I SA/Po 323/13

WyrokWSA w Poznaniu2013-10-03

Skład orzekający: Małgorzata Bejgerowska, Karol Pawlicki, Dominik Mączyński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy jest zobowiązany do wydania zaświadczenia o dochodach z działalności gospodarczej prowadzonej w formie karty podatkowej w okresie, gdy akta podatkowe uległy zniszczeniu lub przedawnieniu, a dane o dochodach nie znajdują się w jego posiadaniu?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie jest zobowiązany do wydania zaświadczenia, jeśli nie dysponuje danymi o dochodach wnioskodawcy wynikającymi z prowadzonych ewidencji, rejestrów lub innych posiadanych informacji. W przypadku działalności opodatkowanej kartą podatkową, podatnik nie ma obowiązku określania i przekazywania organowi informacji o wysokości dochodów, a decyzje ustalające wysokość karty podatkowej nie pozwalają na ustalenie dochodu. Ponadto, po upływie okresu przechowywania akt lub przedawnienia zobowiązań podatkowych, organ nie może prowadzić postępowania w celu ustalenia dochodu.
Stan faktyczny
R. B. wystąpił o wydanie zaświadczenia o dochodach z działalności gospodarczej prowadzonej w latach 1983-1997. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił wydania zaświadczenia, wskazując na brak posiadanych danych o dochodach i okres przechowywania akt. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji, podkreślając, że organ nie ma kompetencji do wykorzystywania danych spoza swojej dyspozycji, a w przypadku karty podatkowej nie określa się dochodów. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. poprzez nierozpatrzenie materiału dowodowego i niewyjaśnienie stanu faktycznego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Bejgerowska Sędziowie Sędzia WSA Karol Pawlicki Sędzia WSA Dominik Mączyński (spr.) Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Ratajczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 03 października 2013r. sprawy ze skargi RB na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o żądanej treści oddala skargę Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2012 r. R. B. wystąpił do Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. o wydanie zaświadczenia o uzyskiwanych dochodach z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w zakresie stolarstwa i tapicerstwa w okresie od [...] 1983 r. do [...] 1997 r. w T., ul. [...]. Wnioskodawca wyjaśnił, że działalność prowadził na pół etatu po godzinach pracy i wskazał, że zaświadczenie jest jemu potrzebne do przedstawienia w ZUS Oddział w P. w celu uzyskania wyższej emerytury. Do wniosku załączył zaświadczenie wydane przez Cech Rzemiosł Różnych w T. o okresie prowadzenia działalności gospodarczej oraz kserokopię potwierdzenia zgłoszenia wykonywania rzemiosła wydanego przez Naczelnika Miasta T. z dnia [...], numer rej. [...]. Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. postanowieniem z dnia [...], nr [...], odmówił R. B. wydania zaświadczenia o żądanej treści. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, że nie dysponuje informacją o dochodach jakie R. B. uzyskiwał z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w okresie od [...] 1983 r. do [...] 1997 r. Ponadto Naczelnik Urzędu Skarbowego wyjaśnił, że zgodnie z Zarządzeniem nr 34 Ministra Finansów z dnia 30 października 2003 r. (zmieniającym zarządzenie w sprawie obsługi kancelaryjnej izb i urzędów skarbowych oraz organizacji z zakresu działania archiwów zakładowych i składnic akt w tych organach) oraz zgodnie z jednolitym rzeczowym wykazem akt izb i urzędów skarbowych, akta podatkowe dotyczące rozliczeń z prowadzenia działalności gospodarczej przechowywane są przez okres 10 lat. Nie zgadzając się z powyższym postanowieniem podatnik złożył zażalenie, w którym wniósł o wydanie zaświadczenia o dochodach na podstawie kart podatkowych wystawionych, co roku z racji prowadzonej działalności gospodarczej. Do zażalenia załączył kserokopie decyzji w sprawie ustalenia wysokości karty podatkowej za rok 1985, 1986, 1987, 1989, 1994 i 1995. Ponadto, w piśmie z dnia [...] stycznia 2013 r., R. B. zarzucił, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. w piśmie z dnia [...] stycznia 2013 r. nie ustosunkował się do przedstawionych w zażaleniu dowodów na prowadzenie działalności gospodarczej, tj. decyzji w sprawie płacenia podatków przesyłanych co roku przez Urząd Skarbowy w C. Z kolei, w piśmie z dnia [...] lutego 2013 r., podtrzymał swój wniosek o wydanie zaświadczenia oraz wskazał, że jego znajomym, którzy jako rzemieślnicy prowadzili działalność gospodarczą w T., dochód określono na podstawie najniższej lub średniej krajowej gdy odchodzili na emerytury. Dyrektor Izby Skarbowej w P. postanowieniem z dnia [...], nr [...], wydanym na podstawie m.in. art. 306a § 1 - § 3, art. 306b, art. 306c oraz art. 306i § 1 i § 2 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ odwoławczy podniósł, że postępowanie w przedmiocie wydawania zaświadczeń ma uproszczony charakter. Obowiązkiem organu podatkowego jest dokonanie porównania treści żądania strony ze stanem rzeczy wynikającym z prowadzonych przez niego ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. W tym celu organ może przeprowadzić niezbędne postępowanie wyjaśniające. Podkreślono także, że organ nie ma kompetencji do wykorzystywania danych, które nie znajdują się w jego dyspozycji. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej, organ I instancji prawidłowo odmówił podatnikowi wydania żądanego zaświadczenia, wskazując, że nie dysponuje informacjami o dochodach, jakie R. B. osiągnął z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w okresie od [...] 1983 r. do [...] 1997 r. Odnosząc się natomiast do prośby podatnika zawartej w zażaleniu, a dotyczącej wystawienia zaświadczenia o dochodach na podstawie kart podatkowych wystawianych co roku z racji prowadzonej działalności gospodarczej, Dyrektor Izby Skarbowej w P. podzielił stanowisko Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. zawarte w piśmie z dnia [...] stycznia 2013 r., w którym wskazano, że niemożliwe jest wydanie takiego zaświadczenia w przypadku podatników prowadzących działalność gospodarczą opodatkowaną zryczałtowanym podatkiem dochodowym w formie karty podatkowej. Podkreślono bowiem, że podatnik, który wybiera uproszczoną formę opodatkowania, nie ma obowiązku określania i przekazywania organowi podatkowemu informacji o wysokości uzyskiwanych dochodów w danym roku podatkowym. Z powyższego organ wywiódł, że nie mogą stanowić podstawy do wydania takiego zaświadczenia decyzje organu podatkowego w sprawie ustalenia wysokości karty podatkowej za dany rok, wskazujące jedynie wysokość miesięcznej stawki podatku, jaką należy uiścić w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu R. B. wniósł o uchylenie powyższego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w P. oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucił naruszenie: - art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie wyczerpująco zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, co miało wpływ na wynik sprawy, - art. 7 k.p.a. w związku z art. 6 i art. 8 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz jej załatwienia w sposób przewidziany prawem, - art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji podczas gdy w sprawie należało postanowienie to uchylić i orzec co do istoty. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że prowadząc działalność gospodarczą nie miał wpływu na rodzaj opodatkowania, ani jego wysokość, a okoliczność ta była określona w systemie nakazowym na podstawie decyzji, tzw. karta podatkowa, ustalanych co roku. Skarżący zarzucił, że Dyrektor Izby Skarbowej w P. nie dokonał oceny całego materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, gdyż nie odniósł się do przedłożonych wraz z zażaleniem kart podatkowych, z których można wywieść wysokość dochodów z prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej w latach 1983-1997. Ponadto, w ocenie autora skargi, do powyższej kwestii powinien się ustosunkować także organ I instancji. Skarżący zarzucił także, że organ II instancji nie odniósł się do zawartej w odwołaniu informacji, że "znajomi rzemieślnicy prowadzący działalność gospodarczą w T. w spornym okresie mieli określony dochód na podstawie najniższej lub średniej krajowej, gdy odchodzili na emerytury". W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej w P., podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 306a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. – Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) organ podatkowy wydaje zaświadczenia na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie (§ 1). Zaświadczenie wydaje się, jeżeli: 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa; 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego (§2). Zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania (§ 3). Zaświadczenie wydaje się w granicach żądania wnioskodawcy (§ 4). Zaświadczenie powinno być wydane bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku o wydanie zaświadczenia, z zastrzeżeniem § 6 (§ 5). Zasadą jest, że w przypadkach, o których mowa w art. 306a § 2 Ordynacji podatkowej, organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. Jednakże na mocy art. 306b § 2 Ordynacji podatkowej organ podatkowy, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające. Podkreślić jednak należy, że WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 26 maja 2011 r., I SA/Po 283/11 (http://orzeczenia.nsa.gov.pl) stwierdził, że istota postępowania wyjaśniającego, przewidzianego w art. 306b § 2 Ordynacji podatkowej sprowadza się do badania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych pod kątem możliwości urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego, w zakresie danych, które pozostają w dyspozycji organu mającego wydać zaświadczenie. W konsekwencji tego czynione przez organ ustalenia są ograniczone, bowiem wydający zaświadczenie organ nie ma kompetencji do wykorzystywania na potrzeby jego wystawienia danych, które nie znajdują się w dyspozycji tegoż organu. W sytuacji gdy dane niezbędne do wydania zaświadczenia nie znajdują się w dyspozycji organu, który zaświadczenie to ma wydać, bądź też, gdy stwierdzony zostanie brak zgodności między treścią żądania a stanem rzeczy wynikającym z ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu, organ ten odmawia wydania zaświadczenia, podstawę do czego stanowi przepis art. 306c in fine Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym odmowa wydania zaświadczenia lub zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie. Odnosząc powyższe uwagi do stanu faktycznego sprawy należy stwierdzić, że zasadnie organ podatkowy pierwszej instancji odmówił wydania zaświadczenia w związku z wnioskiem skarżącego z dnia [...] grudnia 2012 r., gdyż nie dysponował danymi o dochodach skarżącego z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w okresie od [...] 1983 r. do [...] 1997 r. Takimi danymi organ pierwszej instancji nie mógł dysponować z uwagi na upływ czasu, ale także z uwagi na fakt, że z akt sprawy wynika, że skarżący podlegał wówczas opodatkowaniu w formie karty podatkowej. Ze znajdujących się w aktach sprawy decyzji Urzędu Skarbowego w C. (decyzje z dnia: [...], [...], [...], [...], [...], [...]) wynika jedynie wysokość podatku, nie sposób jednak na ich podstawie ustalić wysokości osiąganego przez skarżącego dochodu. Odnosząc się natomiast wprost do zarzutów dotyczących naruszenia zasad postępowania podatkowego, tj. art. 77 i art. 80 k.p.a. poprzez nierozpatrzenie wyczerpująco zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, co miało wpływ na wynik sprawy, art. 7 k.p.a. w związku z art. 6 i art. 8 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego sprawy oraz jej załatwienia w sposób przewidziany prawem oraz art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji podczas gdy w sprawie należało postanowienie to uchylić i orzec co do istoty, należy wskazać – mając na uwadze, że w sprawie nie znajdą zastosowania wskazane powyżej przepisy kpa, lecz odpowiednie przepisy Ordynacji podatkowej – że zarzuty te nie zasługują uwzględnienie. Podkreślenia wymaga bowiem raz jeszcze, że w ramach postępowania w przedmiocie wydania zaświadczenia zasadą jest, że zaświadczenie wydawane jest na podstawie prowadzonych przez organ podatkowy ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. W tym celu organ podatkowy może przeprowadzić jedynie niezbędne postępowanie wyjaśniające. Jednakże organ nie ma kompetencji do wykorzystywania danych, które nie znajdują się w jego dyspozycji, a także do prowadzenia postępowania, które dopiero prowadziłoby do uzyskania określonych danych. Biorąc powyższe pod uwagę, pomijając nawet formę, w jakiej skarżący podlegał opodatkowaniu w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej, z uwagi na termin przedawnienia zobowiązań podatkowych nie byłoby obecnie możliwości prowadzenia postępowania w przedmiocie określenia dochodu osiąganego z tytułu tej działalności. Nie można również zapominać, że postępowanie nie mogłoby się toczyć na podstawie, powołanych powyżej przepisów Ordynacji podatkowej, normujących zasady wydania zaświadczeń. Przepisy te bowiem nie uprawniają organu podatkowego do prowadzenia postępowania podatkowego, którego przedmiotem będzie ustalenie dochodu podatnika w określonym okresie. W kontekście rozpatrywanej sprawy znaczenia nie może mieć także twierdzenie skarżącego, iż znajomi rzemieślnicy prowadzący działalność gospodarczą w T. w spornym okresie mieli określony dochód na podstawie najniższej lub średniej krajowej, gdy odchodzili na emeryturę. Informacja ta w żaden sposób nie może stanowić podstawy działania organów podatkowych w konkretnym przypadku. Organ, działając na wniosek podatnika, winien był rozpatrzyć, czy w świetle przepisów Ordynacji podatkowej, są podstawy do wydania zaświadczenia o żądanej przez skarżącego treści. W ocenie Sądu, organ pierwszej instancji zasadnie odmówił jednak wydania zaświadczenia, gdyż z powodu braku jakichkolwiek danych dotyczących dochodów skarżącego z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w okresie od [...] 1983 r. do [...] 1997 r., a także braku możliwości uzyskania tych informacji w ramach postępowania wyjaśniającego, o którym mowa w art. 306b § 2 Ordynacji podatkowej, zaświadczenie takie nie mogło zostać wydane. Biorąc pod uwagę powyższe wyjaśnienia oraz stwierdzając brak uchybienia przez zaskarżone postanowienie normom prawa procesowego i materialnego także w zakresie nie objętym skargą, w ocenie Sądu, nie zachodzą okoliczności uzasadniające uchylenie zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w P. W związku z powyższym, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło