III SA/Kr 42/13
WyrokWSA w Krakowie2013-09-26
Skład orzekający: Krystyna Kutzner, Dorota Dąbek, Maria Zawadzka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wykaz jednostek organizacyjnych podporządkowanych radzie gminy, stanowiący załącznik do uchwały zmieniającej statut gminy, może naruszać prawo, jeśli nazwy jednostek w wykazie odpowiadają nazwom nadanym tym jednostkom w aktach je konstytuujących?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wykaz jednostek organizacyjnych podporządkowanych radzie gminy, stanowiący załącznik do uchwały zmieniającej statut, nie może naruszać prawa w stopniu uzasadniającym stwierdzenie nieważności, jeśli nazwy jednostek w wykazie odpowiadają nazwom nadanym tym jednostkom w aktach je tworzących. Taki wykaz ma charakter jedynie porządkujący i nie tworzy nowych jednostek ani nie nadaje im nazw. Ewentualne zarzuty dotyczące nieprawidłowego nadania nazw mogłyby być kierowane jedynie do aktów konstytuujących te jednostki.Stan faktyczny
Wojewoda Małopolski zaskarżył uchwałę Rady Gminy Kocmyrzów-Luborzyca z dnia 16 czerwca 2009 r. w sprawie zmian Statutu Gminy, domagając się stwierdzenia nieważności § 1 pkt 3 oraz załącznika nr 1 do tej uchwały. Wojewoda zarzucił naruszenie przepisów dotyczących urzędowych nazw miejscowości i obiektów fizjograficznych, twierdząc, że nazwy jednostek organizacyjnych gminy użyte w załączniku są nieprawidłowe. Wójt Gminy wniósł o oddalenie skargi, argumentując, że przepisy o urzędowych nazwach nie mają zastosowania do nazw jednostek organizacyjnych gmin, a nazwy te nie naruszają prawa.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę Wojewody Małopolskiego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Kutzner Sędziowie WSA Dorota Dąbek (spr.) WSA Maria Zawadzka Protokolant Ewelina Kalita po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2013 r. sprawy ze skargi Wojewody Małopolskiego na pkt 1- 4 załącznika nr 1 do uchwały Rady Gminy Kocmyrzów - Luborzyca z dnia 16 czerwca 2009 r. nr XXIX/193/09 w przedmiocie zmian Statutu Gminy Kocmyrzów - Luborzyca skargę oddala.
wyroku WSA w Krakowie z dnia 26 września 2013r.
W dniu 11 kwietnia 2003r. Rada Gminy Kocmyrzów-Luborzyca podjęła uchwałę Nr VI/45/03 w sprawie uchwalenia Statutu Gminy Kocmyrzów-Luborzyca. Uchwała została podjęta na podstawie art. 3 ust. 1, art. 18 ust. 2 pkt 1, art. 18a ust. 5, art. 22, art. 40 ust. 1 i 2 pkt 1, art. 41 ust. 1, art. 42 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. nr 142, poz. 1591 z późn. zm.). Załącznik Nr 4 do Statutu stanowił "Wykaz jednostek organizacyjnych podporządkowanych Radzie Gminy".
Następnie w dniu 16 czerwca 2009r. Rada Gminy Kocmyrzów-Luborzyca podjęła uchwałę Nr XXIX/193/09 w sprawie zmian Statutu Gminy Kocmyrzów-Luborzyca. Uchwała została podjęta na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 1, art. 40 ust. 2 pkt 2 i art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001r. nr 142, poz. 1591 z późn. zm.). Zgodnie z § 1 tej uchwały do Statutu Gminy Kocmyrzów-Luborzyca wprowadzono następujące zmiany: w pkt 1) skreślono § 17, w pkt 2) nadano nowe brzmienie ust. 2 § 77, a w pkt 3) zmieniono brzmienie załącznika Nr 4 do Statutu. Zgodnie z załącznikiem Nr 1 do uchwały Nr XXIX/193/09 Wykaz jednostek organizacyjnych podporządkowanych Radzie Gminy liczył 16 punktów. W punktach od 1 do 4 wymieniono następujące jednostki organizacyjne: 1. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Kocmyrzowie-Luborzycy, 2. Centrum Kultury i Promocji w Kocmyrzowie-Luborzycy, 3. Gminną Bibliotekę Publiczną w Kocmyrzowie-Luborzycy, 4. Gminny Zespół Oświaty w Kocmyrzowie-Luborzycy. W uzasadnieniu do projektu tej uchwały wskazano, iż § 17 Statutu Gminy należy uchylić, ponieważ wykracza poza przepisy ustawy o samorządzie gminnym, w której krąg zadań przewodniczącego jest ściśle określony. Z kolei wprowadzenie nowej treści § 77 ust. 2 było spowodowane zmianą z dniem 1 stycznia 2009r. przepisów dotyczących pracowników samorządowych. Zgodnie bowiem z art. 8 ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych, rada gminy ustala wynagrodzenie wójta, przewodniczący rady gminy wykonuje wobec wójta gminy czynności związane z nawiązaniem i rozwiązaniem stosunku pracy, a pozostałe czynności -- osoba wyznaczona przez wójta. Natomiast zmiana całej treści załącznika Nr 4 była podyktowana zmianą od 2003r. nazwy niektórych jednostek podporządkowanych Radzie Gminy Kocmyrzów-Luborzyca. Wynikało to m.in. ze zmian statutów jednostek i nadawania imion placówkom oświatowym.
Pismem z dnia 19 grudnia 2012r. Wojewoda Małopolski wniósł skargę na powyższą uchwałę Rady Gminy Kocmyrzów-Luborzyca z dnia 16 czerwca 2009r. Nr XXIX/193/09 w sprawie zmian Statutu Gminy Kocmyrzów-Luborzyca domagając się stwierdzenia nieważności jej § 1 pkt 3 oraz załącznika Nr 1 do tej uchwały. Zdaniem strony skarżącej, przedmiotowa uchwała w zaskarżonym zakresie narusza obowiązujący porządek prawny, w tym w szczególności art. 6 w związku z art. 9 ustawy z dnia 29 sierpnia 2003r. o urzędowych nazwach miejscowości i obiektach fizjograficznych (Dz. U. nr 166 poz. 1612 z późn. zm.) oraz rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 27 grudnia 2011r. w sprawie ustalenia, zmiany i zniesienia urzędowych nazw niektórych miejscowości oraz ustalenia nazw niektórych obiektów fizjograficznych (Dz. U. nr 291, poz. 1711). Organ nadzoru wyjaśnił, iż zgodnie z tymi przepisami podmioty wykonujące zadania publiczne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej są obowiązane używać urzędowych nazw ustalonych zgodnie z ustawą, z uwzględnieniem odpowiednich przypadków deklinacji. Urzędowa nazwa jest ustalana: dla miejscowości i ich części – w pierwszym i drugim przypadku deklinacji, a dla miast i wsi – także w formie przymiotnikowej utworzonej od ustalonej nazwy; dla obiektów fizjograficznych – w pierwszym i drugim przypadku deklinacji. Urzędowe nazwy podaje się w wykazach w pierwszym przypadku deklinacji, w kolejności alfabetycznej, z określeniem rodzaju miejscowości lub obiektu fizjograficznego, określeniem umiejscowienia w jednostkach zasadniczego trójstopniowego podziału terytorialnego państwa oraz z podaniem końcówki drugiego przypadku deklinacji, a dla miast i wsi również formy przymiotnikowej nazwy. Aktualny wykaz urzędowych nazw miejscowości i ich części oraz obiektów fizjograficznych został określony w w/w rozporządzeniu Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 27 grudni 2011r. W ocenie Wojewody Małopolskiego, użyte w treści załącznika Nr 1 nazwy jednostek organizacyjnych gminy są nieprawidłowe. Organ nadzoru uważa bowiem, że nazwę jednostki organizacyjnej gminy winna stanowić nazwa jednostki organizacyjnej gminy w brzmieniu przyjętym w akcie tworzącym daną jednostkę plus nazwa tejże jednostki samorządu terytorialnego (nazwa gminy), na której terenie została utworzona dana jednostka. Jako przykład nieprawidłowości organ nadzoru wskazał zwrot "Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Kocmyrzowie-Luborzycy", który wprawdzie określa siedzibę jednostki, ale nie odnosi się do nazwy tejże jednostki organizacyjnej gminy. Zdaniem Wojewody Małopolskiego, dotyczy to wszystkich jednostek organizacyjnych gminy wymienionych w kwestionowanym załączniku.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy Kocmyrzów-Luborzyca wniósł o oddalenie skargi. Wójt Gminy podniósł, iż wskazana przez Wojewodę Małopolskiego ustawa o urzędowych nazwach miejscowości i obiektach fizjograficznych oraz rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 27 grudnia 2011r. nie mają zastosowania w przypadku ustalania nazw gmin i ich jednostek organizacyjnych, a zatem niedopuszczalne jest rozważanie zgodności zaskarżonej uchwały z tymi przepisami. Wójt Gminy wskazał, iż nazwa "Kocmyrzów-Luborzyca" nie jest urzędową nazwą wsi, bowiem taka miejscowość nie istnieje. Wobec tego nazwa ta nie figuruje ani w "Wykazie urzędowych nazw miejscowości w Polsce", wprowadzonym w życie w drodze Zarządzenia Nr 15 Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 10 lipca 1980r. (Dz. Urz. MAGTiOŚ nr 4 poz. 9), ani w projekcie rozporządzenia Ministra Administracji i Cyfryzacji w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części. Zdaniem Wójta Gminy, przepisów tych nie można więc stosować przez analogię do nazwy gminy i jej jednostek organizacyjnych.
Za bezzasadny Wójt Gminy Kocmyrzów-Luborzyca uznał zarzut, iż nazwę jednostki organizacyjnej gminy powinny stanowić nazwa określająca jednostkę organizacyjną gminy w brzmieniu przyjętym w akcie ją tworzącym oraz jej nazwa na obszarze samorządu terytorialnego, w którym została utworzona dana jednostka, albowiem żaden przepis prawa nie precyzuje, co ma zawierać nazwa jednostki organizacyjnej gminy. Organ ją tworzący ma zatem w tym zakresie dowolność. Wójt Gminy wskazał, iż jedyne konkretne wskazówki dotyczące nazewnictwa zawierało rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 22 grudnia 1999r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej dla organów gmin i związków międzygminnych, obowiązujące do końca 2010r. Załącznik Nr 6 tegoż aktu określał bowiem wzory pieczęci nagłówkowych i blankietów korespondencyjnych, z których wynikało, że należy używać nazwy "Rada Gminy Kocmyrzów-Luborzyca" oraz "Wójt Gminy Kocmyrzów-Luborzyca". Natomiast obecne rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2011r. w sprawie instrukcji kancelaryjnej jednolitych rzeczowych wykazów akt oraz instrukcji w sprawie organizacji i zakresu działania archiwów zakładowych (Dz. U. nr 14 poz. 67 z późn. zm.) pomija te kwestie, pozostawiając je do regulacji przez organy samorządu. Wójt Gminy dodał, iż nazwa jednostki organizacyjnej może, ale nie musi, określać jej siedziby. Jego zdaniem, ma to racjonalne uzasadnienie, bowiem w przeciwnym wypadku każda zmiana siedziby jednostki organizacyjnej powodowałaby konieczność zmian statutu gminy. Wójt Gminy zwrócił również uwagę na fakt, że nazwy jednostek organizacyjnych w brzmieniu określonym w załączniku do Statutu Gminy Kocmyrzów-Luborzyca funkcjonują od lat, a zatem nazewnictwo utrzymane zaskarżoną uchwałą nie wprowadza w błąd. Ponadto ustalone w ten sposób nazwy jednostek organizacyjnych funkcjonują również w innych jednostkach samorządu terytorialnego, więc nie jest to rozwiązanie nowe. Podsumowując Wójt Gminy stwierdził, iż z uwagi na fakt, że przepisy wskazane przez stronę skarżącą nie znajdują zastosowania w przedmiotowej sprawie, logiczne jest, że zaskarżona uchwała nie może ich naruszać. Występujący zaś w przypadku czterech jednostek organizacyjnych zapis "w Kocmyrzowie-Luborzycy" jest zgodny z nazwą jednostki określoną w jej statucie, a zatem nie narusza obowiązującego porządku prawnego.
Na rozprawie w dniu 26 września 2013r. pełnomocnik Wojewody Małopolskiego sprecyzował, iż przedmiotem skargi są punkty od 1 do 4 załącznika do zaskarżonej uchwały.
Pełnomocnik Wójta Gminy Kocmyrzów-Luborzyca wyjaśnił natomiast, iż w załączniku Nr 1 do zaskarżonej uchwały wymieniono jedynie w celach porządkujących jednostki organizacyjne podporządkowane Radzie Gminy. Pełnomocnik Wójta Gminy dodał również, iż jednostki organizacyjne wymienione w pkt od 1 do 4 załącznika Nr 1 istnieją w Gminie Kocmyrzów-Luborzyca od lat 70-tych, a ich nazwy od tego czasu nie ulegały zmianie.
Obie strony niniejszego postępowania zgodnie natomiast przyznały, iż jednostki organizacyjne wymienione w punktach od 1 do 4 załącznika Nr 1 powstały na podstawie odrębnych i wcześniejszych uchwał Rady Gminy oraz że akty tworzące te jednostki organizacyjne posługują się tymi samymi nazwami tych jednostek, co nazwy użyte w wykazie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje:
Na podstawie art. 1 §1 i §2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz.1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej. Zgodnie zaś z treścią art. 3 §1 i 2 pkt 5 i 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2012, poz. 270, zwana dalej: p.p.s.a.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i stosuje środki przewidziane w ustawie, przy czym kontrola ta obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego oraz inne akty tych organów lub ich związków podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej. Rolą sądu administracyjnego w niniejszej sprawie jest zatem ocena zaskarżonej uchwały, stanowiącej akt prawa miejscowego, z punktu widzenia jej zgodności z prawem. Zgodnie z treścią art. 134 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kontrolę Sądu w niniejszej sprawie zainicjowała skarga Wojewody Małopolskiego, wniesiona na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (Dz.U. z 2013r., poz. 594; dalej: u.s.g.).
Przedmiotem zaskarżenia były punkty od 1 do 4 załącznika nr 1 do uchwały Rady Gminy Kocmyrzów-Luborzyca Nr XXIX/193/09 z dnia 16 czerwca 2009r. w sprawie zmian Statutu Gminy Kocmyrzów-Luborzyca "Wykaz jednostek organizacyjnych podporządkowanych Radzie Gminy".
Za nietrafny uznać należy zarzut skarżącego, że zaskarżona część uchwały narusza prawo w stopniu uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności. Zaskarżona część uchwały, stanowiąca załącznik do uchwały zmieniającej Statut Gminy Kocmyrzów-Luborzyca, zawiera wykaz jednostek organizacyjnych podporządkowanych Radzie Gminy. Zaskarżona część uchwały nie stanowi zatem aktu konstytutywnego, tworzącego te jednostki organizacyjne i nadającego im nazwy, lecz jedynie wykaz jednostek już istniejących, utworzonych na podstawie odrębnych regulacji. Nazwy jednostek organizacyjnych wymienione w tym wykazie odpowiadają nazwom nadanym poszczególnym jednostkom w aktach je konstytuujących. Nie można zatem postawić regulacji prawnej zawartej w zaskarżonej części uchwały zarzutu naruszenia prawa, skoro jej treścią jest jedynie wymienienie jednostek organizacyjnych utworzonych uprzednio, innymi aktami prawnymi, i skoro nazwy jednostek objętych wykazem w zaskarżonej uchwale odpowiadają nazwom nadanym tym jednostkom w aktach je konstytuujących. Ewentualne zarzuty dotyczące naruszenia prawa poprzez nieprawidłowe nadanie tym jednostkom nazw, mogłyby być postawione w odniesieniu do aktów konstytuujących te jednostki organizacyjne i nadających im nazwy. W niniejszej sprawie jednak, dotyczącej legalności samego wykazu istniejących już uprzednio jednostek, nie mogą zostać uwzględnione. Przedwczesne w niniejszej sprawie byłoby zatem ustosunkowywanie się przez Sąd do tych zarzutów.
Biorąc pod uwagę powyżej przedstawioną argumentację, Sąd uznał wniesioną w niniejszej sprawie skargę za nieuzasadnioną i na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło