I SA/Sz 377/13

WyrokWSA w Szczecinie2013-07-10

Skład orzekający: Joanna Wojciechowska, Kazimierz Maczewski, Ewa Wojtysiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzje ustalające wymiar podatku od nieruchomości mogą zostać uznane za nieważne z powodu opodatkowania gruntu, który zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego jest przeznaczony pod drogi publiczne?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego nie jest dokumentem stanowiącym podstawę wymiaru podatku od nieruchomości. Podstawą wymiaru podatku są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Opodatkowanie gruntu, który zgodnie z planem ma być drogą publiczną, nie stanowi rażącego naruszenia prawa, które uzasadniałoby stwierdzenie nieważności decyzji podatkowych. Ponadto, zwolnienie z podatku dotyczące gruntów zajętych pod drogi publiczne wymaga trwałego zajęcia gruntu i istnienia budowli w postaci drogi, co w analizowanej sprawie nie miało miejsca.
Stan faktyczny
Skarżące złożyły wniosek o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta dotyczących wymiaru podatku od nieruchomości za lata 2006-2010. Zarzuciły, że organy podatkowe opodatkowały grunt przeznaczony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego pod drogi publiczne, co stanowi rażące naruszenie prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło stwierdzenia nieważności decyzji, uznając, że plan zagospodarowania przestrzennego nie jest podstawą wymiaru podatku. Po uchyleniu przez WSA postanowień Kolegium, organ ponownie wydał decyzje odmawiające stwierdzenia nieważności. Skarżące wniosły skargi do WSA, podtrzymując swoje zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargi.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Wojciechowska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Kazimierz Maczewski,, Sędzia WSA Ewa Wojtysiak, Protokolant Anna Kalisiak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 10 lipca 2013 r. sprawy ze skarg M. P. i M. P. na decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 14 marca 2013 r. o numerach: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za lata 2006, 2007, 2009, 2010 oddala skargi. M P i M P, prowadzące działalność gospodarczą pod firmą "[...]" M P, M P spółka cywilna, zwane "skarżącymi", złożyły 23 sierpnia 2010 r. w Samorządowym Kolegium Odwoławczym, zwanym dalej "Kolegium" wniosek o stwierdzenie nieważności, min. decyzji Prezydenta Miasta: 1) z dnia 1 lutego 2006 r. nr [...] w sprawie podatku od nieruchomości za 2006 r., 2) z dnia 23 stycznia 2007 r. nr [...] w sprawie podatku od nieruchomości za 2007 r., 3) z dnia 21 stycznia 2009 r. nr [...] w sprawie podatku od nieruchomości za 2009 r., 4) z dnia 1 lutego 2010 r. nr [...] w sprawie podatku od nieruchomości za 2010 r. - w części dotyczącej wymiaru podatku od gruntów pozostałych (niezwiązanych z działalnością gospodarczą), w których błędnie wskazano jako podstawę opodatkowania powierzchnię 5.000 m2, gdzie powinno być 3.392,35 m2 i w konsekwencji pobrano nienależnej wysokości podatek (akta podatkowe dot. 2010r. k.1). Skarżące oparły wniosek o art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm.), zwanej dalej "o.p." i zarzuciły Prezydentowi Miasta naruszenie art. 2 ust. 3 pkt 3 i 4 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r., Nr 95, poz. 613 ze zm.), zwanej dalej " u.p.o.l" w związku z postawieniami uchwały Rady Miejskiej nr XXXV/358/1997 z dnia 5 września 1997 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla ulic Gdańska-Piłsudskiego, zwanej dalej "uchwałą nr XXXV/358/1997" (Dziennik Urzędowy Województwa Zachodniopomorskiego Nr 30, poz. 129) oraz uchwały Rady Miejskiej w Koszalinie nr XXVIII/430/2009 z dnia 25 czerwca 2009 r., zwanej dalej "uchwałą nr XXVIII/430/2009" (Dziennik Urzędowy Województwa Zachodniopomorskiego Nr 54, poz. 1406). Zdaniem skarżących, w okresie opodatkowania obszar nieruchomości gruntowej, oznaczonej jako działka nr [...] obręb [...] przy Al. M o łącznej powierzchni [...] m2 został w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczony na drogę i tym samym Prezydent Miasta w sposób bezpodstawny i nienależny pobierał podatek od nieruchomości w zakresie ww. gruntu zajętego pod drogi publiczne. Kolegium postanowieniami z dnia 10 grudnia 2010 r. odmówiło wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji w sprawie podatku od nieruchomości za 2006 r., 2007 r., 2009 r. i 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie wyrokami z dnia 28 kwietnia 2011 r. o sygn. akt I SA/ Sz 114/11, I SA/ Sz 115/11, I SA/ Sz 116/11, I SA/ Sz 117/11 uchylił ww. postanowienia Kolegium z dnia 10 grudnia 2010 r. i poprzedzające je postanowienia Kolegium z dnia 14 października 2010 r. Zdaniem Sądu, okoliczność, że decyzje ostateczne ustalające wymiar podatku skarżącym o stwierdzenie, których wystąpiły, zostały w późniejszym terminie zmienione w trybie art. 254 o.p., nie powinna stanowić przeszkody w podjęciu postępowania w trybie wnioskowanym przez skarżące. Kolegium, działając jako organ I pierwszej instancji, wydało w dniu 10 października 2011 r. decyzje: 1) nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji nr ewid. [...] Prezydenta Miasta z dnia 1 lutego 2006 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2006 r., zmienionej decyzją z dnia 16 maja 2006 r., z dnia 30 sierpnia 2006 r. i z dnia 25 września 2006 r.; 2) nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji nr ewid. [...] Prezydenta Miasta z dnia 23 stycznia 2007 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2007 r., zmienionej decyzją z dnia 21 grudnia 2007 r.; 3) nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji nr ewid. [...] Prezydenta Miasta z dnia 21 stycznia 2009 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2009 r., zmienionej decyzją z dnia 9 października 2009 r. ; 4) nr [...] o odmowie stwierdzenia nieważności decyzji nr ewid. [...] Prezydenta Miasta z dnia 1 lutego 2010 r. w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2010 r., zmienionej decyzją z dnia 16 kwietnia 2010 r. Organ I instancji podał, że w dniu 7 września 2011 r. wszczął postępowania w sprawach o stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta Miasta w sprawie podatku od nieruchomości za ww. lata. Organ wskazał, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji może dotyczyć tylko ustalenia czy decyzja, której ww. wniosek dotyczy obarczona jest wadami, których enumeratywnie wymienione są w art. 247 § `1 o.p. Organ podał, że rażące naruszenie prawa zachodzi wówczas, gdy istnieje oczywista tj. wyraźna, niewątpliwa i bezsporna sprzeczność pomiędzy treścią przepisu a rozstrzygnięciem. Zdaniem skarżących, organ podatkowy rażąco naruszył przepisy, ponieważ opodatkował podatkiem od nieruchomości grunt, który potencjalnie może być zajęty na drogi publiczne i tym samy nie będzie podlegał temu podatkowi. Organ stwierdził, że zarzut ten jest chybiony, gdyż podatek od nieruchomości ustalony jest na podstawie istniejącego stanu faktycznego, a nie stanu hipotetycznego wynikającego z planów zagospodarowania miejscowego, bowiem w świetle prawa podatkowego plan zagospodarowania nie jest dokumentem stanowiącym podstawę wymiaru podatków. Skarżące złożyły odwołania od powyższych decyzji i zarzuciły Kolegium naruszenie: 1. art. 121 § 1, art. 122, art. 123 § 1, art. 200 § 1 i art. 187 § 1 o.p., przez pozbawienie skarżących czynnego udziału w postępowaniu, w szczególności uniemożliwienie skarżącym przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów materiałów oraz zgłoszonych żądań w terminie wyznaczonym przez Kolegium, tj. do 3 listopada 2011 r.; 2. art. 2 ust. 3 pkt 3 i 4 u.p.o.l. w związku z uchwałą nr XXXV/358/1997, uchwałą Rady Miejskiej w Koszalinie nr XXVIII/492/2001 z dnia 25 października 2001 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla śródmieścia Koszalina, zwaną dalej "uchwała nr XXVIII/492/2001" (Dziennik Urzędowy Województwa Zachodniopomorskiego Nr 49, poz. 1334), uchwałą nr XXVIII/430/2009; 3. art. 7a ust. 2 pkt 4 u.p.o.l., przez jego niezastosowanie, gdyż organ podatkowe dla potrzeb wymiaru i poboru podatków korzystają z danych wynikających z planu zagospodarowania przestrzennego; 4. art. 14 ust. 8 w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U Nr 80, poz. 717 ze zm.) oraz art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, przez ich niezastosowanie, gdyż plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego, min. który kształtuje sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Kolegium, działając jako organ drugiej instancji, wydało w dniu 14 marca 2013 r. decyzje o nr: [...] (dot. 2006 r.), [...] (dot. 2007r.), [...] (dot. 2009 r.), [...] (dot. 2010 r.), w których utrzymało w mocy własne decyzje z dnia 10 października 2011 r., opisane powyżej. Kolegium wskazało stan faktyczny w sprawach, przytoczyło treść art. 247 § 1 o.p. i uznało, że decyzje Prezydenta Miasta dotyczące ustalenia podatku od nieruchomości za 2006 r., 2007 r., 2009 r. i 2010 r. nie były dotknięte wadą nieważności. Organ podkreślił, że przedmiotem postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności nie jest ponowne rozpoznanie sprawy co do istoty, lecz dotyczy ustalenia czy decyzja, której wniosek dotyczy obarczona jest wadami wymienionymi w art. 247 § 1 o.p., czy też one nie występują. Organ podał, że rażące naruszenie prawa zachodzi wówczas, gdy istnieje oczywista, czyli wyraźna, niewątpliwa i bezsporna sprzeczność pomiędzy treścią przepisu a rozstrzygnięciem. Zdaniem skarżących, organ podatkowy rażąco naruszył przepisy, ponieważ opodatkował podatkiem od nieruchomości grunt, który potencjalnie może być zajęty na drogi publiczne i tym samym nie będzie podlegał temu podatkowi. Organ stwierdził, że zarzut ten jest chybiony, gdyż podatek od nieruchomości ustalony jest na podstawie istniejącego stanu faktycznego, a nie stanu hipotetycznego wynikającego z planów zagospodarowania miejscowego. Według organu, skarżące nie wykazały, że doszło do zmiany stanu faktycznego, iż nie użytkują określonego terenu na skutek działania dostosowującego przeznaczenie nadane ww. gruntowi przez plan zagospodarowania przestrzennego, tj. przeznaczenie pod drogi publiczne. Kolegium wskazało, że dla wymiaru podatku od nieruchomości istotne jest ustalenie jakie rodzaje nieruchomości wymienione w art. 2 ust. 1 u.p.o.l. posiada podatnik. W tym celu organ podatkowy gromadzi wymienione w przepisach podatkowych dokumenty i informacje urzędowe. W świetle prawa podatkowego plan zagospodarowania przestrzennego nie jest dokumentem stanowiącym podstawę wymiaru podatków. Plan ten, mimo, że jest uchwalany jako prawo miejscowe nie stanowi źródła prawa podatkowego, bowiem określa on pewne docelowe założenia co do układu przestrzennego i zagospodarowania terenu, lecz nie kształtuje stanów faktycznych, które determinują podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Z tego względu, zdaniem Kolegium, w zakresie postępowania podatkowego nie mieści się obowiązek sprawdzania przez organ podatkowy przeznaczenia gruntów posiadanych przez podatnika w miejscowym planie zagospodarowania. Decyzja podatkowa wydana na podstawie postępowania nieuwzględniającego powyższego ustalenia nie narusza art. 2 ust. 3 pkt 3 i 4 u.p.o.l., ani żadnego innego przepisu prawa podatkowego. Kolegium podało, że źródła prawa podatkowego nie stanowi również interpretacja przepisów tego prawa dokonana na wniosek podatnika w trybie przepisów Ordynacji podatkowej. Przedłożona przez skarżąca interpretacja indywidualna, według organu, nie odnosi się do niniejszej sprawy. Zdaniem Kolegium, przedmiotowe decyzje Prezydenta Miasta były zgodne z prawem, gdyż zostały skierowane do prawidłowo ustalonego podatnika i w całości odzwierciedlały stan faktyczny istniejący w konkretnych latach podatkowych. Dane o przedmiotach opodatkowania, w tym o pow. gruntów, pokrywały się z danymi podanymi przez podatnika. Powierzchnia gruntu, wobec którego podatnikami są strony decyzji, wynikała również z ewidencji gruntów i budynków, czyli dokumentu urzędowego wiążącego organ podatkowy na podstawie art. 21 § 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne. Organ podatkowy zastosował obowiązujące stawki podatkowe i oparły przedmiotowe decyzje na obowiązujących przepisach. Co do zarzutu skarżących, w zakresie naruszenia przepisów postępowania podatkowego, polegającego na tym, że decyzje organu pierwszej instancji zostały wydane przed upływem terminu wyznaczonego przez Kolegium na zapoznanie się z materiałem zgromadzonym w sprawie i wypowiedzenia się w tym zakresie, Kolegium wyjaśniło, iż doszło do naruszenia zasad postępowania, lecz ww. naruszenie nie miało wpływu na wynik sprawy. Mimo wydania decyzji przez organ pierwszej instancji przed upływem wskazanego terminu, strona miała możliwość czynnego udziału w postępowaniu, również w postępowaniu odwoławczym i z tego prawa korzystała, składając wnioski, dokumenty na potwierdzenie swojego stanowiska. Ponadto w sprawie doszło do zawieszenia postępowania na wniosek skarżących, a po ustaniu przyczyn zawieszenia zostało ono podjęte. Kolegium wskazało również, że zgodnie z art. 247 § 2 o.p., organ podatkowy odmawia stwierdzenia nieważności decyzji, jeżeli wydanie nowej decyzji orzekającej co do istoty sprawy nie mogłoby nastąpić z uwagi na upływ terminów przewidzianych w art. 68 lub art. 70 o.p. Przepis ten uniemożliwia wyeliminowanie z obrotu w trybie stwierdzenia nieważności, decyzji jeżeli z uwagi na upływ wskazanych w nim terminów, nie dałoby się już orzekać co do meritum sprawy, np. prawidłowo ukształtować zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2006 r. i 2007 r. Skarżące złożyły skargi na powyższe decyzje do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i wniosły o ich uchylenie oraz uchylenie decyzji organu pierwszej instancji, a także o zasądzenie kosztów postępowania. Zarzuciły organowi naruszenie: 1. art. 121 § 1, art. 122, art. 123 § 1, art. 200 § 1 i art. 187 § 1 o.p., przez pozbawienie skarżących czynnego udziału w postępowaniu, w szczególności uniemożliwienie skarżącym przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów materiałów oraz zgłoszonych żądań w terminie wyznaczonym przez Kolegium, tj. do 3 listopada 2011 r.; 2. art. 233 § 2 o.p. przez nieuchylenie decyzji organu pierwszej instancji, mimo, że były ku temu powody; 3. art. 247 § 1 pkt 3 o.p., przez jego niezastosowanie, mimo, że decyzja organu podatkowego w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości wydana została z rażącym naruszeniem prawa 4. art. 2 ust. 3 pkt 3 i 4 u.p.o.l. w związku z uchwałą nr XXXV/358/1997, uchwałą nr XXVIII/492/2001 oraz uchwałą nr XXVIII/430/2009; 5. art. 7a ust. 2 pkt 4 u.p.o.l., przez jego niezastosowanie, gdyż organ podatkowe dla potrzeb wymiaru i poboru podatków korzystają z danych wynikających z planu zagospodarowania przestrzennego; 6. art. 14 ust. 8 w zw. z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U Nr 80, poz. 717 ze zm.) oraz art. 87 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, przez ich niezastosowanie, gdyż plan zagospodarowania przestrzennego jest aktem prawa miejscowego, min. który kształtuje sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Zdaniem skarżących, naruszenia przepisów, których dopuścił się organ podatkowy mają charakter rażący, bowiem doszło do opodatkowania gruntu, zajętego na drogi publiczne. Organy podatkowe dla potrzeb wymiaru i poboru podatku od nieruchomości obowiązane są czerpać dane, wynikające min. z planu zagospodarowania przestrzennego. Jak wynika z akt, cześć działki nr [...], będąca w użytkowaniu wieczystym skarżących przeznaczona jest w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na drogi publiczne. Plan taki jest aktem prawa miejscowego, który kształtuje sposób wykonywania prawa własności nieruchomości. Skarżące wskazały, że utraciły możliwość korzystania z tej nieruchomości i nie mogą jej ogrodzić. Skarżące podały, że wykonanie planu zagospodarowania przestrzennego powierzono Prezydentowi Miasta, a one nie mogą odpowiadać za jego opieszałość. Prezydent Miasta nie wykonuje ww. planu, a jednocześnie zabrania skarżącym korzystania z części nieruchomości zajętej na potrzeby organu samorządu terytorialnego oraz wymierza skarżącym podatek od nieużywanych przez nie części nieruchomości. Skarżące wskazały, że spotkały się z Prezydentem Miasta, który przekazał im, iż powinny na własny koszt doprowadzić do podziału nieruchomości i doprowadzić do przeniesienia tej części gruntu na własność Gminy. Jednak Minister Finansów w interpretacji indywidualnej z 23.10.2012 r. stwierdził, że gdy część nieruchomości nie jest wykorzystywana przez skarżące i nie jest związana z działalnością gospodarczą, to koszty wyłączenia części nieruchomości nie stanowiłyby dla nich kosztów uzyskania przychodu. Wobec powyższego skarżące wycofały zlecenie dla geodety. Ponadto, naruszenie przepisów postępowania dotyczące uniemożliwienia skarżącym przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów materiałów oraz zgłoszonych żądań w terminie wyznaczonym przez Kolegium, zdaniem skarżących, było wystarczające do uwzględnienia ich skarg, gdyż daje podstawę do wznowienia postępowania. Kolegium, w odpowiedzi na skargę, wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumentację, jak w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie z w a ż y ł, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 247 § 1 o.p., organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która: 1) została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości; 2) została wydana bez podstawy prawnej; 3) została wydana z rażącym naruszeniem prawa; 4) dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną; 5) została skierowana do osoby niebędącej stroną w sprawie; 6) była niewykonalna w dniu jej wydania i jej niewykonalność ma charakter trwały; 7) zawiera wadę powodującą jej nieważność na mocy wyraźnie wskazanego przepisu prawa; 8) w razie jej wykonania wywołałaby czyn zagrożony karą. W niniejszych sprawach, skarżące oparły swój wniosek na art. 247 § 1 pkt 2 o.p., upatrując rażącego naruszenia prawa w opodatkowaniu przez Prezydenta Miasta podatkiem od nieruchomości gruntu zajętego pod drogi publiczne na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest postępowaniem nadzwyczajnym. Jego celem nie jest ponowne rozpoznanie zakończonej sprawy, co do jej istoty, tylko sprawdzenie, czy decyzja ostateczna nie została dotknięta jedną z najpoważniejszych wad wymienionych w art. 247 § 1 o.p. Postępowanie to nie może się więc przerodzić w postępowanie o charakterze merytorycznym, w którym bada się na nowo wszystkie okoliczności sprawy. Warunkiem koniecznym do uznania naruszenia prawa za rażące jest oczywisty charakter tego naruszenia. Należy zgodzić się z powszechną w zasadzie oceną, iż cechą rażącego naruszenia prawa jest to, że treść decyzji pozostaje w wyraźnej i oczywistej sprzeczności z treścią przepisu, to znaczy istnienie tej sprzeczności da się ustalić poprzez proste ich zestawienie. W świetle art. 2 ust. 1 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: 1) grunty; 2) budynki lub ich części; 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 2 ust. 3 pkt 3 i 4 u.p.o.l. opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają : 1) w brzmieniu tego przepisu na rok 2006 "- nieruchomości lub ich części zajęte na potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego, w tym urzędów gmin, starostw powiatowych i urzędów marszałkowskich; - pasy drogowe wraz z drogami oraz obiektami budowlanymi związanymi z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu"; 2) w brzmieniu tego przepisu od 2007 r. "-nieruchomości lub ich części zajęte na potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego, w tym urzędów gmin, starostw powiatowych i urzędów marszałkowskich; -grunty zajęte pod pasy drogowe dróg publicznych w rozumieniu przepisów o drogach publicznych oraz zlokalizowane w nich budowle - z wyjątkiem związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż eksploatacja autostrad płatnych". Według skarżących, organ podatkowy rażąco naruszył prawo, gdyż wbrew zapisom art. 2 ust. 3 pkt 3 i 4 u.p.o.l. opodatkował grunty zajęte publiczne w planie zagospodarowania przestrzennego na drogi. Zdaniem Sądu, zarzut ten był niezasadny. Sąd zgodził się z Kolegium, że w świetle prawa podatkowego plan zagospodarowania przestrzennego nie jest dokumentem, na podstawie którego organy podatkowe mogą ustalać dane niezbędne do opodatkowania określonego gruntu. Plan ten, mimo, że jest uchwalany jako prawo miejscowe nie stanowi źródła prawa podatkowego, bowiem określa on pewne docelowe założenia co do układu przestrzennego i zagospodarowania terenu, lecz nie kształtuje stanów faktycznych, które determinują podstawę opodatkowania podatkiem od nieruchomości. Dokumentem będącym postawą wymiaru podatków, zgodnie z art. 21 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, są dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków. Na konieczność ustalania charakteru gruntu na potrzeby opodatkowania na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów wskazuje bezpośrednio art. 1a ust. 3 u.p.o.l., w którym wymienia się tę ewidencję jako dokument rozstrzygający o klasyfikowaniu gruntów (por. Podatek od nieruchomości. Komentarz pod red. L. Etela, Warszawa 2012, wydawnictwo Lex, komentarz o art. 2). Sąd podzielił również pogląd WSA w Lublinie, wyrażony w wyroku z dnia 27 stycznia 2010 r., sygn. akt I SA/Lu 684/09, że "nieuprawnione jest wywodzenie, iż nie tylko dane z ewidencji gruntów i budynków, lecz również inne dane, w tym na przykład wynikające z planu zagospodarowania przestrzennego będące w posiadaniu innych organów i jednostek organizacyjnych, powinny być uwzględnione przy wymiarze podatków, albowiem byłaby to wykładnia contra legem przepisu art. 21 ust. 2 ustawy z 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne." (dostępne na www. nsa.gov.pl) Skarżące upatrywały moc wiążącą zapisów planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego na wymiar podatku od nieruchomości w art. 7a u.p.o.l., gdzie w ust. 1 wskazano, że dla potrzeb wymiaru i poboru podatku od nieruchomości oraz podatku rolnego i podatku leśnego organy podatkowe prowadzą ewidencję podatkową nieruchomości w systemie informatycznym. Ewidencja podatkowa nieruchomości zawiera dane o podatnikach i przedmiotach opodatkowania, w szczególności wynikające z informacji i deklaracji składanych przez podatników na podstawie przepisów ustawy oraz przepisów o podatku rolnym i podatku leśnym, danych zawartych w księgach wieczystych, w ewidencji gruntów i budynków oraz innych ewidencjach i rejestrach, w tym prowadzonych przez organy administracji publicznej min. planu zagospodarowania przestrzennego (art. 7a ust.2 pkt 4). Wskazać należy, że powyższy przepis miał jedynie na celu stworzenie ewidencji nieruchomości i obiektów budowlanych w systemie informatycznym na potrzeby opodatkowania. Jest to ewidencja ważna i potrzebna przy ustalaniu bazy opodatkowania, np. liczby budynków, znajdujących się na określonym gruncie, mająca służyć realizacji nie tylko podatku od nieruchomości, ale również rolnego i leśnego. Szczegółowa problematyka dotycząca prowadzenia ewidencji nieruchomości została uregulowana w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 kwietnia 2004 r. w sprawie ewidencji podatkowej nieruchomości (Dz. U. Nr 107, poz. 1138). Ponadto zwolnienie, określone w art. 2 ust. 3 pkt 3 u.p.o.l. dotyczy przede wszystkim nieruchomości lub ich części zajętych na potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego. W zasadzie będą to siedziby tych organów w postaci budynków odpowiednich urzędów, obsługujących funkcjonowanie tych organów. Miało to na celu unikniecie sytuacji, aby jednostka samorządu terytorialnego płaciła sama sobie podatek od posiadanych nieruchomości. Ww. zwolnieniu podlegają wszelkie nieruchomości lub ich części zajęte na potrzeby organów bez względu na ich status własnościowy. Korzystać więc z niego może także osoba fizyczna lub prawna będąca podatnikiem podatku od nieruchomości, gdy nieruchomość została, np. wynajęta na potrzeby organów jednostki samorządu terytorialnego. Nieruchomość nie musi być wykorzystywana na potrzeby ww. jednostki wystarczy, że jest na takie potrzeby przeznaczona (np. jest czasowo niewykorzystywana). Jednakże zwolnienie powyższe dotyczy nieruchomości, co do których organ jednostki samorządu terytorialnego wydał konkretną decyzję lub zawarł odpowiednią umowę, np. najmu, dzierżawy. (por. Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych. Komentarz pod red. W. Morawskiego, Ośrodek Doradztwa i Doskonalenia Kadr spółka z o.o., Gdańsk 2009, komentarz do art. 2; Podatek od nieruchomości w orzecznictwie sądów administracyjnych. Komentarz linie interpretacyjne, pod red. W. Morawskiego, Lex Warszawa 2013, komentarz do art. 2 pkt XVIII). Taka sytuacja w niniejszych sprawach nie wystąpiła, gdyż uchwalenie planu zagospodarowania przestrzennego i zajęcie określonego gruntu pod drogę nie jest tożsame z pojęciem zajęcia na potrzeby organów jednostek samorządu terytorialnego, określonego w art. 2 ust. 3 pkt 3 u.p.o.l. Zwolnienie, określone w art. 2 ust. 3 pkt 4 u.p.o.l. dotyczy, min. gruntów zajętych pod drogi i pasy drogowe. Zajęcie to musi być trwałe i na ww. gruntach musi istnieć budowla w postaci drogi. Taka sytuacja w niniejszych sprawach nie wystąpiła, gdyż jak wynika z akt, przebudowa dróg w pobliżu nieruchomości skarżących jest dopiero planowana. Ze złożonych skarg wynika, że skarżące nie godzą się z wysokością podatku od nieruchomości, gdyż według nich, nie mogą wykorzystywać części posiadanej nieruchomości do działalności gospodarczej. Powyższe jednak nie miało wpływu na rozpoznanie spraw związanych ze złożonymi wnioskami o stwierdzenie nieważności decyzji ustalających podatek od nieruchomości za przedmiotowe lata. Okoliczność ta może być podstawą do prowadzenia negocjacji pomiędzy skarżącymi a jednostką samorządu terytorialnego, np. odnoście wykupu części nieruchomości lub jej wymiany na inną działkę, a także np. do ubiegania się przez skarżące umorzenia podatku. Również interpretacja indywidualna w zakresie prawa podatkowego, którą otrzymały skarżące od Ministra Finansów, dotycząca kwestii poniesienia kosztów w prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych, nie miała znaczenia przy rozstrzyganiu niniejszych spraw. Sąd nie podzielił także zarzutu skarżących, w zakresie naruszenia przepisów postępowania podatkowego, polegającego na tym, że decyzje organu pierwszej instancji zostały wydane przed upływem terminu wyznaczonego przez Kolegium na zapoznanie się z materiałem zgromadzonym w sprawie i wypowiedzenia się w tym zakresie. Sąd zgodził się z Kolegium, że doszło do naruszenia zasad postępowania, lecz ww. naruszenie nie miało wpływu na wynik sprawy. Mimo wydania decyzji przez organ pierwszej instancji przed upływem wskazanego terminu, strony miały możliwość czynnego udziału w postępowaniu, również w postępowaniu odwoławczym i z tego prawa korzystała, składając wnioski, dokumenty na potwierdzenie swojego stanowiska. Na marginesie wskazać należy, że z wnioskiem o przedłużenie terminu do zapoznania się z aktami spraw wystąpił w imieniu skarżących- M P, którego pełnomocnictwo do reprezentowania skarżących brak jest w aktach spraw. W aktach podatkowych znajduje się jedynie pełnomocnictwa udzielone M P przez J P i M P w sprawach działalności gospodarczej prowadzonej przez nich pod firmą –"[...]" spółka cywilna (k.4-5, akta dot. 2009r.). Sąd zgodził się również z Kolegium, że zgodnie z art. 247 § 2 o.p., organ podatkowy odmawia stwierdzenia nieważności decyzji, jeżeli wydanie nowej decyzji orzekającej co do istoty sprawy nie mogłoby nastąpić z uwagi na upływ terminów przewidzianych w art. 68 lub art. 70 o.p. Przepis ten uniemożliwia wyeliminowanie z obrotu w trybie stwierdzenia nieważności, decyzji jeżeli z uwagi na upływ wskazanych w nim terminów, nie dałoby się już orzekać co do meritum sprawy, np. prawidłowo ukształtować zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2006 r. i 2007 r. Wobec powyższego, zdaniem Sądu, zarzuty skargi były niezasadne. Badając sprawy, Sąd zauważył, że organ podatkowy w decyzjach ustalających podatek od nieruchomości za lata 2008-2010 jako podatnika wskazuje jedynie M P, w latach 2006-2007 podatnikami byli J P i M P. Z aktu notarialnego z dnia 14 października 2004 r. rep. [...] sporządzonego przez notariusza [...]w Kancelarii Notarialnej w P wynika, że J P, działający jako syndyk masy upadłości Przedsiębiorstwa Wielobranżowego "M" spółka z o.o. z siedzibą w K w upadłości sprzedał MP i J P- wspólnikom spółki cywilnej "[...]" na współwłasność łączną prawo użytkowania wieczystego działki gruntu o nr [...] o pow. 0,5514 ha oraz prawo własności znajdującego się na tej działce stanowiącego odrębną nieruchomość budynku administracyjno-biurowego. Jak wynika z informacji w sprawie podatku od nieruchomości –IN1 złożonej przez M P w dniu 10 lutego 2007 r., poinformował on organ podatkowy, że 11 stycznia 2007 r. zmarł J P, zaś spółkę cywilną "[...]" stanowią obecnie M P i M P. Również informacja IN-1 złożona w dniu 30 września 2009 r. przez M P zawierała dane podatników, tj. M P i MP, tak samo jak informacja IN1-złożona w dniu 15 kwietnia 2010 r. przez M P. Z odpisu zwykłego księgi wieczystej nr [...] na dzień 25 września 2008 r. prowadzonej przez Sąd Rejonowy w Koszalinie dla działki nr [...], obręb [...] położonej w K przy ul. M, nieruchomość zabudowana wynika, że nieruchomość znajduje się w użytkowaniu wieczystym –współwłasność łączna wspólników spółki cywilnej- MP i M P. Ponadto, w ww. odpisie zawarto informację o wydaniu w dniu 5 czerwca 2007 r. przez Sąd Rejonowy w Goleniowie Wydział I Cywilny postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, sygn. akt I Ns 200/07 oraz o zawarciu aktu notarialnego w dniu 28 kwietnia 2008 r. nr rep. [...]przez notariusza D B w G dotyczącego zmiany umowy spółki cywilnej i umowy przeniesienia. Zdaniem Sądu, nie można stwierdzić nieważności decyzji ostatecznych ustalających podatek od nieruchomości za przedmiotowe lata na podstawie art. 247 § 1 pkt 5 o.p., tj., że ww. decyzje zostały skierowane do osoby nie będącej stroną w sprawie, gdyż przedmiotowe decyzje organu podatkowego zostały skierowane do jednej ze stron postępowania- M P. Okoliczność, że ww. decyzje nie zostały skierowane do współwłaściciela nieruchomości M P i z jakich przyczyn, mogą być podstawą weryfikacji decyzji ostatecznych w trybie wznowienia postępowania, uregulowanego w rozdziale 17, w art. 240-246 o.p. Powyższa kwestia nie była przedmiotem niniejszych spraw. Wobec braku stwierdzenia w sprawie uchybień procesowych, jak i naruszeń przepisów prawa materialnego, Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), skargę, jako nieuzasadnioną, oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło