I SA/Po 283/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maciej Jaśniewicz Sędziowie NSA Włodzimierz Zygmont WSA Małgorzata Bejgerowska (spr.) Protokolant st.sekr.sąd. Urszula Kosowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 maja 2011 r. sprawy ze skargi [...] SA w P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę Wnioskiem z dnia 1 września 2010 r. L. S.A. z siedzibą w P. zwróciła się do Naczelnika Urzędu Skarbowego P. o potwierdzenie, na podstawie art. 96 ust. 13 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm. - dalej w skrócie: "u.p.t.u."), że K. sp. z o.o. z siedzibą w P. była czynnym podatnikiem w okresie od [...] grudnia 2009 r. do [...] stycznia 2010 r. oraz czy jest czynnym podatnikiem na dzień wystawienia potwierdzenia. Strona wskazała, iż wnosi o wydanie niniejszego potwierdzenia z uwagi na zamiar skorzystania z regulacji zawartej w art. 89a oraz 89b u.p.t.u. Pismem z dnia [...] września 2010 r. L. S.A. została poinformowana, że wniosek został przekazany zgodnie z właściwością miejscową do Urzędu Skarbowego W. W czasie przeprowadzonych czynności wyjaśniających organ I instancji ustalił, iż K. spółka z o.o. w likwidacji do dnia [...] kwietnia 2010 r. posiadała siedzibę w W. oraz była zarejestrowana jako podatnik VAT czynny przez Naczelnika Urzędu Skarbowego Ś. w okresie od [...] grudnia 2009 r. do [...] grudnia 2009 r. oraz przez Naczelnika Urzędu Skarbowego M. w okresie od dnia [...] stycznia 2010 r. do [...] stycznia 2010 r. Z ustaleń poczynionych przez organ I instancji wynika, że z dniem 13 kwietnia 2010 r. K. spółka z o.o. w likwidacji zgodnie z postanowieniem Sądu Rejonowego dla W. zmieniła adres siedziby na [...], zmieniając tym samym właściwość naczelnika urzędu skarbowego na Naczelnika Urzędu Skarbowego W. W toku postępowania ustalono ponadto, iż powyższa Spółka nie złożyła zgłoszenia aktualizacyjnego w zakresie podatku od towarów i usług. W związku z powyższym, Naczelnik Urzędu Skarbowego W. w dniu [...] listopada 2010 r. wydał zaświadczenie potwierdzające, że Spółka K. w okresie od [...] grudnia 2009 r. do [...] stycznia 2010 r. była zarejestrowana jako podatnik VAT czynny. Następnie postanowieniem z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...], organ odmówił wydania zaświadczenia w części potwierdzającej, że K. spółka z o.o. w likwidacji, w dniu jego wydania jest WSA/ uzasadnienie wyroku 1 Sygn. akt I SA/Po 283/11 zarejestrowana jako podatnik VAT czynny lub zwolniony. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że do dnia wydania postanowienia powyższa Spółka nie złożyła zgłoszenia aktualizacyjnego w zakresie podatku od towarów i usług, w związku z czym od dnia [...] kwietnia 2010 r. nie jest zarejestrowana jako podatnik VAT czynny lub zwolniony. Wobec powyższego, organ I instancji nie mógł wydać zaświadczenia w granicach żądania wnioskodawcy w części potwierdzającej, że Spółka K. w dniu jego wydania jest zarejestrowana jako podatnik VAT czynny lub zwolniony, gdyż stosownie do treści art. 306a § 3 oraz § 4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r., Nr 8, poz. 60 ze zm., dalej jako: "O.p.") zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania oraz jest wydawane w granicach żądania wnioskodawcy. W zażaleniu na powyższe postanowienie strona wniosła o wydanie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. zaświadczenia o żądanej we wniosku treści, podnosząc, że organ I instancji zobowiązany był do wydania spornego zaświadczenia z uwagi na przepisy art. 96 ust.13 i ust. 9 oraz art. 3 ust. 1 u.p.t.u., § 13 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie zaświadczeń wydawanych przez organy podatkowe (Dz. U. Nr 165, poz. 1374 ze zm. - dalej w skrócie: "rozporz. z 2005 r."), jak również przepisy art. 306a § 3 i § 4 O.p. Strona wskazała ponadto, iż wystąpiła o zaświadczenie, czy Spółka K. jest czynnym podatnikiem VAT na moment jego wydania, bez umieszczania prośby o potwierdzenie, czy wskazany dłużnik jest zwolnionym podatnikiem VAT. Dodatkowo podniesiono, iż w uzasadnieniu przedmiotowego postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego W. przywołano nieprawidłowy numer NIP Spółki K. W wyniku rozpoznania sprawy w toku instancji odwoławczej Dyrektor Izby Skarbowej w P. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2011 r., nr [...], utrzymał rozstrzygnięcie pierwszoinstancyjne w mocy. Organ odwoławczy podkreślił, że zgodnie z art. 306b O.p., podstawą wydania zaświadczenia potwierdzającego fakt zarejestrowania w urzędzie podatnika podatku od towarów i usług (czynnego lub zwolnionego) jest prowadzona przez ten organ ewidencja lub inne dane znajdujące się w jego posiadaniu. Z uwagi na fakt, że na dzień wydania zaskarżonego postanowienia podmiot K. Sp. z o.o., NIP [...], siedzibą w P. nigdy nie figurował w ewidencji Urzędu Skarbowego W., przyjęto, że podmiot ten nie został WSA/ uzasadnienie wyroku 2 Sygn. akt I SA/Po 283/11 tam zarejestrowany jako podatnik VAT. Organ II instancji zauważył również, że z literalnego brzmienia przepisu art. 96 ust. 13 u.p.t.u. nie wynika obowiązek potwierdzenia przez organ podatkowy faktu niezarejestrowania podatnika dla potrzeb VAT, zaś co wynika z art. 306a § 4 O.p., zaświadczenie wydaje się wyłącznie w granicach żądania wnioskodawcy, a zatem organ I instancji nie miał podstaw prawnych do wydania spornego zaświadczenia. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego przywołania w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. nieprawidłowego numeru NIP K. Spółki z o.o., organ odwoławczy stwierdził, że zarówno w sentencji tego rozstrzygnięcia, jak również wielokrotnie w jego uzasadnieniu wskazywano prawidłowy numer NIP Spółki K. Przywołanie błędnego numeru NIP Spółki w ostatnim zdaniu uzasadnienia nosi znamiona jedynie omyłki pisarskiej, a fakt ten nie stwarza wątpliwości co do identyfikacji podmiotu w zaskarżonym postanowieniu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu L. S.A. wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego w całości oraz o zwrot kosztów postępowania. W treści skargi zarzucono naruszenie przepisów prawa: art. 120 O.p. oraz art. 7 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji i równoczesne podtrzymanie twierdzenia, że "do dnia dzisiejszego K. spółka z o.o. w likwidacji, NIP [...] nie złożyła zgłoszenia aktualizującego w zakresie podatku od towarów i usług, w związku z czym od dnia [...] kwietnia 2010 r. nie jest zarejestrowana jako podatnik VAT czynny lub zwolniony", co zdaniem strony skarżącej nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach prawa i miało istotny wpływ na wynik sprawy, art. 96 ust.13 u.p.t.u. w zw. z art. 306a, art. 306b § 2 oraz art. 121 § 1 i art. 122 O.p., a także § 9 rozporz. z 2005 r. poprzez odmowę wydania zaświadczenia potwierdzającego, iż K. spółka z o.o. w likwidacji, jest zarejestrowana jako podatnik VAT czynny (przyjmując, iż taki jest status tego podatnika) lub zaświadczenia, iż przedmiotowa spółka nie jest zarejestrowana jako podatnik VAT czynny (gdyby to wynikało z wykreślenia podatnika na podstawie art. 96 ust. 6, 8 lub 9 u.p.t.u.) i stwierdzenie Dyrektora Izby Skarbowej w P., iż "podstawą wydania zaświadczenia potwierdzającego fakt zarejestrowania w Urzędzie podatnika podatku od towarów i usług (czynnego lub zwolnionego) jest zatem prowadzona przez ten organ ewidencja lub inne dane znajdujące się w jego posiadaniu. Jak natomiast wynika z WSA/ uzasadnienie wyroku 3 Sygn. akt I SA/Po 283/11 materiału dowodowego przedmiotowej sprawy na dzień wydania zaskarżonego postanowienia podmiot K. sp. z o.o. (...) nigdy nie figurował w ewidencji Urzędu Skarbowego W., a zatem nie miał podstaw prawnych do wydania przedmiotowego zaświadczenia". Według argumentacji strony skarżącej przepis art. 96 ust. 12 u.p.t.u. nie zawiera podstawy prawnej dla twierdzenia, iż z dniem zmiany siedziby podatnika, czy też w razie braku zgłoszenia aktualizacyjnego zostaje on automatycznie z mocy prawa wyrejestrowany z rejestru podatników VAT. W ocenie skarżącej Spółka K. jest nadal zarejestrowana jako podatnik VAT czynny. W celu potwierdzenia prawdopodobieństwa pozostawania Spółki w rejestrze, o którym mowa w art. 96 u.p.t.u., skarżąca skorzystała w dniu 23 lutego 2011 r. z ogólnodostępnej strony internetowej Komisji Europejskiej wywodząc na tej podstawie, iż Spółka K. jest nadal aktywnym i czynnym podatnikiem VAT zarówno dla potrzeb handlu krajowego, jak i handlu na terenie wspólnoty europejskiej W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w P. uznał zawarte w niej zarzuty za nieuzasadnione i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej w skrócie: "P.p.s.a."), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej pod względem zgodności jej działania z prawem powszechnie obowiązującym. Kontrola sądów administracyjnych ograniczona jest zatem tylko i wyłącznie do zbadania, czy w sprawie organy podatkowe nie naruszyły prawa materialnego lub procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Biorąc pod uwagę powyższe założenia Sąd zważył, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Istota sporu w niniejszej sprawie dotyczyła możliwości wydania przez organ I instancji zaświadczenia potwierdzającego, że K. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, NIP [...] z siedzibą w P. w dniu jego wydania jest zarejestrowana jako podatnik VAT czynny lub zwolniony. Zatem WSA/ uzasadnienie wyroku 4 Sygn. akt I SA/Po 283/11 podstawowe znaczenie dla niniejszej sprawy ma właściwa wykładnia przepisu art. 96 ust. 13 u.p.t.u., z którego wynika, iż naczelnik urzędu skarbowego jest obowiązany potwierdzić na wniosek zainteresowanego, czy podatnik jest zarejestrowany jako podatnik VAT czynny lub zwolniony. Powyższego przepisu nie sposób interpretować w oderwaniu od przepisu art. 306b § 1 O.p., zgodnie z którym "organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu". Przed wydaniem zaświadczenia, o którym mowa w art. 306b § 1 O.p., organ podatkowy ma możliwość przeprowadzenia w niezbędnym zakresie postępowania wyjaśniającego. W celu przeprowadzenia takiego postępowania organ I instancji wystąpił z pismem z dnia [...] września 2010 r. do odpowiednich Naczelników Urzędów Skarbowych z wnioskiem o udzielenie informacji o zarejestrowaniu przedmiotowej spółki jako podatnika VAT czynnego. W oparciu o udzielone przez te organy odpowiedzi zrealizowano pierwszą część wniosku strony skarżącej i wydano zaświadczenie potwierdzające, że Spółka K. w okresie od [...] grudnia 2009 r. do [...] stycznia 2010 r. była zarejestrowana jako podatnik VAT czynny. Ze stanu faktycznego sprawy wynika jednoznacznie, że z dniem [...] kwietnia 2010 r. K. spółka z o.o. w likwidacji zmieniła adres siedziby z ul. [...] w W., na ul. [...] w P. W związku z powyższym stosownie do przepisu art. 96 ust. 12 u.p.t.u., zmianę danych zawartych w zgłoszeniu rejestracyjnym, jakim niewątpliwie jest adres siedziby podatnika, Spółka zobowiązana była zgłosić do właściwego naczelnika urzędu skarbowego w terminie 7 dni, licząc od dnia, w którym nastąpiła zmiana. Spółka nie uczyniła jednak zadość obowiązkowi złożenia odpowiedniego zgłoszenia aktualizacyjnego, tak więc nie figurowała ona w rejestrze podatników VAT organu I instancji na dzień badania sprawy. W rezultacie Dyrektor Izby Skarbowej w P. właściwie ocenił, że Naczelnik Urzędu Skarbowego P. w dniu wydania postanowienia nie miał możliwości potwierdzenia, że K. spółka z o.o. z siedzibą w P. jest czynnym lub zwolnionym podatnikiem VAT. Należy podkreślić, iż Skład orzekający w niniejszej sprawie podziela stanowisko sformułowane w wyroku NSA z dnia 20 stycznia 2006 r. (sygn. akt I FSK 528/05, publ.: http.//orzeczenia.nsa.gov.pl), iż istota postępowania wyjaśniającego, przewidzianego w art. 306b § 2 O.p. sprowadza się do badania okoliczności WSA/ uzasadnienie wyroku 5 Sygn. akt I SA/Po 283/11 wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych pod kątem możliwości urzędowego stwierdzenia znanych faktów lub stanu prawnego, w zakresie danych, które pozostają w dyspozycji organu mającego wydać zaświadczenie. W konsekwencji tego czynione przez organ ustalenia są ograniczone, bowiem wydający zaświadczenie organ nie ma kompetencji do wykorzystywania na potrzeby jego wystawienia danych, które nie znajdują się w dyspozycji tegoż organu. W sytuacji, gdy dane niezbędne do wydania zaświadczenia nie znajdują się w dyspozycji organu, który zaświadczenie to ma wydać bądź też, gdy stwierdzony zostanie brak zgodności między treścią żądania a stanem rzeczy wynikającym z ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w jego posiadaniu organ ten odmawia wydania zaświadczenia, podstawą do czego stanowi przepis art. 306c in fine O.p. Także wydanie zaświadczenia przez organ podatkowy w oparciu o przedłożone oświadczenia, na podstawie przedłożonych przez stronę postępowania dokumentów, mimo braku stosownych danych w organie, jest niedopuszczalne (vide: wyrok NSA z dnia 5 listopada 2011 r., sygn. akt II FSK 864/08, publ.: http.//orzeczenia.nsa.gov.pl). Z przytoczonych wcześniej przepisów art. 306b § 1 O.p. i art. 96 ust. 13 u.p.t.u. jednoznacznie wynika, że zaświadczenie jest wydawane na podstawie informacji będących w dyspozycji organu. Skoro zatem okoliczności faktyczne i stan prawny, potwierdzenia których domagała się strona skarżąca, nie wynikały z ewidencji, rejestrów lub innych danych znajdujących się w posiadaniu organu I instancji, to odmowa uwzględnienia żądania skarżącej była usprawiedliwiona. Wobec powyższego zarzut naruszenia art. 96 ust. 13 u.p.t.u. w zw. z art. 306a i art. 306b § 2 O.p. jest nieuzasadniony. Jako chybiony uznał Sąd zarzut naruszenia § 9 rozporz. z 2005 r., gdyż jak trafnie zauważył organ odwoławczy, organ I instancji nie uchylał się od wydania przedmiotowego zaświadczenia, uznając się za organ właściwy do rozpatrzenia przedmiotowej kwestii, a nawet podjął czynności zmierzające do aktualizacji rejestracji obowiązku podatku od towarów i usług. Na uwzględnienie nie zasługiwały również twierdzenia strony dotyczące uchybień w zakresie pozostałych przepisów procesowych: art. 120, art. 121 § 1 i art. 122 O.p., jak i naruszenia art. 7 Konstytucji. Organy podatkowe, stosownie do zasady praworządności, mającej odzwierciedlenie w art. 7 Konstytucji RP oraz art. 120 O.p., są bowiem zobligowane do stosowania przepisów prawa. W powołanym przepisie O.p. wyrażona została zasada legalizmu i praworządności, która równocześnie jest WSA/ uzasadnienie wyroku 6 Sygn. akt I SA/Po 283/11 zasadą konstytucyjną. W myśl art. 7 Konstytucji RP, organy władzy publicznej działają na podstawie i w granicach prawa. Przez przepisy prawa należy przede wszystkim rozumieć ustawy i wydawane na podstawie ustaw i w celu ich wykonania przepisy wykonawcze. Naruszenie przez organy podatkowe komentowanych zasad musi powodować obowiązek wyeliminowania z obrotu prawnego podejmowanego przez nie rozstrzygnięcia. Stwierdzić należy, iż w rozpatrywanej sprawie zarówno organ I instancji, jak i organ II instancji były organami właściwymi rzeczowo, miejscowo oraz instancyjnie, a zaskarżone postanowienia mają swoje oparcie w przepisach prawa, które zostały przez organy podatkowe prawidłowo zastosowane. Wbrew twierdzeniom skargi nie został także naruszony przez organy obu instancji przepis art. 121 § 1 O.p., w myśl którego postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych. Postępowanie budzące zaufanie do organów podatkowych to postępowanie staranne i merytorycznie poprawne. Organ drugiej instancji poinformował skarżącą o przysługującym jej prawie do czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz o możliwości wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji co do zebranych dowodów i materiałów oraz wyznaczył Spółce w trybie art. 200 O.p. siedmiodniowy termin do wypowiedzenia w sprawie zebranego w trakcie prowadzonego postępowania materiału dowodowego. Organ I instancji zawiadamiał również Stronę, stosownie do przepisu art. 140 O.p., o niezałatwieniu wniosku w terminie z uwagi na konieczność przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego i wyznaczał nowy termin załatwienia sprawy. Sąd nie dopatrzył się także naruszenia art. 122 O.p. zgodnie, z którym w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. W ocenie Sądu organy podatkowe w przedmiotowej sprawie podjęły w sposób zgodny z procedurą niezbędne czynności wyjaśniające. Mimo iż organ jest uprawniony do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego, to postępowanie takie ma ograniczony charakter. Może ono bowiem dotyczyć wyłącznie badania okoliczności wynikających z posiadanych przez organ ewidencji, rejestrów i innych danych. Wbrew zatem twierdzeniom skarżącej, wydanie zaświadczenia w zakresie przez nią zaskarżonym, czyli nie wynikającym z danych będących w posiadaniu organu, byłoby niedopuszczalne. Reasumując, w ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie nastąpiło naruszenie przepisów prawa procesowego, bądź prawa materialnego, które odpowiednio mogło lub WSA/ uzasadnienie wyroku 7 Sygn. akt I SA/Po 283/11 miało wpływ na wynik sprawy. Wobec powyższego skargę jako pozbawioną podstaw należało oddalić, na podstawie art. 151 P.p.s.a. WSA/ uzasadnienie wyroku 8