III SA/Kr 240/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Pasternak Sędziowie WSA Halina Jakubiec WSA Janusz Bociąga (spr.) Protokolant Monika Wójcik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 września 2013 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie skierowania na badania lekarskie skargę oddala J. S. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 23 listopada 2012r. znak: [...], którą to decyzją Kolegium utrzymało w mocy decyzję Starosty Powiatowego z dnia [...] 2012r. znak [...] o skierowaniu J. S. na badania lekarskie, odnośnie stanu jego zdrowia w zakresie możliwości kierowania pojazdami. Organ odwoławczy ustalił następujący stan faktyczny i prawny sprawy. Starosta w dniu 17 lipca 2012 r. wszczął postępowanie w sprawie skierowania J. S. na badania lekarskie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami mechanicznymi, a to w związku z pisemną informacją od Głównego Lekarza Orzecznika ZUS z dnia 1 czerwca 2012r o zastrzeżeniach w stanie zdrowia skarżącego, które mogły powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Jako podstawę prawną decyzji organ powołał przepis art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zgodnie, z tym artykułem badaniu lekarskiemu podlega kierowca skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia, co do stanu zdrowia kierującego pojazdami. Ponadto stosownie do przepisu § 2 ust. 5 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004r. w sprawie badań kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, starosta może skierować na badania lekarskie osobę, co do której powziął wiarygodną informację o zastrzeżeniach w stanie zdrowia tej osoby, mogących powodować niezdolność do prowadzenia pojazdów. Przepis rozporządzenia nie określa, od kogo taka informacja powinna pochodzić, ani w jakiej formie ma być przekazana. Organy obu instancji uznały, że informacja od Głównego Lekarza Orzecznika ZUS ma charakter wiarygodny, bowiem pochodzi od organu uprawnionego do badania zdrowia skarżącego. Lekarz w wyniku badania stwierdził u skarżącego okoliczności mogące stanowić istotną przeszkodę do prowadzenia pojazdów mechanicznych. Tym samym zdaniem organów została uprawdopodobniona możliwość występowania przeciwwskazań zdrowotnych skarżącego, co do dalszego udziału kierowania pojazdami w ruchu drogowym. J. S. kwestionując zasadność skierowania go na badania lekarskie przez Starostę przedłożył zaświadczenie wydane przez lekarza specjalistę psychiatrę, kopię świadectwa kwalifikacji oraz kopię orzeczenia psychologicznego, jak też kopię zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego zdolność do kierowania pojazdami. Organ uznał, że powyższe orzeczenia lekarskie nie mają znaczenia w niniejszej sprawie, bowiem żaden z dokumentów nie został wydany w trybie art. 122 ust 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, jak również w właściwej ze względu na zakres badania placówce medycznej. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skarżący zarzucił naruszenie przepisu art. 122. ust.1 pkt. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na przyjęciu, iż samo uzyskanie informacji o zastrzeżeniach w stanie zdrowia stanowi podstawę do podjęcia decyzji o skierowaniu na badania lekarskie, oraz naruszenie art. 9 oraz art. 80 K.p.a., poprzez nieuznania za dowód w sprawie przedłożonych przez niego zaświadczeń lekarskich, rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie badań kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami. Skarżący stwierdził, iż przepisach jest dużo niejasności, które powinny być interpretowane na jego korzyść. Informacja Lekarza Orzecznika, zdaniem skarżącego, jest niewiarygodna. Natomiast jego wyjaśnienia są poparte zaświadczeniami uprawnionych lekarzy, ale nie zostały wzięte pod uwagę. W konkluzji skargi J. S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławczego wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: W myśl art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. Sąd rozstrzygając sprawę w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skarga J. S. nie jest zasadna, gdyż decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego , nie narusza prawa. Niewątpliwie celem regulacji wprowadzonej przez ustawodawcę w art. 122 ustawy Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz.908 ze zm.) zwanej dalej ustawą, jest zagwarantowanie bezpieczeństwa w ruchu drogowym. W art. 122 ust. 1 pkt 1-6 w sposób enumeratywny wymieniono przypadki, gdy organ kieruje osobę fizyczną na badania lekarskie, przeprowadzane w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Stan zdrowia kierowcy jest istotną przesłanką bezpieczeństwa ruchu. Od dyspozycji zdrowotnej kierowcy w dużym stopniu zależy bezpieczeństwo ruchu. Niedomagania zdrowotne kierowcy są ważnym czynnikiem wpływającym na zagrożenie bezpieczeństwa ruchu. Wystąpienie każdej z przesłanek zawartych w powołanym przepisie, stwarza obowiązek poddania się badaniom lekarskim, co do przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem. Inaczej mówiąc zaistnienie określonej sytuacji, ze wskazanych w art. 122 ust. 1, jest wystarczające do poddania się badaniom bez konieczności dopatrywania się innych przesłanek. Zarzut dotyczący naruszenia przepisu art. 122 ust. 4 ustawy Prawo o ruchu drogowym przez błędną wykładnię jest nietrafny. Powyższy przepis stanowi, iż badaniu lekarskiemu przeprowadzanemu w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem podlega kierujący skierowany decyzją starosty w przypadkach nasuwających zastrzeżenia, co do stanu zdrowia. Przepis ten został tak zredagowany, że musi wystąpić przesłanka materialnoprawna w postaci "nasuwających się zastrzeżeń, co do stanu zdrowia". Podstawą do wydania decyzji jest wiarygodna informacja o zastrzeżeniach, co do stanu zdrowia. Z art. 122 ust.1 pkt 4 Prawa o ruchu drogowym nie wynika obowiązek ustalenia niezdolności do kierowania pojazdami, lecz usunięcia uzasadnionych wątpliwości, co do stanu zdrowia. (zob. wyrok WSA z 03.12.2010r. sygn. akt IIISA/Wr 722/10 LEX nr 758069). Natomiast kwestia zdolności skarżącego do prowadzenia pojazdów stanowi dopiero przedmiot badania przez lekarzy specjalistów w Wojewódzkich Ośrodkach Medycyny Pracy, które przeprowadzane jest na skutek skierowania przez starostę. Zatem organy administracyjne nie badają merytorycznie tej kwestii, (zob. wyrok NSA z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. akt I OSK 52/11). W tym zakresie ugruntowane jest orzecznictwo sądów administracyjnych. Organy administracyjne nie mogą samodzielnie dokonywać wiążącej oceny stan zdrowia skarżącego, nie są też uprawnione do wglądu w dokumentacje medyczną. Z tych to względów nie są istotne dla przedmiotowego postępowania przedłożone przez skarżącego zaświadczenia. Ma rację organ odwoławczy, że badania lekarskie mające na celu wyjaśnienie zdolności do prowadzenia pojazdów mechanicznych, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004r. (Dz. U. nr 2 poz. 15) w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami, przeprowadzane są w Wojewódzkich Ośrodkach Medycyny Pracy z zachowaniem ściśle określonego sposobu trybu badań, a gdyby wolą ustawodawcy było uwzględnienie wskazanych przez skarżącego orzeczeń lekarskich, a więc innego sposobu usunięcia wątpliwości, co do stanu zdrowia kierowcy znalazłoby to odzwierciedlenie w przepisach prawa. Przepisy jednak stanowczo wskazują procedurę postępowania, a więc konieczność poddania się badaniom lekarskim w przypadku stwierdzonych zastrzeżeń w stanie zdrowia kierowcy z zachowaniem trybu i sposobu wskazanego w wyżej wymienionym rozporządzeniu to jest w Wojewódzkich Ośrodkach Medycyny Pracy. Należy również stwierdzić, że organy orzekające w niniejszej sprawie słusznie twierdzą, że Główny Lekarz Orzecznik ZUS, do którego uprawnień, należy orzekanie o zdrowiu w zakresie rentowym mieści się w kategorii organów, o których mowa w cytowanym przepisie. Zawiadomienie pochodzące od takiego organu, powinno stać się podstawą, co też się stało, do wydania decyzji przez starostę. Zawiadomienie jest w istocie sygnałem wskazującym na istnienie wątpliwości, co do zdrowotnych uwarunkowań zdolności do kierowania pojazdami. Dopóki istnieją wątpliwości, co do zdrowotnych uwarunkowań zdolności do kierowania pojazdami zgłoszone przez właściwy organ, dopóty starosta jest zobowiązany do wydania decyzji o skierowaniu na badanie w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami. Reasumując stwierdzić należy, że wystąpienie okoliczności zawartej w art. 122 ustawy stwarza obowiązek poddania się badaniom lekarskim i jest wystarczające do poddania się takim badaniom bez konieczności dopatrywania się innych przesłanek. Przepis ten, bowiem stanowi samodzielną podstawę do wydania decyzji przez organ do tego powołany i nakłada obowiązek takiego działania w sytuacjach nasuwających zastrzeżenia, co do stanu zdrowia. Tego rodzaju sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie. Ochrona bezpieczeństwa ruchu drogowego wymaga, aby organ wydający uprawnienia do prowadzenia pojazdów czuwał nie tylko nad tym, aby uprawnienia te otrzymały osoby mające odpowiedni stan zdrowia, ale także by kontrolował on czy nie utraciły one zdolności do prowadzenia pojazdów. Odnośnie zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze treści przepisu art. 9 K.p.a. w związku z art. 80 K.p.a. to należy stwierdzić, że organ odwoławczy nie zdyskredytował zaświadczeń przedstawionych przez skarżącego w odwołaniu, jedynie stwierdził, że w przedmiotowej procedurze kontrolnej zdrowia kierowcy zaświadczenia te są niewystarczające, gdyż do kontroli stanu zdrowia został powołany Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy, gdzie oczywiście skarżący może te dokumenty przedłożyć. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.