II OSK 506/14

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-03-05

Skład orzekający: Elżbieta Kremer

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy w sprawie ustalenia wynagrodzenia prezydenta miasta jest aktem z zakresu administracji publicznej podlegającym kognicji sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym?
Ratio decidendi
Uchwała rady gminy w sprawie ustalenia wynagrodzenia prezydenta miasta nie jest aktem z zakresu administracji publicznej, lecz dotyczy sfery prywatnoprawnej (relacji pracownik-pracodawca). Wynagrodzenie prezydenta jest ustalane w ramach stosunku pracy, a nie stosunku administracyjnego. Właściwość do kontroli prawidłowości ustalenia wysokości tego wynagrodzenia przysługuje sądowi powszechnemu, a nie sądowi administracyjnemu.
Stan faktyczny
Rada Miasta Skarżyska-Kamiennej podjęła uchwałę ustalającą wynagrodzenie miesięczne Prezydenta Miasta. Skarżący wezwał radę do usunięcia naruszenia prawa, wskazując na brak osoby odpowiedzialnej za wykonanie uchwały i przepisu o wejściu w życie. Organ nadzoru nie stwierdził naruszenia prawa. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który odrzucił skargę, uznając sprawę za niepodlegającą kognicji sądu administracyjnego. Skarżący wniósł skargę kasacyjną od tego postanowienia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 27 listopada 2013 r., sygn. akt II SA/Ke 870/13 odrzucającego skargę R. W. na uchwałę Rady Miasta Skarżyska- Kamiennej z dnia 27 czerwca 2013 r., Nr XL/52/2013 w przedmiocie ustalenia wynagrodzenia dla Prezydenta Miasta Skarżyska- Kamiennej postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Zaskarżoną uchwałą Rada Miasta Skarżyska – Kamiennej, działając na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r. poz. 594) oraz art. 8 ust. 2 i art. 36 ust. 3 ustawy z dnia 21 listopada 2008r. o pracownikach samorządowych (Dz. U. z 2009 r., Nr 223, poz. 1458 ze zm.) w związku z § 6 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 marca 2009 r. w sprawie wynagradzania pracowników samorządowych (Dz. U. Nr 50, poz. 398 ze zm.) – w § 1 tej uchwały ustaliła wynagrodzenie miesięczne Prezydenta Miasta Skarżyska - Kamiennej w wysokości 8.800,00 zł brutto na które składać się ma: 1) wynagrodzenie zasadnicze w wysokości 4500,00 zł, 2) dodatek funkcyjny w wysokości 1200,00 zł, 3) dodatek specjalny w wysokości nieprzekraczającej 50% łącznego wynagrodzenia zasadniczego tj. 40% wynagrodzenia zasadniczego 2280,00 zł, 4) dodatek z tytułu wysługi lat w wysokości 20% wynagrodzenia zasadniczego w wysokości 900,00 zł. W § 3 uchwały stwierdzono, że traci moc Uchwała Nr VI/84/11 Rady Miasta Skarżyska - Kamiennej z dnia 28 marca 2011r. w sprawie ustalenia wynagrodzenia Prezydenta Miasta Skarżyska - Kamiennej. W dniu [...] sierpnia 2013r. skarżący wezwał Radę Miasta Skarżyska - Kamiennej do usunięcia naruszenia prawa polegającego na podjęciu uchwały, która nie wskazuje osoby odpowiedzialnej za jej wykonanie, daty, od której wynagrodzenie należy zmniejszyć – nie sformułowano przepisu o wejściu w życie tej uchwały. W odpowiedzi na wezwanie Przewodniczący Rady Miasta Skarżyska - Kamiennej poinformował skarżącego, że organ nadzoru – Wojewoda Świętokrzyski nie stwierdził naruszenia prawa, a w związku z powyższym nie zostało wydane rozstrzygnięcie nadzorcze. W dniu [...] października 2013r. skarżący, na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach skargę, którą zaskarżył powyższą uchwałę. W odpowiedzi na skargę Rada Miasta wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę, wskazując na brak kognicji sądu administracyjnego w sprawach uchwał w przedmiocie wynagrodzenia. Sąd stwierdził, że takie uchwały nie dotyczą spraw z zakresu administracji publicznej. Od tego postanowienia skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając mu naruszenie art. 58 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) oraz art. 1 i art. 3 § 2 pkt 6 p.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi z uwagi na niezasadne uznanie, że sprawa nie podlega kognicji sądu administracyjnego. Wniósł o uchylenie tego postanowienia w całości, rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazał, że ewentualne badanie sprawy przez sąd cywilny może nie mieć miejsca z uwagi na aspekt legalności uchwały, do badania którego sąd ten nie jest powołany. Uchwała ta powinna rozstać rozpoznana przez sąd administracyjny, gdyż jest aktem z zakresu administracji publicznej, a jej pozostawanie w obrocie może skutkować nierównym i niesprawiedliwym traktowanie skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm., dalej: u.s.g.), każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. W pierwszej kolejności przy rozpatrywaniu skargi należało zatem zbadać spełnienie warunków formalnych umożliwiających jej merytoryczne rozpoznanie, m.in. publicznoprawny charakter zaskarżonej uchwały. Tylko bowiem takie uchwały podlegają rozpoznaniu przez sąd administracyjny. Uchwała w przedmiocie ustalenia wynagrodzenia dla Prezydenta Miasta nie jest natomiast takim aktem, gdyż nie reguluje stosunków typowych dla administracji publicznej, lecz wynagrodzenie. Zaskarżona uchwała dotyczy zatem sfery prywatnoprawnej (relacji pracownik - pracodawca), a nie publicznoprawnej. Prezydent (jako pracownik samorządowy) pozostaje w stosunku pracy. Odmienność jego sytuacji polega na tym, że stosunek pracy w jego przypadku nawiązany jest nie na podstawie umowy o pracę, ale na podstawie wyboru. Wynagrodzenie otrzymuje w ramach tego stosunku pracy, nie zaś w ramach stosunku administracyjnego. o tego rodzaju kwalifikacji bezpośrednio przesądza treść art. 8 ust. 2 ustawy z 21 listopada 2008 r. o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 223, poz. 1458 ze zm.). Z treści art. 8 ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych, w kontekście art. 3 § 2 p.p.s.a. oraz art. 101 u.s.g. wynika, że sprawy ze stosunku pracy w tym sprawy wynagrodzenia wójtów, burmistrzów lub prezydentów miast nie należą do spraw z zakresu administracji publicznej. Prawidłowość ustalenia wysokości wynagrodzenia podlega zatem kontroli sądu powszechnego, co jednoznacznie wynika z art. 43 ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych. Okoliczność ta wyłącza w tym zakresie właściwość sądów administracyjnych do rozpoznawania tej kategorii spraw (por. też postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2012 r., sygn. II OSK 1534/12). Wskazać należy skarżącemu, że nie ma przy tym znaczenia, że gmina wykonuje swoje uprawnienia prywatnoprawne i zadania publicznoprawne poprzez działanie tych samym organów w tej samej formie – uchwały. Nie oznacza to jednak automatycznie, że każda uchwała rady miasta dotyczyć będzie sprawy z zakresu administracji publicznej. Już z samego brzmienia art. 101 u.s.g. wynika, iż skoro skarga ma zastosowanie do uchwał podjętych w sprawach "z zakresu administracji publicznej", to znaczy, iż organy samorządu miasta podejmują także uchwały w sprawach nie należących do zakresu administracji publicznej. Zgodnie bowiem z językową dyrektywą wykładni nie powinno się ustalać znaczenia normy w taki sposób, by pewne jej części były traktowane jako zbędne. Oznacza to, że organy gminy podejmują również uchwały o charakterze prywatnoprawnym. Nie jest natomiast uchwałą z zakresu administracji publicznej uchwała rady miasta w sprawie wynagrodzenia prezydenta miasta. Nie zasługuje również na uznanie zarzut, że uchwały o rozpoznawanym w sprawie niniejszej charakterze znalazłyby się poza kognicją sądu administracyjnego, gdyż wolą ustawodawcy było dopuszczenie do rozpoznania skarg na uchwały tylko w sprawach z zakresu administracji publicznej, nie zaś wszystkich uchwał podejmowanych przez organy stanowiące samorządu terytorialnego. Wskazać również należy, że sąd administracyjny związany jest zakazem orzekania w sprawach, które nie należą do jego właściwości, wynikającym z art. 58 § 1 p.p.s.a., co nie zamyka jednak skarżącemu drogi do sądu. Zgodnie bowiem z art. 1991 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. Nr 43, poz. 296 ze zm.) sąd cywilny nie może odrzucić pozwu z tego powodu, że do rozpoznania sprawy właściwy jest organ administracji publicznej lub sąd administracyjny, jeżeli organ administracji publicznej lub sąd administracyjny uznały się w tej sprawie za niewłaściwe. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło