II OSK 2883/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-07-26

Skład orzekający: Maria Czapska – Górnikiewicz, Barbara Adamiak, Piotr Korzeniowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia, w sytuacji gdy raport o oddziaływaniu na środowisko mógł być wadliwy?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzje organów obu instancji, uznając, że WSA nie przeprowadził rzetelnej i wszechstronnej analizy raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Sąd stwierdził, że raport mógł być niekompletny i zawierać błędy merytoryczne, a WSA nie odniósł się do wszystkich zarzutów skarżącego dotyczących tych wad. Ponadto, WSA nieprawidłowo ocenił sposób, w jaki organy administracji uwzględniły wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa oraz uzasadniły swoje rozstrzygnięcia w kontekście opinii organów współdziałających.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla budowy elektrociepłowni na biogaz. Stowarzyszenie wniosło odwołanie od decyzji Wójta Gminy, zarzucając wadliwość raportu o oddziaływaniu na środowisko i nieuwzględnienie uwag społeczeństwa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę Stowarzyszenia. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Stowarzyszenia, która zarzucała WSA naruszenie przepisów postępowania.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz Stowarzyszenia zwrot kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maria Czapska – Górnikiewicz Sędziowie Sędzia NSA Barbara Adamiak Sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Paweł Konicki po rozpoznaniu w dniu 26 lipca 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Stowarzyszenia "[...]" w Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 5 czerwca 2014 r. sygn. akt II SA/Lu 844/13 w sprawie ze skargi Stowarzyszenia "[...]" w Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Chełmie z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia 1. uchyla zaskarżony wyrok oraz decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Chełmie z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Chełmie na rzecz Stowarzyszenia "[...]" w Z. kwotę 800 (słownie: osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrokiem z 5 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2014 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia "[...]" w Z. (dalej: Stowarzyszenie, skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Chełmie (dalej: Kolegium, SKO, organ odwoławczy, organ II instancji) z [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia oddalił skargę. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy: W decyzji z [...] kwietnia 2013 r. Wójt Gminy S. (dalej: organ I instancji), po rozpatrzeniu wniosku [...] Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie (dalej: inwestor) ustalił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie elektrociepłowni na biogaz o mocy elektrycznej 999 kW na terenie działek nr ewid. [...] położnych w miejscowości Z., gmina S. Określając w pkt 1 decyzji rodzaj i miejsce realizacji przedsięwzięcia organ I instancji wskazał, że polega ono na budowie biogazowni rolniczej do wytwarzania biogazu w wyniku beztlenowej fermentacji surowców pochodzenia rolniczego (odchody zwierzęce zmieszane z kiszonkami roślin energetycznych), składającej się z silosów na kiszonkę kukurydzy, płyty do składowania obornika bydlęcego, zbiorników na odcieki z silosów oraz płyty obornikowej, zbiornika na gnojowicę, komór fermentacyjnych (2 szt.), zbiornika na masę pofermentacyjną płynną, zbiornika biogazu, budynku techniczno-socjalno-bytowego i stacji transformatorowej. Wytworzony w procesie technologicznym biogaz zostanie wykorzystany jako paliwo napędowe silnika wytwarzającego energię elektryczną i ciepło w skojarzeniu. Masa pofermentacyjna zostanie natomiast w całości wykorzystana jako nawóz. W pkt 2 organ I instancji określił warunki wykorzystywania terenu w fazie realizacji i eksploatacji, ze szczególnym uwzględnieniem konieczności ochrony cennych wartości przyrodniczych, zasobów naturalnych i zabytków oraz ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich, wskazując m. in., że instalacja nie może powodować przekroczeń dopuszczalnych norm w zakresie emisji substancji do powietrza oraz, że uciążliwości związane z jej funkcjonowaniem powinny mieścić się w granicach terenu inwestora. W pkt 3 organ określił wymagania dotyczące ochrony środowiska do uwzględnienia w projekcie budowlanym. W pkt 6 wskazał natomiast, że w czasie eksploatacji konieczna jest kontrola pracy instalacji w szczególności: monitoring hałasu, ewidencja odpadów, pomiar zanieczyszczeń wprowadzanych do powietrza oraz systematyczna obserwacja całego procesu technologicznego. Jednocześnie organ wskazał, że dla planowanego przedsięwzięcia nie ma potrzeby utworzenia obszaru ograniczonego użytkowania (pkt 8) oraz przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (pkt 9). W uzasadnieniu decyzji organ I instancji opisał przebieg całego postępowania administracyjnego wskazując, że w jego toku uzyskał opinię sanitarną Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krasnymstawie (dalej: PPIS w Krasnymstawie) oraz opinię Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Lublinie (dalej: RDOŚ w Lublinie), w oparciu o które uznał o obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko i sporządzeniu dla projektowanej inwestycji raportu jej oddziaływania na środowisko (dalej: raport). Z powyższego obowiązku inwestor wywiązał się składając raport, który trzykrotnie był uzupełniany. W oparciu o jego zapisy oraz analizę stanu sprawy PPIS w Krasnymstawie oraz RDOŚ w Lublinie pozytywnie zaopiniowały i uzgodniły warunki realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Powołując się na dokonane uzgodnienie organ w konkluzji przyjął, że inwestycja nie wpłynie negatywnie na środowisko, a jej zasięg nie będzie wykraczał poza granicę działki inwestora. Odwołanie od powyższej decyzji wniosło Stowarzyszenie, zarzucając naruszenie prawa polegające na oparciu decyzji o raport zawierający braki i ustalenia niezgodne z założeniami planowanej inwestycji i wadliwe w konsekwencji uzgodnienia RDOŚ w Lublinie oraz nieuwzględnienie wyników postępowania z udziałem społeczeństwa. W uzasadnieniu powyższych zarzutów Stowarzyszenie podało, że planowana inwestycja oddziaływać będzie nie tylko na nieruchomości sąsiednie, lecz na całą społeczność lokalną oraz stanowić może zagrożenie dla ptaków i zwierząt podlegających ścisłej ochronie i bytujących w zasięgu oddziaływania przedmiotowej inwestycji, tj. czajki, orła bielika i żółwia błotnego. Stowarzyszenie podkreśliło również, że inwestycja zlokalizowana jest w zbyt bliskiej odległości od obszarów zabudowy mieszkaniowej, która - jak podało - wynosi 170 m i 250 m, a jak wskazuje Minister Gospodarki w oficjalnej broszurze odległość ta powinna wynosić powyżej 300 m. Wadliwość raportu według Stowarzyszenia, polega ponadto na: braku przedstawienia alternatywnego wariantu lokalizacyjnego, braku wymogów w zakresie przeciwdziałania skutkom awarii przemysłowych, niedokonaniu analizy oddziaływań skumulowanych, nieuwzględnieniu wszystkich źródeł emisji odorantów i nieprzedstawieniu w sposób kompleksowy sposobu zagospodarowania pofermentu. Ponadto organ bez merytorycznego uzasadnienia uznał za bezzasadne uwagi zgłoszone w ramach konsultacji społecznych. Po rozpatrzeniu powyższego odwołania SKO w decyzji z [...] lipca 2013 r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W szczególności Kolegium nie podzieliło zarzutu Stowarzyszenia dotyczącego wadliwości sporządzonego raportu. W ocenie organu odwoławczego, dokument ten zgodny jest z wymaganiami art. 66 ust. 1 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U Nr 199, poz. 1227 ze zm. dalej: ustawa, u.u.i.ś.), zawiera bowiem wszystkie konieczne elementy wynikające z tego przepisu. Ponadto organ specjalistyczny jakim jest RDOŚ w Lublinie wielokrotnie badał treść raportu, wzywając trzykrotnie inwestora do jego uzupełnienia. Dalej organ wskazał, że w odległości 170 m od planowanej inwestycji znajduje się jedynie pojedyncze zabudowanie. Zwarty kompleks zabudowy oddalony jest natomiast od inwestycji o około 470 m. Organ odwoławczy przywołując treść art. 66 ust. 1 pkt 5 ww. ustawy uznał, że z przepisu tego nie wynika, aby istniał obowiązek wskazywania i opisywania wariantów lokalizacyjnych. Zdaniem Kolegium, w wystarczający sposób raport odnosi się do problematyki kumulacji oddziaływań oraz emisji zanieczyszczeń do atmosfery ze środków transportu, ze spalania biogazu i emisji odorów. Wreszcie za niesłuszne organ odwoławczy uznał zarzuty dotyczące pominięcia uwag okolicznych mieszkańców. Jednocześnie organ II instancji podkreślił, że charakter i rozmiar inwestycji określa inwestor, a rola organu ogranicza się do zbadania czy w związku z jej realizacją nie zostaną przekroczone dopuszczalne wartości oddziaływań na środowisko. Przy czym organ musi opierać się na przedstawionych przez inwestora założeniach i nie jest uprawniony do przyjęcia, że planowane przedsięwzięcie będzie zrealizowane odmiennie niż to opisane we wniosku. W skardze na decyzję Kolegium skarżący, wniósł o jej zmianę i odmowę określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowej inwestycji, ewentualnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zwrot kosztów postępowania sądowego. Stowarzyszenie powtórzyło w skardze zarzuty zawarte w odwołaniu, podkreślając jednocześnie, że organ odwoławczy dokonał ich wadliwej oceny uznając, że nie zasługują na uwzględnienie. W dalszym ciągu zdaniem skarżącego, organy obu instancji bezrefleksyjnie podzieliły ustalenia przyjęte w raporcie, który uznają za podstawowy i kluczowy dowód. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W piśmie procesowym z 9 maja 2014 r. [...] Sp. z o.o. w W. (dawniej: [...] Sp. z o.o. w W.) wniosła o oddalenie skargi, wskazując na bezzasadność podnoszonych zarzutów. W wyroku z 5 czerwca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie (dalej: Sąd I instancji) oddalił skargę. W uzasadnieniu tego orzeczenia Sąd I instancji w pierwszej kolejności wskazał, że zgłoszony w skardze wniosek o zmianę zaskarżonej decyzji i wydanie decyzji odmownej nie mógł zostać uwzględniony i to nie tylko ze względu na bezzasadność podniesionych zarzutów, lecz z uwagi na kompetencje Sądu. Sąd Administracyjny nie rozstrzyga bowiem sprawy administracyjnej, lecz kontroluje, czy jej załatwienie przez organy odbyło się zgodnie z przepisami prawa materialnego i procesowego. Jeżeli natomiast stwierdzi braki w ustaleniach faktycznych lub naruszenie przepisów prawa, to na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), uchyla decyzję, a sprawa podlega ponownemu rozpoznaniu merytorycznemu przez organ administracji. Według Sądu I instancji, bezspornym jest, że w sprawie zastosowanie miały przepisy u.u.i.ś. W sprawie nie było kwestionowane i nie budzi zastrzeżeń, że doszło do skutecznego nałożenia na inwestora obowiązku sporządzenia raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i określenia jego zakresu, a także do stwierdzenia konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Ocenę oddziaływania na środowisko, zgodnie z art. 61 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 u.u.i.ś. przeprowadzono w ramach postępowania w sprawie wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Według Sądu I instancji, bezspornym również jest, że w jego toku uzyskano wymagane ustawą opinie i uzgodnienia. Zapewniono również udział społeczeństwa, co nie było w skardze kwestionowane. Wobec przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, w sprawie znalazły zastosowanie przepisy art. 77 ust. 1 u.u.i.ś., dotyczące obowiązku uzgodnienia decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach z regionalnym dyrektorem ochrony środowiska oraz zasięgnięcia opinii właściwego organu inspekcji sanitarnej. Sąd I instancji wskazał, że organ I instancji wydając decyzję z [...] kwietnia 2013 r. w całości uwzględnił zawarte w postanowieniach ww. organów wymogi, dotyczące zgodności planowanej inwestycji z koniecznością ochrony poszczególnych elementów środowiska, zasobów naturalnych i ograniczenia uciążliwości dla terenów sąsiednich, wskazując w prawidłowy sposób wymagania dotyczące tej ochrony, które winny zostać uwzględnione w projekcie budowlanym oraz na etapie budowy i eksploatacji instalacji. Zdaniem Sądu I instancji, postępowanie w przedmiocie wydania decyzji zostało przeprowadzone zgodnie z art. 79 ust. 1 u.u.i.ś. Wbrew zarzutom skargi, organy obu instancji rzeczowo odniosły się do uwag zgłaszanych w toku postępowania przez stronę skarżącą, której zapewniony został czynny w nim udział. Sąd I instancji nie podzielił zarzutu skargi dotyczącego wadliwości sporządzonego raportu o oddziaływaniu na środowisko planowanego przedsięwzięcia, a co za tym idzie błędnie przeprowadzonej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Brak jest, zdaniem Sądu I instancji, podstaw do przyjęcia, że oceny tej dokonano z naruszeniem przepisów ustawy. Sąd I instancji nie stwierdził, żeby opracowany dla spornego przedsięwzięcia raport oddziaływania na środowisko nie odpowiadał treści art. 66 ustawy oraz szczegółowo określonym wymogom sprecyzowanym w postanowieniu Wójta Gminy S. z [...] sierpnia 2010 r. Sąd I instancji zaznaczył, że raport ten stanowił przedmiot krytycznej analizy RDOŚ w Lublinie, czego wyrazem było trzykrotne wzywanie inwestora do uzupełnienia jego zapisów. W ocenie Sądu I instancji, w szczególności nie budzi zastrzeżeń wyjaśnienie kwestii rzeczywistego wpływu hałasu na środowisko. Z przeprowadzonej oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a w szczególności z raportu wynika, że projektowana inwestycja nie wpłynie negatywnie na tereny chronione akustycznie. Z akt sprawy wynika także, że zachowane zostaną standardy zawarte w przepisach prawa. Zdaniem Sądu I instancji, również podnoszona przez stronę kwestia wadliwości przedstawionych wariantów nie mogła być uznana za słuszną. Zaskarżona decyzja wbrew twierdzeniom skargi zawiera obligatoryjne treści. Dotyczą one wymagań, jakie winny zostać spełnione z punktu widzenia wymogów ochrony środowiska, i powinny znaleźć uwzględnienie w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji. Sąd I instancji wskazał również, że rozstrzygnięcia są zgodne z uzgodnieniem i opinią uzyskanymi w sprawie. Zachowano także wymogi związane z podaniem do publicznej wiadomości informacji o wydanej decyzji i możliwości zapoznania się z jej treścią. Stowarzyszenie (dalej: skarżący kasacyjnie) w skardze kasacyjnej z 25 sierpnia 2014 r. "na podstawie art. 173 § 1 i art. 174 pkt 2 ustawy z 2 sierpnia 2002 – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi" zaskarżyło wyrok w całości i wniosło o: 1. uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie; 2. zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i w związku z art. 1 ustawy z 30 sierpnia 2012 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 poz. 270 ze zm.) w związku z art. 66, art. 77 ust. 1, 2 i 5 oraz art. 79 ust. 1 w związku z art. 80 ust. 1 pkt 1, 2 i 3), art. 82 i 85 ust. 2 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach (tekst jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 1235) w związku z art. 7 k.p.a. polegające na tym, że Sąd I instancji wskutek niewłaściwej kontroli czynności SKO w Chełmie, jak również nierozpatrzenia istoty skargi w zakresie podniesionych w niej zarzutów - bezpodstawnie oddalił skargę na decyzję SKO z [...] lipca 2013 r., w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja wydana została z mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, naruszenie przepisów postępowania polegało na zaakceptowaniu ustaleń dokonanych w niewłaściwie przeprowadzonym postępowaniu wyjaśniającym przez Wójta Gminy S., a w związku z tym na błędnym ustaleniu stanu faktycznego w sprawie oraz dokonaniu błędnej oceny dowodów, a w szczególności uznaniu przez Sąd I instancji prawidłowości i kompletności raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko (z uzupełnieniami), pomimo jego wadliwości i zawartych w nim błędów merytorycznych, co doprowadziło do niewłaściwego rozstrzygnięcia sprawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, wskazano, że Sąd l instancji mimo podniesionych zarzutów nie wziął pod uwagę, że w postępowaniu prowadzonym przez Wójta Gminy S., a następnie przez SKO w Chełmie w wyniku rozpatrzenia odwołana od decyzji Wójta - doszło do naruszenia zasady prawdy obiektywnej wskutek braku pogłębionej analizy stanu faktycznego, i w następstwie tego poprzez niewłaściwą ocenę dowodów, dokonano błędnego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Według skarżącego kasacyjnie, w przedmiotowej sprawie, ani organ l instancji, ani SKO w Chełmie nie dokonały rzetelnej i wszechstronnej analizy materiału dowodowego, na który powołuje się Sąd I instancji, czyli charakterystyki planowanego przedsięwzięcia oraz raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko (z uzupełnieniami), przez co naruszone zostały przepisy postępowania. Naruszenie to dotyczyło w szczególności: art. 6, 7, 8 k.p.a. poprzez niepodjęcie czynności mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego sprawy, w tym zarzutów podnoszonych przez skarżącego kasacyjnie odnośnie błędów i sprzeczności występujących w raporcie. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, aprobując w całości powyższe rozstrzygnięcie – Sąd I instancji nie dokonał kontroli prawidłowości ustaleń SKO w tym zakresie, przede wszystkim jednak - nie rozważył i nie odniósł się do wszystkich zarzutów i argumentów skarżącego kasacyjnie, podniesionych w skardze, a mających podstawowe znaczenie przy ocenie jej zasadności. Skarżący kasacyjnie podnosi, że Sąd I instancji analizując zarzuty skargi odniósł się m. in. do kwestii, które nie były przedmiotem zarzutów stawianych w skardze. Taka ocena, dokonana przez Sąd I instancji, świadczy o nieprawidłowo realizowanej funkcji kontrolnej Sądu. Skarżący kasacyjnie wskazuje ponadto, że nie zarzucał, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie zawiera treści obligatoryjnych, lecz że została oparta o raport, który został sporządzony z naruszeniem przepisów prawa, nie jest kompletny, bowiem nie zawiera wszystkich wymaganych elementów, natomiast zawiera błędy merytoryczne, a tym samym jest wadliwy, zatem decyzja wydana w oparciu o nierzetelny, niekompletny, a także zawierający błędy i uchybienia merytoryczne raport, jest również wadliwa. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, skoro w raporcie nie dokonano wyliczeń poziomu emisji dla wszystkich wymienionych w nim źródeł, a dla wyliczonych nie opisano oddziaływań obejmujących pośrednie, wtórne, skumulowane, krótko-średnio i długoterminowe, stałe i chwilowe oddziaływania, raport ten, wbrew stanowisku Sądu I instancji, nie zawiera wszystkich elementów wymaganych przez art. 66 ustawy. Według skarżącego kasacyjnie, całkowicie pominięta została bardzo istotna okoliczność, tj. fakt, że w piśmie z 8 sierpnia 2012 r. Wójt Gminy S. przesłał do RDOŚ w Lublinie uwagi wniesione do raportu przez mieszkańców na etapie konsultacji społecznych, z prośbą o zajęcie stanowiska. Uwagi dotyczyły m. in. wadliwości raportu i wskazywały na błędy merytoryczne zawarte w postanowieniu RDOŚ w Lublinie uzgadniającym realizację przedsięwzięcia. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, RDOŚ w Lublinie nie zajął jednoznacznego stanowiska (w żaden sposób nie potwierdził), że raport zawiera wszystkie wymagane informacje, o których mowa w art. 66 ustawy. W ocenie skarżącego kasacyjnie, brak jakiegokolwiek odniesienia się przez Sąd I instancji do wszystkich zarzutów zawartych w skardze, stanowi naruszenie prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego aktu i jest również przejawem braku prawidłowej i rzetelnej kontroli rozstrzygnięcia podjętego przez SKO w Chełmie. Skarżący kasacyjnie uważa, że Sąd I instancji de facto nie rozpatrzył istoty przedmiotu sprawy w zakresie objętym złożoną skargą. W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnik postępowania [...] Sp. z o.o. (dawniej: [...] Sp. z o.o. wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej oraz o zasądzenie od strony skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna jest zasadna, aczkolwiek nie wszystkie podniesione w niej zarzuty zasługiwały na uwzględnienie. W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione wart. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Po pierwsze, należy stwierdzić, że zasadny jest zarzut kasacyjny dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c, p.p.s.a. w zw. z art. 66 u.u.i.ś. z powodu braku rzetelnej i wszechstronnej analizy raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko wraz uzupełnieniami. Ma rację skarżący kasacyjnie, że Sąd I instancji aprobując w całości rozstrzygnięcia organu I i II instancji, nie rozważył i nie odniósł się do wszystkich zarzutów i argumentów skarżącego podniesionych przez niego w skardze, dotyczących wskazanych w skardze braków w treści raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, a mających podstawowe znaczenie przy ocenie jej zasadności. Wskazać należy, że w toku postępowania stawiane były konkretne zarzuty, co do twierdzeń zawartych w raporcie oraz jego braków. Organy orzekające w niniejszej sprawie jak również Sąd I instancji opierając się na takim raporcie nie odniosły się do wskazanych braków w treści raportu. Podnoszone wobec raportu zarzuty podważyły skutecznie jego kompletność, kompleksowość i zupełność. Sąd nie może samodzielnie dokonywać oceny treści raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, gdyż wymaga to wiadomości specjalnych z poszczególnych gałęzi nauki. Ocena sądu odnośnie raportu powinna jednak dotyczyć tego, czy raport jest kompletny i spójny, czyli spełnia ustawowe wymagania co do jego zawartości w rozumieniu dyspozycji art. 66 u.u.i.ś. Takiej oceny Sąd I instancji nie przeprowadził. Sąd I instancji nie zapoznał się bowiem wnikliwie z treścią przedmiotowego raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko (z uzupełnieniami). Wskazać należy, że w raporcie określone zostały znaczące oddziaływania obejmujące: hałas, zanieczyszczenie powietrza, uciążliwość odorową. W raporcie brak jest opisu oddziaływań obejmujących pośrednie, wtórne, skumulowane, krótko, średnio i długoterminowe, stałe i chwilowe oddziaływania. Dla ujętych w raporcie znaczących oddziaływań na środowisko wyodrębniono ważniejsze ze źródeł, które generują określone uciążliwości. Należy zwrócić uwagę, że nie dla wszystkich wskazanych w raporcie źródeł uciążliwości dokonano wyliczeń poziomów emisji. Nie można zatem zgodzić się ze stanowiskiem Sądu I instancji, że raport zawiera wszystkie elementy określone w art. 66 u.u.i.ś. Tego rodzaju wada raportu o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko, powoduje, że także przeprowadzona ocena oddziaływania na środowisko jest wadliwa. Błędne zatem jest stanowisko Sądu I instancji, który stwierdził, że opracowany dla spornego przedsięwzięcia raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko odpowiada treści art. 66 ustawy oraz szczegółowo określonym wymogom sprecyzowanym w postanowieniu Wójta Gminy S. z [...] sierpnia 2010 r. Po drugie, zasadny jest zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, p.p.s.a. w zw. z art. 77 ust. 1, 2 i 5 u.u.i.ś. Organ I instancji wystąpił z wnioskiem do PPIS w Krasnymstawie w sprawie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia. Opinią sanitarną z 25 kwietnia 2012r. znak: [...] PPIS w Krasnymstawie uzgodnił warunki realizacji dla planowanego przedsięwzięcia. Wójt Gminy S. wnioskiem z 26 stycznia 2011 r., znak: [...] wystąpił do RDOŚ w Lublinie o uzgodnienie warunków realizacji przedsięwzięcia załączając "Raport o oddziaływaniu na środowisko planowanego przedsięwzięcia" opracowany przez [...] Sp. z o.o. W postanowieniu z [...] czerwca 2012 r. znak: [...] uzgodnił realizację przedsięwzięcia i określił jego warunki. Organ I instancji występując o uzgodnienie nie dokonał weryfikacji stanowiska organu współdziałającego. Wskazać należy, że organ wydający decyzję środowiskową ponosi ostateczną odpowiedzialność za końcowy wynik postępowania, a zatem również za warunki przedsięwzięcia określone w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Organ prowadzący postępowanie w sprawie wydania decyzji środowiskowej może przy spełnieniu określonych warunków wydać decyzję pozytywną. Musi to jednak szczegółowo uzasadnić odnosząc się do całego zgromadzonego materiału dowodowego w tym w szczególności do raportu i postanowienia organu uzgadniającego. Wskazać należy, że takiego uzasadnienia odnoszącego się do postanowienia RDOŚ w Lublinie nie ma w decyzji organu I instancji. Organ I instancji ograniczył się na stronach 8 – 11 decyzji do zacytowania treści warunków uzgodnienia przedstawionych w postanowieniu RDOŚ w Lublinie z [...] czerwca 2012 r. Organ I instancji w żaden sposób nie odniósł się do tych warunków. W szczególności organ I instancji nie dokonał wymaganej weryfikacji stanowiska organu współdziałającego w zakresie kompletności raportu. Po trzecie, nie jest zasadny zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, p.p.s.a. w zw. z art. 79 ust. 1 u.u.i.ś. Wbrew zarzutowi postawionemu przez skarżącego kasacyjnie organ I instancji w niniejszym postępowaniu zgodnie z art. 79 ust. 1 u.u.i.ś., przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zapewnił możliwość udziału społeczeństwa. Po czwarte zasadny jest zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, p.p.s.a. w zw. z art. 80 ust. 1 pkt 1 i 2 u.u.i.ś. Organ I instancji wydając decyzję środowiskową nie uzasadnił w jaki sposób wziął pod uwagę ustalenia zawarte w raporcie oraz wyniki postępowania z udziałem społeczeństwa. Na str. 7 decyzji środowiskowej organ I instancji opisuje jedynie trzy uzupełnienia raportu. Organ I instancji nie przeprowadził własnej analizy ustaleń zawartych w raporcie. Po piąte, nie jest zasadny zarzut dotyczący naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, p.p.s.a. w zw. z art. 82 u.u.i.ś. Wskazać należy, że zarzut ten nie został w żaden sposób uzasadniony przez skarżącego kasacyjnie. W judykaturze konsekwentnie wskazuje się, że związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wiąże się z koniecznością prawidłowego ich sformułowania w samej skardze, poprzez powołanie konkretnych przepisów prawa, którym zdaniem skarżącego - uchybił sąd wojewódzki, uzasadnienia ich naruszenia, a w przypadku zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego wskazania, że wytknięte naruszenie mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Kasacja nie odpowiadająca tym warunkom, a więc pozbawiona podstawowych elementów treściowych, uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę jej zasadności. Sąd nie może domniemywać intencji strony i samodzielnie uzupełniać, czy też konkretyzować zarzutów kasacyjnych (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 11 września 2011 r., sygn. II OSK 151/12, LEX nr 1219250). Postawienie zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego obliguje autora skargi kasacyjnej do wskazania także na czym polegało naruszenia prawa materialnego. Sformułowany w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa, o jakim stanowi art. 174 pkt 1 p.p.s.a. nie został uzasadniony, przeto Sąd nie podziela go. Po szóste, zasadny jest zarzut dotyczący naruszenia 145 § 1 pkt 1 lit. a, p.p.s.a. w zw. z art. 85 ust. 2 u.u.i.ś. w zw. z art. 7 k.p.a. W decyzji organu I instancji brak jest bowiem informacji na temat tego, w jakim zakresie zostały uwzględnione uwagi i wnioski zgłoszone w związku z udziałem społeczeństwa. Na str. 12 decyzji środowiskowej wyjaśniono jedynie, że uwagi i zastrzeżenia mieszkańców do raportu, zgłoszone w czasie trwania konsultacji zostały przekazane przez Wójta do RDOŚ w Lublinie. Organ I instancji stwierdził jednocześnie, że w piśmie z 31 października 2012 r. RDOŚ w Lublinie ustosunkował się do tych uwag. Należy zauważyć, że organ I instancji ustosunkował się do obszernych uwag społeczeństwa w jednym zdaniu podnosząc, że uwagi dotyczące poziomu hałasu są bezzasadne, gdyż zgodnie z raportem funkcjonowanie biogazowi nie doprowadzi do przekroczeń dopuszczalnych poziomów hałasu określonych dla najbliższej zabudowy mieszkaniowej. Błędne jest zatem stanowisko Sądu I instancji, według którego decyzja środowiskowa zawiera obligatoryjne treści. Wskazać należy, że w decyzji organ I instancji wskazał jedynie, że zgłoszone uwagi wnoszone w ramach konsultacji społecznych uznał za bezzasadne – bez merytorycznego uzasadnienia takiego stwierdzenia. Podnieść należy, że wnoszone uwagi dotyczyły niewłaściwej lokalizacji planowanego przedsięwzięcia i wskazywały, że przedłożony raport nie zawiera wszystkich wymaganych informacji oraz, że informacje te nie odzwierciedlają stanu faktycznego. Po siódme zasadny jest zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, p.p.s.a. w zw. z art. 66 u.u.i.ś. Zgodzić należy się ze skarżącym kasacyjnie, że w przedmiotowej sprawie, ani organ l instancji, ani SKO w Chełmie nie dokonały rzetelnej i wszechstronnej analizy materiału dowodowego, na który powołuje się Sąd I instancji, czyli charakterystyki planowanego przedsięwzięcia oraz raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko (z uzupełnieniami), przez co naruszone zostały przepisy postępowania. Naruszenie to dotyczyło w szczególności: art. 6, 7, 8 k.p.a. poprzez niepodjęcie czynności mających na celu dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i prawnego sprawy, w tym zarzutów podnoszonych przez skarżącego kasacyjnie odnośnie błędów i sprzeczności występujących w raporcie. Raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko - mimo że jest przygotowywany przez osobę posiadającą wiadomości specjalne - stanowi dowód w sprawie, który podlega ocenie także w trybie zasad ogólnych postępowania dowodowego, w tym w szczególności art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Z treści decyzji organu I instancji nie wynika, aby organ ten przeprowadził własną ocenę raportu. Raport musi uwzględniać wszystkie wymagania nałożone przez ustawodawcę w świetle przepisu art. 66 ustawy, ponieważ jest także kluczowym dowodem w tym postępowaniu administracyjnym. Ponownie rozpoznając sprawę, organ związany będzie oceną prawną zaprezentowaną w niniejszym wyroku w zakresie, w jakim zakwestionowano ocenę przedstawioną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie. Ponieważ stwierdzone powyżej wadliwości przeprowadzonej przez Sąd I instancji kontroli dotyczyły obu wydanych w sprawie decyzji, a postępowanie administracyjne wymaga powtórzenia z uwzględnieniem powyższych wytycznych, Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że na obecnym etapie postępowania istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona, rozpoznał również złożoną w sprawie skargę, orzekając o uchyleniu obu wydanych w sprawie decyzji. O powyższym Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 188 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. O kosztach postępowania sądowego orzeczono na mocy art. 203 pkt 1 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło