IV SA/Wa 1064/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Sędziowie sędzia WSA Anna Falkiewicz-Kluj (spr.), sędzia WSA Wanda Zielińska-Baran, Protokolant ref. staż. Paweł Smulski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 września 2013 r. sprawy ze skargi N. H. na postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę Zaskarżonym postanowieniem z [...] lutego 2012 r. nr [...] Szef Urzędu ds. Cudzoziemców na podstawie art.- 58 § 1 i 2 i art. 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (D.U. z 2000 r. Nr. 98, poz. 1071 ze zm.), dalej k.p.a. odmówił N. H., dalej Skarżący, przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Wojewody [...] z [...] października 2012 r. orzekającej o odmowie udzielenia Skarżącemu zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W uzasadnieniu organ wskazał, powołując się na art. 129 § 2, 58 § 1, 2,3 k.p.a. oraz art. 11a ust. 1 ustawy z 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (t.j. Dz.U. z 2006 r., Nr. 234, poz. 1694 ze zm.), że decyzja Wojewody [...] została wysłana, wraz ze stosownym pouczeniem, za pośrednictwem poczty na adres podany przez pełnomocnika skarżącego R. K. i odebrana 30 października 2012 r. 14 dniowy termin do wniesienia odwołania upłynął 13 listopada 2012 r. Odwołanie zostało złożone do Szefa Urzędu ds. Cudzoziemców za pośrednictwem Wojewody [...] 14 listopada tj. z uchybieniem ustawowego terminu. Organ uznał, że wyjaśnienia pełnomocnika skarżącego co do powodów uchybienia terminu nie uprawdopodobniają braku winy strony w uchybieniu terminu do złożenia odwołania. O braku winy można mówić tylko wtedy gdy dopełnienie obowiązków stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Przeszkody te muszą mieć charakter obiektywny, niezależny od strony i muszą trwać przez cały bieg terminu dla dokonania czynności procesowej. Poza tym strona ma obowiązek dochowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. W niniejszej sprawie organ prawidłowo doręczył odpis decyzji pełnomocnikowi ustanowionemu przez stronę. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Wskazał, że niedochowanie terminu wynikało z konieczności jego wyjazdu do [...]. W [...] został aresztowany, miał ograniczony dostęp do telefonu i Internetu. W trakcie pobytu w [...] dopiero po zalegalizowaniu jego pobytu udało się Skarżącemu przylecieć do Polski 31 marca 2013 r. Wtedy okazało się, że ustanowiony przed wyjazdem pełnomocnik zaniedbał czynności procesowych. W uzupełnieniu skargi nowy pełnomocnik Skarżącego, podtrzymując argumenty zaprezentowane osobiście przez stronę zarzucił naruszenie: 1. art. 7, 12 § 1 k.p.a. w zw. z art. 77 § 1 k.p.a. poprzez brak wnikliwego, wyjaśnienia stanu faktycznego, nierozpoznanie go w sposób wyczerpujący, nie podjęcie czynności z urzędu w celu wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy, nie uwzględnienie okoliczności wskazanych przez skarżącego we wniosku o przywrócenie terminu do złożenia odwołania oraz naruszenie słusznego interesu strony; 2. art. 8 i 9 zd. 2 k.p.a. poprzez naruszenie zaufania skarżącego do władzy publicznej poprzez złamanie bezwzględnego zakaz wykorzystywania przez organ nieznajomości prawa przez skarżącego działającego bez profesjonalnego pełnomocnika. Wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającej go decyzji Wojewody [...] z [...] października 2012 r., ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania organowi II instancji. W uzasadnieniu pełnomocnik skarżącego podał, że skarżący wyjechał z Polski do [...] 24 września 2012 r. jako przedstawiciel firmy G. Spółki z.o.o. Po kilku dniach okazało się, że firma ma problemy finansowe. Prezes spółki uciekł a Skarżącego aresztowano. Dopiero przy pomoc konsula Rzeczypospolitej Polskiej, który pomógł zalegalizować jego pobyt w [...], skarżący mógł wrócić do Polski gdzie okazało się, że jego pełnomocnik zaniedbał sprawy Skarżącego. Pełnomocnik celowo nie złożył odwołania w terminie, gdyż działał w porozumieniu ze spółką G. Pełnomocnik skarżącego wniósł o przesłuchanie w charakterze świadka Konsuła J. Z. na te właśnie okoliczności. W dalszej części uzasadnienia pełnomocnik skarżącego podnosił zarzuty merytoryczne dotyczące treści decyzji o odmowie udzielenia mu zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii, składając jednocześnie wnioski dowodowe na okoliczność braku podstaw do wydania odmownej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej. Ocenie podlega konkretna sprawa, rozpoznawana wcześniej przez organ administracji publicznej, pod kątem prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa i trafności rozstrzygnięcia. Kompetencje sądu administracyjnego nakładają na niego obowiązek oceny przebiegu postępowania administracyjnego i to zarówno czynności podejmowanych w toku tego postępowania jak i treści i podstaw wydanej decyzji administracyjnej. Działanie sądu ma bowiem na celu ewentualne wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji czy postanowienia, które w jakikolwiek sposób naruszałyby obowiązujące prawo. (por. wyrok NSA Warszawa z 20 stycznia 2010 r. I GSK 982/08 LEX nr 594803). W pierwszej kolejności wskazać należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny nie przeprowadza postępowania dowodowego w szczególności nie przeprowadza dowodu z zeznań świadków czy stron. Ocenia zebrany przez organy materiał dowodowy i przebieg postępowania administracyjnego pod kątem jego zgodności z przepisami prawa. Dlatego nie mógł być uwzględniony wniosek o przeprowadzenie dowodu z zeznań konsula – a contrario art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. poz. 270 ze zm.). Po drugie przedmiotem rozstrzygnięcia nie była zgodność z prawem decyzji odmawiającej Skarżącemu udzielenia zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ale wyłącznie kwestia przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Dlatego wszystkie zarzuty pełnomocnika zmierzające do podważenia zasadności wydania decyzji odmownej zamieszone na stronie 5 i 6 uzupełnienia skargi (pismo z 27 maja 2013 r.) nie podlegają ocenie Sądu jako nie mające znaczenia przy rozstrzyganiu o zgodności z prawem postanowienia o odmowie przywrócenia terminu. Przedmiotem oceny organu a w konsekwencji sądu było przede wszystkim ustalenie, czy przyczyny wskazane przez Skarżącego uzasadniają przekonanie, że skarżący uprawdopodobnił, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania nastąpiło bez jego winy – art. 58 § 1 k.p.a. W ocenie Sądu organ prawidłowo ustalił, że Skarżący nie uprawdopodobnił, że bez swej winy nie wniósł odwołania. Decyzja Wojewody [...] została wysłana na adres pełnomocnika wskazanego przez skarżącego R. K. i odebrana 30 października 2012 r. Termin do wniesienia odwołania upłynął 13 listopada 2012 r. Odwołanie, wniesione przez pełnomocnika zostało nadane na poczcie 14 października 2012 r. a więc z 1 dniowym uchybieniem do jego wniesienia. Tym okolicznościom strona nie zaprzecza. W ocenie Sądu organ prawidłowo przyjął, że powody na jakie powołuje się skarżący tj. fakt pozostawania skarżącego poza granicami kraju, nawet przy uwzględnieniu, że skarżący był aresztowany nie stanowią podstawy do uznania, że skarżący bez swej winy nie złożył odwołania. Z ugruntowanego orzecznictwa sądowoadministracyjnego wynika, że jeśli osoba do rąk której doręczono zastępczo przesyłkę ( w tym pełnomocnik) nie poinformowała adresata o treści tej przesyłki to zaniechanie to odnosi skutek w stosunku do adresata i nie stanowi okoliczności uprawdopodabniającej, że uchybienie terminu nastąpiło bez winy strony (wyrok WSA w Opolu z 13 listopada 2912 r. II SA/Op 331/12 – Lex 1235201). Poza tym ustanowienie pełnomocnika niesie daleko idące konsekwencje dla strony. Przede wszystkim w ramach udzielonego pełnomocnictwa, o ile nic innego z jego treści nie wynika, pełnomocnik otrzymuje upoważnienie do działaniu w imieniu mocodawcy, w tym nie tylko do odbierania korespondencji ale i do wnoszenia środków odwoławczych. Udzielone przez skarżącego pełnomocnictwo nie jest ograniczone a zatem pełnomocnik był umocowany do wniesienia odwołania w ustawowym terminie. Strona która wnosi o przywrócenie terminu, zgodnie z dyspozycją art. 58 § 1 k.p.a. ma obowiązek uprawdopodobnienia, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Co do zasady z brakiem winy mamy do czynienia wtedy gdy strona wykaże, że dołożyła wszelkiej należytej staranności w dochowaniu terminu a przyczyna która była powodem nie zachowania terminu była obiektywnie nie do przezwyciężenia. To na osobie która wnosi o przywrócenie terminu ciąży obowiązek uprawdopodobnienia tych okoliczności. R. K. wniosek o przywrócenie terminu uzasadniał brakiem kontaktu ze skarżącym i nie możnością uzgodnienia strategii dalszego działania. W ocenie Sądu sam skarżący uprawdopodobnił że był w [...] od 24 września 2012 r. do 31 marca 2013 r. gdyż okoliczności te wynikają z przedłożonych dokumentów – paszportu z wizą, to okoliczność ta pozostaje bez istotnego wpływu na treść rozstrzygnięcia. Skoro jego pełnomocnik mógł złożyć odwołanie 14 października 2012 r. to mógł to z takim samym skutkiem zrobić w ustawowym terminie. Obecność ani kontakt ze stroną, w świetle treści udzielonego pełnomocnictwa nie były mu niezbędne. Pobyt skarżącego w [...] a nawet aresztowanie nie pozbawiały pełnomocnika możliwości działania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w pełni podziela ustalenia organu oraz wniosku jakie z tych ustaleń wywiódł organ. Zasadnie doszło do odmowy uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania gdyż skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności o jakich mowa w art. 58 § 1 k.p.a. Zarzuty procesowego sformułowane w uzupełnieniu skargi nie znajdują potwierdzenia w zebranym przez organ materiale dowodowym. Nawet przeprowadzenie przez organ czynności wyjaśniających co do braku kontaktu pomiędzy skarżącym a pełnomocnikiem i pobytem skarżącego w [...] nie mają w wyżej powołanych okolicznościach istotnego znaczenia sprawie. Pełnomocnik, nawet nie profesjonalny ma obowiązek działania na korzyść osoby którą reprezentuje a brak tego działania odnosi skutek samego skarżącego. Zwrócić należy uwagę, że ustanowienie pełnomocnika jest wyłącznie decyzją strony, która "przerzuca" niejako na niego niektóre prawa i obowiązki samego skarżącego. Tym samym strona musi zdawać sobie sprawę z tego, że zaniechania pełnomocnika będą odnosić skutek w stosunku do strony – tak jak to ma miejsce w tym wypadku. W takim aspekcie obecne twierdzenia strony, że to właśnie zaniechania jego pełnomocnika były wynikiem nie złożenia odwołania w terminie – nie mogą być uznane jako dające podstawę do przywrócenia terminu. Sąd nie stwierdził aby organ prowadząc postępowanie i rozpoznając wniosek o przywrócenie terminu działał z naruszeniem art. 7, 77, 8 i 9 K.p.a. Zarzut nie należytego zebrania i oceny materiału dowodowego , jak się wydaje w szczególności odnosi się do decyzji merytorycznej odmawiającej zezwolenia a nie do postanowienia o odmowie przywrócenia terminu. Organ rozpoznał wniosek, ocenił przesłanki wskazywane przez pełnomocnika skarżącego uznając że nie zasługują one na uwzględnienie i uzasadnił swe stanowisko. Ponadto przed rozpoznaniem wniosku o przywrócenie terminu organ udzielił pełnomocnikowi stosownych pouczeń co do środka odwoławczego a więc dopełnił niezbędnych czynności umożlwiających temu pełnomocnikowi złożenie odwołania w terminie. Mając powyższe na względzie Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (D.U. z 2012 r. poz. 270) orzekł jak w sentencji wyroku.