II SA/Rz 608/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący WSA Joanna Zdrzałka Sędziowie WSA Magdalena Józefczyk WSA Paweł Zaborniak /spr./ Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek - Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 13 sierpnia 2013 r. sprawy J. S., F. N., S. K. i Z. N. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania -skargę oddala- Przedmiotem skargi J. S., Z. N., F. N. oraz S. K. "G. R. C." spółka cywilna, reprezentowanych przez J. S., jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (dalej SKO, Kolegium) z dnia [...] grudnia 2011 r., nr [...], w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy. Zaskarżone rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujące okoliczności faktyczne i prawne: Wójt Gminy decyzją z dnia [...] lipca 2010 r., nr[...], po rozpoznaniu wniosku G. R. C. J. S., Z. N., F. N., S. K. z siedzibą w D., odmówił określenia środowiskowych uwarunkowań zgody dla realizacji przedsięwzięcia pn. "Regulacja i przebudowa odcinka koryta rzeki S. i budowa stawu rybnego na terenie oznaczonym według ewidencji gruntów jako działki nr 610 i 615 w R., nr 1, 2, 3 i 6 w miejscowości C. oraz nr 240 położonej w K.". Decyzja ta została doręczona wnioskodawcy na adres wskazany we wniosku w dniu 2 sierpnia 2010 r., a także w dniu 17 sierpnia 2010 r. Oba zwrotne potwierdzenia odbioru podpisał J. S. Działający imieniem G. R. C. J. S., Z. N., F. N., S. K. z siedzibą w D. – J. S., złożył odwołanie od decyzji Wójta Gminy w dniu [...] sierpnia 2010 r. (data nadania w urzędzie pocztowym). SKO postanowieniem z dnia [...] września 2010 r., nr [...] stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Po rozpoznaniu skargi J. S., Z. N., F. N. i S. K. na w/w postanowienie – Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie (dalej WSA) prawomocnym wyrokiem z dnia 27 stycznia 2011 r., sygn. akt II SA/Rz 935/10 uchylił zaskarżone postanowienie. Sąd wskazał, że niezbędne jest uzyskanie wyjaśnień i stanowiska Wójta Gminy odnośnie okoliczności podniesionych w skardze, czyli w szczególności kwestionujących fakt doręczenia decyzji w dniu 2 sierpnia 2010 r. W ocenie Sądu zbadanie tych okoliczności w sposób nie budzący wątpliwości pozwoli prawidłowo ustalić, czy odwołanie zostało wniesione przez stronę w terminie. SKO po ponownym rozpatrzeniu odwołania G. R. C. J. S., Z. N., F. N., S. K. z siedzibą w D. – postanowieniem z dnia [...] grudnia 2011 r., nr[...], stwierdziło uchybienie terminu do jego wniesienia odwołania. W uzasadnieniu Kolegium wskazało, że pismem z dnia 1 grudnia 2011 r. zwróciło się do Wójta Gminy o wyjaśnienie i udokumentowanie okoliczności i daty doręczenia decyzji z dnia [...] lipca 2010 r. W odpowiedzi Wójt pismem z dnia 7 grudnia 2011 r. wyjaśnił, że w/w decyzja została wysłana listem poleconym w dniu 28 lipca 2010 r. Na dowód powyższego Wójt przesłał kserokopię strony książki nadawczej, gdzie pod nr [...] widnieje przesyłka adresowana do G. R. C. Natomiast numer nadawczy [...to przesyłka kierowana do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Kolegium powołało się na wyjaśnienia organu I instancji, że przesyłka zawierała też decyzję z dnia [...] lipca 2010 r. SKO przytoczyło wyjaśnienia Wójta, że ze względu na brak zwrotnego potwierdzenia odbioru zadecydowano o ponownym wysłaniu decyzji do wnioskodawcy, która wraz z pismem przypominającym o zapłacie kwoty 205 zł tytułem opłaty skarbowej, została nadana w urzędzie pocztowym w dniu 9 sierpnia 2011 r. Kolegium dało wiarę wyjaśnieniom zawartym z piśmie z dnia 1 grudnia 2011 r. oraz oświadczeniu pracownika, z którego wynika, że pismo adresowane do G. R. datowane na 28 lipca 2010 r. - przypominające o uiszczeniu opłaty za wydanie decyzji, nie mogło być nadane w urzędzie pocztowym w dniu datowania gdyż pracownik Gminy konsultował jego treść z radcą prawnym. Pismo to zostało wysłane w dniu 2 sierpnia 2011 r. wraz decyzją. Skargę na powyższe postanowienie SKO złożył do WSA w Rzeszowie J. S. - działający imieniem J. S., Z. N., F. N., S. K. G. R. C. z siedzibą w D. Wniósł o zmianę zaskarżonego postanowienia i nakazanie rozpoznania odwołania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania SKO oraz zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu podniósł, że od wydania wyroku przez WSA w Rzeszowie w dniu 27 stycznia 2011 r., aż do grudnia 2011 r. Kolegium nie podjęło żądanych czynności w sprawie. Dopiero w dniu 13 grudnia 2011 r. wnioskodawca otrzymał kopię pisma z datą 1 grudnia 2011 r., kierowanego przez SKO do Wójta. Następnie w dniu 20 grudnia 2011 r. otrzymał do wiadomości pismo Wójta z daty 7 grudnia 2011 r. skierowane do SKO. J. S. zarzucił SKO, że w dniu 19 grudnia 2011 r. wydało postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania, bez przeprowadzenia jakiegokolwiek postępowania dowodowego, wyjaśniającego i bez udziału w postępowaniu wnioskodawcy. Nadto zarzucił SKO, że w sposób dowolny interpretuje materiał dowodowy, w całości ignoruje, pomija wskazania prawne i faktyczne Sądu zawarte w wyroku z dnia 27 stycznia 2011 r. W końcowej części uzasadnienia podniesiono, że strony pozbawione zostały możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym i wniesienia wniosków czy uwag w tej sprawie. Stwierdzono, że decyzję Wójta Gminy z dnia [...] lipca 2010 r. doręczono stronie w dniu 17 sierpnia 2010 r., zatem odwołanie wniesione w dniu 20 sierpnia 2010 r., zostało wniesione w terminie. W odpowiedzi na skargę SKO wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumenty przedstawione w uzasadnieniu kwestionowanego postanowienia. Postanowieniem z dnia 16 kwietnia 2012 r. sygn. akt II SA/Rz 191/12, WSA w Rzeszowie zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie, do czasu prawomocnego zakończenia sprawy ze skargi J. S., Z. N., F. N. oraz S. K. na postanowienie SKO z dnia [...] lutego 2012 r. – prostujące postanowienie z dnia [...] grudnia 2011 r. Postanowieniem z dnia 1 lipca 2013 r. WSA w Rzeszowie podjął zawieszone postępowanie sądowoadministracyjne. W dniu 23 maja 2012 r. WSA wyrokiem o sygn. akt II SA/Rz 373/12, uchylił postanowienie SKO z dnia [...] lutego 2012 r. nr[...], wydane w przedmiocie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej. O uchyleniu postanowienia zadecydował fakt, iż w wydaniu tego postanowienia uczestniczył J. K. Osoba ta była także członkiem składu orzekającego podejmującego poprzedzające to rozstrzygnięcie postanowienie SKO z dnia [...] stycznia 2012 r. W następstwie wyroku WSA, SKO w dniu [...] sierpnia 2012 r. wydało postanowienie w przedmiocie sprostowania swego postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Natomiast w dniu 16 kwietnia 2013 r. WSA wyrokiem o sygn. akt II SA/Rz 1045/12, oddalił skargę S. K. J. S., Z. N., F. N. na to postanowienie SKO. Wyrok ten stał się prawomocny w dniu 17 maja 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, zważył co następuje Skarga okazała się niezasadna, co obliguje Sąd do jej oddalenia. Istota sądowej kontroli administracji publicznej sprowadza się do ustalenia czy w określonym przypadku, jej organy dopuściły się kwalifikowanych naruszeń prawa. Sąd administracyjny sprawuje swą kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej – art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Zakres tej kontroli wyznacza przepis art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; zwana dalej p.p.s.a.). Należy dodać, że Sąd rozstrzyga w granicach sprawy nie będąc przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Samorządowe Kolegium Odwoławcze wydało zaskarżone postanowienie w oparciu o art. 134 K.p.a. Organ zastosował ten przepis stwierdzając uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. Tak skonstruowane rozstrzygnięcie zostało także oparte o przepisy dotyczące doręczeń pism oraz terminów na wniesienia odwołania. Zakreślony obszar regulacji procesowych stanowił dla Sądu wzorzec kontroli przedmiotu skargi. W myśl art. 129 § 2 K.p.a. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni licząc od dnia doręczenia decyzji. Wniesienie odwołania z uchybieniem tego terminu oznacza zakaz merytorycznego orzekania przez organ odwoławczy. Jego rola sprowadza się wówczas do wydania postanowienia potwierdzającego naruszenie przepisu art. 129 § 2 K.p.a. O tym obowiązku organu odwoławczego stanowi treść art. 134 K.p.a. Termin do wniesienia odwołania liczy się od dnia doręczenia decyzji, przez co należy rozumieć sytuację, w której zaskarżony akt został skutecznie, czyli zgodnie z przepisami procesowymi, zakomunikowany stronie postępowania administracyjnego. Zdaniem WSA, organ odwoławczy wykonał zalecenia Sądu wyrażone w wyroku z dnia 27 stycznia 2011 r. o sygn. akt II SA/Rz 935/10. Nakazano w nim wyłącznie uzyskać wyjaśnienia i stanowisko Wójta Gminy odnośnie okoliczności podniesionych w skardze, czyli w szczególności okoliczności kwestionujących fakt doręczenia skarżącemu decyzji w dniu 2 sierpnia 2010 r. Zdaniem WSA, zbadanie tych okoliczności w sposób nie budzący wątpliwości pozwoli prawidłowo ustalić, czy odwołanie zostało przez stronę wniesione w terminie. Wbrew twierdzeniom skargi Organ odwoławczy wykonał powyższe wskazówki albowiem pismem z dnia 1 stycznia 2011 r. zwrócił się do Wójta Gminy o wyjaśnienie i udokumentowanie okoliczności doręczenia wraz ze wskazaniem daty doręczenia decyzji z dnia [...] lipca 2010 r. wnioskodawcy czyli G. R. C.J. S. Z N., F. N. S. K. z siedzibą w D. O tym piśmie strona postępowania została skutecznie powiadomiona, dzięki czemu mogła wnieść do niego zastrzeżenia. Wójt Gminy wyjaśnił w piśmie z dnia 1 stycznia 2011 r., że jego decyzja o odmowie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia z dnia [...] lipca 2010 r. została wysłana do strony w dniu 28 lipca 2010 r., a potwierdza ten fakt kopia książki nadawczej. Decyzja została wysłana ponownie do strony w dniu 9 sierpnia 2010 r. tylko z uwagi na błędne przyjęcie, że dotychczas decyzja nie została wysłana. Wraz z tą decyzją wysłano do strony wezwanie do zapłaty 205 zł za wydanie decyzji. Wezwanie zostało wyrażone w piśmie Wójta z dnia 28 lipca 2010 r. Natomiast w piśmie z dnia 7 grudnia 2012 r. Wójt Gminy dodał do tych wyjaśnień, że decyzję odmowną wysłano w dniu 28 lipca 2010 r. także do Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Wysłanie decyzji odmownej w dniu 28 lipca 2010 r. zarówno do strony jak i do w/w Organu dowodzi treść kopii książki nadawczej potwierdzająca wysyłkę przesyłek z dnia 28 lipca 2010 r., gdzie w pozycji adresat wskazano w kolumnie P. R. C. a następna kolumna dotyczy Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska. Wyjaśnienia Wójta pokrywają się z oświadczeniem pracownika Urzędu K. Ś. z dnia 15 grudnia 2011 r. oraz oświadczeniem radcy prawnego A. B. z dnia 16 grudnia 2011 r. Dokonane ustalenia przez organy są według Sądu zgodne z prawdą rzeczywistą. Po pierwsze, za wiarygodne należy uznać to, że treść wezwania z dnia 28 lipca 2010 r. podlegała uzgodnieniu z radcą prawnym. Fakt konsultacji treści pisma potwierdził pracownik, który sporządził jego projekt oraz dokonujący konsultacji radca prawny. Z tego powodu, wezwanie nie mogło zostać nadane do adresata w dniu jego sporządzenia czyli w dniu 28 lipca 2010 r. Wynika z tego, że wezwanie do uiszczenia opłaty musiało zostać nadane w terminie późniejszym. Fakt późniejszego nadania potwierdza zapis w książce nadawczej dokonany dnia 9 sierpnia 2010 r. Ponadto w dniu 28 lipca 2010 r. decyzja administracyjna została także nadana pod adres Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska zaś w dniu 29 lipca 2010 r. do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego. Nie można pominąć, iż w tym samym dniu co dzień wysyłania decyzji do stron tj. 28 lipca 2010 r. podano do publicznej wiadomości informację o wydaniu odmownej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przez stronę przedsięwzięcia. Chronologia czynności ekspediowania przez pracowników Urzędu decyzji administracyjnej potwierdza, że decyzja o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań przedsięwzięcia już za pierwszym razem została wysłana do Spółki w dniu 28 lipca 2010 r. Tym samym to ta decyzja została odebrana przez J. S. w dniu 2 sierpnia 2010 r. Natomiast wezwanie do uiszczenia opłaty skarbowej zostało nadane w terminie późniejszym, bo dopiero w dniu 9 sierpnia 2010 r. Wezwanie wraz ponownie wysłaną decyzją zostało odebrane przez adresata 17 sierpnia 2010 r., co potwierdza zwrotne potwierdzenie odbioru w dniu 17 sierpnia 2010 r. Reasumując, znajdujące się w aktach dowody w postaci zwrotnych potwierdzeń odbioru oraz oświadczenia pracowników urzędów gminy K. dowodzą faktom, iż strona skarżąca nadała swe odwołanie z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Decyzja odmowna została doręczona stronie za pierwszym razem w dniu 2 sierpnia 2010 r. zaś odwołanie zostało nadane w polskim urzędzie pocztowym dopiero w dniu 20 sierpnia 2010 r. czyli z przekroczeniem 14 dniowego terminu do jego wniesienia. Prawo do wniesienia odwołania w postępowaniu administracyjnym przez jednego ze wspólników spółki cywilnej wynika z przepisów zawartych w art. 865 K.c.. Sąd podziela stanowisko wyrażone w wyroku WSA w Warszawie z dnia 25 lutego 2005 r. o sygn. akt I SA/Wa 1935/04, iż sam fakt ponownego przesłania przez organ administracji decyzji, która już została uprzednio prawidłowo doręczona stronie nie może mieć wpływu na bieg ustawowego terminu do wniesienia odwołania, a w szczególności nie otwiera na nowo biegu tego terminu dla strony. Omyłki pisarskie, na której zwróciła uwagę strona skarżąca zostały przez organ sprostowane prawomocnym postanowieniem. Należy dodać, iż Sąd rozpoznając skargę nie doszukał się innych niż podniesione w jej treści naruszeń przepisów prawa. Z tych przyczyn orzeczono o oddaleniu skargi w oparciu o art. 151 p.p.s.a.