ustawy. Powyższe przemawia za tym, że zaskarżona decyzja nie może się ostać w obrocie prawnym.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone między innymi art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 2012, poz. 270 ze zm. zwanej w dalszej części p.p.s.a.), sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego.
Rozpoznając przedmiotową sprawę Sąd uznał, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 59 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227 ze zm.), zwaną dalej "ustawą udostępnianiu informacji", przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko:
1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko;
2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1.
Stosownie do § 2 ust. 1 pkt 51 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397), które ma zastosowanie w niniejszej sprawie, będąca przedmiotem niniejszego postępowania inwestycja zalicza się do przedsięwzięć mogących zawsze negatywnie oddziaływać na środowisko dla których istnieje obowiązek przeprowadzenia oceny na środowisko.
Jak wynika z akt sprawy przed wydaniem przedmiotowej decyzji organ uzyskał niezbędne uzgodnienia z organem inspekcji sanitarnej oraz organem ochrony środowiska, a warunki określone w tych uzgodnieniach zostały wpisane do decyzji. Zatem zostały spełnione wszystkie przesłanki niezbędne do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedmiotowej inwestycji.
Podnieść należy, iż w skardze zarzucono naruszenie zarówno przepisów prawa materialnego, jak i procesowego. Skarżący przede wszystkim podniósł zarzut, iż organ nie dokonał właściwej i rzetelnej oceny przedłożonego do akt sprawy przez inwestora raportu, który w ocenie skarżącego zawiera braki tj. nie zawiera zgodnie z art. 66 ust. 1 pkt. 4 ustawy opisu skutków dla środowiska w przypadku niepodejmowania przedsięwzięcia oraz błędy w ustaleniach faktycznych, które stanowiły podstawę dokonania oceny najkorzystniejszego wariantu.
Odnosząc się do w/w zarzutów należy wskazać, iż nie zasługują one na uwzględnienie. Przede wszystkim nie można uznać, że raport nie zawiera w ogóle opisu przewidywanych skutków dla środowiska w przypadku niepodejmowania przedsięwzięcia. Autor raportu wprawdzie przedmiotowego opisu nie wyszczególnił w ramach np. odrębnego podrozdziału, jednak w raporcie dokonując ocen wskazuje jaki będzie zakres inwestycji, jakie prace należy wykonać aby doszło do jej realizacji , podnosi przy tym, że zostanie ona zrealizowana m.in w miejscu obecnie zabudowanym a zatem nastąpi po wyburzeniu istniejących budynków. Wskazuje ponadto, iż jej lokalizacja na terenie już częściowo zainwestowanym, oraz przy uwzględnieniu planowanego wyposażenia budynków ma znaczenie dla środowiska, bowiem przewiduje się, iż realizacja przedsięwzięcia jedynie w niewielkim stopniu będzie ingerowała w środowisko. Z dokumentacji tej wynika w szczególności, że realizacja planowanej inwestycji nie wiąże się z wystąpieniem przekroczenia standardów jakości środowiska w zakresie stężenia gazów i pyłów oraz poziomów hałasu.
Tym samym w raporcie na co zwrócił uwagę organ odwoławczy, wskazano, że odstąpienie od realizacji planowanej inwestycji nie pociągnie za sobą istotnych korzyści dla funkcjonowania środowiska.
W rozpoznawanej sprawie wbrew zarzutom skargi nie doszło również do naruszenia art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy, zgodnie z którym raport oddziaływania na środowisko powinien zawierać opis analizowanych wariantów przedsięwzięcia. Z postanowień przywoływanego przepisu wynika, że powinny zostać uwzględnione trzy warianty: proponowany przez wnioskodawcę, racjonalny wariant alternatywny oraz wariant najkorzystniejszy dla środowiska. Nie można jednak wykluczyć sytuacji, która zaistniała także w rozpoznawanej sprawie, w której wariant zaproponowany przez wnioskodawcę będzie również wariantem najkorzystniejszym dla środowiska i wówczas w praktyce będą występowały dwa dopuszczalne warianty. W takim przypadku w praktyce przyjmuje się, że "Gdy w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko został przedstawiony wariant najkorzystniejszy, a z wniosków raportu wynika, że oddziaływanie zamknie się w granicach nieruchomości, to lakoniczność wariantu co do niepodejmowania przedsięwzięcia nie jest mankamentem, który dyskwalifikowałby go w tym względzie." (wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2011 r., II OSK 1137/10, LEX nr 1083542). Zgodzić się należy przy tym ze stroną skarżącą, że wariantowość przedstawionych w raportach rozwiązań nie może mieć charakteru pozornego. Taka sytuacja mogłaby wystąpić np. przy wariantach przedsięwzięcia, zakładających jego realizację dokładnie w tym samym miejscu i z technicznego punktu widzenia niewiele różniących się od siebie. W rozpoznawanej sprawie zaproponowane warianty dotyczyły kwestii technologicznych i lokalizacyjnych. Wbrew zarzutom skargi przedstawiona analiza tych wariantów nie jest pozorna. Bowiem autor raportu starał się wykazać, dlaczego zaproponowany przez inwestora wariant należy uznać za najkorzystniejszy dla środowiska. Mając zaś na uwadze, że zgodnie z przedłożonym raportem planowana inwestycja nie będzie negatywnie oddziaływać na środowisko nie przewiduje się także negatywnych oddziaływań na działki sąsiednie, nie można zarzucić organom, że uznały wariant zaproponowany przez inwestora za najkorzystniejszy. Mając zaś na uwadze, iż zgodnie z ustaleniami raportu, które nie zostały w żadnej mierze podważone w toku postępowania przez skarżącego oddziaływanie planowanej inwestycji na środowisko zamknie się na terenie należącym do skarżącego oraz jego rodziny, podniesione zatem przez skarżącego zarzuty dotyczące przyjęcia błędnych założeń przy weryfikacji wariantów lokalizacyjnych w tym m.in nie wzięcia pod uwagę lokalizacji bliskiego położenia budynków mieszkalnych skarżącego oraz oddalonych ok [...] m od inwestycji, a jedynie uwzględnienia zwartej zabudowy mieszkaniowej, kwestii istnienia bądź nie wymaganych przyłączy nie mogły mieć wpływu na rozpoznanie sprawy.
Odnosząc się z kolei do zarzutu nieuwzględnienia w sprawie konfliktów społecznych, wskazać należy, iż jak wynika z raportu jego autor dokonał takiej oceny z uwagi na okoliczność, iż wziął pod uwagę m.in usytuowanie działki na terenie rolniczym, z którym spójny jest charakter planowanej inwestycji- [...]. Nie ulega jednak wątpliwości, iż planowana inwestycja spotkała się ze sprzeciwem mieszkańców wsi C. (pismo z 14 stycznia 2012r.), którzy obawiają się jej wpływu na środowisko, zdrowie oraz wartość ich nieruchomości. Wbrew jednak zarzutom skargi organ I instancji w uzasadnieniu decyzji wypełniając dyspozycję art. 85 ust. 2 pkt 1 lit a ustawy zawarł informację w jaki sposób wzięto pod uwagę i w jakim zakresie uwzględniono podniesione w nim uwagi i wnioski str. 7-8 decyzji. Dodatkowo jak wynika z akt sprawy została przeprowadzona rozprawa administracyjna. Z uwagi jednak na to, że nie doprowadziła ona do pogodzenia interesów stron, planowana inwestycja została oceniona przez organ I instancji jako konfliktogenna. Orzekające w sprawie organy słusznie wyjaśniły jednak, iż powyższa okoliczność nie może skutkować odmową wydania zaskarżonych decyzji. Bez wątpienia wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa zgodnie z art. 80 ust. 1 pkt 3 ustawy organ ma obowiązek wziąć pod uwagę, co nie oznacza, iż w sytuacji gdy planowane zamierzenie spotyka się ze sprzeciwem społeczeństwa to organ zobligowany jest wydać decyzję odmowną. W tych sprawach należy znaleźć właściwe proporcje pomiędzy interesem wnioskodawcy, interesem innych osób oraz interesem publicznym (...). Istotną rolę w ocenie wskazanych sprzecznych racji ma właściwe uzasadnienie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia. Obowiązkiem organu wydającego zaskarżoną decyzję jest bowiem ustalenie, czy planowane przedsięwzięcie nie wiąże się z nadmiernym zagrożeniem dla środowiska, czy podjęte zostały niezbędne kroki w celu zminimalizowania szkodliwego wpływu przedsięwzięcia na środowisko i czy nie zachodzą określone prawem przesłanki uniemożliwiające podjęcie określonej działalności na terenie objętym zamierzeniem inwestycyjnym. Wydając zaskarżoną decyzję organ dysponował raportem oddziaływania na środowisko, uzupełnionym w toku postępowania. Raport ten został przedłożony, organom uzgadniającym. Organy do których się zwrócono o uzgodnienie rozstrzygnęły kwestie związane z warunkami realizacji planowana inwestycji, w tym m.in w zakresie wynikającym z postulatów podniesionych przez mieszkańców (tj. kwestia odpowiednich zabezpieczeń [...]). Warunki te zostały zaś przeniesione do zaskarżonej decyzji. W konsekwencji organy nie miały podstaw do odmowy wydania decyzji.
W ocenie Sądu na uwzględnienie nie zasługują także zarzuty skargi dotyczące naruszenia przepisów procedury administracyjnej. Wskazać tutaj należy, iż postępowanie przeprowadzone zostało z poszanowaniem zasady prawdy obiektywnej sformułowanej w art. 7 k.p.a. Materiał dowodowy zebrany i rozpatrzony został, zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a.. Organy dokonały oceny materiału dowodowego zgodnie z treścią art. 80 k.p.a. Podkreślić także należy, iż wbrew twierdzeniu strony Skarżącej organy w ocenie Sądu wyjaśniły i rozpatrzyły wszystkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy i dały temu wyraz w uzasadnieniu decyzji.
Uwzględniając powyższe, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło