II SA/Sz 67/12
WyrokWSA w Szczecinie2012-04-19
Skład orzekający: Katarzyna Grzegorczyk- Meder, Maria Mysiak, Arkadiusz Windak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości w celu realizacji inwestycji celu publicznego, uzasadniona ważnym interesem gospodarczym lub społecznym, narusza prawa właściciela, jeśli nie uwzględnia jego słusznego interesu?Ratio decidendi
Decyzja zezwalająca na niezwłoczne zajęcie nieruchomości w celu realizacji inwestycji celu publicznego, uzasadniona ważnym interesem gospodarczym lub społecznym, jest zgodna z prawem, nawet jeśli ogranicza prawo własności, pod warunkiem spełnienia przesłanek określonych w art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami i art. 108 K.p.a. Organy administracji mają obowiązek zbadać wszystkie istotne okoliczności faktyczne i prawne, a także wyważyć interes społeczny/gospodarczy z interesem właściciela.Stan faktyczny
Właściciele nieruchomości A. D. i C. D. skarżyli decyzję Wojewody utrzymującą w mocy decyzję Starosty zezwalającą na niezwłoczne zajęcie części ich nieruchomości w celu realizacji budowy linii elektroenergetycznej 110 kV. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów K.p.a. (zasady praworządności, pogłębiania zaufania, wymogów uzasadnienia) oraz art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami, twierdząc, że ich słuszny interes nie został uwzględniony, a organ skupił się jedynie na interesie inwestora. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Grzegorczyk- Meder Sędziowie: Sędzia WSA Maria Mysiak (spr.) Sędzia WSA Arkadiusz Windak Protokolant Joanna Białas-Gołąb po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 29 marca 2012r. sprawy ze skargi A. D. i C. D. na decyzję Wojewody z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zezwolenia na zajęcie części nieruchomości oddala skargę
Decyzją z dnia [..] r., Nr [..] , wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z art.124 ust. 1a ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2010 r., Nr 102, poz. 651 ze zm.), Wojewoda [..] utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] r., Nr[...] , [...] , udzielającej zezwolenia dla E. Spółki z o.o. z/s w [...] na niezwłoczne zajęcie nieruchomości gruntowej działki nr [...] , ob. ew. [...] , gmina [...] , w związku z realizacją budowy sieci elektroenergetycznej 110 KV relacji [...] .
Wyłaniający się z treści powołanej decyzji oraz akt administracyjnych, stan sprawy przedstawia się następująco.
Wnioskiem z dnia [..] r. E. Spółka z o.o. z siedzibą w [...] , w związku z realizacją inwestycji celu publicznego wystąpiła do Starosty [...] o wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania z części nieruchomości, nr działki [...] , o pow. 1,10 ha, obr. [...] , gmina [...] , będącej własnością C. D. i A. D., przez zezwolenie na założenie i przeprowadzenie napowietrznej dwutorowej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji[...] .
Ostateczną decyzją z dnia [...] r., Nr[...] , Wojewoda działając na podstawie art. 124 ust. 1 – 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami, utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] r. Nr[...] , [...] ograniczającą sposób korzystania z części nieruchomości gruntowej (działka Nr [...] ), poprzez zezwolenie E. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na założenie
i przeprowadzenie na części tej nieruchomości napowietrznej dwutorowej linii elektroenergetycznej 110 kV wraz z czynnościami związanymi z konserwacją i naprawą urządzeń i eksploatacją linii elektroenergetycznej.
Konsekwencją decyzji wydanych w powołanym wyże trybie, było wydanie przez Starostę [...] kolejnej decyzji, tj. z dnia [...] r., Nr[...] , 4, udzielającej zezwolenia Spółce E. na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości nr [...] , obr. [...] , w celu wykonania robót budowlano - montażowych. Decyzji tej nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Odwołanie od powyższej decyzji do Wojewody [..] ego złożyli współwłaściciele przedmiotowej nieruchomości – A. D. i C. D., reprezentowani przez adw. D. H.. Wydanej decyzji zarzucili naruszenie
art. 7 i art. 8 K.p.a., poprzez niewłaściwe ich zastosowanie i niezbadanie w sposób wyczerpujący wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych związanych ze sprawą, co spowodowało nieuwzględnienie w rozstrzygnięciu słusznego interesu strony, a w konsekwencji utratę zaufania stron do organów władzy publicznej. Wskazali również na naruszenie art. 107 § 3 K.p.a., poprzez nie sporządzenie uzasadnienia kwestionowanej decyzji, w zgodzie z regułami określonymi w powołanym przepisie.
Ponadto zarzucili naruszenie art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami, poprzez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że zachodzą przesłanki do wydania decyzji udzielającej zgodę na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, będącej własnością skarżących.
Powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] r., Wojewoda [..] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji
W uzasadnieniu podano, za ustaleniami organu pierwszej instancji, że zaliczono do kategorii priorytetowych, przedmiotową inwestycję celu publicznego, jak również wskazano, iż mowa jest tu o zamierzeniu strategicznym dla aglomeracji oraz dużej części województwa [..] . Chodzi także o poprawę niezawodności i sprawności operacyjnej funkcjonowania krajowego i regionalnego systemu elektroenergetycznego. Konieczne było wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości. Decyzji tej obligatoryjnie nadawany jest rygor natychmiastowej wykonalności.
Wykazano także, iż w przedmiotowej sprawie spełniony został warunek określony w art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, bowiem inwestor - Spółka E., uzyskała zgodę na ograniczenie sposobu korzystania
z nieruchomości nr [...] , w celu realizacji celu publicznego.
Nadto w ocenie organu odwoławczego wydanie zaskarżonej decyzji było
w istocie podyktowane ważnym celem, tj. koniecznością zrealizowania strategicznej inwestycji, która zlikwiduje większość problemów związanych z zasilaniem w energię elektryczną na obszarze objętym tą inwestycją (ważnym interesem gospodarczym
w rozumieniu art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami). Przesłanki uzasadniające budowę tej linii znalazły potwierdzenie między innymi w Raporcie Zespołu do Spraw Zbadania Przyczyn i Skutków Katastrofy Energetycznej, powołanego przez Wojewodę [..] nr [...] .
Organ odwoławczy potwierdził prawidłowość przeprowadzenia postępowania administracyjnego przez organ pierwszej instancji, który w sposób prawidłowy wyjaśnił powody udzielenia zgody na zajęcie przedmiotowej działki.
A. D. i C. D., reprezentowani przez adw. D. H., wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na powołaną decyzję Wojewody [..] w przedmiocie niezwłocznego zajęcia nieruchomości, wnosząc o jej uchylenie oraz o uchylenie poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej.
Skarżący przeciwko zaskarżonej decyzji powołali tożsame zarzuty, z uprzednio prezentowanymi na etapie postępowania administracyjnego, tj. naruszenie art. 7, art. 8 i art. 107 § 3 K.p.a. oraz naruszenie art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami. W uzasadnieniu skargi podano, że organ odwoławczy nie wyjaśnił szeregu zarzutów podnoszonych konsekwentnie przez skarżących w postępowaniu administracyjnym. Stosując w sprawie środki przymusu administracyjnoprawnego, nie uwzględniono słusznego interesu właściciela, a poddano analizie jedynie interes inwestora, określając go ważnym interesem gospodarczym.
Ponadto organ, w sporządzonym uzasadnieniu decyzji, nie dopełnił wymogu wskazania skutków zaniechania, jakie spowoduje nie wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości. Biorąc pod uwagę skutki wykonania decyzji, które powodują ograniczenie w konstytucyjnie gwarantowanym prawie własności, organ nie dopełnił także obowiązku zbadania i wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, czym naruszono zasadę praworządności (art. 7 K.p.a.) oraz zasadę pogłębiania zaufania do organu władzy publicznej (art. 8 K.p.a.). Pomijając powyższe aspekty w treści uzasadnienia decyzji, organ odwoławczy naruszył również art. 107 § 3 K.p.a. poprzez brak sporządzenia pełnego uzasadnienia dla wydanej decyzji, a skupił się jedynie na aspektach proceduralnych określonych w art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w szczególności na rzekomym braku zgody skarżących na realizację przedmiotowej inwestycji.
Wojewoda [..] udzielając odpowiedzi na powyższą skargę wniósł o jej oddalenie, prezentując dotychczasowe stanowisko, jak zajął w treści zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności organów administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, iż zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie zgodności zaskarżonej decyzji z przepisami zarówno prawa materialnego, jak i procesowego, w odniesieniu do stanu faktycznego istniejącego w chwili wydania zaskarżonej decyzji.
W oparciu o powołane wyżej kryterium, stwierdzić należy, iż zarzuty i argumenty skargi nie podważają prawidłowości stanowiska zajętego w zaskarżonej decyzji, co tym samym świadczy o niezasadności wniesionej skargi.
Zgodnie z treścią art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 ze zm.) starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji energii elektrycznej, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.
Stosownie zaś do treści art. 124 ust. 1a powołanej ustawy, po wydaniu decyzji, o której jest mowa w art. 124 ust. 1, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny, udziela, w drodze decyzji, zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, w przypadkach określonych w art. 108 Kodeksu postępowania administracyjnego lub uzasadnionych ważnym interesem gospodarczym (art. 124 ust. 1a komentowanej ustawy). Decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.
Zaskarżona decyzja została wydana z zachowaniem wszelkich wymogów określonych w dyspozycji powołanych przepisów ustawy, będących podstawą jej wydania, dlatego też zarzuty podniesione w skardze są bezzasadne.
W sprawie realizacji inwestycji celu publicznego budowy wyżej opisanych urządzeń przesyłowych, zachowana została prawem wymagana, swoista kolejność czynności, mających doniosły skutek prawny, w tym polegających na wydaniu rozstrzygnięć administracyjnych, tj.:
1) zamierzenie inwestycyjne było zgodne z zapisami uchwały Rady Miejskiej w Gryfinie Nr XV/212/03 z dnia 4 grudnia 2003 r. w sprawie uchwalenia zmiany w planie ogólnym zagospodarowania przestrzennego miasta i gminy [...] , która
w załączniku graficznym określa precyzyjnie przebieg planowanej inwestycji ,
2) decyzją Starosty orzeczono o ograniczeniu sposobu korzystania z części nieruchomości poprzez udzielenie Spółce E. zezwolenia na założenie i przeprowadzenie linii energetycznej, która utrzymana została w mocy ostateczną decyzją Wojewody z dnia [...] r.,
Nr [...] (wyrokiem WSA w Szczecinie z dnia [...] r., sygn. akt II SA/Sz 66/12 oddalono skargę A. D. i C. D.
na powołaną tu decyzję Wojewody).
Wobec zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz rozstrzygnięcia o legalności powyższych decyzji w odrębnym postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, w niniejszym postępowaniu ocenić należy jedynie przesłanki wydania decyzji zezwalającej na niezwłoczne zajęcie nieruchomości (art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami).
Konstrukcja art. 124 ust. 1a komentowanej ustawy, świadczy o zamiarze ustawodawcy, który przesądził o obligatoryjnym wydaniu decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości oraz nadaniu tej decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Starosta udziela, w drodze decyzji, zezwolenia, a decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości, nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności.
Organ niejako związany jest wnioskiem do wydania decyzji na wniosek podmiotu, który będzie realizował cel publiczny (art. 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami), jeżeli wystąpią okoliczności (przypadki) określone w art. 108 K.p.a. lub uzasadnione to jest ważnym interesem gospodarczym. Spośród przypadków o tak doniosłych skutkach, do rozważenia w niniejszej sprawie należy przyjąć interes społeczny (art. 108 K.p.a.) oraz ważny interes gospodarczy, o którym jest mowa w art. 124 ust. 1a ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Rozstrzygające sprawę organy obu instancji, w przedmiocie zezwolenia na zajęcie części nieruchomości, wskazały w swych motywach, iż wydanie decyzji było uzasadnione inwestycją celu publicznego, służącą zlikwidowaniu większości problemów związanych z zasilaniem w energię elektryczną dużej część województwa [..], w tym aglomeracji miasta, dla którego owa inwestycja jest priorytetowa. Wskazano również, że wybudowanie i eksploatacja linii spowoduje poprawę niezawodności i sprawności operacyjnej funkcjonowania krajowego i regionalnego systemu elektroenergetycznego. Powyższe świadczy o tym, że użyto właściwej argumentacji, iż w sprawie mamy do czynienia zarówno z ważnym interesem społecznym jak i ważnym interesem gospodarczym, gdyż budowa sieci zapewni stały dopływ energii do licznych gospodarstw domowych oraz przedsiębiorstw na znacznym obszarze. Zapewnia to także bezpieczeństwo energetyczne, poprzez niwelację zagrożenia przerwaniem dostaw energii, np. wskutek awarii, czy katastrofy energetycznej.
Budowa linii energetycznej, jak słusznie zauważyły organy, pozwoli sprostać wzrastającemu zapotrzebowaniu na energię elektryczną osobom fizycznym i podmiotom gospodarczym, jak również wpłynie na rozwój obszarów, na których inwestorzy planują zrealizować swoje inwestycje.
Biorąc powyższe pod uwagę, należy przyjąć, iż spełniono przesłanki "interesu społecznego", jak i "ważnego interesu gospodarczego" w zestawieniu ze słusznym interesem obywatela. Tym samym nie zasługuje na uwzględnienie zarzut skargi, iż organ rozpatrzył sprawę dowolnie i nie wyważył w uzasadnieniu decyzji racji, które stały za ochroną wartości, określonych w art. 124 ust. 1a o gospodarce nieruchomościami i art. 108 K.p.a.
W świetle powyższego nie sposób również uznać zarzutu naruszenia art. 7
i art. 8 K.p.a., gdyż organy administracji w sposób wyczerpujący zbadały wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadziły dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej, wskazały w uzasadnieniu postanowienia dowody, na podstawie których został ustalony stan faktyczny oraz uzasadniły zastosowanie powołanych przepisów w danym stanie faktycznym i prawnym, co czyni przy okazji niezasadnym zarzut skargi o naruszeniu art. 107 § 3 K.p.a., skoro stanowisko o nie wyważeniu interesu społecznego opiera się na stwierdzeniu, iż naruszono konstytucyjnie chronione prawo własności skarżących do nieruchomości oraz kwestionowaniu braku z ich strony zgody na zajęcie tej nieruchomości.
Biorąc powyższe rozważania pod uwagę, prowadzące do wniosku, iż zaskarżona decyzja Wojewody oraz decyzja ją poprzedzająca, odpowiada przepisom praw materialnego i procesowego, skargę - jako niezasadną - należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r., poz. 270).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło