I OSK 2120/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Ewa Dzbeńska (spr.), Sędzia NSA Izabella Kulig-Maciszewska, Sędzia del. NSA Jerzy Krupiński, Protokolant starszy asystent sędziego Maciej Kozłowski, po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2015 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 29 maja 2013 r. sygn. akt II SA/Bd 383/13 w sprawie ze skargi R. G. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej na zakup domu oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 29 maja 2013 r., sygn. akt II SA/Bd 383/13, po rozpoznaniu skargi R. G., uchylił decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Bydgoszczy z dnia [...] lutego 2013 r., nr [...] w przedmiocie pomocy finansowej na zakup domu. Wyrok ten zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Komendant Miejski Policji w Toruniu, decyzją z [...] stycznia 2013 r., odmówił skarżącemu przyznania pomocy finansowej na uzyskanie domu nr [...] w T. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że skarżący złożył wniosek o przyznanie pomocy finansowej na zakup domu w dniu 14 grudnia 2012 r. Do wniosku dołączył akt notarialny [...] z dnia 28 maja 2012 r., kupna nieruchomości, w skład której wchodzi dom mieszkalny jednorodzinny, załączył oświadczenie, że dom nadawał się w chwili kupna do remontu oraz informację, że do dnia złożenia wniosku nie zamieszkuje w kupionym domu. Organ wyjaśnił również, że na wezwanie do złożenia oświadczenia o stanie technicznym domu w dniu złożenia wniosku i przedstawienia dokumentów potwierdzających konieczność wykonania prac opisanych w złożonym oświadczeniu, funkcjonariusz złożył oświadczenie, że na dzień złożenia wniosku nie mógł zamieszkiwać w kupionym domu z uwagi na wilgoć po położeniu tynków i brak wykończonej łazienki oraz kuchni. Ponadto dołączył faktury na zakup materiałów remontowych (wszystkie z datą sprzed złożenia wniosku). Organ stwierdził, że z uwagi na złożenie przez skarżącego wniosku po upływie sześciu miesięcy od kupna domu i nie wykazania braku możliwości zamieszkania w nim, w sytuacji gdy w akcie notarialnym nie została zawarta informacja o złym stanie technicznym tego budynku w dniu jego sprzedaży, należało uznać że w dniu złożenia wniosku funkcjonariusz miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe. W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący, wyjaśnił, że z aktu notarialnego wynika, iż zmuszony był do zaciągnięcia kredytu hipotecznego na zakup nieruchomości. Komendant Wojewódzki Policji w Bydgoszczy, decyzją z [...] lutego 2013 r., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż zainteresowany złożył wniosek o przyznanie świadczenia ponad pół roku po zakupie przedmiotowej nieruchomości a wszystkie dostarczone kserokopie faktur zakupu materiałów remontowych poprzedzają datę złożenia wniosku. W tej sytuacji zainteresowany na dzień złożenia wniosku miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe i tym samym nie przysługuje mu prawo do pomocy finansowej określone w art. 94 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2011 r., Nr 287 poz. 1687). W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy R. G. podniósł, że twierdzenie, iż w dniu złożenia wniosku o dofinansowanie tj. 14 grudnia 2012 r. miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe jest błędne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy uchylając zaskarżoną decyzję powołał się na uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2009 r., sygn. akt I OPS 7/08 i wskazał, że ocena czy funkcjonariusz spełnia przesłanki do pomocy finansowej powinna uwzględniać stan na dzień wszczęcia postępowania, tj. na dzień złożenia wniosku o przyznanie ww. pomocy. Ocena ta winna polegać na zbadaniu, czy w dacie złożenia wniosku funkcjonariusz miał zaspokojone potrzeby mieszkaniowe, tzn. czy posiadał lokal mieszkalny lub dom nadający się do zamieszkania w zakresie odpowiadającym co najmniej przysługującej powierzchni mieszkalnej. W ocenie Sądu I instancji stanowisko organów, iż brak jest podstaw do przyjęcia, że w dacie złożenia wniosku o przyznanie pomocy finansowej na uzyskanie ww. lokalu mieszkalnego skarżący nie miał zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych, w szczególności, że przedmiotowy lokal nie nadawał się do zamieszkania, jest co najmniej przedwczesne. W szczególności wskazano, że po złożeniu przez stronę wraz z wnioskiem o przyznanie pomocy, oświadczenia o konieczności generalnego remontu nabytego domu organ zobowiązał stronę do przedłożenia dwóch dokumentów: oświadczenia o stanie technicznym kupionego domu na dzień złożenia wniosku (np. stan instalacji wodno-kanalizacyjnej, elektrycznej, grzewczej, oraz innych elementów, które uniemożliwiały zajmowanie tego domu w dniu złożenia wniosku) a także do przedstawienia dokumentów potwierdzających konieczność wykonania opisanych przez stronę prac remontowych. Skarżący w wykonaniu powyższego wezwania przedłożył oświadczenie, w którym stwierdził, że dom, który zakupił, nie nadawał się do zamieszkania w dniu złożenia wniosku z uwagi na dużą ilość wilgoci, wynikającej z faktu świeżo położonych tynków wewnętrznych oraz z uwagi na niewykończenie łazienki, tj. prysznica, umywalki, sedesu. Wyjaśnił też, że dom nie posiadał kuchni i jej wyposażenia, jak kuchenki i płyty gazowej. Ponadto skarżący przedłożył rachunki stwierdzające nabycie technicznych elementów wyposażenia domu, a w tym nabycia kotła grzewczego oraz instalacji wodno-sanitarnej. W świetle powyższego, zdaniem Wojewódzkiego sądu administracyjnego nie sposób zarzucić stronie niewykonania polecenia organu. Skarżący przedłożył bowiem oświadczenie dotyczące stanu technicznego domu, jak i dokumenty, które stwierdzają nabycie urządzeń technicznych potrzebnych do remontu i to w dużym zakresie. Skoro nabyte urządzenia służyły do remontu, to trudno zarzucić stronie, że dokumenty te nie potwierdzają konieczności podjęcia opisanych przez stronę prac remontowych. Ustosunkowując się do zarzutu organu dotyczącego złożenia wniosku po dokonaniu nabycia domu, to okoliczność ta w ocenie Sądu I instancji, nie przesądza o niezasadności wniosku. Rozstrzygnęła to wskazana uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 29 kwietnia 2009 r., w której NSA podkreślił, że nabycie domu (lokalu) przed datą zgłoszenia roszczenia o pomoc finansową automatycznie nie wyklucza uprawnień przewidzianych w art. 90 ust. 1 ustawy o Policji. Podobnie też nie może być przesądzający dla sprawy fakt, że skarżący dokonał zakupu wszystkich materiałów remontowych przed datą złożenia wniosku, skoro rozstrzygającą dla sprawy okolicznością jest, czy w tej dacie zakupiony dom nadawał się do zamieszkania. Co się natomiast tyczy wysuniętego przez organ argumentu, co do braku w akcie notarialnym informacji o złym stanie technicznym nabywanego budynku w dniu jego sprzedaży, to argument ten jest niezrozumiały, z żadnego przepisu prawa nie wynika obowiązek zamieszczania w akcie notarialnym informacji o stanie technicznym nabywanej nieruchomości. Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniósł Komendant Wojewódzki Policji w Bydgoszczy zarzucając naruszenie przepisów postępowania tj. art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 w zw. z art. 141 § 4 oraz art. 138 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) bowiem z racji wewnętrznej sprzeczności między treścią sentencji wskazanego wyroku a jego uzasadnieniem, które dotyczy innego niż w sentencji rozstrzygnięcia realizacja przez organy sentencji wyroku uniemożliwia realizację wskazań, co do dalszego postępowania zawartych w uzasadnieniu i odwrotnie, a ponadto wprowadza wątpliwość, co do pozostawania w obrocie decyzji organu I instancji – Komendanta Miejskiego Policji w Toruniu, co do której stwierdzono w uzasadnieniu konieczność uchylenia. Wskazując na powyższe skarżący kasacyjnie wniósł o: 1) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy; 2) zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: wniesiona w sprawie skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm. zwanej dalej p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 powołanej ustawy, zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy zarzucono naruszenie przepisów postępowania tj. art. 135, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 152 w zw. z art. 141 § 4 oraz art. 138 p.p.s.a. z racji wewnętrznej sprzeczności między treścią sentencji wskazanego wyroku a jego uzasadnieniem. Wobec tak postawionych zarzutów zauważyć należy, że naruszenie przepisów procedury może tylko wówczas odnieść zamierzony skutek, gdy naruszenie to ma wpływ na treść rozstrzygnięcia. W badanej sprawie taka sytuacja nie ma miejsca, gdyż zaskarżony wyrok mimo wadliwego uzasadnienia odpowiada prawu. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 28 kwietnia 2009r. sygn. I OPS 7/2009 wyraził pogląd "nabycie domu (lokalu) przed dniem zgłoszenia roszczenia o pomoc finansową automatycznie nie wyklucza uprawnień przewidzianych w art. 90 ust. 1 ustawy. Decydujące znaczenie bowiem ma (co należy jeszcze raz podkreślić) sytuacja mieszkaniowa funkcjonariusza składającego wniosek o przyznanie analizowanego świadczenia, a zatem pomoc finansowa przysługuje funkcjonariuszowi tylko wówczas, gdy zgłaszając roszczenie nie miał on zaspokojonych potrzeb mieszkaniowych w miejscowości pełnienia służby, lub pobliskiej." Pomoc finansowa dla policjanta, o której mowa w art. 94 ust. 1 ustawy o Policji , jest konsekwencją niezrealizowania uprawnienia do otrzymania lokalu mieszkalnego, określonego w art. 90 tej ustawy, na podstawie decyzji administracyjnej o przydziale. Za takim rozumieniem przepisu art. 94 ust. 1 ustawy o Policji przemawia sama istota prawa policjanta do lokalu, o którym mowa w art. 88 ust. 1 tej ustawy. Celem tego przepisu jest niewątpliwie to, ażeby policjant w służbie stałej mieszkał w miejscowości, w której pełni służbę, lub w miejscowości pobliskiej. Z tym celem związane jest prawo, o którym mowa z art. 88 ustawy o Policji. Pomoc finansowa jest świadczeniem udzielanym na wniosek funkcjonariusza. Dopiero po złożeniu wniosku wraz z wymaganą dokumentacją organ może prowadzić postępowanie w sprawie przyznania takiej pomocy. A zatem kwestia, czy dany funkcjonariusz spełnia przesłanki do otrzymania takiego świadczenia, może być rozważana tylko po zgłoszeniu roszczenia, a nie na dzień nabycia domu. W tej sytuacji istotne jest to, czy w dniu złożenia wniosku funkcjonariusz spełniał przesłankę otrzymania takiego przydziału, a mianowicie miał niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe.. Taka interpretacja zgodna jest z ratio legis omawianej ustawy. Ocena, czy funkcjonariusz spełnia przesłanki uzyskania pomocy finansowej zależy przede wszystkim od tego, czy funkcjonariusz ma zaspokojone potrzeby mieszkaniowe w miejscu pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, Fakt nabycia domu (lokalu) mieszkalnego w miejscowości pełnienia służby lub w miejscowości pobliskiej, nawet gdy przed tym nabyciem funkcjonariusz spełniał przesłanki otrzymania przydziału lokalu mieszkalnego, może być powodem wygaśnięcia uprawnień funkcjonariusza do omawianej pomocy finansowej, jeżeli w następstwie nabycia domu (lokalu) funkcjonariusz posiada już dom (lokal) zaspakajający potrzeby mieszkaniowe w miejscu pełnienia służby. Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy uznać należy, że Sąd Wojewódzki w Bydgoszczy zasadnie uznał, że organy nie wyjaśniły na podstawie przedłożonych przez skarżącego rachunków za materiały budowlane jaki był zakres prac adaptacyjnych nabytego domu i czy te prace zostały zakończone przed czy po złożeniu wniosku o przyznanie pomocy finansowej. Należy zgodzić się z twierdzeniem skargi kasacyjnej co do tego, że zaskarżonym wyrokiem została uchylona jedynie zakwestionowana decyzja organu II instancji, ale uchybienie to jak to wskazano wyżej, nie miało wpływu na wynik sprawy, bowiem stanowisko sądu I instancji jest prawidłowe co do konieczności dokonania stosownych ustaleń faktycznych i w tym celu organ odwoławczy przeprowadzi, bądź w trybie art. 136 k.p.a. dodatkowe postępowanie dowodowe, bądź zleci przeprowadzenie tego postępowania organowi I instancji. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 p.p.s.a.