I SA/Kr 324/13

WyrokWSA w Krakowie2013-07-16

Skład orzekający: WSA Beata Cieloch, WSA Ewa Michna (spr.), WSA Nina Półtorak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nieruchomość, która nie jest wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej i nie może być tak wykorzystywana ze względów technicznych, powinna być opodatkowana jak nieruchomość związana z działalnością gospodarczą, mimo zmiany sposobu jej opodatkowania poprzez zawarcie umowy przenoszącej własność do majątku wspólnego małżonków?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, uznając, że organy podatkowe nie przeprowadziły wystarczającego postępowania dowodowego w zakresie oceny stanu technicznego nieruchomości i możliwości jej wykorzystania do działalności gospodarczej. Brak szczegółowych ustaleń co do zakresu uszkodzeń i potencjalnego rodzaju działalności uniemożliwia kontrolę wykładni przepisów dotyczących związku nieruchomości z działalnością gospodarczą oraz tzw. względów technicznych.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli o wznowienie postępowania podatkowego w sprawie ustalenia wysokości zobowiązania w podatku od nieruchomości za 2012 r., powołując się na zawarcie umowy przenoszącej własność nieruchomości do ich majątku wspólnego. Organ I instancji odmówił uchylenia decyzji, uznając, że nieruchomość nadal jest związana z działalnością gospodarczą, mimo jej zdewastowanego stanu technicznego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Skarżący zarzucili m.in. błędną wykładnię przepisów dotyczących związku nieruchomości z działalnością gospodarczą oraz brak wyjaśnienia istotnych okoliczności.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących koszty postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt I SA/Kr 324/13 | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 lipca 2013 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Beata Cieloch, Sędziowie: WSA Ewa Michna (spr.), WSA Nina Półtorak, Protokolant: Iwona Sadowska - Białka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 lipca 2013 r., sprawy ze skargi H.Z. i M.Z., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 20 grudnia 2012 r. Nr [...], w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji, I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz skarżących koszty postępowania w kwocie 457 zł (czterysta pięćdziesiąt siedem złotych). Decyzją z dnia 30 lipca 2012 r. nr [...] Wójt Gminy B., działając na podstawie art. 207 § 1 w zw. z art. 245 § 1 pkt 3 lit. a) ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2012 r. poz. 749. zm.) odmówił uchylenia ostatecznej decyzji Wójta Gminy B. z dnia 25 stycznia 2012 r. Nr [...]ustalającej skarżącym M. Z. i H. Z. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości na rok 2012 w kwocie 13 638,00 zł. W uzasadnieniu decyzji organ podał, że pismem z dnia 16 maja 2012 r. skarżący wnieśli o wznowienie postępowania podatkowego w przedmiocie ustalenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2012 r. zakończonego ww. ostateczną decyzją. Jako podstawę wznowienia skarżący wskazali art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) powołując się na fakt zawarcia w dniu 29 grudnia 2011 r. umowy przenoszącej własność nieruchomości. Była to umowa w formie aktu notarialnego, w której oboje skarżący działający z jednej strony jako wspólnicy spółki cywilnej pod nazwą "M." spółka cywilna, przenosili na swoją rzecz własność nieruchomości zabudowanej budynkami stanowiącego środek trwały spółki, a z drugiej jako nabywcy, wyrażali zgodę na przeniesienie własności, nabywając opisaną nieruchomość do ich majątku wspólnego objętego wspólnością ustawową majątkową małżeńską. W wznowionym postępowaniu, organ ustalił, że skarżący są współwłaścicielami budynku administracyjno – gospodarczego usytuowanego na działce nr [...] o pow. 2409 m2 położonej w B., przy ul. K., sklasyfikowanej w ewidencji gruntów jako Bi - tereny inne zabudowane. Powierzchnia użytkowa budynku wynosiła 584 m2. Z materiałów posiadanych przez organ podatkowy wynikało, że podatnicy nabyli ww. nieruchomość w 2004 r. w drodze aktu notarialnego w ramach prowadzonej działalności gospodarczej ww. "M." S.C. i byli jej jedynymi współwłaścicielami. Z przedłożonego przez skarżących aktu notarialnego z dnia 29 grudnia 2011 r.– stanowiącego umowę przeniesienia własności tej nieruchomości do majątku objętego wspólnością małżeńską skarżących wynikało, że skarżący pozostali nadal współwłaścicielami tej nieruchomości z tym, że według treści tego aktu nie jako wspólnicy spółki cywilnej, a jako małżonkowie. Organ wskazał, że zgodnie z art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy z dnia 19 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 95, poz. 613 ze zm.) przez grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej rozumie się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit.b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności ze względów technicznych. Podatek od nieruchomości ma charakter majątkowy w tym znaczeniu, że obowiązek podatkowy powstaje przez sam fakt posiadania nieruchomości, bez względu na to czy przynosi ona zysk jej posiadaczowi, czy też na te nieruchomość należy ponieść nakłady w celu utrzymania jej w stanie zdatnym do użytku oraz na pewnym poziomie estetycznym. Podstawowym kryterium związku nieruchomości z działalnością gospodarczą jest więc samo jej posiadanie przez przedsiębiorcę. Wyłączenie z zakresu przedmiotów opodatkowania nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej dotyczy sytuacji, gdy przedmiot ten nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej ze względu na zdarzenie niezależne od podatnika. Remont jest więc zdarzeniem całkowicie zależnym od podatnika zmierzającym do polepszenia jakości budynku, czy też przystosowania go do prowadzenia działalności o określonym profilu i chwilowe niewykorzystywanie nieruchomości z tego powodu do realizacji działalności nie daje podstaw do przyjęcia, że nieruchomość lub część nieruchomości straciła związek z prowadzeniem działalności gospodarczej. Organ powołał się na przeprowadzone oględziny budynków w dniu 22 czerwca 2012 r. wskazując, że w budynku znajdują się instalacje: wody, CO, wewnętrzne, prądu i kanalizacji podłączonej do lokalnego szamba. Instalacje miały być przy tym mocno zdewastowane, poucinane zostały rury, brakowało części grzejników, poucinane zostały również kable elektryczne, zdekompletowana została rozdzielnia elektryczna i brakowało kotła CO. W ocenie organu, fakt zawarcia umowy Rep. A nr [...]nie miał znaczenia dla przedmiotowej sprawy. Skarżący byli współwłaścicielami nieruchomości do 2011 r., a po zawarciu aktu notarialnego nic się nie zmieniło w przedmiocie prawa własności. Ważne było w tej sprawie, że małżonkowie nadal prowadzili działalność gospodarczą jako wspólnicy spółki cywilnej, a więc nadal posiadali status przedsiębiorców. Organ uzasadniał, że jego zdaniem, niewiele zmienił się również stan nieruchomości w stosunku do ustalonego w toku postępowania powadzonego w 2011 r. Organ zaznaczał, że niecelowe było powołanie biegłych z zakresu budownictwa, jak tego żądali skarżący - oględziny miały bowiem potwierdzać jedynie celowość wykonania remontu – ustawa o podatkach i opłatach lokalnych rozróżniała natomiast stan techniczny obiektu budowlanego (konstrukcji budynku lub budowli) od stanu jego instalacji i urządzeń (wyposażenia obiektu). Organ zaznaczał również, że w toku postępowania dotyczącego roku 2011 małżonkowie zeznali, że faktycznie nieruchomość nie była amortyzowana i nie była nigdy faktycznie wykorzystywana do prowadzenia efektywnej działalności gospodarczej, a koszty związane z jej utrzymaniem, między innymi podatek od nieruchomości nigdy nie był zaliczany do kosztów działalności. Jednocześnie w ww. akcie notarialnym z dnia 29 grudnia 2011 r. małżonkowie oświadczyli inaczej, wskazując, że dotychczas ta nieruchomość była amortyzowana i stanowiła środek trwały spółki, wykorzystywany do prowadzenia działalności gospodarczej. Zdaniem organu, umowa z dnia 29 grudnia 2011 r. została zwarta jedynie w celu zmiany sposobu opodatkowania, gdyż w odniesieniu do stanu faktycznego i sposobu wykorzystywania ww. nieruchomości, nie doszło do żadnej zmiany, a skarżący nie ponieśli w 2011 r. żadnych wydatków na nabycie nieruchomości, której koszty nabycia w istocie zostały sfinansowane z majątku spółki cywilnej przy pierwotnej umowie w 2004 r. W odwołaniu od tej decyzji skarżący zarzucili naruszenie: 1. art. 1a ust. 1 pkt 3 oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez błędną jego wykładnię i przyjęcie, że nieruchomość, pomimo przeniesienia je własności w dniu 29 grudnia 2011 r. nadal podlega opodatkowaniu jako związana z działalnością gospodarczą; 2. art. 6 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych przez błędną jego wykładnię, polegająca na przyjęciu, że zawarcie przez stronę aktu notarialnego nie stanowiło zdarzenia mającego wpływ na wysokość opodatkowania nieruchomości; 3. art. 1a ust. 1 pkt 3 i art. 5 ust. 1 pkt 2.it. b ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, poprzez przyjęcie, że sporna nieruchomość, która nie jest wykorzystywana na cele gospodarcze i nie może być tak wykorzystywana ze względów technicznych, winna być opodatkowana jak związana z działalnością gospodarczą; 4. art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej poprzez przyjęcie, że fakt zawarcia umowy notarialnej nie stanowi przesłanki uzasadniającej żądanie uchylenia decyzji ostateczniej w wyniku wznowienia postępowania; 5. art. 120, art. 121, art. 122 oraz art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej poprzez niewyjaśnienie okoliczności istotnych, zaniechanie przeprowadzenia dowodów wnioskowanych w toku postępowania i w efekcie błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy. Zdaniem skarżących w budynku nie było żadnych instalacji, niemożliwym było prowadzenie w nim działalności gospodarczej, w tym również produkcji cukierków "krówek" tj. takiej działalności, jaką zajmowała się spółka cywilna należąca do skarżących. Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia 20 grudnia 2012 r. [...]utrzymało w mocy decyzje organu I instancji. W uzasadnieniu podniosło, że niedopuszczalne jest w postępowaniu wznowieniowym merytoryczne ponowne kontrolowanie decyzji ostatecznej – niemożliwe więc było ponowne przeprowadzenie postępowania dowodowego. Decyzja za 2012 r. została wydana na podstawie stanu faktycznego stwierdzonego w toku postępowania za 2011 r. Podnoszone więc okoliczności w kwestii stanu budynku za 2012 r., nie stanowiły nowych okoliczności nieznanych organowi w dacie wydawania decyzji za 2012 r. W skardze skarżący podnieśli te same zarzuty co w odwołaniu od decyzji. Podkreślali brak istnienia instalacji w budynku i niemożność wykorzystania go w prowadzonej działalności gospodarczej, w szczególności o profilu – produkcja cukierków. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko zawarte w decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Na rozprawie w dniu 16 lipca 2013 r. pełnomocnik skarżących złożył odpis decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 5 kwietnia 2013 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2013 r. uchylającej decyzje organu I instancji w całości celem przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zważył co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie jej zarzuty Sąd uznał za zasadne. Rację miało Samorządowe Kolegium Odwoławcze, że w postępowaniu wznowieniowym nie dochodzi do pełnej merytorycznej kontroli poprzednio wydanej decyzji w zwyczajnym postępowaniu – nie przeprowadza się więc ponownie pełnego postępowania dowodowego. Niemniej jednak powyższe stwierdzenie, a przede wszystkim ustalenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego, że organ w postępowaniu zwyczajnym działał na podstawie ustaleń dokonanych w 2011 r., a w sprawie nie zaistniały nowe okoliczności faktyczne, nieznane organowi przy wydawaniu decyzji za 2012 r., nie są zgodne z aktami sprawy. Z akt sprawy wynika bowiem, że decyzja nr [...]z dnia 25 stycznia 2012 r. w sprawie podatku od nieruchomości za 2012 r. została wydana w trybie m.in. art. 6 ust. 7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, bez przeprowadzenia wnikliwego postępowania dowodowego na okoliczność związku spornej nieruchomości z działalnością gospodarczą skarżących. Z uzasadnienia tej decyzji wynikało, że podstawą obliczenia należnego podatku była jedynie złożona informacja podatkowa, jak również dane z ewidencji gruntów i budynków. Była to więc standardowa decyzja wydawana rokrocznie w trybie ww. art. 6 ust.7 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dla podatników będących osobami fizycznymi. Niewątpliwie pracownikom Urzędu Gminy przygotowującym decyzję za 2012 r. była znana istota sporu dotycząca charakteru opodatkowywanego budynku – w aktach administracyjnych przekazanych Sądowi znajdowały się również akta postępowania podatkowego dotyczącego roku 2011. W toku tego postępowania weryfikowano m.in. stan techniczny budynku. Niemniej jednak fakt posiadania rzeczywistej wiedzy i informacji o przedmiocie opodatkowania przez pracowników organu podatkowego nie jest tożsamy z faktem zgromadzenia w tym zakresie materiału dowodowego stanowiącego podstawę ustaleń faktycznych w rozumieniu art.191 Ordynacji podatkowej. Przepis ten stanowi, że organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. W aktach sprawy powinny zostać zgromadzone i ujawnione dowody, na których oparł swoje ustalenia organ podatkowy. Rację miał bowiem, co do zasady organ I instancji, przeprowadzając w postępowaniu wznowieniowym dowody również na okoliczność stanu technicznego budynku. Był to bowiem jeden z elementów stanu faktycznego niezbędnego do ustalenia czy nieruchomość skarżących miała związek z gospodarczą działalnością. Zgodnie z art.1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych opodatkowaniu podlegają "grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b, chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych". Z kolei zgodnie z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji nieznane organowi, który wydał decyzję. O zaistnieniu wymienionej wyżej wznowieniowej podstawy można mówić wówczas, gdy łącznie zostaną spełnione następujące przesłanki: a) wyszły na jaw nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, b) są one istotne dla sprawy, tzn. mogą mieć wpływ na jej odmienne rozstrzygnięcie, c) nie były znane organowi, który wydał decyzję, d) istniały w dniu wydania decyzji. W konsekwencji całkowitego braku prowadzenia postępowania dowodowego na powyższe okoliczności przed pierwotnie wydaną decyzją za 2012 r., a także wznowienia postępowania z uwagi na nowe okoliczności sprawy, na które powołali się skarżący tj. skutków ww. umowy z dnia 29 grudnia 2011 r., zaistniała również konieczność badania następnego elementu przesłanki ww. art.1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych dotyczącego związku posiadanych budynków z działalnością gospodarczą skarżących czyli "względów technicznych". W postępowaniu zwyczajnym w ogóle nie było prowadzone w tym zakresie postępowanie dowodowe, a więc okoliczności te nie były znane organowi w dniu wydania decyzji w rozumieniu ww. art. 240 §1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. W związku z powyższym Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Organ odwoławczy w ogóle nie skontrolował prawidłowości prowadzonego postępowania dowodowego, przyjmując sprzecznie z aktami sprawy, że takie postepowanie w zakresie przesłanek ww. art.1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych było prowadzone w toku zwyczajnego postępowania wymiarowego za 2012 r. . Analizując natomiast zakres postępowania dowodowego w zakresie "względów technicznych" to zdaniem Sądu w sprawie występuje podstawowa sprzeczność co do faktów. Skarżący wskazują na "brak instalacji" w budynku, a organy na ich istnienie, ale w stopniu zdewastowanym, co jednak nie wykluczałoby prowadzenia w budynku działalności gospodarczej. Dodatkowo, organ I instancji uznawał , że ustawa uznaje instalacje za element wyposażenia, a nie konstrukcji budynku. Przyjął więc, że braki w tym zakresie "nie mają wpływu na zakwalifikowanie obiektu do kategorii przedmiotów opodatkowania związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej" (str.2 decyzji). Protokół oględzin z dnia 22 czerwca 2012r. opisuje przy tym, że część instalacji jest zdewastowana, a część zdekompletowana. W ocenie Sądu ustalenia dowodowe przeprowadzone przez organ są niewystarczające i uniemożliwiają Sądowi kontrolę dokonanej przez organ wykładni ww. art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Dla porządku należałoby zaznaczyć, że co do zasady instalacje wewnętrzne budynku są jego częścią – zgodnie bowiem z art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 243, poz. 1623 ze zm.), do której odsyła m.in. art. 1a pkt 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, jeżeli w przepisach jest mowa o obiekcie budowlanym – budynku to należy przez to rozumieć budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi. Z dużą ostrożnością więc należałoby a priori uznawać braki instalacji w budynkach za okoliczność w ogóle nieistotną przy ocenie "względów technicznych" w rozumieniu ww. art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Niemniej jednak orzekający Sąd zaznacza, że z akt sprawy wynika, że zakupiony w 2004 r budynek był kiedyś wykorzystywany w działalności gospodarczej – musiał mieć więc instalacje wewnętrzne pozwalające na wykorzystywanie go w działalności gospodarczej. Bezspornym było, że w roku 2011 i w 2012 budynek nie był wykorzystywany w działalności gospodarczej. Nie miało to jednak znaczenia zdaniem Sądu. Powołany art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych nakazuje opodatkować grunty, budynki i budowle związane z działalnością gospodarczą, "chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności". Użycie tego typu konstrukcji powoduje, że każdy grunt, budynek lub budowla mająca jedynie związek z działalnością gospodarczą będzie wyłączona z opodatkowania jeżeli spełni razem (o czym świadczy użycie w przepisie spójnika "i") dwa warunki: "nie jest i nie może być wykorzystywany". W rozstrzyganej sprawie oczywistym było i bezspornym, że działalność gospodarcza w budynku nie była prowadzona – spornym było natomiast czy "mogła być prowadzona". W orzecznictwie wskazuje się, że faktyczne niewykorzystywanie nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej nie stanowi wystarczającej okoliczności do uznania, że nie jest ona związana z prowadzeniem działalności gospodarczej; koniecznym bowiem jest aby nieruchomość w ogóle nie mogła być wykorzystywana. "Względy techniczne" w sposób trwały muszą wyłączać możliwość wykorzystania nieruchomości do prowadzenia działalności gospodarczej (por. wyrok NSA z dnia 14 czerwca 2013 r., II FSK 1974/11 oraz powołane tam inne orzeczenia sądów administracyjnych). Możliwe jest więc uznanie, że nie zachodzą "względy techniczne" jeżeli nieruchomość mogłaby zostać wykorzystana w działalności gospodarczej, ale po przeprowadzeniu prac remontowych. Konieczność prac remontowych traktuje się bowiem nie jako trwałą przeszkodę, ale okresowe, zależne od woli właściciela nieruchomości, przerwy w jej wykorzystywaniu w działalności gospodarczej. Sąd podziela również te poglądy judykatury, które wskazują na powiązanie wyłączenia z opodatkowania z stwierdzeniem braku możliwości prowadzenia jakiejkolwiek działalności gospodarczej – a nie tylko takiej, jaką obecnie prowadzi lub zamierza prowadzić podatnik. Przepis podatkowy nie zawiera bowiem określenia wskazującego na przedmiot (rodzaj) działalności gospodarczej posiadacza (właściciela). Byłoby to zresztą nieracjonalne. Ustawa podatkowa powinna w sposób jasny określać przedmiot opodatkowania. Uzależnienie obowiązku podatkowego od elementów zależnych od woli podatnika, dawałoby podatnikom zbyt daleko idącą swobodę kosztem planowania budżetowego jednostek samorządu terytorialnego, w sytuacji gdy przedsiębiorcy mają swobodę w podejmowaniu nowych przedsięwzięć, a wpis do ewidencji działalności gospodarczej ma wyłącznie charakter deklaratoryjny. Przedsiębiorca nabywając nieruchomości powinien liczyć się z kosztami ich utrzymania i tak racjonalizować wykorzystanie posiadanego majątku, aby je zminimalizować. W związku z powyższym Sąd uznał za niezasadne powoływanie się przez skarżących na brak możliwości prowadzenia w budynku produkcji cukierków tj. działalności jaką faktycznie prowadzili skarżący. Niemniej jednak, przy tak restrykcyjnej dla przedsiębiorców linii orzeczniczej dotyczącej wykładni określeń "względów technicznych" i "związku nieruchomości z działalnością gospodarczą" w rozumieniu ww. art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, Sąd nie akceptuje działania organów ogólnie jedynie wskazujących na możliwość prowadzenia działalności bez wskazania chociażby w przybliżeniu na czym ta "inna", "potencjalna" działalność miałaby polegać. Taki sposób argumentacji uniemożliwia stronom obronę swoich interesów, a sądowi administracyjnemu rzeczywistą kontrolę ustaleń dowodowych Nie jest przy tym tak, jak zdają się zakładać organy, że wykorzystywane uprzednio budynki w działalności gospodarczej pomimo różnych uszkodzeń związanych z starzeniem się i niszczeniem substancji budowlanej ze względu na zaprzestanie w nich prowadzenia działalności – potencjalnie zawsze mogą być wykorzystywane w działalności gospodarczej. Sąd wobec lakoniczności wywodów organów co do rzeczywistej możliwości prowadzenia innego typu działalności przez skarżących na terenie spornej nieruchomości nie mógł samodzielnie ustalić jaka mogłaby być prowadzona działalność gospodarcza w zdewastowanych budynkach – skoro zabrania mu tego wyraźny przepis prawa. Zgodnie bowiem z art. 133 § ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2. W rozstrzyganej sprawie, zdaniem Sądu, organy bez badania szczegółowego zakresu uszkodzeń po pierwsze uznały, że uszkodzenia instalacji nie są w ogóle istotne (bo są wyposażeniem), a po drugie możliwe jest w budynku potencjalnie prowadzenie innej działalności gospodarczej niż produkcja cukierków. Tymczasem, w ocenie orzekającego Sądu, istnienia względów technicznych czyli niemożności faktycznej lub potencjalnej wykorzystywania gruntu, budynku lub budowli do działalności gospodarczej należy dowieść dowodem pozytywnym, wskazując chociażby na czym miałaby polegać działalność gospodarcza i dlaczego ewentualna niemożność jej prowadzenia ma charakter tymczasowy (por. wyrok NSA z dnia 7 grudnia 2012 r., II FSK 2407/12 gdzie sąd nie zaakceptował ogólnych sformułowań o potencjalnej możliwości prowadzenia działalności gospodarczej.) Zgodnie z treścią przepisu art. 122 Ordynacji podatkowej, w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy w postępowaniu podatkowym. Przepis ten wyraża zasadę prawdy obiektywnej, będącej bez wątpienia naczelną zasadą postępowania podatkowego. Zgodnie natomiast z art. 180 § 1 Ordynacji podatkowej, jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Ponadto, z nakazu zawartego w art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej wynika, że organ podatkowy zobowiązany jest zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Odpowiednio zaś do art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej, wydana decyzja powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne, a więc wskazywać fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, którym dał wiarę oraz przyczyn dla których innym dowodom odmówił wiarygodności. Przenosząc te ogólne uwagi na grunt rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że powołanie biegłego w sprawie oceny czy "względy techniczne" uniemożliwiają prowadzenie w budynku jakiejkolwiek działalności gospodarczej nie jest obligatoryjne w każdej sprawie. Jeżeli bowiem ustalone uszkodzenia konstrukcji budynku o charakterze typowym, a takim, wydaje się, był budynek administracyjno – gospodarczy (jak wynika z opisu znajdującego się w umowie sprzedaży z 2004 r.) wskazywane są jako elementy stanu faktycznego przy ocenie możliwości typowej działalności gospodarczej – nie jest niezbędna w tym zakresie wiedza specjalna w rozumieniu art.197 §1 Ordynacji podatkowej. Co innego, gdyby chodziło o budynek lub budowlę nietypową. Niemniej jednak, co Sąd już podkreślał powyżej, brak jest ustaleń w decyzji organu I instancji w zakresie jakie dokładnie były uszkodzenia w posiadanym budynku i jaka potencjalnie mogłaby być prowadzona w tym budynku lub na tym gruncie działalność gospodarcza po wykonaniu ewentualnie niezbędnego remontu. Nie były natomiast zasadne pozostałe zarzuty skargi. W ocenie Sądu należy zgodzić się z organem, że z przedłożonego przez skarżących aktu notarialnego z daty 29 grudnia 2011 r. Rep. A nr [...] stanowiącego umowę przeniesienia własności tej nieruchomości do majątku objętego wspólnością małżeńską skarżących wynikało, że skarżący są nadal współwłaścicielami tej nieruchomości z tym, że według treści tego aktu nie jako wspólnicy spółki cywilnej, a jako małżonkowie. Okoliczność, że w księgach wieczystych wpisane są osoby fizyczne jako właściciele nieruchomości, a nie te same osoby jako wspólnicy spółki cywilnej – nie ma rozstrzygającego znaczenia dla oceny czy posiadana nieruchomość ma związek z działalnością gospodarczą w rozumieniu ww. art. 1a ust.1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Sąd uznał za uzasadnione argumenty wskazujące na fakt, że w istocie zakup nieruchomości został sfinansowany z majątku przedsiębiorstwa spółki cywilnej. W aktach znajdowała się również dokumentacja (decyzja o warunkach zabudowy) świadcząca o chęci wykorzystania zakupionego terenu wraz z budynkami do uruchomienia produkcji cukierniczej. Dodatkowo organ wskazywał na sprzeczność wyjaśnień składanych w toku postępowania za rok 2011 (że budynek nie była amortyzowany) z brzmieniem aktu notarialnego z dnia 29 grudnia 2011r., z którego wynikało, że budynek był amortyzowany. W związku z powyższym Sąd nie zgodził się również z zarzutem naruszenia przepisów prawa materialnego art. 1a ust. 1 pkt 3 oraz art. 5 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez błędną jego wykładnię i przyjęcie, że nieruchomość, pomimo przeniesienia je własności w dniu 29 grudnia 2011 r. nadal podlega opodatkowaniu jako związana z działalnością gospodarczą. Słusznie, w ocenie Sądu, organ uznały, że fakt zawarcia umowy Rep. A nr [...] nie ma znaczenia dla przedmiotowej sprawy. Małżonkowie H. i M. Z. byli współwłaścicielami nieruchomości do 2011 r., a po zawarciu aktu notarialnego nic się nie zmieniło w przedmiocie prawa własności. Małżonkowie nadal prowadzą działalność gospodarczą jako wspólnicy spółki cywilnej, a wiec nadal mają status przedsiębiorców. Z powodu konieczności uchylenia decyzji organów podatkowych z przyczyn procesowych Sąd uznał jednocześnie za przedwczesne wypowiadanie się co do zasadności zarzutów skargi nawiązujących do ustaleń w zakresie charakteru zastosowanej stawki podatkowej. W ponownym postepowaniu organ ustali zakres zdewastowania i zniszczenia nieruchomości i oceni, na ile jej obniżenie wartości użytkowej w okresie mającym znaczenie dla wymiaru podatku, może zostać potraktowane jako "względy techniczne" uniemożliwiające potencjalne wykorzystanie w działalności gospodarczej. Jeżeli jednak organ uzna, że nieruchomość nadaje się do gospodarczego wykorzystania to w celu umożliwienia tronom lub sądowi administracyjnemu kontroli swojego stanowiska, wskaże jaki rodzaj działalności możliwy byłby do prowadzenia w nieruchomości po ewentualnym polepszeniu jej walorów użytkowych poprzez prace remontowe – ze wskazaniem na czym miałyby te prace remontowe polegać. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 lit. c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. O kosztach Sąd rozstrzygnął na podstawie art. 200 powołanej ustawy., zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. Na podstawie art. 205 Prawa o postępowaniu przed sadami administracyjnymi zasądzono zwrot kosztów obejmujący wpis od skargi, wynagrodzenie pełnomocnika

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło