V SA/Wa 874/13
WyrokWSA w Warszawie2013-04-25
Skład orzekający: Barbara Mleczko-Jabłońska, Irena Jakubiec-Kudiura, Michał Sowiński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ocena wniosku o dofinansowanie projektu, dokonana przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBiR) w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, naruszyła prawo poprzez nieuwzględnienie zarzutów skarżącej dotyczących kryteriów merytorycznych dostępu nr 10 oraz kryteriów merytorycznych fakultatywnych nr 1 i 3?Ratio decidendi
Ocena wniosku o dofinansowanie projektu została przeprowadzona z naruszeniem prawa, w szczególności w zakresie kryterium dostępu nr 10, z uwagi na brak rzetelnego odniesienia się przez Instytucję Pośredniczącą (NCBiR) do zarzutów skarżącej dotyczących uzasadnienia kosztów zakupu usług badawczych. Ponadto, ocena kryterium merytorycznego fakultatywnego nr 3 została przeprowadzona z naruszeniem prawa, gdyż nie uwzględniono prawidłowo argumentacji skarżącej dotyczącej poziomu gotowości technologii. W związku z tym, sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia.Stan faktyczny
Spółka T. Sp. z o.o. złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka. Po ocenie wniosku, Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBiR) poinformowało o niespełnieniu przez projekt kryteriów dostępu nr 1 i nr 10 oraz o przyznaniu 71,67 pkt. w ocenie merytorycznej. Spółka złożyła protest, zarzucając błędy formalne i merytoryczne w ocenie. NCBiR uwzględniło część argumentów, przyznając projektowi innowacyjność (kryterium nr 1) i podwyższając punktację za kryterium fakultatywne nr 1, jednak protest w zakresie kryterium dostępu nr 10 i kryterium fakultatywnego nr 3 został nieuwzględniony. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa w ocenie tych kryteriów. WSA uwzględniło skargę, stwierdzając naruszenie prawa i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia.Rozstrzygnięcie
Stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju. Zasądza od Narodowego Centrum Badań i Rozwoju na rzecz T. Sp. z o.o. kwotę 440 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Barbara Mleczko-Jabłońska (spr.), Sędzia WSA - Irena Jakubiec-Kudiura, Sędzia WSA - Michał Sowiński, Protokolant: specjalista - Marcin Wacławek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi T. Sp. z o.o. w O. na informację zawartą w piśmie Narodowego Centrum Badań i Rozwoju z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie oceny wniosku o dofinansowanie realizacji projektu; 1. Stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju. 2. Zasądza od Narodowego Centrum Badań i Rozwoju na rzecz T. Sp. z o.o. w O. kwotę 440 zł (czterysta czterdzieści złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego
"T." Sp. z o.o. z siedzibą w O. złożyła w dniu 15 maja 2012r. wniosek o dofinansowanie projektu " [...] ".
Przedmiotowy projekt złożony został w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka 2007-2013 Oś priorytetowa 1 – Badania i rozwój nowoczesnych technologii, Działanie 1.4 Wsparcie projektów celowych i zarejestrowany został pod numerem [...].
Po dokonaniu merytorycznej oceny wniosku pismem z dnia 23 października 2012 r. Narodowe Centrum Badań i Rozwoju poinformowało spółkę, że złożony wniosek o udzielenie wsparcia został umieszczony na Liście projektów nierekomendowanych do wsparcia ze względu na niespełnienie wymaganych kryteriów. Wskazano, że projekt nie spełnił następujących kryteriów merytorycznych dostępu:
- Kryterium merytoryczne dostępu nr 1: Projekt ma charakter innowacyjny co najmniej w skali kraju,
- Kryterium merytoryczne dostępu nr 10: Wydatki są uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zakresu i celów projektu oraz uzyskał 71,67 pkt.
Dalej w niniejszym piśmie poinformowano, że uzasadnienie przedmiotowej oceny znajduje się na załączonych do pisma kartach oceny merytorycznej. Na kartach przedstawiono uzasadnienie oceny merytorycznej dokonane przez trzech ekspertów w zakresie kryteriów dostępu jak i przyznane oceny cząstkowe w poszczególnych kryteriach oceny merytorycznej fakultatywnej , a mianowicie m.in. :w zakresie kryterium fakultatywnego nr 1 - poziom innowacyjności rezultatów prac badawczo- rozwojowych- na maksymalną liczbę pkt 0 - 40 ekspert nr I przyznał wnioskodawcy 40 pkt zaś ekspert nr II i nr III po 0 punktów.
W zakresie kryterium fakultatywnego nr 3 - poziom gotowości technologii będącej przedmiotem projektu przed rozpoczęciem projektu, projektowi na możliwą do uzyskania liczbę 15 pkt. eksperci nr I i nr III przyznali po 15 pkt zaś ekspert nr II – nie przyznał żadnego.
Z kart oceny wniosku wynikało, że zdaniem eksperta nr I projekt spełnił wszystkie kryteria dostępu, a w zakresie kryteriów fakultatywnych uzyskał 100 pkt. Zdaniem eksperta nr II nie zostały spełnione kryteria dostępu nr 1 i nr 2, a ocena kryteriów fakultatywnych zakończyła się przyznaniem projektowi 39 pkt. Natomiast wg eksperta nr III projekt nie spełnił następujących kryteriów dostępu nr 1,2,3,8,10 i 12 zaś w zakresie kryteriów fakultatywnych uzyskał 70 pkt.
W powyższym piśmie zawarto jednocześnie pouczenie o prawie do złożenia w terminie 14 dni protestu do Instytucji Organizującej Konkurs - Narodowego Centrum Badań i Rozwoju i Spółka taki protest złożyła. W proteście dotyczącym kryteriów merytorycznych dostępu nr 1 i nr 10 jak i merytorycznych fakultatywnych nr 1 i nr 3 Spółka wnioskowała o dokonanie ponownej oceny, ze względu na, jak wskazała popełnione przez oceniających błędy o charakterze formalnym i merytorycznym.
W zakresie kryterium dostępu nr 1 Spółka zarzuciła niewłaściwą, sprzeczną, jej zdaniem z Przewodnikiem po Kryteriach Wyboru interpretację tego kryterium przez ekspertów nr II i nr II, co zostało jak wskazała potwierdzone pozytywną oceną tego kryterium przez eksperta nr I.
W zakresie kryterium dostępu nr 10 Spółka podniosła, że zarzuty eksperta II oraz III, które przedstawili w uzasadnieniu negatywnej oceny kryterium, odnosiły się do dwóch kategorii kosztów: kosztów wynagrodzeń wraz z pochodnymi osób zatrudnionych przy prowadzeniu badań przemysłowych lub prac rozwojowych (przedstawionych i uzasadnionych w punkcie C.1.4 a Biznes Planu) oraz kosztów usług badawczych, wiedzy technicznej i patentów oraz usług doradczych i równorzędnych (przedstawionych i uzasadnionych w punkcie C.1.4 d Biznes Planu).
Protestująca wniosła o zmianę oceny i tym samym uznanie kryterium za spełnione, ze względu na brak zgodności oceny ekspertów II i III z kryteriami wyboru projektów opisanymi w PpKW. Zarzuciła, że wspomniani eksperci wystawili ocenę na podstawie nieprawdziwych faktów, całkowicie ignorując wytyczne na przykład w zakresie wypełniania Biznes Planu. Przedstawiono również argumenty wskazujące na brak wiedzy ekspertów w zakresie merytorycznych zagadnień ocenianego projektu, a także uwarunkowań prawnych, gospodarczych oraz organizacyjnych, jakie występują podczas realizacji tego typu projektów.
W proteście, w części dotyczącej kosztów wynagrodzeń wykazano, że obaj eksperci pomylili wynagrodzenie za cały okres realizacji Zadania 1 (3 m-ce) z wynagrodzeniem miesięcznym. Wskazano że jasno wynika to z Harmonogramu zadań w Projekcie (punkt C.1.3.2 Biznes Planu) oraz z tabeli, w której przedstawiono koszty wynagrodzeń (punkt C.1.4 a Biznes Planu). Spółka nie zgodziła się też z oceną ekspertów nr II i III, którzy odmówili przyznania punktacji za kryterium merytoryczne fakultatywne nr 1: Poziom innowacyjności rezultatów prac badawczo rozwojowych odnosząc się szczegółowo do uzasadnień ekspertów w kontekście zapisu Przewodnika po kryteriach wyboru co do oceny tego kryterium. Zakwestionowano również rzetelność oceny eksperta nr II, który nie przyznał punktów za kryteriom fakultatywne nr 3 :Poziom gotowości technologii będącej przedmiotem projektu przed rozpoczęciem projektu, w kontekście definicji zawartych w PpKW poszczególnych poziomów gotowości technologii. Zarzucono też rażącą rozbieżność między ocenami tego kryterium przez ekspertów nr I i II, którzy przyznali w tym kryterium maksymalną ilość punktów
Przedmiotowy protest mimo uznania części argumentów wnioskodawcy za zasadne, nie został uwzględniony, o czym Narodowe Centrum Badań I Rozwoju (Instytucja Pośrednicząca), rozstrzygnięciem podjętym w piśmie z dnia [...] lutego 2013r. nr [...] wydanym na podstawie art. 30b ust 4 ustawy z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. 2009 Nr 84 poz. 712 ze zm.) (doręczonym 25 lutego 2013r. ) poinformowało Spółkę.
W powyższym piśmie - informacji podano, z powołaniem się na Przewodnik po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach PO IG 2007-2013, że w zakresie kryterium merytorycznego dostępu nr 1 Instytucja Pośrednicząca przychyliła się do opinii Zespołu Zadaniowego i uznała protest za zasadny podzielając stanowisko wnioskodawcy, że przedstawione we wniosku rozwiązanie można traktować jako znaczące udoskonalenie produktu (usługi monitorowania stanu nawierzchni dróg) poprzez wprowadzenie nowej, niestosowanej na rynku krajowym obecnie technologii zbierania danych o stanie nawierzchni dróg.
Natomiast w zakresie kryterium dostępu nr 10 w opinii Instytucji Pośredniczącej protest jest bezzasadny, mimo iż IP przyjęła bezzasadność zarzutów recenzentów dotyczących kosztów wynagrodzeń kierownika projektu i osoby zatrudnionej na stanowisku obsługi projektu uznając tym samym przedstawione we wniosku kwoty wynagrodzeń za uzasadnione i poprawnie podane. Nie uwzględniono natomiast zasadności wskazanych we wniosku kosztów zakupu badań gdyż, jak wskazano oceniający nie mają żadnej możliwości sprawdzenia czy podane kwoty są zasadne wobec braku wyszczególnionych części składowych, co jak wskazano stanowi poważne uchybienie projektu. Zarzucono ponadto, że brak jest danych ile osób i w jakim wymiarze godzinowym będzie opracowało nad projektem oraz jaki sprzęt będzie potrzebny do jego realizacji. Zdaniem IP nie można wskazanych we wniosku wydatków uznać za racjonalne i adekwatne ponieważ nie ma we wniosku danych pozwalających taki dowód przeprowadzić w przypadku zasadniczego kosztu projektu jakim są prace badawcze.
Odnosząc się natomiast do kryterium merytorycznego fakultatywnego nr 1 Instytucja Pośrednicząca przychyliła się do opinii Zespołu Zadaniowego i uwzględniła zarzut wnioskodawcy przyznając w zakresie oceny tego kryterium 29 pkt. Nie uwzględniony został zaś protest Spółki w zakresie oceny kryterium merytorycznego fakultatywnego nr 3 Poziom gotowości technologii będącej przedmiotem projektu przed rozpoczęciem projektu. Zdaniem IP ocenie podlega poziom gotowości danej technologii we wnioskującej firmie lub jej partnera. .Zgodnie z opinią Zespołu ds. protestów należałoby określić poziom gotowości technologii jako I występujący w spółce "T.", skoro zaobserwowano możliwość wykorzystania opisanej technologii, ale firma nie posiada żadnych doświadczeń na tym polu. Tym samym, jak wskazano, nie można przyznać wyższej liczby punktów niż ta, która wynika z procedury konkursowej ( średnia z oceny ekspertów - 10 pkt ).
Podsumowując NCBiR wskazało, że w wyniku rozpatrzenia protestu ostatecznie projekt uzyskał 84 pkt., jednak z uwagi na niespełnienie wszystkich kryteriów merytorycznych dostępu (brak spełnienia kryterium dostępu nr 10) umieszczony został na Liście projektów nierekomendowanych do dofinansowania.
W dniu 11 marca 2013r. /data nadania pocztowego/ " T. Sp. z o.o. w O. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na wynik procedury odwoławczej i wynik oceny projektu zawarty w piśmie Instytucji Pośredniczącej z dnia 11 lutego 2013r. (z wyłączeniem części, w której protest został uwzględniony).
Organowi wydającemu zaskarżone rozstrzygnięcie zarzuciła naruszenie przepisów prawa poprzez naruszenie ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz.U. Nr 84, poz. 712), w związku z naruszeniem Regulaminu Narodowego Centrum Badań i Rozwoju dot. przeprowadzania konkursu w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, Priorytet 1: Badania i rozwój nowoczesnych technologii, Działanie 1.4: Wsparcie projektów celowych,"Przewodnika po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka, 2007 – 2013" oraz Załącznika 4.4. – Procedura odwoławcza w ramach PO IG poprzez:
- nieuwzględnienie zarzutu Skarżącej odnośnie negatywnej oceny spełnienia kryterium merytorycznego dostępu nr 10"Wydatki są uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zakresów i celów projektu",
- nieuwzględnienie zarzutu Skarżącej odnośnie zaniżonej oceny (10 na 15 możliwych punktów) kryterium merytorycznego dostępu nr 3 "Poziom gotowości technologii będącej przedmiotem projektu przed rozpoczęciem projektu",
- zbyt niską ocenę kryterium merytorycznego fakultatywnego nr 1 "Poziom innowacyjności rezultatów prac badawczo-rozwojowych w zakresie "Opłacalność wdrożenia rezultatów prac B+R powstałych w wyniku realizacji projektu (4 na 10 możliwych punktów),
- brak wnikliwego przeanalizowania zgłoszonych przez Skarżącą zarzutów przedstawionych w proteście,
- brak odniesienia się do każdego z zarzutów podnoszonych przez Skarżącą w proteście w obrębie poszczególnych kryteriów.
W skardze wniosła o jej uwzględnienie i stwierdzenie, iż ocena projektu w zakresie kryterium merytorycznego dostępu nr 10, kryterium merytorycznego fakultatywnego nr 1 i nr 3 wobec treści zarzutów stawianych w proteście, została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i o przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez właściwą w tej sprawie instytucję oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skargi skarżąca przedstawiła przebieg postępowania i zarzuciła ponownie, że ocena wniosku w zakresie spornych kryteriów przez IP nie została dokonana prawidłowo - zgodnie z Przewodnikiem po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach PO IG 2007-2013.
W zakresie oceny kryterium dostępu nr 10, zdaniem skarżącej- zawarła ona we Wniosku o dofinansowanie i Biznes Planie, stanowiącym jego załącznik wszystkie wymagane i potrzebne do oceny Projektu informacje i wskazała, że w części VI wniosku o dofinansowanie (pkt od 23 do 29) oraz w opisie i danych zawartych w pkt C.1.4 Biznes planu oraz Harmonogramie rzeczowo-finansowym w powiązaniu z zakresem i celami projektu, określonymi w szczególności w pkt C.1.1 oraz C.1.3 Biznes planu bardzo szczegółowo uzasadniła koszt w odniesieniu do każdego zadania z harmonogramu rzeczowo-finansowego w którym występuje.
Dalej podniosła, że przygotowując Wniosek o udzielenie dofinansowania, Skarżąca posługiwała się wytycznymi zawartymi w oficjalnie obowiązujących dokumentach, m.in. IwW, IwBP oraz PpKW. Z żadnego z obowiązujących dokumentów nie wynika obowiązek określenia ceny poszczególnych prac w ramach każdego z zadań. IwBP odnosząc się do punktu C.1.4 biznes planu, na podstawie którego m.in., wg PpKW, oceniane powinno być kryterium merytoryczne dostępu nr 10, mówi jedynie o tym, że cyt.: "każde zadanie powinno zawierać opis wszelkich prac jakie w jego ramach będzie wykonane" oraz, że jeżeli chodzi o koszty inne niż wynagrodzenia cyt.: ..."należy określić je co do nazwy, liczby, kosztu jednostkowego oraz podać uzasadnienie ich poniesienia.". Zdaniem Spółki wszystkie te wymagania zostały zaspokojone przez Skarżącą w treści punktu C.1.4 Biznes Planu, do którego odnosi się IP. Zdaniem Skarżącej nie wiadomo, na jakiej podstawie IP stwierdza, że brak wyszczególnionych części składowych cyt.: "stanowi poważne uchybienie projektu". Bezprawne jest więc, w ocenie Spółki uznanie kryterium merytorycznego dostępu nr 10 za niespełnione w oparciu o brak wyszczególnienia kosztów poszczególnych prac w ramach zadań, gdyż wnioskodawca nie był zobowiązany do takiej szczegółowości przy przedstawianiu kosztów Projektu. Skarżąca zarzuciła, że korzystając z usług zewnętrznego wykonawcy nie tylko nie musi, ale i nie może znać kosztów poszczególnych prac w ramach każdego zadania. Opierać się bowiem musi na najkorzystniejszej otrzymanej od potencjalnych wykonawców ofercie. Poziom szczegółowości cen w ofercie wynika natomiast bezpośrednio z zapytania ofertowego, które sporządzone było w oparciu o poziom szczegółowości wymagany przez obowiązujące Wnioskodawcę przy sporządzaniu Wniosku wytyczne zawarte w IwW, IwBP oraz PpKW. Tak więc wiedzę na temat sposobu kalkulacji cen poszczególnych działań posiadają jedynie potencjalni wykonawcy i nie mają oni obowiązku się to wiedzą dzielić ze Skarżącą.
Dalej wskazano, że cena każdego zadania uwzględnia zarówno koszty poszczególnych działań, jak i różnorodne czynniki ryzyka jakie każdy przedsiębiorca musi brać pod uwagę wyceniając dane zadanie. Jednocześnie, cena ta jest ceną rynkową, ponieważ jest najkorzystniejszą ceną spośród zaoferowanych przez funkcjonujące na rynku podmioty.
Skarżąca zaznaczyła również, że wykonawca usług badawczych w Projekcie, którego oferta jest bezpośrednim źródłem kosztów poszczególnych zadań badawczych, został wybrany zgodnie z procedurami w drodze konkursu ofert. Skarżąca zgodziła się, z IP, że otrzymane oferty nie świadczą o zasadności kosztów. Zasadność kosztów wynika natomiast jej zdaniem z opisów i uzasadnień każdej pozycji Harmonogramu rzeczowo-finansowego, które zawarła w pkt, CIA, C.1.1 oraz C.1.3 Biznes planu. Natomiast otrzymane oferty, łącznie z obszernymi opisami planowanych prac badawczych zawartymi we Wniosku oraz Biznes Planie, są zasadniczym argumentem przemawiającym za tym, że koszty są racjonalne. Zakres prac badawczych został obszernie i zgodnie z IwBP przedstawiony w odpowiednich punktach części C Biznes Planu. Tak więc w dokumentacji Projektu znajdują się wszystkie informacje potrzebne, aby ocenić czy wydatki są racjonalne. Natomiast Ekspert II (jak również Ekspert III oraz IP) nie wskazał żadnych dowodów, źródeł, ani nawet przesłanek przemawiających za tym, że rynkowa cena usługi obejmującej przedstawiony w Projekcie zakres czynności odbiega istotnie w którąkolwiek stronę od kosztów przedstawionych przez Skarżącą na podstawie pozyskanych z rynku ofert. Zdaniem skarżącej uzasadnienia oceny Eksperta II, Eksperta III, jak i Instytucji Pośredniczącej nie zawierają żadnych przesłanek podważających zasadność, racjonalność lub adekwatność przedstawionych wydatków. Nie wykazano również skarżącej braku jakiejkolwiek wymaganej przez IwW, IwBP lub PpKW informacji, która uniemożliwiałaby ocenę spełnienia przedmiotowego kryterium. Wskazane przez ekspertów oraz IP brakujące, w ich mniemaniu informacje, nie mogą być zdaniem Spółki uznane faktycznie za braki będące uchybieniem skarżącej, gdyż nie wynikają z obowiązujących skarżącą wymogów odnośnie zawartości rzeczowej, merytorycznej oraz poziomu szczegółowości. Spółka nie zgodziła się również z oceną w zakresie kryterium merytorycznego fakultatywnego nr 1, w części dotyczącej opłacalności wdrożenia rezultatów prac B+ R powstałych w wyniku realizacji projektu i przyznanie jej w tym względzie jedynie 4 z 10 pkt możliwych do uzyskania. Zarzuciła niekonsekwencję oceny wobec jednoczesnego uznania przez IP praktycznej użyteczności rezultatów prac B+R i przyznania w tej części projektowi 10 pkt i nie podważania w żaden sposób możliwości wdrożenia, rozumianej jako możliwość wprowadzenia produktu na rynek docelowy.
Skarżąca nie zgodziła się również z uznaniem przez IP, że poziom gotowości należy określić jako I, ponieważ ocenie podlega poziom gotowości danej technologii we wnioskującej firmie lub jej partnera. Zdaniem skarżącej skoro wszystkie obowiązujące dokumenty mówią o poziomie gotowości technologii w kontekście ogólnym, chodzi tu o poziom technologii na świecie, a ten jak sama IP wskazuje znajduje się na poziomie III lub IV.
W odpowiedzi na skargę Instytucja Pośrednicząca - Narodowe Centrum Badań i Rozwoju - wniosło o jej oddalenie .
Instytucja Pośrednicząca wskazała, że ocena wniosku o dofinansowanie projektu została przeprowadzona prawidłowo (rzetelnie i bezstronnie), przy zachowaniu wszystkich procedur, adekwatnie do informacji zawartych w dokumentacji aplikacyjnej Nie zgodziła się z zarzutem dokonania oceny wniosku niezgodnie z opisem spornych kryteriów zawartym w Przewodniku po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach PO IG 2007-2013. powołując się na opinię czwartego, dodatkowo powołanego eksperta oraz opinię Zespołu Zadaniowego składającego się ze specjalistów mających, jak podkreślono wiedzę w danej tematyce oraz doświadczenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Wobec tego, iż przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest ocena wniosku o dofinansowanie realizacji projektu dokonana w oparciu o przepisy ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (tj. Dz. U. z 2009 r. Nr 84, poz. 712 ze zm.), dalej: u.z.p.p.r., wskazać również należy, iż prawo do jej złożenia zagwarantowane zostało w przepisie art. 30c ust. 1 u.z.p.p.r., zgodnie z którym po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, o której mowa w art. 30b ust. 4, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), dalej: p.p.s.a.
Oceniając, co będzie stanowić wzorzec kontroli sądowej, uznać należy, że prawo, wedle którego oceniana jest legalność oceny projektu, to nie tylko przepisy u.z.p.p.r., ale także postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego. Zatem, kontrolując zgodność z prawem dokonanej przez organ oceny projektu, sąd administracyjny ma na względzie zgodność z prawem powszechnie obowiązującym, a także z postanowieniami aktów wydanych na podstawie prawa powszechnie obowiązującego przez właściwe podmioty i w granicach ich kompetencji. Wzorzec kontroli stanowią zatem postanowienia u.z.p.p.r., postanowienia systemu realizacji programu operacyjnego oraz postanowienia regulaminu konkretnego konkursu.
Sąd nie jest jednak związany aktami prawa administracyjnego innymi niż wymienione w art. 178 Konstytucji, w tym znaczeniu, że zanim je zastosuje jako wzorzec kontroli, może i powinien badać ich zgodność z przepisami prawa powszechnie obowiązującego, a więc przede wszystkim z przepisami ustaw i Konstytucji.
W tym miejscu wskazać wypada, że Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie jest znane stanowisko Trybunału Konstytucyjnego zajęte w wyroku z 12 grudnia 2011r. sygn. akt P 1/11 w zakresie konstytucyjności przepisów art. 30b i 30c ustawy o zasadach prowadzenia polityki rozwoju w zakresie, jakim dopuszczają uregulowanie procedur odwoławczych poza systemem obowiązujących źródeł prawa.
Trybunał Konstytucyjny stwierdził mianowicie, że art. 30b ust. 1 zdanie pierwsze i ust. 2 ustawy o z.p.p.r. w zakresie, w jakim dopuszcza uregulowanie środków odwoławczych przysługujących wnioskodawcy w toku postępowania o dofinansowanie z programu operacyjnego poza systemem źródeł powszechnie obowiązującego prawa, jest niezgodny z art. 87 Konstytucji, jak też art. 30c ust. tej ustawy w zakresie, w jakim uzależnia prawo do skorzystania ze skargi do sądu administracyjnego od wyczerpania środków odwoławczych przewidzianych w aktach niebędących źródłem powszechnie obowiązującego prawa, jest niezgodny z art. 87 Konstytucji. Orzeczenie zostało opublikowane w Dz. U. z 2011r. Nr 279 poz.1644. Trzeba jednak uwzględnić, że Trybunał Konstytucyjny wydając to orzeczenie odroczył jego wejście w życie na okres 18 miesięcy od daty ogłoszenia go w Dzienniku Ustaw. Oznacza to, że orzekając w niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny nie mógł uwzględnić okoliczności, że normy regulujące postępowanie odwoławcze w ramach PO IG leżą poza konstytucyjnym systemem źródeł prawa i miał obowiązek je stosować.
Odnosząc się zatem do wskazanych wyżej i mających w sprawie zastosowanie regulacji, wskazać należy, że wyznaczają one kompetencję i zakres uprawnień oraz ograniczeń sądu administracyjnego w toku kontroli legalności oceny projektu przeprowadzonej przez właściwą instytucję zarządzająca w ramach ogłoszonego konkursu. Wśród tych uprawnień sąd posiada możliwość wzięcia pod uwagę faktów powszechnie znanych, nawet bez powołania się na nie przez strony, natomiast ograniczeniem dla sądu administracyjnego jest m.in. brak możliwości przeprowadzenia jakiegokolwiek dowodu poza dowodem uzupełniającym z dokumentu.
W kontekście powyższych rozważań, badając legalność oceny wniosku zawartej w piśmie z dnia 11 lutego 2013r. stanowiącym rozpoznanie protestu Sąd uznał skargę za uzasadnioną.
W systemie dotyczącym przedmiotowego Działania 1.4 przewidziano, iż środkiem odwoławczym od wyników oceny projektów jest protest ( §9 Regulaminu przeprowadzania konkursu). Protest to pisemne wystąpienie wnioskodawcy o weryfikację dokonanej oceny projektu w zakresie:
1) zgodności oceny z kryteriami wyboru projektów ;
2) naruszeń o charakterze proceduralnym , które wystąpiły w trakcie oceny i miały wpływ na jej wynik.
Od rozstrzygnięcia protestu, wnioskodawcy przysługuje prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego.
Na tej podstawie nie ulega wątpliwości, że przedmiotem skargi do sądu administracyjnego jest negatywna ocena projektu objętego wnioskiem o dofinansowanie, dokonana przez NCBiR zawarta w piśmie z dnia [...] lutego 2013r., stanowiąca wynik rozpatrzenia protestu - kończąca postępowanie odwoławcze w tej sprawie.
W tym miejscu odnieść należy się do przebiegu postępowania zainicjowanego złożonym przez skarżącą spółkę wnioskiem o dofinansowanie, przy uwzględnieniu podniesionych w tym zakresie zarzutów w skardze.
Według treści art. 5 pkt. 11 ustawy z dnia 6 grudnia 2006r. o zasadach polityki rozwoju (Dz.U. nr 84 poz. 712 z późn. zm.) wszelkie zasady i procedury dotyczące realizacji zarówno strategii rozwoju, jak i programów, zawarte są w "systemie realizacji", przy czym system ten określa także środki odwoławcze, które przysługują wnioskodawcy w związku z naborem projektów o których mowa w art. 28 ust.1 pkt. 3 cyt. ustawy – czyli zgłoszonych w trybie konkursowym. Obowiązek opracowania – określenia tego systemu realizacji, nałożony został na instytucję zarządzającą odpowiadającą za prawidłową realizację programu /art. 26 ust.1 pkt.2, pkt. 6, pkt. 8, art. 25 pkt.1, art. 5 pkt. 2 cyt. ustawy/. Przy wykonywaniu swoich zadań instytucja zarządzająca ma obowiązek uwzględnienia zasady równego dostępu do uzyskania pomocy, a także ma zapewnić przejrzystość reguł stosowanych przy ocenie projektów mogących skorzystać z dofinansowania, a między innymi projektów wyłanianych w trybie konkursu / art. 26 ust.2, art. 28 ust.1 pkt. 3 cyt. ustawy/. Instytucja zarządzająca może powierzyć część swoich zadań – między innymi dokonywanie, w oparciu o określone kryteria, wyboru projektów do dofinansowania w ramach danego programu – instytucji wdrażającej jako instytucji pośredniczącej II stopnia /art. 27 ust.1 w związku z art. 5 pkt. 4 cyt. ustawy/.
Skarżąca spółka zgłosiła swój wniosek – projekt w ramach PO IG–Oś priorytetowa 1 – Badania i rozwój nowoczesnych technologii, Działanie 1.4 Wsparcie projektów celowych. Zgodnie z Regulaminem przeprowadzania konkursu w ramach POIG, w zakresie powyższego działania procedura wyboru projektu dokonywana jest dwuetapowo: wybór ten dokonywany jest w oparciu o kryteria formalne, a następnie w oparciu o kryteria merytoryczne. Kryteria merytoryczne dzielą się na kryteria merytoryczne dostępu i merytoryczne punktowane. Ocena merytoryczna dokonywana jest przez 3 ekspertów zewnętrznych wg kryteriów dostępu w systemie "zero- jedynkowym", a wg kryteriów merytorycznych punktowanych przeprowadzana jest w systemie punktowym wg. przypisanej dla danego kryterium skali. Maksymalna liczba punktów możliwa do uzyskania przez projekt w ocenie merytorycznej wynosi 100 pkt.. Aby wniosek mógł zostać pozytywnie oceniony musi spełnić wszystkie kryteria dostępu oraz uzyskać w ocenie merytorycznej wg. kryteriów punktowanych co najmniej 60 pkt na 100 możliwych (liczonych jako średnia arytmetyczna ocen 3 ekspertów). Dla przedmiotowego działania 1.4 do oceny merytorycznej wskazano 12 kryteriów merytorycznych dostępu i 7 kryteriów merytorycznych fakultatywnych, o zakresie określonym /nazwanym/ co do każdego z tych kryteriów.
W nawiązaniu do przytoczonych wyżej regulacji przyjąć należy, że instytucja dokonująca wyboru projektów do dofinansowania ma obowiązek stosowania wszystkich zasad i reguł określonych w systemie realizacji projektu ( kryteria oceny, sposób stosowania tych kryteriów w nawiązaniu do projektu, rozpatrywanie środków odwoławczych) – do których musi stosować się także wnioskodawca zgłaszający określony projekt do dofinansowania – zaś Sąd dokonuje kontroli ich stosowania jako źródeł prawa w szerokim znaczeniu, przy uwzględnieniu także norm prawnych powszechnie obowiązujących. Załącznikiem do Szczegółowego opisu priorytetów PO IG jest dokument - załącznik nr 4.4 - Procedura Odwoławcza w ramach PO IG opracowana na podstawie ustawy z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju oraz zgodnie z Wytycznymi Ministra Rozwoju Regionalnego w zakresie wymogów, jakie powinny spełniać procedury odwoławcze – ustalone dla programów operacyjnych.
Jak wskazano na wstępie, projekt o dofinansowanie zgłoszony przez skarżącą spółkę uzyskał pozytywną ocenę w zakresie spełnienia kryteriów formalnych natomiast w zakresie kryteriów dostępu nie spełnił, jak uznano kryterium dostępu nr 1 i nr 10, natomiast w ocenie merytorycznej fakultatywnej uzyskał 71, 67 pkt O powyższym poinformowano spółkę w piśmie z [...] października 2012r. wskazując, że uzyskane wyniki nie kwalifikują wniosku do projektów rekomendowanych do wsparcia. Spółka otrzymała również uzasadnienie ekspertów przyznanej punktacji wynikające z doręczonych jej arkuszy oceny merytorycznej.
W proteście od powyższej oceny Spółka obszernie odniosła się do jej treści wnosząc o ponowne sprawdzenie zgodności wniosku o dofinansowanie z zakwestionowanymi kryteriami wyboru. Podniosła zarzuty, co do jej zdaniem popełnionych przez oceniających błędów formalnych i merytorycznych w zakresie oceny zakwestionowanych kryteriów. W wyniku rozpoznania protestu uwzględnione zostały argumenty spółki co do spełnienia kryterium merytorycznego dostępu nr 1 i uznano, że istotnie projekt ma charakter innowacyjny co najmniej w skali kraju. Podwyższono też punktację w zakresie oceny kryterium merytorycznego fakultatywnego nr 1 przyznając ostatecznie za Poziom innowacyjności rezultatów prac badawczo- rozwojowych 29 pkt. Punktem sporu pozostało kryterium dostępu nr 10 "Wydatki są uzasadnione, racjonalne i adekwatne do zakresu i celów projektu" w tej części w jakim wnioskodawca przedstawił wydatki na zakup usług badawczych projektu. Niezasadne natomiast okazały się zarzuty recenzentów kwestionujących wysokość wynagrodzeń kierownika projektu i osoby zatrudnionej na stanowisku obsługi projektu. IP nie uznała również argumentów protestu w części dotyczącej podwyższenia punktacji za kryterium merytoryczne fakultatywne nr 3 "Poziom gotowości technologii będącej przedmiotem projektu przed rozpoczęciem projektu."
W obszernym uzasadnieniu swego stanowiska zawartym w proteście wnioskodawca podkreślił, w zakresie spornego kryterium dostępu nr 10 z powołaniem się na Przewodnik po kryteriach wyboru finansowanych operacji w ramach POIG definiujący wydatki "uzasadnione," "racjonalne" i "adekwatne", że projekt w określonych i wskazanych punktach wniosku (pkt VI) oraz w opisie i danych zawartych w pkt C1.4 Biznes Planu oraz Harmonogramie rzeczowo finansowym w powiązaniu z zakresem i celami projektu określonymi w szczególności w pkt C1.1. i C1.3. Biznes Planu szczegółowo uzasadnia koszt w odniesieniu do każdego zadania, a firma( wykonawca), która ma realizować badania przemysłowe i prace badawczo rozwojowe została wybrana w drodze konkursu ofert, otrzymanych w odpowiedzi na zapytania ofertowe wysłane w kwietniu 2012r., po przeprowadzeniu rozeznania rynku z zachowaniem zasad uczciwej konkurencji, efektywności, jawności i przejrzystości. W zakresie kryterium fakultatywnego nr 3 zarzucono rażąco rozbieżne oceny ekspertów nr I i II przyznających po 15 pkt za wykazany we wniosku i uznany przez nich IV pozom gotowości technologii , a oceną eksperta nr II który uznał, że poziom ten jako najniższy (I) uzasadnia przyznanie 0 punktów.
W lakonicznej informacji o negatywnym rozpatrzeniu przedmiotowego protestu w zakresie spornego kryterium dostępu nr 10 NCBiR mimo że uwzględniło argumenty potencjalnego beneficjenta, iż w zakresie tego kryterium wydatki dotyczące wynagrodzeń kierownika projektu i pracownika obsługi projektu są uzasadnione racjonalne i adekwatne spełnienie tego kryterium nie może zostać uznane za spełnione w kategorii kosztów usług badawczych, wiedzy technicznej i patentów oraz usług doradczych i równorzędnych, gdyż brak jest jak wskazano wyszczególnionych części składowych wniosku, co stanowi zdaniem IP poważne uchybienie projektu. W zakresie zadania nr 3 z zarzucono, że wniosek nie wyjaśnia o jaką metodę chodzi jak również brak jest danych, ile osób i w jakim wymiarze godzinowym będzie pracowało nad projektem. IP wskazała ,że we wniosku brak jest danych pozwalających przeprowadzić dowód, że wskazane wydatki są racjonalne, adekwatne. Podano również, że bez opisu w jaki sposób zadanie będzie realizowane nie można określić czy koszty te są racjonalne i adekwatne. NCBiR podtrzymało też stanowisko co do prawidłowo przeprowadzonej oceny projektu i nieprzyznania żadnego punktu w zakresie kryterium fakultatywnego nr 3 gdyż jak wskazano ocenie podlega poziom gotowości technologii we wnioskującej spółce, a ten jak wskazano wynosi I. Stąd podtrzymano pierwotną ocenę tego kryterium wynikającą ze średniej ocen ekspertów.
W nawiązaniu do okoliczności przytoczonych wyżej, rację należy przyznać skarżącej, iż w wyniku rozpatrzenia protestu, oceny projektu dokonano z naruszeniem prawa, a w szczególności §9 ust 10 Załącznik 4.4.
W tym miejscu zauważyć należy, że zgodnie z § 6 ust. 2 pkt 4 obowiązującej w sprawie Procedury odwoławczej (Załącznik nr 4.4 do Szczegółowego opisu priorytetów PO IG) w proteście powinny być ujęte wszystkie zarzuty dotyczące dokonanej oceny, z powołaniem się na informacje zawarte we wniosku o dofinansowanie, załącznikach wniosku lub wyjaśnieniach stanowiących integralną cześć wniosku. Spółka wywiązała się z powyższego. Z kolei instytucja rozpatrująca protest związana jest jego zakresem i sprawdza zgodność wniosku o dofinansowanie projektu tylko z tymi kryteriami oceny, które zostały wskazane w proteście. Logiczne w związku z tym jest stwierdzenie, że jeśli w ocenie negatywnej, wskazano określone kryteria, których nie spełnia złożony – wniosek (projekt), to w proteście (czy innym środku odwoławczym) wnioskodawca polemizuje właśnie z tą negatywną oceną w zakresie tych zakwestionowanych kryteriów i tak też czyniła niniejszej sprawie skarżąca spółka cytując w proteście poszczególne fragmenty przekazanych jej ocen ekspertów i ustosunkowując się do nich w zakresie zakwestionowanych kryteriów. Skoro w obowiązującym systemie odwoławczym przewidziano dla wnioskodawcy protest i w niniejszej sprawie wnioskodawca - spółka z niego skorzystała, negatywne rozpatrzenie protestu w sposób zaprezentowany przez NCBiR poprzez lakoniczne w rezultacie postępowania odwoławczego uznanie, że ocena wniosku została przeprowadzona w sposób prawidłowy uznać należy za naruszenie zasad procedury odwoławczej. Podkreślić należy, że według art. 30b ust.1 w związku z art. 30 a cyt. wyżej ustawy, w pisemnej informacji o negatywnej ocenie projektu na danym etapie właściwa instytucja ma zamieścić uzasadnienie tej oceny, czyli przedstawić zastrzeżenia co do wniosku o dofinansowanie projektu i je uzasadnić. W przedmiotowej procedurze odwoławczej nałożony został obowiązek zamieszczania – w informacji przekazywanej wnioskodawcy - uzasadnienia dokonanej oceny.
Takiego wymogu, zdaniem Sądu, nie spełnia wynik rozpatrzenia protestu. Nie do zaakceptowania pozostaje bowiem zdaniem Sądu rozstrzygnięcie w zakresie przyjęcia za prawidłową ocenę wniosku w zakresie zasadniczego dla dalszego toku sprawy kryterium dostępu nr 10. Ocena tego kryterium dokonana przez ekspertów okazała się diametralnie różna gdyż ekspert nr I uznał, że proponowane wydatki rozdzielone na zadania od 1 do 5 są w pełni uzasadnione, ich wysokość jest racjonalna i adekwatna do planowanych działań. Wnioskodawca dysponuje kompetentnym podwykonawcą, którego zarówno kadra, jak i posiadane wyposażenie techniczne w pełni gwarantuje możliwość realizacji projektu. Opis realizacji poszczególnych zadań jest w pełni logiczny.
Natomiast zdaniem eksperta nr II z przedstawionej przez Wnioskodawcę dokumentacji nie wynika, iż wydatki są uzasadnione, racjonalne do zakresu i celów projektu. Wnioskodawca nie wskazał precyzyjnie kosztów związanych z poszczególnymi zakresami zadań podmiotowi zewnętrznemu w kategorii – Koszty usług badawczych, wiedzy technicznej i patentów oraz usług doradczych i równorzędnych, przypisując kwotę do zakresu bez wskazania poszczególnych kwota składowych zadania. Dotyczy to wydatku 1: zakup badań wykorzystywanych wyłącznie na potrzeby związane z realizacją projektu badawczego ( .. )".
IP stwierdzając w zaskarżonym piśmie o nieuwzględnieniu protestu, iż "oceniający nie mają żadnej możliwości sprawdzenia, czy podane kwoty są zasadne wobec braku wyszczególnionych części składowych, co stanowi poważne uchybienie projektu, nie odnosi się jak słusznie zauważa spółka do kwestii racjonalności kosztów. Skarżąca odwołując się w proteście do zapisów wniosku i określonych pkt Biznes Planu wskazuje jakie zadania mają zostać wykonane i jaki jest ich koszt. W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z Przewodnikiem( PpKW), aby wydatki uznać za uzasadnione, muszą być one potrzebne i bezpośrednio związane z realizacją działań uznanych za kwalifikowane zaplanowanych w Projekcie. Każda pozycja zawarta w Harmonogramie rzeczowo-finansowym musi być odpowiednio opisana i uzasadniona we właściwym punkcie Biznes planu".
Skarżąca zawarła we Wniosku o dofinansowanie i Biznes Planie, stanowiącym jego załącznik jej zdaniem wszystkie potrzebne informacje. Wskazała i uzasadniła zadania oraz podała koszty każdego z nich. Zgodnie z PpKW w przypadku oceny kryterium dostępu nr 10 gdy chodzi o koszty inne niż wynagrodzenia ( a takim są sporne koszty zakupu usługi badawczej ) ..."należy określić je co do nazwy, liczby, kosztu jednostkowego oraz podać uzasadnienie ich poniesienia." O ile zatem IP zarzuca brak danych pozwalających przeprowadzić dowód na racjonalność adekwatność wskazanych we wniosku , Biznes planie i Harmonogramie rzeczowo finansowym wydatków, winna wskazać o jakie konkretnie dane chodzi i czego wymóg takich, a nie innych danych wynika, zważywszy, że koszty i wydatki przedstawione we wniosku to koszty zakupu usług badawczych. Bez odniesienia się do danych zawartych w części VI wniosku o dofinansowanie (pkt od 23 do 29) oraz w opisie i danych zawartych w pkt C. 1.4 Biznes planu oraz Harmonogramie rzeczowo-finansowym w powiązaniu z zakresem i celami projektu, określonymi w szczególności w pkt C.1.1 oraz C.1.3 Biznes planu ocena wniosku przeprowadzona przez IP w wyniku rozpoznania protestu nie może zostać uznana za rzetelną i zgodną z prawem.
Zasadnie zatem skarżąca podnosi, że skoro wskazane dokumenty takie jak Przewodnik po Kryteriach Wyboru, czy Instrukcja Wypełniania Wniosku są wiążące dla Wnioskodawcy ubiegającego się o dofinansowanie, to są również wiążące dla oceniających oraz dla IP przy rozpatrywaniu protestu. W tej sytuacji IP winna odnieść się do zarzutu, w przypadku uznania kryterium dostępu nr 10 za niespełnione w oparciu o brak wyszczególnienia kosztów poszczególnych prac w ramach zadań, czy i na podstawie czego wnioskodawca zobowiązany był do takiej, a nie innej szczegółowości przy przedstawianiu kosztów Projektu, bądź rzeczowo uzasadnić stanowisko dlaczego wykazane we wniosku koszty zakupu usługi badawczej nie mogą zostać uznane za racjonale i adekwatne, o ile IP tak uznaje. Natomiast w zaskarżonym rozstrzygnięciu Ip uchyla się od powyższego stwierdzając jedynie brak danych w oparciu, o które można uznać za racjonalne i adekwatne wydatki wskazane we wniosku. Zdaniem Sądu za takie dane nie mogą niewątpliwie służyć informacje dotyczące ilości osób i wymiar godzinowy ich pracy przy projekcie skoro Spółka jak wiadomo nie jest wykonawcą prac badawczych, a jedynie dokonuje nabycia tych usług od innej firmy. Podkreślić należy, że w uzasadnieniu protestu Skarżąca zaznaczyła, że wykonawca usług badawczych w Projekcie, którego oferta jest bezpośrednim źródłem kosztów poszczególnych zadań badawczych, został wybrany zgodnie z procedurami w drodze konkursu ofert. Wskazała, że otrzymane oferty, łącznie z obszernymi opisami planowanych prac badawczych zawartymi we Wniosku oraz Biznes Planie, w jej ocenie są argumentem przemawiającym za tym, że koszty są racjonalne. Powołując PpKW, aby wydatki uznać za racjonalne ..ich wysokość musi być dostosowana do zakresu zaplanowanych czynności / potrzeb inwestycyjnych. Nie mogą być zawyżone ani zaniżone."
Zakres prac badawczych Spółka przedstawiła w odpowiednich punktach części C Biznes Planu. Rozpoznając protest IP nie wskazała natomiast żadnych przesłanek przemawiających za tym, że rynkowa cena usługi obejmującej przedstawiony w Projekcie zakres czynności odbiega istotnie w którąkolwiek stronę od kosztów przedstawionych przez Skarżącą na podstawie pozyskanych z rynku ofert , czy wręcz kosztów tego typu usług na rynku.
Tym samym, w ocenie Sądu z takim wynikiem rozpoznania protestu jak w sprawie niniejszej zgodzić się nie można. O ile IP zgodnie z uprawnieniami jej przysługującymi dokonuje ponownego sprawdzenia zgodności złożonego wniosku z kryteriami wyboru to nie uznając za prawidłową ocenę ekspertów może uznając protest za zasadny, skierować wniosek do ponownej oceny bądź o ile uznaje, że wniosek został jednak prawidłowo oceniony wobec niespełnienia tego kryterium rozpatrzeć protest negatywnie, wskazując jednocześnie i szeroko uzasadniając dlaczego sporne kryterium nie zostało uznane za spełnione. Ocena ta winna odnieść się do rzeczowych argumentów przedstawionych proteście i nie może zasługiwać na aprobatę uzasadnienie przyjętego stanowiska, jakiego dokonało NCBiR w zaskarżonej informacji. Brak odniesienia się do konkretnych podanych w proteście zapisów wniosku i Biznes Planu ze wskazaniem czy i dlaczego w ocenie organu nie dowodzą one spełnienia kryterium nr 10 uzasadnia, iż zaskarżona informacja o treści przyjętej przez organ uchyla się kontroli Sądu.
Podkreślić w tym miejscu należy, iż w sytuacji, gdy w toku oceny projektu dokonywanej w procesie wyboru projektów do dofinansowania uczestniczą eksperci posiadający specjalistyczną wiedzę lub umiejętności z poszczególnych dziedzin objętych programem operacyjnym, powołani zgodnie z przepisem art. 31 u.z.p.p.r., sąd nie może wejść w rolę kolejnego eksperta i ocenić jego usług oraz wyrażonej przez niego opinii, gdyż - sąd nie dysponuje wiadomościami specjalnymi, takimi jak powołany ekspert, ani też nie ma możliwości powołania biegłego w celu uzyskania jego opinii, gdyż ww. przepisy regulujące sądową procedurę kontroli legalności oceny projektów nie dają sądowi podstawy prawnej do przeprowadzenia takiego dowodu. W tej sytuacji, sądowa kontrola legalności oceny projektu przeprowadzona przez właściwą instytucję zarządzającą w ramach ogłoszonego konkursu sprowadza się do oceny prawidłowości stosowania prawa przez tę instytucję, określonego w przepisach u.z.p.p.r. oraz jej przepisów wykonawczych, jak też w regionalnym programie operacyjnym (art. 20 ust. 3 i 3a u.z.p.p.r.), a nadto regulacji zawartych w systemie realizacji programu operacyjnego (art. 5 pkt 11 u.z.p.p.r.), określonym przez instytucję zarządzającą (art. 26 ust. 1 pkt 8 u.z.p.p.r.), jak również w regulacjach wspólnotowych dotyczących w szczególności Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego (vide: wyrok WSA w Szczecinie z 18.11.2009 r., sygn. akt I SA/Sz 781/09).
W sprawie niniejszej przyjęcie przez IP stanowiska, że ocena wniosku w zakresie spornego kryterium nr 10 została dokonana prawidłowo nie może się ostać bowiem jak słusznie wskazuje skarżąca Przewodnik po Kryteriach Wyboru nie wskazuje jakiego stopnia szczegółowości wymaga uzasadnienie kosztów zakupu usługi badawczo rozwojowej jak również wobec faktu braku przez IP wykazania czy i na ile przedstawione we wniosku zapisy wymogi te spełniają (lub nie ) by na ich podstawie dokonać merytorycznej oceny kryterium dostępu nr 10.
Powyższe w ocenie Sądu wskazuje, że ponowne sprawdzenie zgodności złożonego wniosku o dofinansowanie z kryteriami wyboru w zakresie w jakim ocena ta nie odnosi się do zarzutów oraz argumentów przedstawionych w proteście narusza zasady postępowania.
Sąd nie uznaje też za prawidłową ocenę wniosku dokonaną w wyniku rozpoznania protestu w zakresie kryterium merytorycznego fakultatywnego nr 3 zawartą w zaskarżonym piśmie. IP rozpoznając protest Spółki uznała ,że poziom gotowości należy określić jako I , co uzasadnia przyznanie 0 punktów, a tym samym pozostawienie punktacji wedle przyznanej uprzednio przez ekspertów. Argumentem za taka oceną było uznanie, że ocenie podlega poziom gotowości technologii we wnioskującej firmie. Sąd zgadza się w tym miejscu ze Skarżącą, że żaden z dokumentów opisujących przedmiotowe kryterium nie wskazuje, że poziom gotowości technologii należy w rozpatrywać wyłącznie w kontekście przedsiębiorstwa Skarżącej. Zarówno PpKW jak i instrukcja wypełniania wniosku mówią o poziomie gotowości technologii przed rozpoczęciem projektu przez co należy uznać, że w tym kryterium konieczne jest uprawdopodobnienie, że poziom gotowości rozwiązania wpisuje się w charakterystykę danego poziomu gotowości. Notabene z uzasadnienia zawartego w odpowiedzi na skargę wynika, że NCBiR również wychodzi z powyższego założenia skoro uznaje przyjętą punktację w zakresie tego kryterium co do 10 pkt za prawidłową nie mniej jednak z innego powodu, a mianowicie tego, że mimo iż poziom gotowości w Spółce skarżącej wynosi I przedstawiony przez Skarżącą opis wpisuje się w III stopień gotowości. Uzasadnienie jednakże tak przyjętej punktacji zawarte w odpowiedzi na skargę nie może być przedmiotem oceny gdyż kontroli prawidłowości oceny wniosku dokonuje Sąd w oparciu o stanowisko zawarte w zaskarżonym, rozstrzygnięciu. To zaś przyjęte w zaskarżonym piśmie jest w kontekście zawartego w toku postępowania odmienne mimo że ostatecznie ilość punktów za powyższe kryterium punktowe nie uległa zmianie.
Na marginesie sprawy niniejszej, Sąd zwraca uwagę, iż postępowanie NCBiR w sprawie niniejszej uchybia również treści art. 30 ust 1 u.z.p.p.r. Pokreślić należy, że zgodnie z powyższym przepisem po otrzymaniu informacji o negatywnej ocenie projektu, wnioskodawca może wnieść środki odwoławcze przewidziane w systemie realizacji programu operacyjnego. Z treści tegoż przepisu wynika także, że pisemna informacja o negatywnej ocenie projektu winna zawierać uzasadnienie wyników. Analizując treść pisma NCBiR z dnia [...] października 2012r. nie sposób dopatrzyć się w nim elementu "uzasadnienia", o czym świadczy również zawarte w piśmie stwierdzenie, że uzasadnienie oceny wniosku zawarte jest w załączonych do pism kartach oceny merytorycznej.
W tym kontekście nie można mówić o jakimkolwiek uzasadnieniu, nawet ogólnym, co zdaje się NCBiR przeciwstawia " uzasadnieniu" zawartemu w kartach oceny merytorycznej
W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, iż nie jest dopuszczalne takie uzasadnienie informacji dotyczącej oceny projektu, które de facto odsyła w całości do oceny ekspertów (por. wyrok WSA w Warszawie z 8 lutego 2012 r., sygn. akt V SA/Wa 52/12). Podobne stanowisko zajął także WSA w Kielcach w wyroku z dnia z dnia 15 lutego 2012r. o sygn. akt II SA/Ke 817/11, w którego uzasadnieniu podkreślił, iż załączona Karta Oceny Merytorycznej jest wyłącznie potwierdzeniem weryfikacji projektu przez eksperta, a nie dokumentem właściwej instytucji zawierającym informację o wynikach procedury odwoławczej, od której przepisy przewidują możliwość wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Sporządzona przez eksperta ocena ma charakter swoistej opinii i z tego względu powinna stanowić wyłącznie podstawę tej informacji, a nie ją zastępować. Sąd nie dokonuje kontroli legalności pracy ekspertów i ich ocen, lecz kontroluje czynności podejmowane przez właściwą instytucję. To obowiązkiem instytucji jest bowiem poinformowanie strony o wynikach oceny jej wniosku (dokonanej przez ekspertów), a obowiązek ten obejmuje również uzasadnienie oceny negatywnej.
W ocenie Sądu prawidłowo sporządzone uzasadnienie winno zawierać przynajmniej syntetyczne zestawienie informacji zawartych w KOM wskazujące na sposób wyliczenia i ilość punktów jakie w wyniku weryfikacji dla danego projektu zostały przyznane by jednoznacznie stwierdzić, czy istotnie projekt przeszedł pomyślnie (bądź nie) etap oceny merytorycznej. Podkreślić tutaj należy, iż wnioskodawca otrzymując zaskarżoną informację nie może domyślać się powodów podjętej oceny na podstawie samodzielnej analizy KOM. Pomimo tego, iż pismo NCBiR nie jest decyzją administracyjną uznać jednak należy, iż uzasadnienie winno zawierać takie informacje, które umożliwią czytelne zrozumienie motywów podjętej oceny bez potrzeby dokonywania analizy akt sprawy.
Zatem dołączenie do pisma kart oceny wniosku wymogu sporządzenia uzasadnienia informacji nie realizuje. W sprawie niniejszej uchybienie powyższe co prawda nie miało wpływu na jej wynik, gdyż zgodnie z pouczeniem Skarżąca analizując oceny ekspertów przedstawione w załączonych do pisma o negatywnej ocenie wniosku kartach oceny merytorycznej, skutecznie złożyła protest odnosząc się do jej wyników, nie mniej powyższe nie sankcjonuje nieprawidłowego postępowania organu w tej mierze.
Z powyższego względu, skoro – jak wskazano wyżej – w postępowaniu dotyczącym oceny wniosku NCBiR naruszyło zasady postępowania, Sąd w oparciu o art. 30 c ust. 3 pkt.1 cyt. ustawy z 6 grudnia 2006r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U Nr 84 poz. 712) uwzględnił skargę i przekazał sprawę Instytucji Pośredniczącej - Narodowemu Centrum Badań i Rozwoju do ponownego rozpatrzenia protestu.
O kosztach postępowania sądowego orzeczono na podstawie art. 200 w związku z art. 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło