V SA/Wa 2536/12

WyrokWSA w Warszawie2013-05-27

Skład orzekający: Dorota Mydłowska, Beata Krajewska, Piotr Kraczowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pracodawca znajdujący się w trudnej sytuacji ekonomicznej, zgodnie z kryteriami prawa Unii Europejskiej, może ubiegać się o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych, jeśli postępowanie upadłościowe zostało zakończone?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy administracji błędnie zinterpretowały przepisy dotyczące oceny sytuacji ekonomicznej pracodawcy ubiegającego się o dofinansowanie. Ocena ta powinna uwzględniać stan na dzień wydania decyzji, a nie wyłącznie na dzień złożenia wniosku, zwłaszcza w sytuacji zakończenia postępowania upadłościowego. Błędna wykładnia prawa materialnego i uchybienie obowiązkowi należytego wyjaśnienia stanu faktycznego uzasadniają uchylenie zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Spółka K. Sp. z o.o. złożyła wniosek o dofinansowanie do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za październik 2010 r. Organy administracji odmówiły wypłaty, uznając spółkę za znajdującą się w trudnej sytuacji ekonomicznej z uwagi na ogłoszoną upadłość z możliwością zawarcia układu, a następnie zakończone postępowanie upadłościowe. Spółka argumentowała, że prowadzenie postępowania układowego nie oznacza trudnej sytuacji ekonomicznej i że na dzień złożenia wniosku regulowała wszystkie zobowiązania. Po wyczerpaniu drogi administracyjnej, spółka wniosła skargę do WSA w Warszawie.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej oraz zasądził od Ministra na rzecz K. Sp. z o.o. zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Dorota Mydłowska, Sędzia WSA - Beata Krajewska (spr.), Sędzia WSA - Piotr Kraczowski, Protokolant: specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 maja 2013 r. sprawy ze skargi K. Sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc październik 2010 r. 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od Ministra Pracy i Polityki Społecznej na rzecz K. Sp. z o.o. z siedzibą w C. kwotę 357 zł (trzysta pięćdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem skargi wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie przez K. Sp. z o.o. w C. jest decyzja Ministra Pracy i Polityki Społecznej nr [...] z [...] kwietnia 2012 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (dalej Prezes PFRON) nr [...] z [...] października 2011 r. odmawiającą wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc październik 2010r. Zaskarżona decyzja została wydana w następującym stanie faktycznym: W dniu 17 listopada 2010r., a więc w terminie przewidzianym w § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 9 stycznia 2009r. w sprawie miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych (Dz. U. Nr 8, poz.43 z późn. zm.) Spółka złożyła wniosek o wypłatę miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych za miesiąc październik 2010 wraz z formularzem informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc inną niż pomoc w rolnictwie lub rybołówstwie, pomoc de mini mis lub pomoc de mini mis w rolnictwie lub rybołówstwie. Pismem z 18 listopada 2010r. K. sp. z o.o. została powiadomiona przez Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, że sytuacja ekonomiczna Spółki uniemożliwia udzielenie jej przez Fundusz pomocy publicznej. Pismem z 2 grudnia 2010r. Spółka wyjaśniła, że postanowieniem Sądu Rejonowego w B. z [...] września 2009r. została ogłoszona upadłość spółki z możliwością zawarcia układu. Zarząd spółki przedstawił program restrukturyzacji umożliwiający odzyskanie pozycji rynkowej, spłatę zobowiązań, zachowanie miejsc pracy i dalsze funkcjonowanie spółki. W piśmie tym strona podkreśliła, że Sąd wydając postanowienie o otwarciu postępowania układowego potwierdził możliwość zrestrukturyzowania i odbudowy kapitałów spółki. Zdaniem strony sytuacja finansowa spółki jest dobra, w roku 2010 spółka wygospodarowała zysk netto w wysokości 50 000 zł., zaś jedynym zagrożeniem dla spółki jest wstrzymanie dofinansowania, które stanowi istotny element przychodów każdego zakładu chronionego. Prezes PFRON decyzją z [...] maja 2011r. odmówił wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych za miesiące październik i listopad 2010r. Na skutek odwołania strony Minister decyzją z [...] czerwca 2011r. uchylił decyzję z [...] maja 2011r. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Minister w swojej decyzji wskazał, że strona w formularzu INFoPP oświadczyła, że jest małym przedsiębiorstwem, zatem w związku z nowelizacją rozporządzenia Rady Ministrów z 29 marca 2010r. (Dz.U. nr 53, poz. 312 ze zm.) Fundusz przy badaniu sytuacji ekonomicznej wnioskodawcy nie mógł oprzeć się na analizie sprawozdań finansowych. Po przeprowadzonym postępowaniu, Prezes PFRON decyzją z [...] października 2011r. odmówił wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzenia pracowników niepełnosprawnych za miesiąc październik 2010. Organ wezwał stronę do przedstawienia wszelkich informacji dotyczących sytuacji finansowej w jakiej znajduje się spółka i nadesłania stosownej dokumentacji. W odpowiedzi pismem z 24 sierpnia 2011r. spółka wyjaśniła, że sprawozdania finansowe nie mogą stanowić podstawy do wydania decyzji w sprawie dofinansowania, zatem spółka nie jest zobowiązana do składania dodatkowych wyjaśnień do tych sprawozdań i nie ma też obowiązku przesyłania innych dokumentów. Ponadto spółka wskazała, że postanowieniem Sądu Rejonowego w B. z [...] lipca 2011r. zakończone zostało postępowanie upadłościowe. Prezes PFRON oparł swoją odmowną decyzję na treści art. 48a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych ( Dz.U. z 2011 r., Nr 127, poz.721 ze zm. dalej ustawa o rehabilitacji) oraz art.1 ust.6 lit.c oraz art.1 ust.7 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu ( ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz.Urz.UE L 214 z 6.08.2008 r., zwanego dalej rozporządzeniem 800/2008). Organ stwierdził, że w chwili wystąpienia z wnioskiem za miesiąc październik 2010 r. Spółka spełniała kryterium z art.1 ust.7 lit.c rozporządzenia 800/2008, bowiem postanowienie w sprawie zakończenia postępowania upadłościowego zakończyło się postanowieniem Sądu Rejonowego w B. z [...] lipca 2011 r., a Fundusz jest zobowiązany do badania sytuacji ekonomicznej wnioskodawcy występującej w dniu złożenia wniosku o dofinansowanie. Od decyzji tej skarżąca złożyła odwołanie do Ministra Pracy i Polityki Społecznej. Minister Pracy i Polityki Społecznej decyzją z [...] kwietnia 2012 r. r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezesa PFRON. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ odwoławczy powołał się na przepis art. 48a ust. 2 ustawy o rehabilitacji, który stanowi, że środki Funduszu, przyznane pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą na podstawie art. 26, art. 26a (dofinansowanie do wynagrodzeń osób niepełnosprawnych), art. 26d i art. 32 ust. 1 pkt 2 stanowią pomoc na zatrudnienie pracowników niepełnosprawnych w rozumieniu rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/2008 z dnia 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu. Powołując się na przepis art.48a ust.3 pkt 1 Minister wskazał, że pomoc ze środków Funduszu nie może zostać udzielona lub wypłacona pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą i znajdującemu się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej, a kryteria te zostały określone w rozporządzeniu 800/2008 oraz w Wytycznych wspólnotowych dotyczących pomocy państwa w celu ratowania restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw ( Dz.U.UE C z 2004 r. Nr 244, poz.2 ze zm.), przy czym definicję zagrożonego przedsiębiorstwa określoną w Wytycznych stosuje się do dużych przedsiębiorstw. Ponieważ strona wskazała, iż jest małym przedsiębiorstwem, przy ocenianiu jej sytuacji finansowej będzie miała zastosowanie uproszczona definicja przedsiębiorstwa zagrożonego określona w rozporządzeniu 800/2008. Organ odwoławczy wskazał również, że zgodnie z pkt 2a objaśnień do załącznika nr 1 rozporządzenia Rady Ministrów z 29 marca 2010 r. stanowiącego wzór formularza informacji przedstawianych przy ubieganiu się o pomoc inną niż pomoc w rolnictwie lub rybołówstwie, pomoc de mini mis lub pomoc de mini mis w rolnictwie lub rybołówstwie w części B załącznika dotyczącego informacji dotyczących sytuacji ekonomicznej wnioskodawcy punkty 5-7 nie dotuczą mikro, małych i średnich przedsiębiorstw. Organ wskazał, że zgodnie z art. 1 ust. 6 lit. c w/w rozporządzenia Komisji, do małych przedsiębiorstw stosuje się uproszczoną definicję przedsiębiorstwa zagrożonego, z której wynika, że za takowe uważa się przedsiębiorstwo spełniające jeden z warunków: w przypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością - jeżeli ponad połowa jej zarejestrowanego kapitału została utracona, w tym ponad jedna czwarta w okresie poprzedzających 12 miesięcy; lub w przypadku spółki, której przynajmniej niektórzy członkowie są w sposób nieograniczony odpowiedzialni za długi spółki - jeżeli ponad połowa jej kapitału według sprawozdania finansowego została utracona, w tym ponad jedna czwarta w okresie poprzedzających 12 miesięcy; lub bez względu na rodzaj spółki, jeżeli zgodnie z prawodawstwem krajowym podlega zbiorowemu postępowaniu w sprawie niewypłacalności. Wskazano, że definicja niewypłacalności na gruncie prawa krajowego określona została w ustawie z 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (Dz. U. z 2009 r., Nr 175, poz. 1361, ze zm.). Jej spełnienie oznacza automatycznie, iż przedsiębiorca znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej. Zgodnie z art. 11 ust. 2 ustawy prawo upadłościowe i naprawcze dłużnika uważa się za niewypłacalnego, jeżeli nie wykonuje swoich wymagalnych zobowiązań pieniężnych. Podkreślono, że z materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie wynika, że spółka na dzień złożenia wniosku o wypłatę dofinansowania nie wykonywała swoich zobowiązań prywatnoprawnych i publicznoprawnych - skarżąca nie regulowała swoich zobowiązań wobec Zakładu Ubezpieczeń Społecznych i Urzędu Skarbowego. Powołując się na wyjaśnienia do art.11 ustawy Prawo upadłościowe i naprawcze zawarte w piśmie UOKiK z dnia 20.09.2011 r. organ stwierdził, że nie ma znaczenia czy upadłość jest układowa czy likwidacyjna, bowiem zarówno jeden jak i drugi rodzaj postępowania upadłościowego wszczynane jest z powodu niewypłacalności dłużnika. Organ podniósł, że zasadnicze znaczenie w sprawie ma również fakt, iż organ rozpatrujący sprawę bada sytuację ekonomiczną strony na dzień złożenia przez nią wniosku o udzielenie pomocy - wskazuje na to przepis art. 37 ust. 5 ustawy z dnia 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, zgodnie z którym podmiot ubiegający się o pomoc inną niż pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie jest zobowiązany do przedstawienia podmiotowi udzielającemu pomocy, wraz z wnioskiem o jej udzielenie, informacji dotyczących wnioskodawcy i prowadzonej przez niego działalności gospodarczej oraz informacji o otrzymanej pomocy publicznej, zawierających w szczególności wskazanie dnia i podstawy prawnej jej udzielenia, formy i przeznaczenia, albo oświadczenia o nieotrzymaniu pomocy. Wszelkie informacje dotyczące sytuacji ekonomicznej strony są więc składane w dniu złożenia wniosku o udzielenie pomocy, i na podstawie tych dokumentów dokonywana jest ocena, czy podmiot jest pracodawcą znajdującym się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej. Tym samym ewentualna poprawa sytuacji ekonomicznej strony po dniu złożenia przez stronę wniosku nie ma wpływu na dokonane rozstrzygnięcie. Minister wskazał, że tym samym zawarte w odwołaniu argumenty strony nie podważyły prawidłowości decyzji podjętej przez organ I instancji. Spółka działając poprzez pełnomocnika złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. decyzję Ministra Pracy i Polityki Społecznej z [...] kwietnia 2012r. utrzymującą w mocy decyzję Prezesa Zarządu Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z [...] października 2011r., wnosząc o uchylenie decyzji Ministra Pracy i Polityki Społecznej oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi pełnomocnik wskazał, że postanowieniem Sądu Rejonowego w B. z [...] września 2009 r. ( sygn. akt [...] ) została ogłoszona upadłość spółki z możliwością zawarcia układu. Sąd wydając postanowienie o otwarciu postępowania układowego potwierdził możliwość zrestrukturyzowania i odbudowy kapitałów spółki w oparciu o kapitały własne, dochody przedsiębiorstwa i współpracę wierzycieli. Zdaniem wnoszącego skargę przedsiębiorstwa prowadzącego postępowanie układowe nie można oceniać według tych samych kryteriów co podmiotu zagrożonego upadłością, który nie podjął działań zmierzających do odzyskania pozycji rynkowej i kapitałowej. Układ nie jest upadłością w rozumieniu ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych, stanowisko takie przedstawił w sposób jednoznaczny Prezes Zarządu PFRON w piśmie [...] z [...].12.2010r. Wnoszący skargę podkreślił, że w dniu złożenia wniosku spółka regulowała swoje wszystkie zobowiązania prywatnoprawne i publicznoprawne. Dopiero odmowa wypłaty dofinansowania przez Ministra, spowodowała trudności w utrzymaniu płynności finansowej spółki. Odmowa ta, jak zaznaczył autor skargi uniemożliwi wykonanie układu i w konsekwencji doprowadzi do konieczności postawienia spółki w stan likwidacji wbrew woli wierzycieli, oznacza także utratę 28 miejsc pracy. Pełnomocnik wskazał również na naruszenie przepisów postępowania wynikające z faktu, iż organ pierwszej instancji wydając decyzję odmawiającą wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzenia osób niepełnosprawnych był już poinformowany o fakcie zawarcia układu z wierzycielami w dniu [...] maja 2011r., natomiast Minister Pracy i Polityki Społecznej wydając decyzję wiedział o zakończeniu w dniu [...] lipca 2011 r. postępowania upadłościowego spółki. Reasumując pełnomocnik w treści skargi wskazał, że w jego opinii K. sp. zo.o. nie znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej w rozumieniu przepisów unijnych, nie znajduje się w stanie upadłości w rozumieniu przepisów o rehabilitacji (...), nie podlega zbiorowemu postępowaniu w sprawie niewypłacalności oraz nie jest spółką zagrożoną w rozumieniu przepisów unijnych. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje wcześniejsze stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Uzupełnieniem tego zapisu jest treść art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r. poz.270 ze zm.; zwanej dalej p.p.s.a.), w którym wskazano, iż sądy administracyjne stosują środki określone w ustawie. Powyższe regulacje określają podstawową funkcję sądownictwa i toczącego się przed nim postępowania. Jest nią sprawowanie wymiaru sprawiedliwości poprzez działalność kontrolną polegającą na zbadaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. W tym zakresie mieści się ocena, czy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu i czy postępowanie prowadzące do jego wydania nie jest obciążone wadami uzasadniającymi jego uchylenie. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji w granicach kompetencji przysługujących na podstawie ww. ustaw sądowi administracyjnemu, Sąd stwierdził, że skarga jest uzasadniona. Podstawę prawną rozstrzygnięcia dokonanego przez Ministra Pracy i Polityki Społecznej orzekającego jako organ II instancji w sprawie odmowy wypłaty miesięcznego dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych skarżącej spółki stanowiły przepisy: ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U.2008r. Nr 14, poz.92 z p. zm., zwanej dalej ustawą o rehabilitacji), rozporządzenia Rady Ministrów z 29 marca 2010 r. w sprawie zakresu informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc inną niż pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie ( Dz. U. Nr 53, poz.312, zwanego dalej rozporządzeniem), przepis art. 37 ust. 5 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej (Dz. U. z 2007r. Nr 59, poz.404 ze zm.), rozporządzenia Komisji(WE) nr 800/2008 z 6 sierpnia 2008 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art. 87 i 88 Traktatu (ogólne rozporządzenie w sprawie wyłączeń blokowych) (Dz.U.UE.L.08.214.3) - dalej jako rozporządzenie 800/2008. Organ II instancji rozważył również możliwość zastosowania przepisów zawartych w Komunikacie Komisji zawierającym "Wytyczne wspólnotowe dotyczące pomocy państwa w celu ratowania i restrukturyzacji zagrożonych przedsiębiorstw" (DzU.UE.C.04.244.2), zwane dalej Wytycznymi. Stosownie do przepisu art. 48 a ust. 3 pkt 1 ustawy o rehabilitacji pomoc ze środków Funduszu nie może zostać udzielona lub wypłacona pracodawcy wykonującemu działalność gospodarczą, znajdującemu się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej. Należy wyjaśnić, że wypłacanie podmiotom gospodarczym dofinansowania do wynagrodzeń pracowników niepełnosprawnych stanowi niewątpliwie pomoc publiczną. Pomoc publiczna co do zasady jest niedozwolona. Niektóre rodzaje pomocy publicznej zostały uznane za zgodne ze wspólnym rynkiem i jako takie dozwolone. Są to rodzaje pomocy do których zastosowanie ma rozporządzenie 800/2008. Kategorie dozwolonej pomocy publicznej zostały określone w art. 1 rozporządzenia 800/2008, gdzie w ust. 1 lit. i) wskazano, że rozporządzenie ma zastosowanie do pomocy dla pracowników znajdujących się w szczególnie niekorzystnej sytuacji lub niepełnosprawnych. W rozporządzeniu 800/2008 określone zostały sytuacje, w których nie ma ono zastosowania, pomimo że dana kategoria pomocy została nim objęta. W przypadku zaistnienia takiej sytuacji pomoc jako pomoc publiczna niezgodna ze wspólnym rynkiem nie może być udzielona. Pomoc ze środków Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych stanowiąca dofinansowanie dla pracodawców do wynagrodzeń zatrudnianych przez nich osób niepełnosprawnych stanowi pomoc na zatrudnianie pracowników niepełnosprawnych w rozumieniu rozporządzenia 800/2008 uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne ze wspólnym rynkiem w zastosowaniu art.87 i 88 Traktatu i dofinansowanie to powinno być zgodne z postanowieniami tego rozporządzenia. Do uznania, że przedsiębiorstwo znajduje się trudnej sytuacji ekonomicznej należy więc stosować kryteria określone w rozporządzeniu 800/2008. Rozporządzenie 800/2008 nie zawiera definicji przedsiębiorstwa w trudnej sytuacji ekonomicznej, określa natomiast kryteria uznania przedsiębiorstwa za przedsiębiorstwo zagrożone, stanowiąc w art. 1 ust. 6 lit c, że rozporządzenie nie ma zastosowania do pomocy dla zagrożonych przedsiębiorstw, co oznacza, że pomoc dla zagrożonych przedsiębiorstw jest pomocą publiczną niezgodną ze wspólnym rynkiem i nie może być udzielona. Definicja zagrożonego MŚP (Małego, Średniego Przedsiębiorstwa) została sformułowana w art. 1 ust.7 rozporządzenie 800/2008, który stanowi, że "Dla celów ust. 6 lit. c, MŚP uważa się za zagrożone przedsiębiorstwo, jeżeli spełnia następujące warunki: w przypadku spółki z ograniczoną odpowiedzialnością - jeżeli ponad połowa jej zarejestrowanego kapitału została utracona, w tym ponad jedna czwarta w okresie poprzedzających 12 miesięcy; lub w przypadku spółki, której przynajmniej niektórzy członkowie są w sposób nieograniczony odpowiedzialni za długi spółki - jeżeli ponad połowa jej kapitału według sprawozdania finansowego została utracona, w tym ponad jedna czwarta w okresie poprzedzających 12 miesięcy; lub bez względu na rodzaj spółki, jeżeli zgodnie z prawodawstwem krajowym podlega zbiorowemu postępowaniu w sprawie niewypłacalności." Jako podstawę prawną decyzji organ I instancji wskazał przywołane wyżej przepisy art.1 ust.6 lit. c oraz art. 1 ust.7 lit. a i lit. c rozporządzenia 800/2008, a także art.45 ust.3a oraz art. 26 a ust. 9 a w zw. z art. 48 a ust. 3 pkt. 1 ustawy o rehabilitacji. Te dwa ostatnie przepisy stanowią podstawę do wydania decyzji związanej, w przypadku stwierdzenia, iż pracodawca znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej według kryteriów określonych w przepisach prawa Unii Europejskiej dotyczących udzielania pomocy publicznej, Prezes Zarządu PFRON ma obowiązek wydania decyzji odmownej. Trudna sytuacja ekonomiczna podlega jednak ocenie organu, i dlatego trafne są zarzuty skargi, które wskazują na błędnie przyjęty przez organy moment, na który ma być dokonana ta ocena. Zdaniem sądu, ograniczenie okresu w jakim zamyka się analiza sytuacji ekonomicznej pracodawcy do dnia złożenia wniosku, nie wynika ani z treści powoływanych przez organ art. 37 ust. 5 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, ani art. 26a, który ogólnie stanowi w jakich wypadkach przysługuje miesięczne dofinansowanie do wynagrodzenia pracownika niepełnosprawnego, ani art. 48 a ust. 3 ustawy o rehabilitacji. Stanowisko takie było już prezentowane w wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (patrz: - wyrok z dnia 21 października 2011 r., sygn. akt V SA/Wa 947/11, wyrok w sprawie sygn. akt V SA/Wa 1899/11 z 19 stycznia 2012r. - niepubl., Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych - www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Oceniając sytuację ekonomiczną wnioskodawcy Minister Pracy i Polityki Społecznej odwołał się do przepisów art. 37 ust. 5 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej, który stanowi: " Podmiot ubiegający się o pomoc inną niż pomoc de minimis lub pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie jest zobowiązany do przedstawienia podmiotowi udzielającemu pomocy, wraz z wnioskiem o jej udzielenie, informacji dotyczących wnioskodawcy i prowadzonej przez niego działalności gospodarczej oraz informacji o otrzymanej pomocy publicznej, zawierających w szczególności wskazanie dnia i podstawy prawnej jej udzielenia, formy i przeznaczenia, albo oświadczenia o nieotrzymaniu pomocy." Z faktu, że wszelkie informacje dotyczące sytuacji ekonomicznej wnioskodawcy są składane w dniu złożenia wniosku o udzielenie pomocy organ orzekający wywiódł, iż organ rozpoznający sprawę przyznania pomocy bada sytuację ekonomiczną strony na dzień złożenia wniosku o udzielenie pomocy oraz że ewentualna poprawa sytuacji ekonomicznej strony po złożeniu wniosku nie ma wpływu na dokonane rozstrzygnięcie. Stanowisko takie jest w ocenie Sądu niesłuszne i nie znajduje uzasadnienia w obowiązujących przepisach. Z faktu dokonywania oceny sytuacji ekonomicznej wnioskodawcy na podstawie dokumentów i informacji złożonych w dacie składania wniosku nie wynika obowiązek oceny tej sytuacji wyłącznie na datę złożenia wniosku, ale obowiązek dokonania oceny na podstawie złożonych dokumentów. Złożone dokumenty stanowią niewątpliwie podstawę do oceny sytuacji ekonomicznej przedsiębiorstwa według stanu na datę złożenia wniosku oraz za okres dotyczący lat ubiegłych, nie wyłączając równocześnie możliwości i obowiązku dokonania oceny sytuacji ekonomicznej strony - na podstawie złożonych dokumentów - w przyszłości. Ze sformułowania zacytowanego wyżej przepisu art.37ust.5 ustawy o postępowaniu w sprawach dotyczących pomocy publicznej nie wynika również, że informacje dotyczące wnioskodawcy nie mogą być uzupełniane w toku postępowania. Na możliwość uzupełniania dokumentacji w toku postępowania o udzielenie pomocy publicznej wskazuje brzmienie ust.7 art.37, który stanowi, że do czasu przekazania przez podmiot ubiegający się o pomoc zaświadczeń, oświadczeń lub informacji, o których mowa w ust. 1, 2 i 5, pomoc nie może być udzielona temu podmiotowi. Niezałączenie do wniosku wymaganych zaświadczeń czy informacji nie powoduje automatycznej odmowy udzielenia pomocy, ale wstrzymanie jej udzielenia do czasu uzupełnienia dokumentacji. Brak jest podstaw do przyjęcia, że mają to być dokumenty i informacje z daty składania wniosku. Sąd nie zgadza się również z poglądem Ministra, iż niedopuszczalność badania sytuacji ekonomicznej pracodawcy po dacie złożenia wniosku ma oparcie w treści art. 48a ust. 3 ustawy o rehabilitacji. Przeciwnie, niż twierdzi to organ drugiej instancji - z tego przepisu wynika, że pomoc dla pracodawcy będącego w trudnej sytuacji ekonomicznej nie może mu w takim przypadku " zostać udzielona lub wypłacona", a więc odwołuje się wprost do momentu orzekania i wypłacenia pomocy, a nie dnia złożenia wniosku. Zakres informacji, które musi przedstawić podmiot ubiegający się o przyznanie pomocy został określony w rozporządzeniu Rady Ministrów z 29 marca 2010 r. w sprawie zakresu informacji przedstawianych przez podmiot ubiegający się o pomoc inną niż pomoc de minimis w rolnictwie lub rybołówstwie. Wzór formularza informacji został określony w załączniku do rozporządzenia. Konsekwencją dokonania błędnej wykładni prawa materialnego przez orzekające organy było uchybienie obowiązkowi należytego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 k.p.a. w zw. z art. 48 a ust.3 a ustawy o rehabilitacji) oraz wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.). Organ rozpoznający sprawę nie zbadał bowiem sytuacji ekonomicznej skarżącej na dzień wydania decyzji, w sytuacji zakończenia postępowania upadłościowego . Z tych wszystkich przyczyn organ winien dokonać tej oceny przy ponownym rozpatrzeniu sprawy z uwzględnieniem wyżej wyrażonych poglądów zarówno w zakresie wykładni prawa materialnego, jak i niezbędnego zakresu postępowania dowodowego dla ustalenia stanu faktycznego oraz obowiązku organu administracji wyczerpującego rozpatrzenia tegoż materiału dowodowego. Mając powyższe na uwadze Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie i na mocy art. 145 § 1 ust.1 litera a i c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art.200 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło