II OZ 467/15
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2015-05-21
Skład orzekający: Bożena Popowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów danego sądu administracyjnego, zawierający wskazanie przyczyn wyłączenia (choćby ogólnych) i powołujący się na konkretny wyrok Trybunału Konstytucyjnego, może zostać pozostawiony bez rozpoznania z powodu braku sprecyzowania imion i nazwisk sędziów oraz podania przyczyn wyłączenia dla każdego z nich z osobna?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziów, który wskazuje ogólne przyczyny wyłączenia dotyczące wszystkich sędziów danego sądu (np. lekceważenie prawa, wyroków TK, brak informacji o znajomości ze stronami, niedbanie o interes publiczny) i powołuje się na konkretny wyrok TK, nie może zostać pozostawiony bez rozpoznania z powodu braku sprecyzowania imion i nazwisk sędziów oraz podania przyczyn wyłączenia dla każdego z nich z osobna. Sąd pierwszej instancji błędnie ocenił, że skarżący nie podał przyczyn uzasadniających wyłączenie. Strona nie musi znać z imienia i nazwiska sędziów, których dotyczy wniosek, a może ich określić w sposób umożliwiający indywidualizację.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o wyłączenie wszystkich sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. Sąd I instancji wezwał do uzupełnienia braków formalnych poprzez wskazanie imion i nazwisk sędziów oraz podanie przyczyn wyłączenia dla każdego z nich. Skarżący wskazał osiemnastu sędziów i podał ogólne przyczyny wyłączenia, powołując się na lekceważenie prawa i wyroków TK. Sąd I instancji pozostawił wniosek bez rozpoznania, uznając braki formalne. Skarżący złożył zażalenie, które zostało uwzględnione przez NSA.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone zarządzenie Sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 24 lutego 2015 r.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bożena Popowska po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia C. T. na zarządzenie Sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 24 lutego 2015 r., sygn. akt II SA/Sz 647/13 o pozostawieniu bez rozpoznania wniosku z dnia 7 października 2014 r. w sprawie ze skargi C. T. na uchwałę Rady Gminy K. z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...] w przedmiocie szczegółowych zasad utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy K. postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie.
Zarządzeniem z dnia 24 lutego 2015 r. Sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie pozostawił bez rozpoznania wniosek C. T. z dnia 7 października 2014 r.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że 7 października 2014 r. C. T. złożył wniosek "o wyłączenie z orzekania wszystkich Sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie". Zarządzeniem z dnia 9 stycznia 2014 r. skarżący został zobowiązany do uzupełnienia braków formalnych powyższego wniosku przez jednoznaczne wskazanie imienia i nazwiska sędziów, którzy mieliby zostać wyłączeni oraz podanie przyczyny uzasadniającej wyłączenie w odniesieniu do każdego z sędziów z osobna – w terminie 7 dni, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania.
W odpowiedzi na ww. wezwanie C. T. wskazał z imienia i nazwiska osiemnastu sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, którzy mieliby zostać wyłączeni, jednak bez podania przyczyny uzasadniającej wyłączenie.
Sąd I instancji podkreślił, że obowiązek uprawdopodobnienia przyczyn wyłączenia sędziego spoczywa na stronie składającej taki wniosek. Ważnym elementem tego wniosku jest podanie przyczyny wyłączenia konkretnego sędziego oraz okoliczności, które uprawdopodobnią jej istnienie. Sąd nie ma bowiem kompetencji do wnikania i badania z urzędu osobistych związków sędziego ze stronami sporu sądowego. Zdaniem Sędziego WSA w Szczecinie, skarżący nie wypełnił zobowiązania nałożonego zarządzeniem z dnia 9 stycznia 2015 r. i z tego względu pozostawiono przedmiotowy wniosek bez rozpoznania.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożył C. T., kwestionując jego prawidłowość.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 49 § 1 P.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Jak stanowi art. 49 § 2 p.p.s.a., jeżeli strona nie uzupełniła lub nie poprawiła pisma w terminie, przewodniczący zarządza pozostawienie pisma bez rozpoznania. Na zarządzenie przysługuje zażalenie.
Zarządzając pozostawienie wniosku C. T. bez rozpoznania Sąd I instancji uznał, że pomimo stosownego wezwania skarżący nie uzupełnił braków formalnych wniosku, ograniczając się do wskazania z imienia i nazwiska osiemnastu sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, którzy mieliby zostać wyłączeni, jednak bez podania przyczyny uzasadniającej wyłączenie. Tymczasem z lektury pisma z dnia 9 lutego 2015 r., które stanowiło odpowiedź na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych wniosku z dnia 7 października 2014 r., wynika iż C. T. uważa, że wobec wszystkich sędziów następuje ta sama przyczyna wyłączenia: lekceważenie prawa i wyroków Trybunału Konstytucyjnego (w tym zakresie skarżący powołał wyrok TK o sygn. akt K 17/12). Ponadto jako przyczynę wyłączenia wszystkich sędziów strona wskazuje "brak w napisanych zdawkowych oświadczeniach informacji o znajomości ze skarżonymi urzędnikami i o wywieraniu bądź niewywieraniu presji byłego urzędnika a teraz Prezesa WSA w Szczecinie". W dalszej części pisma skarżący wskazuje kolejne przyczyny wyłączenia, tj. "brak podjęcia decyzji o utajnieniu moich danych wrażliwych" oraz "absolutne niedbanie o interes publiczny".
Błędna była więc ocena Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie, że C. T. nie podał przyczyn uzasadniających wyłączenie sędziów tego Sądu. Natomiast ocena ich zasadności jest kwestią odrębną i Naczelny Sąd Administracyjny nie może jej dokonać na obecnym etapie sprawy. Nieprawidłowe było również wezwanie skarżącego do sprecyzowania wniosku o wyłączenie sędziów przez "jednoznaczne wskazanie z imienia i nazwiska sędziów, którzy mieliby zostać wyłączeni". Wniosek był bowiem w tym zakresie jasny i dotyczył każdego sędziego orzekającego w WSA w Szczecinie. Należy przy tym wskazać, że strona nie musi znać z imienia i nazwiska sędziów, których dotyczy wniosek i może określić ich w sposób możliwy do zindywidualizowania (por. postanowienie NSA z dnia 12 maja 2006 r., sygn. akt II OZ 490/06).
Pozostawienie w tych warunkach wniosku bez rozpoznania stanowiło naruszenie art. 49 § 2 P.p.s.a., uzasadniające uchylenie zaskarżonego zarządzenia.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 197 i art. 198 P.p.s.a. orzekł, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło