I SAB/Wa 235/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Boniecka-Płaczkowska Sędziowie: Sędzia WSA Elżbieta Lenart Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Protokolant starszy sekretarz sądowy Katarzyna Krynicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 sierpnia 2013 r. sprawy ze skargi W.K. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie przyznania odszkodowania za nieruchomość 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku z dnia 4 stycznia 2011 r. o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] ozn. w księdze hipotecznej jako "[...]" w części dotyczącej działki ewidencyjnej nr [...] o powierzchni [...] m2 - w terminie dwóch miesięcy od daty zwrotu akt administracyjnych wraz z prawomocnym wyrokiem, 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta W. w prowadzeniu postępowania nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3. zasądza od Prezydenta W. na rzecz W. K. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W. K. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość położoną przy ul. [...] ozn. hip. jako "[...]" , w części stanowiącej obecnie działkę [...] z obrębu [...] o powierzchni [...] m2. W uzasadnieniu podniesiono, że wnioskiem z dnia 5 stycznia 2011 roku, W.P. - wystąpił o przyznanie mu odszkodowania za pozbawienie faktycznej możliwości władania działką niezabudowaną położoną w W. przy ul. [...] ozn. hip. jako "[...] " , w części stanowiącej obecnie działkę [...] z obrębu [...] o powierzchni [...] m2 , która na podstawie przepisów dekretu z dnia 26 października 1945 roku o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy , przeszła na własność Skarbu Państwa. W trakcie toczącego się postępowania, aktem notarialnym z dnia [...] lipca 2011 roku nr Rep. [...] , W. P. zbył na rzecz W. K. , całość praw do spadku po H. F. - obejmujące także prawa i roszczenia nabyte w spadku po J. F. - w tym, w szczególności wszelkie prawa i roszczenia do nieruchomości będącej przedmiotem niniejszego postępowania. Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2012 roku Nr [...] Wojewoda [...] , uznał zażalenie W. K. na niezałatwienie sprawy w terminie za uzasadnione i wyznaczył Prezydentowi W. dodatkowy termin na podjęcie decyzji administracyjnej w tej sprawie do dnia 30 września 2012 roku. Pismami z dnia 2 maja 2013 r. organ zwrócił się do Biura Geodezji i Katastru Urzędu W., Delegatury Biura Geodezji i Katastru Urzędu W. w [...] oraz do Zarządu Dróg Miejskich w W. o nadesłanie szeregu dokumentów (decyzji lokalizacyjnych, kserokopii map ewidencyjnych, informacji z ewidencji gruntów) . Pismem z dnia 2 maja 2013 roku, organ administracyjny działając w trybie art. 36 § 1 k.p.a. wyznaczył we własnym zakresie, dodatkowy termin załatwienia sprawy, podając, iż decyzja merytoryczna w sprawie zostanie wydana do dnia 31 sierpnia 2013 roku. W tym stanie rzeczy skarżąca wniosła o zobowiązanie Prezydenta W. do merytorycznego zakończenia w terminie 1 miesiąca od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy, stwierdzenie na podstawie art. 149 p.p.s.a. rażącego naruszenia prawa przy wykonywaniu władzy publicznej polegające na nieuzasadnionym, przedłużającym się pozostawaniu organu w bezczynności i przewlekłym prowadzeniu postępowania administracyjnego oraz zasądzenie kosztów postępowania zgodnie z przepisem art. 200 p.p.s.a. ewentualnie o uwzględnienie skargi w całości przez Prezydenta W. i na zasadzie art. 54 § 3 p.p.s.a. oraz na podstawie art. 104 i n. k.p.a. niezwłoczne zakończenie sprawy w formie ostatecznej decyzji administracyjnej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podnosząc, że w toku prowadzonego postępowania podjęto szereg czynności zmierzających do zgromadzenia pełnego materiału dowodowego niezbędnego do wydania prawidłowej decyzji merytorycznej przez Prezydenta W. oraz że pełnomocnik stron został poinformowany o aktualnym stanie sprawy i przewidywanym terminie zakończenia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. W ocenie Sądu wniesiona skarga jest uzasadniona. Przedmiotem skargi W. K. jest bezczynność Prezydenta W., polegająca na nierozpoznaniu wniosku z 5 stycznia 2011 r. o przyznanie odszkodowania za część nieruchomości położonej przy ul. [...] ozn. jako "[...] ". Bezczynność organu zachodzi zaś, gdy w prawnie określonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie - ale mimo ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem stosownego aktu. Dla stwierdzenia bezczynności organu nie ma przy tym znaczenia fakt z jakich powodów dany akt administracyjny nie został podjęty, a w szczególności, czy bezczynność ta została spowodowana zawinioną lub też niezawinioną opieszałością organu w jego podjęciu. Okoliczności jakie spowodowały zwłokę organu oraz jego działania w toku rozpoznawania sprawy (jak też zaniechania) oraz stopień przekroczenia terminów będą miały natomiast znaczenie przy ocenie Sądu, czy stwierdzona bezczynność miała charakter kwalifikowany, tj. czy była ona rażąca, w rozumieniu art. 149 § 1 zd. drugie ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270), czy też nie. Zgodnie z ustanowioną w art. 12 k.p.a zasadą szybkości postępowania organy administracji publicznej powinny działać w sprawie wnikliwie i szybko posługując się możliwie najprostszymi środkami prowadzącymi do jej załatwienia (§ 1). Sprawy, które nie wymagają zbierania dowodów, informacji lub wyjaśnień, powinny być załatwione bezzwłocznie (§ 2). W myśl art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie zaś sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). Artykuł 36 § 1 k.p.a. nakłada natomiast na organy administracji publicznej obowiązek zawiadomienia strony o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. (od dnia 11 kwietnia 2011 r. także o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w przepisie szczególnym), z podaniem przyczyny zwłoki oraz wskazania nowego terminu jej załatwienia. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpatrywanej sprawy, stwierdzić należy, że wystąpiły w niej niewątpliwie przesłanki uzasadniające stwierdzenie bezczynności Prezydenta W. Poza sporem pozostaje okoliczność, że złożony przez W. P. ( poprzednika prawnego W. K. ) wniosek o przyznanie odszkodowania, nie został przez organ rozpoznany. Wniosek ten wpłynął natomiast do organu 5 stycznia 2011 r., co wynika z umieszczonej na nim prezentaty. Od tego momentu zatem rozpoczął swój bieg, określony w art. 35 k.p.a., termin w jakim organ zobowiązany był do rozpoznania sprawy. Tymczasem, mimo upływu przeszło dwóch lat od wpływu wniosku do organu, Prezydent W. nie podjął merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie. Przy czym, co jest istotne, pomiędzy złożeniem wniosku a wniesieniem skargi, jedynymi czynnościami organu było zwrócenie się przez komórkę merytoryczną urzędu obsługującego organ, właściwą do załatwienia sprawy, do innej komórki organizacyjnej tego urzędu o nadesłanie o akt archiwalnych nieruchomości oraz poinformowanie strony o nowym terminie zakończenia postępowania (vide pisma z dnia 2 maja 2013 r. ) .Taki sposób postępowania organu godzi niewątpliwie w zasadę szybkości postępowania oraz prowadzić musi do podważenia zaufania uczestników tego postępowania do organów władzy publicznej. W tej sytuacji zarzut bezczynności organu uznać należy za w pełni uzasadniony. Stwierdzona zaś bezczynność- jakkolwiek naganna -, nie nosi cechy rażącego naruszenia prawa. Za rażące naruszenie przepisów art. 35 Kpa można uznać ich oczywiste niezastosowanie lub zastosowanie nieprawidłowe, jak również długotrwałość prowadzenia postępowania, czy brak jakiejkolwiek aktywności organu (vide: wyrok WSA w Poznaniu z 18.08.2011 r., sygn. akt II SAB/Po 60/10, wyrok WSA w Gdańsku z 11.08.2011 r., sygn. akt II SAB/Gd 30/11 – dostępne w CBOSA). Tymczasem przy ocenie stanu zwłoki organu w załatwieniu konkretnej sprawy nie można abstrahować od charakteru sprawy, w której organ jest w bezczynności. Postępowania odszkodowawcze prowadzone w trybie art. 215 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami są postępowaniami niewątpliwie skomplikowanymi ze względu na swój historyczny charakter, co z kolei wiąże się czasochłonnym poszukiwaniem archiwalnych dokumentów. Ponadto oceniając charakter naruszenia przez Prezydenta przepisów prawa uwzględnić należy fakt, że przedmiotowa nieruchomość [...] składa się aktualnie z szeregu działek i co do każdej z tych działek należy ustalić inne okoliczności . Wyznaczając dwumiesięczny termin załatwienia sprawy, Sąd miał na względzie zarówno określone w przepisach procedury administracyjnej terminy obligujące organ administracji publicznej do rozstrzygnięcia sprawy, jak też realną możliwość jej załatwienia przez organ w wyznaczonym wyrokiem terminie, biorąc pod uwagę ewentualną konieczność sporządzenia opinii przez biegłego . Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 149 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku. W przedmiocie kosztów postępowania sądowego, orzeczono na podstawie art. 200 powołanej ustawy.