II SA/Wa 1431/13

WyrokWSA w Warszawie2013-10-24

Skład orzekający: Anna Mierzejewska, Andrzej Kołodziej, Stanisław Marek Pietras

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ Policji ma prawo odmówić wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej do celów kolekcjonerskich, jeśli wnioskodawca spełnia przesłanki formalne (nie stanowi zagrożenia, jest członkiem stowarzyszenia kolekcjonerskiego), ale organ ma wątpliwości co do liczby posiadanej broni lub faktycznego charakteru stowarzyszenia?
Ratio decidendi
Organ Policji ma obowiązek wydać pozwolenie na broń do celów kolekcjonerskich, jeśli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia i udokumentuje członkostwo w stowarzyszeniu kolekcjonerskim. Wątpliwości organu co do liczby posiadanej broni lub faktycznego charakteru stowarzyszenia nie mogą stanowić podstawy do odmowy wydania pozwolenia w ogóle, a jedynie mogą wpływać na określenie ilości broni w decyzji, która ma charakter związany w zakresie przesłanek materialnoprawnych.
Stan faktyczny
Skarżący R. L. złożył wniosek o wydanie pozwolenia na posiadanie 25 egzemplarzy broni palnej sportowej do celów kolekcjonerskich. Organy Policji odmówiły wydania pozwolenia, powołując się na brak wystarczających wyjaśnień dotyczących pasji kolekcjonerskiej, liczby broni oraz charakteru stowarzyszenia, którego skarżący jest członkiem. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów proceduralnych i materialnoprawnych, twierdząc, że spełnił wszystkie wymagane prawem przesłanki. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Komendanta Głównego Policji oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Anna Mierzejewska Sędzia WSA – Andrzej Kołodziej Sędzia WSA – Stanisław Marek Pietras (spraw.) Protokolant – starszy sekretarz sądowy Aneta Duszyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2013 r. sprawy ze skargi R. L. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej do celów kolekcjonerskich w ilości 25 egzemplarzy broni 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, 2. zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego R. L. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. Skarżący R. L. w dniu [...] maja 2012 r. wystąpił z wnioskiem o wydanie pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej do celów kolekcjonerskich w ilości 25 egzemplarzy broni. Komendant Wojewódzki Policji w L. decyzją z dnia [...] października 2012 r. nr [...], odmówił skarżącemu wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej do celów kolekcjonerskich w ilości 25 egzemplarzy broni. W wyniku odwołania, Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę organowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania z uwagi na niepełne zebranie materiału dowodowego wskazując jednocześnie na zagadnienia wymagające dokładniejszego wyjaśnienia. Wobec powyższego organ pierwszej instancji zwrócił się pismem z dnia [...] grudnia 2012 r. do skarżącego z prośbą o złożenie dodatkowych wyjaśnień dotyczących jego pasji i działalności kolekcjonerskiej, a ponadto zwrócono się do skarżącego, jako przedstawiciela reprezentującego "[...]", z zapytaniem dotyczącym działalności stowarzyszenia. Pismem z dnia [...] stycznia 2013 r. skarżący odmówił udzielenia odpowiedzi na zadane mu pytania wskazując, iż kwestie te pozostają bez związku z prowadzonym postępowaniem administracyjnym. Wskazał również, że wskazówki lub wnioski organu wyższego stopnia zawarte w uzasadnieniu decyzji przekazującej sprawę do ponownego rozpatrzenia, nie są dla organu pierwszej instancji wiążące. W tej sytuacji Komendant Wojewódzki Policji w L. decyzją z dnia [...] lutego 2013 r. nr [...], działając na podstawie art. 10 ust. 1. ust. 2 pkt 6 oraz ust. 3 pkt 5. a także art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. z 2012 r. poz. 576) oraz art. 268a k.p.a. odmówił skarżącemu R. L. wydania pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej do celów kolekcjonerskich w ilości 25 egzemplarzy broni. W uzasadnieniu – powołując się na opisany powyżej stan faktyczny – podał, że zgodnie z art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni, a w rozpoznawanej sprawie skarżący nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego, co potwierdza pozytywna opinia o nim z miejsca zamieszkania oraz dotychczasowa niekaralność. Z kolei w myśl przepisu art. 10 ust. 3 pkt 5 ustawy, w przypadku pozwolenia na broń do celów kolekcjonerskich za ważną przyczynę posiadania broni uważa się w szczególności udokumentowane członkostwo w stowarzyszeniu o charakterze kolekcjonerskim. W rozpoznawanej sprawie tymczasem skarżący jest członkiem – założycielem "[...]" z siedzibą w S. Niemniej jednak sam fakt spełnienia przez stronę tych dwóch przesłanek nie daje jej bezwzględnego prawa do pozytywnego załatwienia wniosku i wydania decyzji o żądanej treści. Skoro bowiem ustawodawca wyposażył organy Policji w kompetencję do wydania decyzji w przedmiocie pozwolenia na broń i jednocześnie nałożył na te organy obowiązek zawarcia w niej szczególnych elementów określonych w art. 12 ust. 1 ustawy, tj. celu, w jakim wydano pozwolenie, rodzaju i liczby egzemplarzy broni, to nałożył na nie również obowiązek poczynienia stosownych ustaleń i ocen w tym zakresie. Gdyby bowiem wolą ustawodawcy było pozostawienie stronie całkowitej swobody co do określenia liczby jednostek broni jaką chce posiadać, brak byłoby uzasadnienia dla zamieszczania tego elementu w decyzji przyznającej pozwolenie. W dalszej części podał, że obowiązujące prawo nie odbiera organom Policji uprawnienia do oceny zasadności przyznania pozwolenia na posiadanie określonej liczby jednostek broni. Przyznanie prawa do posiadania dowolnej, zasadniczo nieograniczonej liczby egzemplarzy broni byłoby oczywiście dopuszczalne w przypadku pozbawienia broni do celów kolekcjonerskich (a więc gromadzenia, tworzenia zbioru) cech użytkowych, bowiem pełna sprawność broni nie jest niezbędna do realizacji tego celu. Niemniej jednak aktualnie nie ma prawnego wymogu pozbawiania takiej broni cech użytkowych i w chwili obecnej dopuszczalne jest również nabywanie amunicji do takiej broni. Z tego też względu, organ ponownie rozpatrując sprawę podjął – zgodnie z wytycznymi organu II instancji – starania, aby ustalić okoliczności uzasadniające przyznanie stronie pozwolenia na żądaną liczbę jednostek broni. Jednakże skarżący nie udzielając odpowiedzi na postawione mu pytania uniemożliwił tym samym uzupełnienie materiału dowodowego w zakresie wskazanym w uzasadnieniu decyzji uchylającej rozstrzygnięcie wydane w sprawie w I instancji, chociaż wskazówki lub wnioski organu wyższego stopnia nie są wiążące dla organu pierwszej instancji. Jednak zgodnie z treścią art. 138 § 2 k.p.a., organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres spraw ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Zgodnie z zasadą dwuinstancyjności, organ odwoławczy obowiązany jest ponownie rozpoznać i rozstrzygnąć sprawę rozstrzygniętą decyzją organu I instancji. Istota administracyjnego toku instancji polega na dwukrotnym rozstrzygnięciu tej samej sprawy, nie zaś na kontroli zasadności argumentów podniesionych w stosunku do orzeczenia organu I instancji. Wydanie decyzji kasacyjnej i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji jest więc wyjątkiem od zasady merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej. Wynika to z art. 138 k.p.a., który przyznaje organowi kompetencje do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy, czego następstwem jest utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji (a nie oddalenie odwołania) bądź uchylenie i zmiana zaskarżonej decyzji. Zastosowanie więc przez organ odwoławczy rozwiązania polegającego na uchyleniu decyzji wydanej w I instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpatrzenia jest dopuszczalne tylko wtedy, gdy nie zostały wyjaśnione okoliczności niezbędne do podjęcia prawidłowej decyzji w sprawie, a zakres niezbędnego postępowania wyjaśniającego znacznie przekracza zakres postępowania uzupełniającego możliwego do przeprowadzenia w trybie odwoławczym. Inaczej mówiąc, z samego faktu zastosowania przez organ odwoławczy rozwiązania uregulowanego w art. 138 § 2 k.p.a. wynika, iż organ ten stwierdził, że okoliczności których ustalenie "zlecił" organowi I instancji, mają istotny wpływ na rozstrzygnięcie w sprawie i bez nich wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia nie jest możliwe. Zatem – chociaż organ I instancji – nie jest prawnie zobowiązany do realizacji zaleceń zawartych w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego, to ich wykonanie jest niezbędne dla dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w zakresie niezbędnym do wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Z tego też powodu zasadnym było uzyskanie od strony dodatkowych wyjaśnień dotyczących złożonego wniosku w kontekście liczby jednostek jaką chciałaby posiadać. Dodatkowym uzasadnieniem wniosku strony mógłby być np. fakt członkostwa w innym stowarzyszeniu kolekcjonerów broni palnej, przed założeniem "[...]" bądź też zbieranie egzemplarzy broni, których posiadanie nie wymaga uzyskania stosownego pozwolenia ani rejestracji lub innych przedmiotów związanych ze strzelectwem. Strona mogłaby też konkretniej wskazać przykładowe egzemplarze broni jakie chciałaby posiadać w ramach swojej kolekcji, bowiem w swoim wniosku skarżący stwierdził tylko, iż zamierza kolekcjonować broń sportową różnych rodzajów, typów i modeli. Zatem z uwagi na brak woli skarżącego współpracy z organem administracji niemożliwe stało się więc ustalenie okoliczności niezbędnych dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie i wydania decyzji o treści zgodnej z jego wnioskiem, bowiem nie przedstawił ważnej przyczyny posiadania broni w kontekście wynikającym ze wspomnianego już art. 12 ust. 1 ustawy, który organy Policji obowiązane są badać z urzędu. Reasumując, skarżący spełnił warunki formalne do wydania mu prawa do posiadania broni palnej sportowej do celów kolekcjonerskich, niemniej jednak nie wykazał potrzeby i uzasadnienia dla posiadania tej broni w ilości wskazanej we wniosku. W odwołaniu z dnia [...] marca 2013 r. do Komendanta Głównego Policji, skarżący zarzucił zaskarżonej decyzji obrazę przepisów art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji oraz art. 6, 7, 9 i 50 k.p.a. Wskazał, iż po jej stronie nie zachodzą negatywne przesłanki uniemożliwiające posiadanie pozwolenia na broń, a ponadto przedstawił ważną przyczynę posiadania broni do celów o charakterze [...], kolekcjonerskich, bowiem jest członkiem stowarzyszenia co potwierdził także organ w swojej decyzji. Mimo to nie wydał decyzji zgodnej z jego wolą żądając przedstawienia dodatkowych wyjaśnień, nie wskazując przy tym podstawy prawnej do takiego żądania i zarzucając jej jednocześnie brak woli współpracy z organem. Podał również, że organ Policji próbuje stworzyć wrażenie, iż uprawnienie do posiadania broni jest uprawnieniem wyjątkowym, podczas gdy w swej istocie nie jest bardziej wyjątkowe niż np. uprawnienie do prowadzenia pojazdów mechanicznych. Zaznaczył, że przytoczone przez organ rozstrzygnięcia sądowe są nieadekwatne do jego sprawy, gdyż opierają się na przepisach sprzed nowelizacji ustawy o broni i amunicji lub też dotyczą broni sportowej, tymczasem działalność kolekcjonerska jest całkowicie odmienna od strzelectwa sportowego. Zakwestionował też uprawnienie organów Policji do oceny zasadności żądania podania określonej ilości broni na podstawie art. 12 ustawy, gdyż przepis ten ma – jego zdaniem – jedynie charakter techniczny, redakcyjny, a ponadto podniósł, że organ wprowadził go w błąd wskazując, iż można otrzymać pozwolenie na nieograniczoną ilość broni do celów kolekcjonerskich, gdyby była to broń pozbawiona cech użytkowych. Tymczasem posiadanie broni pozbawionej cech użytkowych nie wymaga pozwolenia organów Policji, a jedynie dokonania jej rejestracji. Z uwagi na powyższe wniósł o uchylenie decyzji i wydanie pozwolenia zgodnie z wnioskiem. Komendant Główny Policji pismem z dnia [...] kwietnia 2013 r. wyznaczył skarżącemu termin 7 dni w celu ustosunkowania się do kwestii zawartych w piśmie z dnia [...] grudnia 2012 r., zaś skarżący w piśmie z dnia 5 maja 2013 r. stwierdził, że dostarczył już organowi wszystkie niezbędne dokumenty do podjęcia decyzji zgodnie z jego wnioskiem. Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] mając za podstawę art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu – powołując się na opisany powyżej stan faktyczny i argumentację organu pierwszej instancji – podał, że aktualnie faktyczny charakter stowarzyszenia o nazwie "[...]", pozostaje wątpliwy. Z tego mianowicie powodu, że o charakterze stowarzyszenia decydują jego faktyczne działania, a nie nazwa i zapisy w regulaminie. Uchylając poprzednią decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w L. organ odwoławczy dążył m. in. do potwierdzenia tego charakteru przy okazji dokonywania przez organ I instancji innych ustaleń. To potwierdzenie miało racjonalne przesłanki, bowiem w listopadzie 2012 r. stowarzyszenie działało (jeśli w ogóle podjęło regulaminową działalność) od kilku miesięcy i – teoretycznie – mogło się już wykazać (w przeciwieństwie do etapu składania przez stronę wniosku z dnia [...] maja 2012 r.) pewnymi osiągnięciami. Tym bardziej w kwietniu 2013 r., kiedy próbę tego potwierdzenia podjął także organ odwoławczy, zaś skarżący odmówił współpracy z organami Policji w tej sprawie, co ostatecznie uniemożliwiło ocenę zasadności jego wniosku w zakresie żądanej ilości broni, a przede wszystkim spowodowało powstanie wątpliwości co do faktycznego jego zainteresowania kolekcjonowaniem broni, a także faktycznego charakteru [...]. Wobec powyższego skarżący nie wykazał spełnienia przesłanek określonych w przepisach art. 10 ust. 1, ust. 3 pkt 5 oraz art. 12 ust. 1 ustawy o broni i amunicji, co nie pozwala przyznać mu żądanego pozwolenia. Zaskarżona zatem decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w L., jest więc zasadna i celowa, bowiem w sytuacji, gdy osoba ubiegająca się o pozwolenie na broń nie przedstawi ważnej przyczyny posiadania broni, a zatem nie wykaże istnienia swego indywidualnego interesu w pozytywnym załatwieniu sprawy, prymat należy przyznać interesowi społecznemu (art. 7 k.p.a.), w myśl którego pozwoleń na broń nie powinno być więcej, niż to wynika z konieczności określonej celem, do którego broń ma służyć. Wskazano również, że w ustawie o broni i amunicji ustawodawca nie zastrzegł, że w przypadku broni do celów kolekcjonerskich nie stosuje się przepisu jej art. 12 ust. 1 w zakresie obowiązku określenia w decyzji ilości broni, na którą opiewa pozwolenie. Ponadto organ ma świadomość, że trudno jest wskazać, jaka liczba egzemplarzy broni byłaby "odpowiednia na początek", lecz nie zmienia to faktu, że ustawa wymaga od organów Policji badania sprawy i pod tym względem (obok celu i rodzaju pozwolenia na broń), podobnie jak w przypadku broni do celów sportowych, szkoleniowych czy innych. Skoro bowiem ustawodawca wyposażył organy Policji w kompetencję do wydania decyzji w przedmiocie pozwolenia na broń i jednocześnie nałożył na te organy obowiązek zawarcia w niej szczególnych elementów określonych w art. 12 ustawy, to nałożył na nie również obowiązek poczynienia stosownych ustaleń i ocen w tym zakresie. Gdyby bowiem wolą ustawodawcy było pozostawienie stronie całkowitej swobody co do określenia celu uzyskania pozwolenia na broń, jej rodzaju oraz ilości, brak byłoby uzasadnienia dla zamieszczania tych elementów w treści decyzji. Dalej wyjaśniono, że organ I instancji nie naruszył prawa powołując się w swojej decyzji na rozstrzygnięcia sądowe oparte na przepisach sprzed nowelizacji ustawy o broni i amunicji dotyczące broni sportowej, bowiem stanowiska te dotyczą elementów, z których składa się decyzja przyznająca pozwolenie na broń, tj. art. 12 ustawy o broni i amunicji, a które to przepisy odnoszą się do wszystkich rodzajów broni. Ponadto istota tego przepisu nie została zmieniona poprzez nowelizację ustawy i była to zmiana tylko redakcyjna. Dalej stwierdzono, że zasadność wydania pozwolenia na określoną przez stronę postępowania ilość broni można (i należy) badać między innymi poprzez określenie faktycznych potrzeb wnioskodawcy w danym czasie oraz poprzez określenie racji interesu społecznego i odniesienie tych dwóch "wartości" do siebie. Organy Policji uprawnione do wydawania pozwoleń na broń muszą więc brać pod uwagę nie tylko subiektywnie pojmowany interes konkretnego obywatela, ale także mieć wzgląd na interes bezpieczeństwa i porządku publicznego. Ten wzgląd zaś dyktuje konieczność ścisłej reglamentacji pozwoleń na broń. Skoro zatem wolą ustawodawcy z całą pewnością nie był swobodny dostęp obywateli do broni w jakimkolwiek celu jej posiadania (świadczy o tym reglamentacyjny charakter ustawy o broni i amunicji oraz nieistnienie konstytucyjnego prawa do broni), lecz dostęp kontrolowany przez właściwe organy administracji publicznej (zadanie to otrzymały między innymi organy Policji w art. 9 ustawy o broni i amunicji i art. 6 ust. 1 pkt 1 b ustawy o Policji), w tym co do ilości broni (art. 12 ust. 1 ustawy o broni i amunicji), to nie można podzielić poglądu skarżącego, że powinna uzyskać pozwolenie na dowolną, wskazaną przez siebie liczbę egzemplarzy broni. Oczywiście kwestia ta wyglądałaby inaczej, gdyby chodziło o broń pozbawioną cech użytkowych (a więc nie stanowiącą zagrożenia dla bezpieczeństwa i porządku publicznego), a takiej broń skarżący może posiadać w dowolnej ilości i – jak słusznie zauważa – nie wymaga to pozwolenia, a jedynie rejestracji (art. 9 ust. 2 ustawy o broni i amunicji). Jednakże skarżący nie jest tym zainteresowany, a jedynie bronią w pełni sprawną i tylko "sportową". Trudno jest więc zgodzić się z jego uwagą, że pozwolenie na broń można porównać do uprawnienia do prowadzenia pojazdów mechanicznych, bowiem występują w obu tych kwestiach istotne różnice. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, skarżący R. L. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji oraz o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu podał, że prawo do posiadania broni przyznaje organ po zweryfikowaniu przesłanek zawartych w ustawie o broni i amunicji. Przesłanką generalną jest negatywna przesłanka zawarta w art. 10 ust. 1 tej ustawy, która stanowi, iż pozwolenie nie może być wydane, jeżeli osoba ubiegająca się o nie stanowi zagrożenie dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Przesłanka ta, rozumiana pozytywnie, oznacza, iż pozwolenie wydaje się, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia. Przesłanką szczegółową jest posiadanie ważnej przyczyny posiadania broni i jest ona różna w zależności od celu, w związku z którym wnioskodawca ubiega się o pozwolenie na broń. Ustawodawca w art. 10 wyraźnie wskazał, co stanowi ważną przyczynę w odniesieniu do pozwoleń na broń do poszczególnych celów. W przypadku pozwolenia do celów kolekcjonerskich ważną przyczyną jest udokumentowane członkostwo w stowarzyszeniu o charakterze kolekcjonerskim, zaś organy obu instancji potwierdziły spełnienie obu przesłanek w kolejnych wydawanych przez siebie decyzjach, jednocześnie odmawiając przyznania stronie wnioskowanego uprawnienia. Postępowanie swoje organy motywowały głównie brakiem zgody strony na składanie dodatkowych wyjaśnień, a które dotyczyły kwestii niewymaganych przez ustawodawcę w katalogu zawartym w ustawie o broni i amunicji. Zmieniające się powody żądania wyjaśnień oraz niespójne stanowiska organu odwoławczego pozwalają przypuszczać, że organ działa głównie w oparciu o wewnętrzne wytyczne, realizując cel maksymalnego utrudniania działalności prywatnych kolekcjonerów oraz strzelców sportowych. Inne, podobne postępowania administracyjne organu odwoławczego oraz organów mu podległych uzasadniają wniosek, iż decyzja organu byłaby taka sama także w przypadku udzielenia jakichkolwiek dodatkowych informacji przez stronę. Decyzja administracyjna wydawana na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy o broni i amunicji jest decyzją związaną, co oznacza, że w przypadku spełnienia wszystkich wymogów organ zobowiązany jest do wydania decyzji zgodnej z wolą strony, a organ pierwszej instancji stwierdził, że spełnił on wszystkie wymogi, czyli nie stanowi zagrożenia oraz jest członkiem stowarzyszenia o charakterze kolekcjonerskim. Organ pierwszej instancji wydając decyzję odmowną w sytuacji bycia zobowiązanym do wydania decyzji zgodnej z wolą strony (pozytywnej), naruszył tym przepisy prawa procesowego, w szczególności wyrażone w art. 6, art. 7 oraz art. 50 k.p.a. Dodatkowo organ pierwszej instancji naruszył art 9 k.p.a. wprowadzając go w błąd, zaś organ odwoławczy utrzymał w mocy wadliwą decyzję, tym samym dając podstawę do wznowienia postępowania, naruszając art. 6, art. 7, art. 8 oraz art. 50. k.p.a. Uzasadnianie odmowy interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego jest nieracjonalne, ponieważ strona posiada już pozwolenie na broń palną do celów sportowych. Tym samym w jednym postępowaniu organ uznał, że strona daje gwarancję bezpiecznego i zgodnego z prawem posiadania i korzystania z broni, a w drugim już nie, przy identycznych okolicznościach faktycznych. Postępowanie organu jest niezrozumiałe także z tego powodu, iż w jego toku miały miejsce dwa wywiady środowiskowe, a strona terminowo wywiązuje się ze wszystkich obowiązków nakładanych przez ustawę o broni i amunicji. Mimo powyższego, w organie odwoławczym rodzą się wątpliwości co do rzeczywistego przeznaczenia przez stronę broni kolekcjonerskiej, co strona rozumie jako obawę o wykorzystanie broni kolekcjonerskiej niezgodnie z prawem, a podobne obawy nie rodzą się w stosunku do posiadanej przez niego broni sportowej (oba pozwolenia obejmowały by dokładnie taki sam rodzaj broni). W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie, a wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne dodał, że nie można się zgodzić się z zarzutem naruszenia wskazanych przez skarżącego przepisów prawa procesowego, bowiem organ działał na podstawie prawa i w jego granicach, podejmował wszelkie czynności niezbędne do ustalenia stanu faktycznego, zaś decyzję uzasadnił zgodnie z dyspozycją art. 107 § 3 k.p.a. Ponadto skarżący nie wyjaśnił, w jakim zakresie i w jaki sposób organ wprowadził go w błąd naruszając dyspozycję art. 9 k.p.a. oraz w jakim zakresie i w jaki sposób organ naruszył art. 50 k.p.a. Okoliczność, że organ I instancji zwrócił się do skarżącego z propozycją wyjaśnienia kwestii dotyczących stowarzyszenia w czasie pobytu w siedzibie organu, nie uchybia żadnemu z przywołanych wyżej przepisów prawa procesowego. Ponadto okoliczność, że organ rozstrzygnął wniosek o wydanie pozwolenia na 25 egzemplarzy broni sportowej w celu kolekcjonerskim niezgodnie z oczekiwaniami skarżącego, także tych przepisów prawa nie narusza. Organ bowiem jasno wskazał, jakie informacje są mu niezbędne do ustalenia, czy dyspozycja art. 10 ust. 1, a w szczególności ust. 3 pkt 5 ustawy została spełniona, a tym samym do wydania decyzji korzystnej dla skarżącego. Na koniec zauważono, że przesłanki wydania pozwolenia na broń palną sportową w celach sportowych są inne, niż w celach kolekcjonerskich, dlatego też organ Policji prowadzi w tym zakresie odrębne postępowanie administracyjne i bada inne okoliczności niezbędne do wydania decyzji administracyjnej. W piśmie procesowym z dnia [...] września 2013 r. skarżący stwierdził, że stanowisko organu jest niespójne, bowiem w decyzji z dnia [...] listopada 2012 r. potwierdził istnienie stowarzyszenia, w piśmie z dnia [...] kwietnia 2013 r. wyraził wątpliwości co do kolekcjonerskiego charakteru stowarzyszenia, zaś w odpowiedzi na skargę wyraził wątpliwość co do istnienia stowarzyszenia i jego członkowstwa. Ponadto żądania podania szeregu informacji wynikających ze wskazanych już wyżej pism organu, nie mają żadnego oparcia w prawie materialnym. Niezależnie od powyższego art. 10 nie wymaga, w przypadku pozwolenia na broń w celach kolekcjonerskich, czynnego udziału w działalności statutowej stowarzyszenia o charakterze kolekcjonerskim, ani też nie wymaga, aby ubiegający się o broń w tym celu musiał się wykazać czynną działalnością kolekcjonerską w trakcie postępowania. W dalszej części przeprowadził polemikę z pytaniami organu i zarzucił ponadto naruszenie przepisów prawa materialnego, a to art. 10 ust. 1 ustawy przez nieuwzględnienie odwołania mimo, że udokumentował istnienie ważnej przyczyny posiadania broni dla celów kolekcjonerskich, art. 10 ust. 3 pkt 5 przez błędne uznanie czym w rozumieniu ustawy jest ważna przyczyna, art. 10 ust. 3 pkt 5 przez uznanie, że ustawowa definicja ważnej przyczyny nie jest określona w ustawie, art. 10 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 3 pkt 5 i w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 1 do 5 przez uznanie, że nie spełnił kryteriów uzasadniających wydanie pozwolenia na broń, art. 7 Konstytucji RP i określonej w nim zasady legalizmu działania organów administracji oraz art. 6 k.p.a. przez uznanie, że dla wydania pozwolenia na broń dla celów sportowych wnioskodawca powinien spełniać jeszcze inne kryteria niż wymienione w art. 10 ust. 3 pkt 5 ustawy, art. 7 k.p.a. przez ustalenie interesu społecznego i przedłożenie go ponad przepisy prawa materialnego. Niezależnie od powyższego podał, że naruszenie art. 9 k.p.a. polega na nie udzieleniu mu wyjaśnień o które wnioskował w piśmie z dnia [...] stycznia 2013 r., zaś naruszenie art. 50 k.p.a. polega na wzywaniu do złożenia przez niego wyjaśnień w sytuacji, gdy nie było to niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy, bowiem nie dotyczyły przesłanek zawartych w ustawie. Z kolei organ w piśmie procesowym z dnia [...] października 2013 r. będącym odpowiedzią na pismo skarżącego stwierdził, że organy Policji nie naruszyły wskazanych przez skarżącego przepisów, zaś to na stronie spoczywa obowiązek dowodzenia, że spełnia wszystkie wymogi do wydania decyzji pozytywnej. Zaś w dalszej części powtórzył argumentację zawartą już w odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Skarga analizowana pod tym kątem zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. z 2012 r. poz. 576 ze zm.), właściwy organ Policji wydaje pozwolenie na broń, jeżeli wnioskodawca nie stanowi zagrożenia dla samego siebie, porządku lub bezpieczeństwa publicznego oraz przedstawi ważną przyczynę posiadania broni. Z kolei w myśl art. 10 ust. 2 pozwolenie na broń wydaje się w szczególności m.in. w celach kolekcjonerskich, zaś za ważną przyczynę, o której mowa w art. 10 ust. 1, według brzmienia art. 10 ust. 3 pkt 5, uważa się dla pozwolenia na broń w celach kolekcjonerskich, w szczególności udokumentowane członkowstwo w stowarzyszeniu o charakterze kolekcjonerskim. Zatem powyższa regulacja prawna jest kompletna i w sposób ścisły określa materialnoprawne przesłanki wydania pozwolenia na broń w celach kolekcjonerskich. Innymi słowy mówiąc, zadaniem organu Policji wydającego pozwolenia na broń jest w tym przypadku ocena i analiza osoby ubiegającej się o wydanie pozwolenia na broń w tym celu, poprzez pryzmat spełnienia łącznie powyższych przesłanek, tj. czy nie stanowi ona zagrożenia dla siebie, dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego i czy udokumentowała członkowstwo w stowarzyszeniu o charakterze kolekcjonerskim. Stąd też organy Policji nie są uprawnione do badania innych przesłanek poza wymienionymi w art. 10 ust. 1 i 3 ustawy, zaś po sprawdzeniu, że są one spełnione, przy jednoczesnym braku przesłanek negatywnych określonych w art. 15 ust. 1 ustawy, decyzja o pozwoleniu na posiadanie broni dla celów kolekcjonerskich ma charakter związany co oznacza, że organ jest zobowiązany do wydania pozwolenia. Dodać jednocześnie należy, że osoba wnioskująca nie musi jednocześnie wykazywać potrzeby posiadania określonej ilości jednostek broni danego rodzaju, czy też informowania – o co wzywa się skarżącego w pismach z dnia [...] grudnia 2012 r. i z dnia [...] kwietnia 2013 r. – o wcześniejszych zainteresowaniach kolekcjonerskich, powodów będących podstawą tych zainteresowań, sposobów realizacji pasji kolekcjonerskiej, swojego ewentualnego wcześniejszego bycia członkiem stowarzyszenia kolekcjonerskiego, posiadania innych egzemplarzy broni lub przedmiotów związanych ze strzelectwem na których posiadanie nie jest wymagane pozwolenie lub rejestracja, wykazania na czym polega jego udział w stowarzyszeniu i czy wcześniej posiadaną broń sportową do celów sportowych zamierza włączyć do swojej kolekcji. Ponadto nie musi wykazywać sposobów realizacji przez stowarzyszenie swoich celów, współpracy tego stowarzyszenia z innymi instytucjami o podobnym charakterze, wykazywania ilości członków stowarzyszenia i czy posiadają oni jednostki broni oraz czy członkowie stowarzyszenia podejmują działania o charakterze kolekcjonerskim odnośnie brani, a jeśli tak, to jakie. Z tego mianowicie powodu, że są to kryteria pozaustawowe, które nie mogą przesądzać o wydaniu, bądź nie, pozwolenia na broń (vide: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 maja 2010 r. sygn. akt II OSK 683/06). Ponadto poddawanie w wątpliwość przez organ drugiej instancji faktycznego charakteru stowarzyszenia jest nie do zaakceptowania przede wszystkim w świetle dokumentów zgromadzonych w sprawie, zaś po drugie owa wątpliwość ma charakter jedynie hipotetyczny, nie zaś faktyczny, o czym świadczy stwierdzenie Komendanta Głównego Policji, że o charakterze stowarzyszenia decydują jego faktyczne działania, a nie nazwa i zapisy w regulaminie, a zatem w żaden konkretny sposób nie zostało wykazane, na czym owe wątpliwości polegają. Tymczasem jak ustalono w trakcie postępowania administracyjnego w rozpoznawanej sprawie i przyjęto w zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji, skarżący R. L. był dotychczas niekarany oraz posiada pozytywną opinię z miejsca zamieszkania. Tym samym – w ocenie organu – nie stanowi zagrożenia dla samego siebie oraz dla porządku lub bezpieczeństwa publicznego. Ponadto, co również jest niewątpliwe dla organu oraz zostało w aktach administracyjnych sprawy udokumentowane, skarżący jest członkiem – założycielem "[...]" z siedzibą w S. A zatem nie było żadnych przeciwwskazań – w ocenie Sądu – do wydania skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej do celów kolekcjonerskich i w tym miejscu przytoczyć należy też tezę wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lipca 2013 r. sygn. akt II OSK 1945/12 w myśl której "1) Decyzja – pozwolenie na broń do celów sportowych ma charakter decyzji związanej. Oznacza to, że w przypadku spełnienia przez wnioskodawcę przesłanek materialnoprawnych wskazanych art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 3 ustawy o broni i amunicji, przy braku przesłanek negatywnych określonych w art. 15 ust. 1 ustawy, właściwy organ Policji zobowiązany jest do wydania pozwolenia". Natomiast inną kwestią jest ilość broni, w kontekście jej odpowiedniości, bowiem dostęp do broni ma charakter reglamentacyjny, a o powyższym świadczy przepis art. 12 ust. 1 ustawy w myśl którego pozwolenie na broń wydawane jest w drodze decyzji administracyjnej, w której określa się cel, w jakim zostało wydane oraz rodzaj i – a co w tym miejscu należy zaakcentować – liczbę egzemplarzy broni. Skoro jest to element rozstrzygnięcia mający charakter uznaniowy, to organ Policji ma swobodę w określeniu owej liczby i dysponuje w tym zakresie luzem decyzyjnym. Zatem organ Policji nie jest tu związany żądaniem wnioskodawcy i ma pełną swobodę, w oparciu o własne kryteria, co do określenia ilości egzemplarzy broni. Jednakże owa swoboda decyzyjna w określeniu egzemplarzy broni nie może mieć wpływu na wydanie decyzji negatywnej co do pozwolenia – w ogóle – na broń, bowiem wątpliwości organu co do tej kwestii są niczym innym, jak pozaustawową materialną przesłanką wydawania pozwoleń na broń i co jest nie do przyjęcia, jeśli się zważy na konstytucyjną zasadę praworządności wyrażoną w art. 7 Konstytucji RP, nakazującą organom władzy publicznej działać na podstawie i w granicach prawa. W tym miejscu wypada zacytować drugą z tez, z cytowanego już wyżej wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lipca 2013 r., a mianowicie: " 2) O ile zakres swobody, jaką posiada organ Policji w zakresie oceny przesłanek, które uprawniają wydanie pozwolenia na broń w celach sportowych, ograniczają normy materialnoprawne (art. 10 ust. 1 i ust. 3 pkt 3), tak w przypadku określenia "liczby egzemplarzy" broni danego rodzaju, organ dysponuje luzem decyzyjnym. Swoboda decyzyjna w tym zakresie nie może jednak stanowić podstawy do wydania decyzji negatywnej." Rozpoznając zatem sprawę na nowo, organ weźmie pod uwagę przedstawioną powyżej analizę prawną i wyda decyzję w przedmiocie pozwolenia na posiadanie broni palnej sportowej do celów kolekcjonerskich w oparciu o własne kryteria, co do ilości egzemplarzy broni. W tym stanie rzeczy, na mocy art. 145 § 1) pkt 1 lit. a) w zw. z art. 152 i w zw. z art. 132, a w sprawie kosztów na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), należało orzec jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło