II SA/Bd 527/13

Dnia 18 września 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jerzy Bortkiewicz Sędziowie: sędzia WSA Anna Klotz (spr.) sędzia WSA Jarosław Wichrowski Protokolant: Krzysztof Cisewski po rozpoznaniu w II Wydziale na rozprawie w dniu 18 września 2013 roku sprawy ze skargi J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...]r., nr [...] w przedmiocie umorzenia wznowionego postępowania w sprawie o zatwierdzenie podziału nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy [...] z dnia [...]r., nr [...], 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu, 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] na rzecz skarżącego kwotę 200 zł (dwieście) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Bd 527/13 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy O. z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] umarzającą postępowanie wznowieniowe dotyczące decyzji ostatecznej Wójta Gminy O. z dnia [...] lipca 2002 r. zatwierdzającej podział działki nr [...] położonej w N. W uzasadnieniu organ wskazał, że zgodnie z art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Istotne jest zatem ustalenie, kiedy wnioskodawca dowiedział się, że podział wykonany został nie po osiach ścianach konstrukcyjnych oraz czy wniosek o wznowienie postępowania złożył w terminie jednego miesiąca od dnia, gdy dowiedział się o tej okoliczności. Z treści pisma z [...] lipca 2007 r. wynika, że w dacie jego złożenia J. B. wiedział, że podział nieruchomości został zatwierdzony, a zatem złożenie wniosku o wznowienie postępowania w dniu [...] września 2008 r. nastąpiło z uchybieniem terminu jednego miesiąca. Składając skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy J. B., zarzucił decyzji: 1)niezgodność ustaleń faktycznych z materiałem dowodowym, a w szczególności przyjęcie, że pismo z dnia [...] lipca 2007 r. nie jest podaniem o wniesienie postępowania, 2)wydanie decyzji z naruszeniem art. 148 k.p.a., poprzez przyjęcie, że nie zachował miesięcznego terminu, 3)naruszenie art. 64 § 2 i art. 65 k.p.a. poprzez przyjęcie, że skierowane podanie do Starostwa Powiatowego w B. nie zobowiązuje organu do podjęcia czynności celem wyjaśnienia podstawy podania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 29 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Bd 464/11 oddalił skargę J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia wznowionego postępowania w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości. Sąd oddalając skargę stwierdził, że z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...] lipca 2002 r. Wójt Gminy O. zatwierdził projekt podziału nieruchomości - działki nr [...] o pow. [...] ha położonej w N. Na mocy tej decyzji zostały wydzielone działki nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha, nr [...] o pow. [...] ha oraz działka nr [...] o pow. [...] ha - droga wewnętrzna. Podział został zatwierdzony pod warunkiem, że przy zbywaniu wydzielonych działek [...],[...],[...],[...],[...] ustanowiona zostanie służebność przejazdu przez drogę wewnętrzną - działkę nr [...] lub sprzedaż wydzielonych działek gruntu będzie następować wraz ze sprzedażą udziału w prawie do działki gruntu stanowiącego drogę wewnętrzną. Decyzja została poprzedzona wydaniem postanowieniem Wójta Gminy O. z dnia [...] czerwca 2002 r. Projekt podziału działki sporządzili geodeta Okręgowego Przedsiębiorstwa Geodezyjno Kartograficznego w B. Sp. z o.o. Zakładu I. w B. Decyzja stała się ostateczna [...] lipca 2002 r. Sąd I instancji wskazał, że z akt sprawy wynika, że w następnych latach miało miejsce zbywanie działek wydzielonych na mocy ww. decyzji. Jednym z nabywców stał się skarżący J. B., który został właścicielem działki nr [...] o pow. [...] ha zabudowanej częścią hali przemysłowej o pow. [...] m² (akt notarialny z dnia [...] czerwca 2005 r.). Z akt wynika również, że [...] września 2008 r. skarżący - właściciel Przedsiębiorstwa Wielobranżowego S. z siedzibą w N. złożył wniosek o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie decyzji z dnia [...] lipca 2002 r. zatwierdzającej podział nieruchomości - działki nr [...]. Wniosek o wznowienie postępowania oparł na art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. wskazując, iż organowi w dniu wydania decyzji nie była znana okoliczność, że podział nie został dokonany zgodnie z prawem. Z akt nie wynika, aby taki wniosek skarżący składał wcześniej. Zdaniem WSA w Bydgoszczy, trudno bowiem za takowy wniosek uznać pisma skarżącego z dnia [...] października 2006 r. i [...] lipca 2007 r. W pierwszym z tych pism skarżący zwraca się o odpis decyzji z [...] lipca 2002 r., natomiast drugim z ww. pism wnosi o "podjęcie decyzji skutkującej geodezyjną prawidłowość podziału". Dopiero po otrzymaniu odpowiedzi złożył wniosek o wznowienie postępowania. Zauważono także, że w aktach sprawy znajduje się odpis aktu notarialnego z dnia [...] czerwca 2005 r. dotyczący zawarcia umowy kupna - sprzedaży przedmiotowej nieruchomości gdzie w pkt 3 zapisano, że "zgodnie z ostateczną decyzją warunkową Wójta Gminy O. z dnia [...] lipca 2002 r. (nr [...]) zatwierdzono projekt podziału nieruchomości (...)". Akt ten zawarty został pomiędzy skarżącym J. B. a syndykiem masy upadłościowej spółki S. sp. z o.o. w upadłości. Nadto z tej umowy wynika, że firma S., której właścicielem jest skarżący wynajmowała pomieszczenia w nieruchomości, której część była przedmiotem umowy kupna od Firmy S. od dnia [...] grudnia 1998 r. Z powyższego wynika, że skarżący znał topografię nieruchomości przystępując do aktu notarialnego i była mu znana treść decyzji podziałowej. W tej sytuacji, w ocenie Sądu I instancji, zasadnie przyjęto, iż skarżący złożył podanie o wznowienie podania po upływie terminu wskazanego treścią art. 148 § 1 k.p.a. i dlatego zasadnie umorzono postępowanie, mimo iż wcześniej wydano postanowienie o wznowieniu postępowania. Skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy wniósł J. B., domagając się uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Orzeczeniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnik postępowania wniósł o odrzucenie skargi kasacyjnej w całości, jako nie spełniającej wymogów z art. 174 § 2 p.p.s.a. ewentualnie o oddalenie skargi kasacyjnej w całości, jako nie posiadającej uzasadnionych podstaw. NSA wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2013 r., sygn. akt I OSK 2095/11 uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Bydgoszczy. W motywach rozstrzygnięcia Sąd odwoławczy wskazał, że skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wydając zaskarżony wyrok naruszył wymienione w niej przepisy postępowania. Zasadny jest zarzut naruszenia art. 148 §1 k.p.a. Zdaniem NSA, pismo z dnia [...] lipca 2007 r. organ powinien był potraktować jako podanie o wznowienie postępowania, bowiem intencją skarżącego było wyeliminowanie z obrotu prawnego wadliwej decyzji podziałowej. Wadliwość decyzji podziałowej z dnia [...] lipca 2002 r. nie budzi wątpliwości gdyż jest ona niezgodna z postanowieniem Wójta Gminy O. z dnia [...] czerwca 2002 r., w którym zostały podane warunki, na jakich ma być dokonany podział - po osiach ścian konstrukcyjnych budynku znajdującego się na podlegającej podziałowi działce. Sąd I instancji nie ustosunkował się ponadto do zarzutów kierowanej do sądu skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Naczelny Sad Administracyjny wyrokiem z dnia 19 kwietnia 2013, sygn. akt I OSK 2095/11 uznał, że skarga kasacyjna od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 29 czerwca 2011 r., sygn. akt II SA/Bd 464/11, którym to wyrokiem Sąd I instancji oddalił skargę J. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] marca 2011 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia wznowionego postępowania w sprawie zatwierdzenia podziału nieruchomości, zawiera usprawiedliwione podstawy. Powyższe orzeczenie Sądu II instancji ma kluczowe znaczenie w przedmiotowej sprawie z tego względu, że zgodnie z art. 153 p.p.s.a ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Z powyższych względów skład Sądu rozpoznający przedmiotową sprawę ponownie po ww. wyroku NSA jest związany oceną prawną dokonaną przez Sąd II instancji, jak i wskazaniami co do dalszego postępowania wynikającymi z uzasadnienia wyroku. Z tego względu znajdujące się w aktach sprawy pismo skarżącego z dnia [...] lipca 2007 r. należy potraktować jako podanie o wznowienie postępowania, co było intencją skarżącego. Podanie powyższe miało na celu wyeliminowanie z obrotu prawnego wadliwej decyzji podziałowej. Organ miał możliwość wyjaśnienia wątpliwości w zakresie czego domaga się skarżący w piśmie z dnia [...] lipca 2007 r. na podstawie art. 9 k.p.a. Przepis ten stanowi, że organy administracji publicznej są obowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. W obecnej sytuacji nie ma potrzeby wyjaśnienia charakteru pisma z dnia [...] lipca 2007 r. ze skarżącym. O tym, że podanie z dnia [...] lipca 2007 r. jest wnioskiem o wznowienia świadczy stanowisko skarżącego zawarte w skardze kasacyjnej, które zostało zaaprobowane przez NSA w ww. wyroku. W tym stanie rzeczy sporny wniosek jest podaniem o wznowienie postępowania. O treści pisma wnoszonego przez obywatela do organów administracji i skutkach jakie ma wywołać nie decyduje jego tytuł lecz intencja wnoszącego. W związku z tym, że w zaskarżonej decyzji umorzenie postępowania z uwagi na uchybienie terminowi do złożenia wniosku o wznowienie postępowania zostało powiązane przez organy z podaniem z dnia [...] września 2008 r., a nie tak jak żądał skarżący z wnioskiem z dnia [...] lipca 2007 r. należało uchylić zaskarżoną decyzję, jak i decyzję organu I instancji. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ I instancji oceni, czy podanie z dnia [...] lipca 2007 r. zostało złożone w ustawowym terminie. Ustalenie tego faktu ma znaczenie dla dalszego procedowania w trybie wznowienia postępowania, na co zwrócił uwagę NSA w ww. wyroku. W celu wyjaśnienia powyższej kwestii organ wyjaśni ze skarżącym, kiedy dowiedział się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania, a następnie oceni, czy wniosek skarżącego z dnia [...] lipca 2007 r. został złożony w terminie, o którym stanowi art. 148 § 1 k.p.a. Skarżący w przedmiotowej sprawie domaga się wznowienia postępowania na podstawie art. 145 § 1pkt 5 k.p.a. W sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Z tego też względu uzasadnione jest zbadanie dopuszczalności wniosku o wznowienie postępowania na podstawie art. 148 § 1 k.p.a. Przepis ten stanowi, że podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję w pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Z uwagi jednak, że przesłanka wskazana przez skarżącego może stanowić podstawę wznowienia postępowania również "z urzędu" przez organ, w razie spóźnionego wniosku skarżącego z dnia [...] lipca 2007 r. organ przy ponownym rozpatrzeniu sprawy będzie miał na uwadze wskazanie NSA zawarte w powyższym wyroku, które na mocy art. 153 p.p.s.a. wiąże również organ rozpatrujący sprawę. NSA podkreślił w uzasadnieniu orzeczenia, że wadliwość decyzji podziałowej z dnia [...] lipca 2002 r. nie budzi wątpliwości gdyż jest ona niezgodna z postanowieniem Wójta Gminy O. z dnia [...] czerwca 2002 r., w którym zostały podane warunki, na jakich ma być dokonany podział a mianowicie po osiach ścian konstrukcyjnych budynku znajdującego się na podlegającej podziałowi działce. W tej sytuacji organ powinien, jeśli zostały spełnione warunki formalne, rozpoznać podanie o wznowienie postępowania zakończonego decyzją podziałową albo za pomocą innych środków prawnych z urzędu wyeliminować wadliwą decyzję z obrotu prawnego. Z powyższych względów należy uznać, że zasadne były zarzuty skarżącego tj.: 1)niezgodność ustaleń faktycznych z materiałem dowodowym, a w szczególności przyjęcie, że pismo z dnia [...] lipca 2007 r. nie jest podaniem o wznowienie postępowania, 2)wydanie decyzji z naruszeniem art. 148 k.p.a., poprzez przyjęcie, że nie zachował miesięcznego terminu, 3) naruszenie art. 64 § 2 i art. 65 k.p.a. poprzez przyjęcie, że skierowane podanie do Starostwa Powiatowego w B. nie zobowiązuje organu do podjęcia czynności celem wyjaśnienia podstawy podania. Mając na uwadze, że zarzuty skargi wskazują na naruszenie przepisów postępowania, które to naruszenie niewątpliwie ma istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzekł, jak w pkt 1 wyroku. W pkt 2 wyroku na podstawie art. 152 p.p.s.a. stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200, jak w pkt 3 wyroku.