II FSK 384/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Sławomir Presnarowicz, , , po rozpoznaniu w dniu 6 maja 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej P. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 10 października 2013 r. sygn. akt I SA/Op 692/13 w sprawie ze skargi P. K. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 9 lipca 2008 r., w sprawie o sygn. akt I SA/Op 58/08 postanawia oddalić skargę kasacyjną Postanowieniem z dnia 10 października 2013 r., sygn. akt I SA/Op 692/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Opolu odrzucił skargę P. K. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem tego Sądu z dnia 9 lipca 2008 r., sygn. akt I SA/Op 58/08. W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż w myśl art. 278 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) nie można żądać wznowienia postępowania po upływie lat pięciu od uprawomocnienia się orzeczenia wydanego w sprawie, z wyjątkiem przypadku, gdy strona była pozbawiona możności działania lub nie była należycie reprezentowana. Sąd pierwszej instancji uznał, iż skarga o wznowienie postępowania wniesiona w przedmiotowej sprawie została złożona po upływie ustawowego terminu, który upływał z dniem 9 września 2013 r., co powodowało konieczność jej odrzucenia na podstawie art. 278 w zw. z art. 280 § 1 tej ustawy. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniósł Skarżący, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania i zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie: - art. 8 ust. 2 w zw. z art. 190 ust. 4 Konstytucji RP poprzez jego błędną wykładnie i przyjęcie, iż do skargi o wznowienie postępowania, opartej wprost na tym przepisie Konstytucji, mają zastosowanie ograniczenia czasowe wskazane w art. 278 p.p.s.a., - art. 270 i art. 278 p.p.s.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, gdyż z uwagi na zaistnienie w przedmiotowej sprawie podstaw do zastosowania wprost art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, nie mają zastosowania ograniczenia czasowe do wniesienia skargi o wznowienie postępowania przewidziane w p.p.s.a., - art. 280 § 1 w zw. z art. 278 i art. 271 pkt 2 p.p.s.a., poprzez odrzucenie skargi w sytuacji, gdy skarga była oparta na ustawowej podstawie wznowienia w postaci pozbawienia Skarżącej możliwości działania na skutek wprowadzenia do systemu prawnego i utrzymywania w tym systemie przepisu niezgodnego z Konstytucją RP, a to możliwości zaskarżenia wyroku na podstawie niezgodności z art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) z Konstytucją do czasu wejścia w życie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18 lipca 2013 r., sygn. akt SK 18/09, a ta podstawa wznowienia została wskazana w skardze, zaś pozbawienie strony możliwości działania wyłącza stosowanie ograniczenia czasowego co do wznowienia postępowania określonego w art. 278 omawianej ustawy, - art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, którego konkretyzacją jest art. 141 § 4 w zw. z art. 166 p.p.s.a. poprzez nie odniesienie się do twierdzeń i wywodów Skarżącego, uzasadniających rozpoznanie skargi wprost na podstawie art. 190 ust. 4 Konstytucji RP oraz do wskazanej w skardze podstawy wznowienia postępowania w postaci pozbawienia strony możności działania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw, przeto podlega oddaleniu. Na podstawie art. 278 p.p.s.a. po upływie pięciu lat od uprawomocnienia się orzeczenia nie można żądać wznowienia, z wyjątkiem przypadku, gdy strona była pozbawiona możliwości działania lub nie była należycie reprezentowana. Termin przewidziany w wyżej wymienionym przepisie jest terminem materialnym i nie podlega przywróceniu. Biegnie niezależnie od terminów wniesienia skargi o wznowienie postępowania przewidzianych w art. 272 § 2 i art. 277 p.p.s.a. Skarga o wznowienie postępowania wniesiona z zachowaniem terminów określonych w art. 272 § 2 i 3 lub art. 277 p.p.s.a, ale po upływie terminu przewidzianego w art. 278 p.p.s.a., będzie podlegała odrzuceniu, bez konieczności badania merytorycznej zasadności wskazanych w niej podstaw. W rozpoznawanej sprawie pięcioletni okres, o jakim mowa w art. 278 p.p.s.a., od uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lipca 2008 r. upłynął w dniu 9 września 2013 r. Przyjąć zatem należy, że Skarżący wniósł skargę o wznowienie po upływie ww. terminu. Analizowana skarga o wznowienie postępowania została wniesiona bowiem do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu w dniu 17 września 2013 r. Termin przewidziany w art. 278 p.p.s.a. nie obowiązuje, jeżeli podstawą wznowienia postępowania jest pozbawienie strony możności działania lub brak należytej reprezentacji. Ponieważ w rozpoznawanym przypadku nie zachodzi żadna z przesłanek wymienionych w art. 278 p.p.s.a. umożliwiająca wznowienie postępowania po upływie terminu wskazanego w tym przepisie, to należy stwierdzić, że wznowienie postępowania nie jest możliwe. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.