II OZ 972/13

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 13 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Ł. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 1859/13 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi Ł. S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia oddalić zażalenie Postanowieniem z dnia 25 września 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 1859/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił Ł. S. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołana. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że Ł. S.(dalej skarżący) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na postanowienie Wojewody [...] z [...] 2013 r. nr [...] (dalej postanowienie z [...] 2013 r.) odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Prezydenta [...] z [...] 2013 r. o wymeldowaniu skarżącego z pobytu stałego z lokalu nr [...] przy ul. [...].. Wezwanie do uiszczenia wpisu od skargi - w terminie siedmiu dni pod rygorem odrzucenia skargi - doręczono skarżącemu 20 sierpnia 2013 r. Wpis w tym terminie nie został uiszczony, a w dniu 29 sierpnia 2013 r. skarżący wniósł o zwolnienie go od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata (k. 16, 19 akt sądowych). Sąd I instancji zaznaczył, że stosownie do art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej ppsa), prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności skargi. Oczywista bezzasadność skargi zachodzi, gdy przepisy prawa jasno i jednoznacznie, bez konieczności dokonywania głębszej analizy prawnej, wykluczają możliwość uznania żądania skarżącego. Przed wniesieniem wniosku o przyznanie prawa pomocy (29 sierpnia 2013 r.) bezskutecznie (27 sierpnia 2013 r.) upłynął termin do uiszczenia wpisu od skargi, co na podstawie art. 220 § 3 ppsa skutkuje odrzuceniem skargi, a więc oczywistą jej bezzasadnością. W tej sytuacji zgodnie z art. 247 ppsa prawo pomocy nie przysługuje (postanowienie NSA z 20.12.2011 r., II OZ 1321/11, cbosa). Zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie wywiódł skarżący, w którym wskazał: "Kiedy czytam, że mam złożyć zażalenie w ciągu 7 dni to uważam, że w ciągu "dni roboczych" czyli od poniedziałku – do piątku nie wliczając soboty i niedzieli. Stąd też biorą się moje niedotrzymania terminów, bo z tego co zdążyłem się zorientować, to Sąd niestety nie wyjaśnił mi tej kwestii." Wskazując na powyższe wniósł o przyznanie prawa pomocy prawnej i zwolnienie od kosztów w niniejszej sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja prawa pomocy w postępowaniu sądowoadministracyjnym została kompleksowo uregulowana w art. 243 - 263 ppsa. Ustawodawca ukształtował w powołanych przepisach zarówno pozytywne jak i negatywne przesłanki przyznania prawa pomocy. Odmowa przyznania prawa pomocy może nastąpić w sytuacji, gdy nie są spełnione pozytywne przesłanki, bądź w sytuacji, w której co prawda pozytywne przesłanki są spełnione, ale jednocześnie stwierdza się zaistnienie przesłanki negatywnej. Pozytywne przesłanki względem osób fizycznych uregulowane zostały w art. 246 § 1 ppsa. Negatywne przesłanki, wyłączające dopuszczalność przyznania prawa pomocy, sformułowane zostały w art. 246 § 3 i w art. 247 ppsa. Podkreślenia wymaga, że prawo pomocy nie przysługuje przede wszystkim w razie oczywistej bezzasadności skargi z przyczyn procesowych. Zgodnie zaś z art. 220 § 3 ppsa skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Skoro więc skarżący nie uiścił wpisu od skargi w zakreślonym terminie, a wniosek o przyznanie mu prawa pomocy został wniesiony już po upływie tego terminu, skarga zgodnie z cytowanym wyżej przepisem będzie podlegała odrzuceniu. Dodatkowo odnosząc się do okoliczności podniesionych w rozpatrywanym zażaleniu, wskazać wypada, że twierdzenie skarżącego, że przez określenie "w terminie 7 dni" należy rozumieć w ciągu 7 dni roboczych nie mogą prowadzić do uchylenia zaskarżonego postanowienia. Kwestia obliczania terminów uregulowana jest w art. 82-84 ppsa i art. 110-116 Kodeksu cywilnego. Nieznajomość prawa nie zwalnia strony z wymogów wynikających z przepisów prawa, polegających m. in. na dokonywaniu czynności procesowych w terminie. Sąd nie ma obowiązku pouczać o treści norm prawnych, składających się na cały system prawny, a jedynie udzielać wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań, w zakresie adekwatnym do stanu konkretnej sprawy. Pouczenie zawarte w piśmie sądowym z 14 sierpnia 2013 r. jest jasne i zrozumiałe dla każdego przeciętnie doświadczonego życiowo człowieka i spełnia wymogi art. 6 ppsa (k. 9 akt sądowych). W żadnej z procedur ustawowych nie wskazuje się dni jako "dni roboczych". Zasadnie zatem Sąd I instancji uznał, że skoro skarga w niniejszej sprawie jest oczywiście bezzasadna z przyczyn procesowych, to stosując się do art. 247 ppsa wniosek o przyznanie prawa pomocy należało oddalić (postanowienie NSA z 20.12.2011 r., II OZ 1321/11, Lex nr 1152317; J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis 2010 s. 572-573 uw. 1). Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ppsa, orzekł jak w sentencji postanowienia.