II SA/Bd 365/13
WyrokWSA w Bydgoszczy2013-06-05
Skład orzekający: Elżbieta Piechowiak, Małgorzata Włodarska, Jarosław Wichrowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji architektoniczno-budowlanej może wnieść sprzeciw do zgłoszenia robót budowlanych po upływie 30-dniowego terminu od dnia doręczenia zgłoszenia, jeśli sprawa została wcześniej uchylona decyzją organu odwoławczego i przekazana do ponownego rozpatrzenia?Ratio decidendi
Organ administracji architektoniczno-budowlanej traci kompetencje do wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia robót budowlanych po upływie 30-dniowego terminu od dnia doręczenia zgłoszenia. Uchylenie decyzji organu pierwszej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ odwoławczy nie powoduje przedłużenia tego materialnoprawnego terminu. W przypadku upływu terminu do wniesienia sprzeciwu, organ powinien orzec o uchyleniu decyzji i umorzeniu postępowania.Stan faktyczny
Gmina Miasto Ch. dokonała zgłoszenia robót budowlanych. Starosta Ch. wniósł sprzeciw, twierdząc, że roboty zostały rozpoczęte przed zgłoszeniem. Wojewoda K. uchylił decyzję Starosty i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na konieczność uzupełnienia dokumentacji i przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Po uzupełnieniu dokumentacji, Starosta ponownie wniósł sprzeciw, uznając, że roboty zostały wykonane z naruszeniem art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Wojewoda utrzymał ten sprzeciw w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje, uznając, że sprzeciw został wniesiony po upływie ustawowego terminu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Ch. i inną decyzję Wojewody K. Stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu i zasądził zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Elżbieta Piechowiak Sędziowie: Sędzia WSA Małgorzata Włodarska (spr.) Sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant Dominika Znaniecka po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 5 czerwca 2013 r. sprawy ze skargi Gminy Miasta [...] na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] stycznia 2013 r. nr [...] w przedmiocie sprzeciwu do zgłoszenia robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty [...] z dnia [...] października 2012 r. nr [...], 2. uchyla decyzję Wojewody [...] z dnia [...] września 2012 r. nr [...], 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 4. zasądza na rzecz skarżącego od Wojewody [...] kwotę 757 zł (siedemset pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
II SA/Bd 365/13
Uzasadnienie
Starosta Ch. decyzją z dnia [....] na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2, w związku z art. 30 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 z późn. zm.) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.); po ponownym rozpatrzeniu zgłoszenia robót budowlanych z dnia [...] złożonego przez Gminę Miasto Ch., wniósł sprzeciw do zgłoszenia robót budowlanych polegających na wykonaniu drogi z płyt drogowych 3,0 x 1,50 rozbiórkowych, ciągów komunikacyjnych z kamienia brukowca na warstwie odsączającej gr. 5 cm, oraz utwardzeniu terenu do prowadzenia działalności handlowej płytkami kamiennymi 4-6 cm, płytkami betonowymi 35x35x5 cm i cegłą czerwoną pełną na działkach nr [...] i [...], obręb ewidencyjny nr [....], Gmina Miasto Ch.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wyjaśnił, że dnia [...] wpłynęło zgłoszenie zamiaru wykonania robót budowlanych polegających na ułożeniu płyt drogowych 3,0x1,5, wykonaniu warstwy odsączającej grubości 10 cm, wykonaniu nawierzchni z kamienia brukowca, ustawieniu kamieni oporowych - kostki rzędowej 18/18 przy ulicy [....] w Ch. Jako termin rozpoczęcia robót wskazano dzień [...]. Biorąc pod uwagę, że dnia [...] do Urzędu wpłynęło pismo Klubu Radnych "[...]" Rady Miasta Ch., zgodnie z treścią którego prace zostały już rozpoczęte (wykonano z bruku nową drogę długości ok. 200 metrów, zainstalowano kilka nowych punktów świetlnych oraz przewieziono część straganów), decyzją z dnia [...] Starosta Ch., na podstawie art. 30 ust. 6 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane wniósł sprzeciw do przedmiotowego zgłoszenia.
Od powyższej decyzji, w ustawowym terminie, pismem z dnia [....] wpłynęło do Urzędu odwołanie Gminy Miasto Ch. Wojewoda K. decyzją z dnia [...] uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Wojewoda K. w wydanej decyzji, zgodnie z art. 138 § 2 kpa, zwrócił uwagę na okoliczności jakie należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrywaniu sprawy. Wskazał, że organ I instancji powinien, w celu zachowania procedur, wystąpić do inwestora o uzupełnienie dokumentów oraz przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w kwestii wykonania robót budowlanych przed wskazanym w zgłoszeniu terminem. Organ odwoławczy wskazał, też że w sytuacji, gdy Starosta jednoznacznie stwierdzi, że objęte zgłoszeniem roboty budowlane zostały już zrealizowane bądź inwestor przystąpił do ich realizacji, powinien wnieść sprzeciw na podstawie art. 30 ust. 6 pkt. 2 ustawy Prawo budowlane, z uwagi na naruszenie art. 30 ust. 5 tej ustawy. Działając zgodnie z wytycznymi zawartymi w decyzji Wojewody K. z dnia [...] pismem z dnia [...] Starosta Ch. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ch. (PINB) o zajęcie stanowiska w sprawie wykonania robót budowlanych będących przedmiotem niniejszego zgłoszenia. Postanowieniem z dnia [...] Starosta Ch. nałożył na inwestora obowiązek uzupełnienia braków i nieprawidłowości w dokumentacji projektowej. Pismem z dnia [...] inwestor uzupełnił dokumentację. PINB przy piśmie z dnia [...] przesłał protokół kontroli przeprowadzonej w dniach [...], stwierdzając w nim jednoznacznie wykonanie robót budowlanych polegających na utwardzeniu terenu kamieniem brukowym, płytkami chodnikowymi oraz postawieniu 8 segmentów straganów handlowych niezwiązanych trwale z gruntem, na działkach nr [....] i [...], obręb nr [...], przy ul. [...] w Ch. Wraz z odpowiedzią PINB przesłał kopie protokołu z kontroli wraz z kopiami zdjęć. Z wyjaśnień złożonych przez inwestora przy piśmie z dnia [...] wynika, że działka nr [...] nie jest przedmiotem zgłoszenia z dnia [...]. Z odpowiedzi PINB, wynika zdaniem organu, że inwestor dokonał utwardzenia działki nr [...] z naruszeniem art. 30 ust. 5 ustawy prawo budowlane, zgodnie z którym zgłoszenia należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji, sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. W ocenie organu I instancji w przypadku, gdy droga dojazdowa na działce nr [....] nie została wykona, a inwestor nie posiada np. "ważnego" (takiego, które nie wygasło) pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, wówczas może złożyć zgłoszenie lub ubiegać się o pozwolenie na budowę. Uzależnione to jest od zakresu prac. Jeżeli droga dojazdowa istnieje i zamiarem jest jej utwardzenie, wówczas roboty można zrealizować na zgłoszenie, jako przebudowę drogi. Natomiast jeżeli drogi nie ma i konieczne jest jej wykonanie - należy uzyskać pozwolenie na budowę. Według zgromadzonych dokumentów, działka nr [...] stanowi działkę drogową (oznaczenie w ewidencji i na mapie "dr"), a nie budowlaną. Art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy Prawo budowlane stanowi, ze właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli budowa lub wykonanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy. W analizowanym przypadku inwestor dopuścił się naruszenia postanowień art. 30 ust. 5 wyżej cytowanej ustawy, którego treść przywołano powyżej.
W odwołaniu od powyższej decyzji Gmina Miasta Ch. - skarżąca zarzuciła po pierwsze naruszenie art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego w związku z wydaniem sprzeciwu z przekroczeniem 30 - dniowego terminu - to jest w terminie 5 miesięcy od dnia zgłoszenia robót. Skarżąca wskazała, że termin z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego ma charakter zawity i z uwagi na to, że jest to termin prawa materialnego, który jako taki nie może być przedłużony, jego przekroczenie skutkuje pozbawieniem organu kompetencji do wniesienia sprzeciwu. Po upływie tego terminu właściwy przedmiotowo organ traci kompetencje do wydania decyzji w sprawie sprzeciwu. Po drugie skarżąca zarzuciła naruszenie art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego poprzez wydanie sprzeciwu z naruszeniem dyspozycji tego przepisu i naruszenie art. 6 kpa poprzez brak materialnoprawnej podstawy do rozstrzygnięcia sprawy. Skarżąca stwierdziła, że w niniejszej sprawie nie miała miejsca żadna z przesłanek zgłoszenia sprzeciwu wynikająca z art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego i że w decyzji nie określono jakie czynności organ podjął w celu ustalenia naruszenia przepisów, co ustalił oraz jak ustosunkowała się do tego gmina. Skarżąca wskazała ponadto na treść art. 49b ust. 1 Prawa budowlanego i wywiodła, że skutkiem ewentualnego rozpoczęcia prac przed terminem na wydanie sprzeciwu może być tylko nakaz rozbiórki, a nie decyzja o sprzeciwie. Jednocześnie skarżąca podkreśliła, że organ I instancji nie dokonał ustaleń co do tego, czy doszło do rozpoczęcia prac przed upływem terminu na wydanie sprzeciwu, czy też nie. W związku z powyższym skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania.
Wojewoda K. decyzją z dnia [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jedn.: Dz. U. Nr 98 poz. 1071 z 2000 r., ze zm.) oraz art. 80 ust. 1 pkt. 2, art. 81 ust. 1 pkt 2 i art. 82 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, po rozpatrzeniu odwołania Gminy Miasto Ch., od decyzji Starosty Ch. z dnia [...] orzekł o utrzymaniu w mocy decyzji. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie wskazał, że z uzupełnionego materiału dowodowego, na którego brak zwracała uwagę skarżąca wynika jednoznacznie wykonanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem z naruszeniem art. 30 ust. 5 w/w ustawy Prawo budowlane. W myśl obligacji niniejszego przepisu zgłoszenia robót budowlanych należy bowiem dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych, a do ich wykonywania można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji sprzeciwu. Inwestor dokonał zgłoszenia, stosownie do wymogu art. 30 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 5 Prawa budowlanego, przedmiotowych robót budowlanych w dniu [...], natomiast organ I instancji wniósł sprzeciw decyzją z dnia [...], którą Gmina Miasta Ch. odebrała w dniu [...], a więc z zachowaniem ustawowego terminu. Zgłoszenie z dnia [....] nie odpowiadało wymogom ustawowym, wobec czego nie sposób było ustalić zakresu robót budowlanych objętych tym zgłoszeniem, więc organ I instancji wezwał inwestora do uzupełnienia zgłoszenia w trybie art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego. Z załączonego do akt administracyjnych protokołu z kontroli w dniach [...] przeprowadzonej w odrębnym postępowaniu przez organ nadzoru budowlanego bezsprzecznie wynika, że roboty objęte zgłoszeniem - utwardzenie terenu działki nr [...] kamieniem brukowym i płytami chodnikowymi, zostały wykonane. Zauważyć przy tym należy, że znaczenia dla dokonanej oceny nie ma fakt, iż roboty objęte zgłoszeniem zostały wykonane w części. Ustalenie, że doszło do wykonania jednego z elementów objętych zgłoszeniem, uznać należy za wystarczające do stwierdzenia naruszenia przez inwestora przepisu art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego.
Bezzasadny jest także zdaniem organu II instancji zarzut skarżącego dotyczący naruszenia przez organ administracji art. 6 kpa poprzez wydanie decyzji bez materialnoprawnej podstawy. Organ I instancji wydał bowiem decyzję z dnia [....] o sprzeciwie wobec zgłoszonych robót budowlanych na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2, z uwagi na naruszenie przez inwestora art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego. Niniejsza podstawa prawna decyzji została przywołana na pierwszej stronie w/w decyzji w sposób czytelny, a więc ze wskazaniem mających zastosowanie w sprawie przepisów określonego aktu prawnego wraz z powołaniem źródła jego publikacji. W ocenie organu II instancji w sytuacji, gdy organ stwierdzi, że objęte zgłoszeniem roboty budowlane zostały wykonane bądź inwestor przystąpił do ich realizacji, jest zobowiązany wydać jedyną decyzję administracyjną przewidzianą przez ustawodawcę, a mianowicie sprzeciw. Brak jest podstaw do umorzenia postępowania, gdyż zgłoszenie organowi zamiaru wykonania robót budowlanych nie wszczyna postępowania administracyjnego, o jakim mowa w kpa, czyli ten akt prawny nie ma zastosowania do instytucji zgłoszenia. Do kompetencji organu nadzoru budowlanego należy natomiast ocena, czy istnieją podstawy do zastosowania art. 49b ust. 1 lub 2 albo art. 50 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego w toku kontynuacji postępowania w sprawie samowolnie wykonanych robót budowlanych, które, jak w wynika z akt sprawy zostało wszczęte w dniu [...]. Ponadto, w sytuacji, gdy uchylona decyzja została wydana w terminie, na jego uchybienie nie ma wpływu okoliczność uchylenia decyzji o sprzeciwie w toku instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 marca 2009 r. sygn. akt II OSK 398/08 wydanie przez organ odwoławczy decyzji kasacyjnej, powoduje, że wydana decyzja organu I instancji została usunięta z obrotu prawnego. Skutkuje to koniecznością ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ I instancji. Nie narusza to jednak w żaden sposób terminu prawa materialnego. Przekazanie, bowiem sprawy do ponownego rozpatrzenia z momentem przekazania akt powoduje, że zgłoszenie złożone przez inwestora zaczęło wywoływać skutek prawny w postaci rozpoczęcia postępowania przed organem I instancji, a w konsekwencji, rozpoczęcie biegu 30 dniowego terminu do wniesienia sprzeciwu. W skutkach materialnoprawnych prowadzone postępowanie należy bowiem uznać za niebyłe. Organ I instancji zobowiązany jest ponownie do oceny złożonego zgłoszenia. Odmienne stanowisko sprowadzałoby się w konsekwencji do błędnego przyjęcia, że całe postępowanie administracyjne, aż do wydania decyzji ostatecznej, musi zostać przeprowadzone w ciągu 30 dni, a do takiego wniosku zdaniem organu nie uprawnia konstrukcja przepisu art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, który w tej kwestii zawiera tylko uregulowanie materialnoprawne, nie uwzględniając przepisów postępowania administracyjnego.
Wobec zgłoszenia przez inwestora robót budowlanych z naruszeniem art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego organ I instancji był zobligowany, zgodnie z art. 30 ust. 6 pkt 2 w/w ustawy do wniesienia sprzeciwu.
W ocenie organu II instancji sprzeciw organu I instancji należy uznać za zasadny.
Na powyższą decyzję Gmina Miasto C. złożyła skargę, zarzucając:
- naruszenie art. 30 ust. 6 Prawa budowlanego w związku z utrzymaniem w mocy decyzji w sprawie sprzeciwu wydanej z naruszeniem dyspozycji ww. przepisu,
- naruszenie art. 6 kpa poprzez brak materialnoprawnej podstawy do rozstrzygnięcia sprawy,
- naruszenie art. 156 § 1 pkt 2 i 3 kpa poprzez wydanie decyzji bez podstawy prawnej.
Gmina wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Ch. z dnia [...], oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego ustalonych na podstawie złożonego zestawienia, a w razie jego braku, według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi powtórzono argumentację przedstawioną w odwołaniu, a dodatkowo podkreślono, że nie można zgodzić się ze stanowiskiem Wojewody, że nie doszło do przekroczenia terminu do wniesienia sprzeciwu z uwagi na fakt, że postępowanie ponownie wróciło do Starosty na podstawie pierwotnej decyzji Wojewody. Powyższy pogląd, zdaniem skarżącej jest bowiem niezgodny ze stanowiskiem sądów administracyjnych, które skarżąca przytoczyła, a ponadto nawet, gdyby uznać pogląd Wojewody, decyzja Starosty wydana została i tak po upływie 30 dni od dnia ponownego rozpoczęcia postępowania, ponieważ w dniu [...] Starosta wystąpił do skarżącej o uzupełnienie dokumentów w związku z toczącym się postępowaniem, a sama decyzja wydana została w dniu [...], a więc po upływie 35 dni.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga jako uzasadniona podlegała uwzględnieniu.
Na wstępie wskazać należy, że z przedłożonych sądowi akt bezspornie wynika, iż skarżąca w dniu [...] dokonała zgłoszenia robót budowlanych polegających na ułożeniu płyt drogowych, wykonaniu warstwy odsączającej, nawierzchni z kamienia brukowca i ustawieniu kamieni oporowych na ul. [...] w Ch. Decyzją z dnia [...] Starosta Ch., na podstawie art. 30 ust. 6 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623; ze zm.), dalej powoływanej w skrócie jako "pr. bud.", wniósł sprzeciw do zgłoszenia tych robót budowlanych, twierdząc, że zostały one rozpoczęte przed złożeniem zgłoszenia, oraz że inwestor błędnie wskazał lokalizację inwestycji - z pominięciem działki nr [...]. Skarżąca pismem z dnia [...] wniosła odwołanie od tej decyzji, wskutek czego Wojewoda K., decyzją z dnia [...] uchylił sprzeciw Starosty z dnia [....] w całości i przekazał jemu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wojewoda uznał, że w sprawie koniecznym było uzupełnienie zgłoszenia ze względu na brak w nim szeregu istotnych informacji i zobowiązał do ich uzyskania przy ponownym rozpoznawaniu sprawy przez Starostę. Postanowieniem z dnia [...] Starosta Ch. nałożył na skarżącą obowiązek uzupełnienia zgłoszenia w zakresie wskazanym przez Wojewodę. W dniu [...] skarżąca przedłożyła żądane dokumenty i informacje. Starosta po zapoznaniu się z nimi, w dniu [...] ponownie wniósł sprzeciw do zgłoszonych robót budowlanych, twierdząc, że skarżąca dokonała utwardzenia działki [...] przed wniesieniem zgłoszenia, a więc z naruszeniem art. 30 ust. 5 pr. bud. Wskutek wniesienia odwołania od tego sprzeciwu przez skarżącą, sprawę rozpoznał Wojewoda i decyzją z dnia [...] utrzymał sprzeciw Starosty w mocy. Ta decyzja jest przedmiotem kontroli sądu w niniejszej sprawie. Wskazać w związku z tym należy, że podstawę materialnoprawną rozpoznania sprawy będącej przedmiotem tej decyzji stanowią przepisy ustawy pr. bud. Zgodnie z art. 30 ust. 1 oraz art. 31 ust. 2 tej ustawy, wymienione w nich rodzaje budów i robót budowlanych wymagają zgłoszenia właściwemu organowi architektoniczno-budowlanemu. Celem ustanowienia przez ustawodawcę instytucji zgłoszenia było uproszczenie, a tym samym przyspieszenie procesu budowlanego. Wyrazem tego jest możliwość realizacji przez inwestora zamierzenia budowlanego, jeżeli właściwy organ w terminie 30 dni od doręczenia zgłoszenia nie wniesie w drodze decyzji sprzeciwu (art. 30 ust. 5 zd. 2 tej ustawy, zgodnie z którym do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie w drodze decyzji sprzeciwu, i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia), i to tylko w razie wystąpienia określonych w ustawie przesłanek. Milczenie organu, czyli niewniesienie sprzeciwu w tym terminie, uprawnia inwestora do podjęcia robót budowlanych objętych zgłoszeniem. Przy czym podkreślić należy, że samo zgłoszenie robót budowlanych nie powoduje wszczęcia postępowania administracyjnego, nie jest bowiem wnioskiem, który w myśl kodeksu postępowania administracyjnego wymaga załatwienia przez organ administracji architektoniczno-budowlanej w drodze decyzji administracyjnej. Ponadto przed wydaniem decyzji o sprzeciwie w sprawie zgłoszenia nie toczy się postępowanie administracyjne w zakresie uregulowanym przepisami tego Kodeksu, mają natomiast wtedy zastosowanie reguły określone w ustawie pr. bud. Przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego mają zastosowanie dopiero od wydania decyzji o sprzeciwie. Decyzję tę organ wydaje w postępowaniu administracyjnym wszczętym z urzędu, gdy w wyniku oceny zamierzenia inwestycyjnego ustali wystąpienie ustawowych przesłanek do wniesienia sprzeciwu (tak Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 6 marca 2009 r. w sprawie sygn. akt II OSK 307/08, lex nr 530044). Termin do zgłoszenia sprzeciwu, jak to już wyżej wskazano wynika z art. 30 ust. 5 pr. bud. i wynosi 30 dni. Jest to termin prawa materialnego i jako taki nie może być przedłużany ani skracany. Jego upływ powoduje wygaśnięcie praw lub obowiązków. Organ traci kompetencje do wydania decyzji w sprawie sprzeciwu po upływie tego terminu. Jest to związane z charakterem instytucji zgłoszenia i celem jej wprowadzenia, a więc spowodowaniem przyśpieszenia procesu budowlanego. Wniesienie odwołania od decyzji o sprzeciwie uruchamia tryb odwoławczy przed organem II instancji, do którego mają wprawdzie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jednakże z koniecznością uwzględnienia przez uprawniony organ specyfiki instytucji zgłoszenia, w tym zwłaszcza cyt. powyżej art. 30 ust. 5 pr. bud. Oznacza to w praktyce, że wniesienie odwołania od decyzji o sprzeciwie nie powoduje przedłużenia materialnoprawnego terminu do wydania decyzji o sprzeciwie w razie ponownego rozpoznania sprawy (vide: wyrok NSA w sprawie II OSK 307/08, cyt. powyżej). Organ odwoławczy aby zaskarżoną decyzję nadal można było uznać za wniesioną w terminie, powinien ją utrzymać w mocy (art. 138 § 1 pkt 1 kpa), wówczas, gdy zachodzą po temu warunki, ewentualnie powinien dokonać oceny, czy termin do jej wydania jeszcze nie upłynął i wówczas ma prawo uchylić ją i orzec co do istoty sprawy (art. 138 ust. 1 pkt 2 kpa). Gdy natomiast stwierdzi upływ terminu do wniesienia sprzeciwu i jednocześnie skonstatuje, że nie może się ona ostać w obrocie prawnym, powinien orzec o uchyleniu zaskarżonej decyzji i umorzeniu postępowania w sprawie, jako iż dalsze procedowanie w tej sprawie nie jest już możliwe - art. 105 § 1 kpa (vide: wyroki NSA z dnia 26 październik 2009 r., sygn. akt II OSK 1674/08, opubl. na str. nsa.gov.pl i z dnia 14 marca 2012 r. Lex nr 1145606).
Odnosząc powyższe do realiów niniejszej sprawy należy stwierdzić, że decyzja Starosty Ch. z dnia [...] narusza przepis art. 30 ust. 5 pr. bud. ponieważ wydana została po upływie 30 dni licząc od wpływu do organu zgłoszenia, to jest od dnia [...] (termin minął z dniem [...]). Wobec tego zaskarżoną decyzję Wojewody z dnia [...] utrzymującą w mocy błędną decyzję Starosty także należało uznać za naruszającą powyższy przepis, jak i przepis art. 138 § 1 pkt 1 kpa. Ponadto niezgodna z art. 30 ust. 5 pr. bud. a także z przepisem art. 138 § 2 kpa jest decyzja Wojewody z dnia [...] uchylająca sprzeciw Starosty z dnia [....] w całości i przekazująca jemu sprawę do ponownego rozpatrzenia. Wojewoda wydając tą decyzję nie wziął bowiem pod uwagę, że wskutek wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji organu I instancji, organ ten zmuszony był podejmować wskazane przez niego czynności po upływie 30-dniowego terminu na zgłoszenie sprzeciwu, a zatem po utracie kompetencji do orzekania w sprawie sprzeciwu.
Z uwagi na powyższe koniecznym było uchylenie wymienionych decyzji, jak w pkt 1 i 2 sentencji wyroku, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. z 2012r., poz. 270). O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji orzeczono zaś odpowiednio, jak w pkt 3 i 4 sentencji wyroku, na podstawie art. 152, a o kosztach na podstawie art. 200 i 205 § 2 tej ustawy.
Na marginesie stwierdzić należy, że zarzut zawarty w pkt 1 skargi nie zasługiwał na uwzględnienie. Przepis art. 30 ust. 5 pr. bud. może bowiem być, zdaniem sądu uznany za "inny przepis" o którym mowa w art. 30 ust. 6 pr. bud., który w przypadku jego naruszenia może stanowić podstawę wniesienia sprzeciwu przez uprawniony organ.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło