IV SA/Po 179/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anna Jarosz (spr.) Sędziowie WSA Donata Starosta WSA Maciej Busz Protokolant st. sekr. sąd. Joanna Andrzejak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2013 r. sprawy ze skargi B.P. przeciwko Wójtowi Gminy W. w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 25 października 2012 r. wydanego w sprawie o sygn. akt IV SAB/Po 64/12 1. wymierza Wójtowi Gminy W. grzywnę w kwocie (...) (...) złotych; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postępowania po wyroku nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Wójta Gminy W. na rzecz skarżącej B. P. kwotę (...) (...) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych. Wyrokiem z dnia 25 października 2012 r. wydanym w sprawie o sygn. akt IV SAB/Po 64/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zobowiązał Wójta Gminy W. do rozpoznania wniosków B. P. zawartych w pismach z dnia (...) r., (...) r. i (...) r. w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się wyroku. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że przy badaniu skargi na bezczynność organu administracji nie ma znaczenia, z jakich powodów określony akt, czy czynność nie została dokonana przez organ. Dla uznania bezczynności organu konieczne jest ustalenie, że organ administracji był obowiązany na podstawie obowiązujących przepisów prawa, do wydania decyzji, aktu lub podjęcia określonych czynności i mimo to nie podejmuje działań mających na celu uczynienie zadość temu obowiązkowi. Stosownie natomiast do art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. u. Nr 112, poz. 1198 ze zm., dalej udip), każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu udip i podlega udostępnieniu w trybie określonym w tej ustawie. Przykładowy katalog informacji publicznych udzielanych na podstawie udip zawarty został w art. 6 ust. 1 udip. W doktrynie ogół informacji publicznych dzielony jest na dwie grupy, a mianowicie informacje udostępniane w trybie udip oraz w oparciu o przepis szczególny. W przypadku kolizji regulacji prawnej o charakterze szczególnym z udip, podmiot obowiązany do udzielenia informacji publicznej w trybie ogólnym winien zawiadomić wnioskodawcę pismem, że żądana informacja nie może być udostępniona w trybie przewidzianym w udip. W takim zawiadomieniu winno się jednocześnie wskazać właściwe przepisy oraz podać zasady i tryb dostępu do żądanych informacji, które zostały określone w przepisach szczególnych (P. Sitniewski, Ustawa o dostępie do informacji publicznej. Komentarz, Presscom sp. z o.o. 2011 r., s. 39, uw. 3). Z kolei odmowa udzielenia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania w przypadku o którym stanowi art. 14 ust. 2 udip przez organ władzy publicznej następują w formie decyzji administracyjnej. Odnosząc powyższe uwagi do rozpoznawanej sprawy, Sąd stwierdził, że z ustalonego stanu faktycznego wynika, że Wójt nie udzielił skarżącej odpowiedzi na skierowane przez nią wnioski o udzielenie informacji publicznej z (...) r., (...) r. i 9...) r. Przedmiotowy wyrok uprawomocnił się w dniu 21 grudnia 2012 r. W dniu (...) r. akta administracyjne wraz z odpisem wydanego orzeczenia wpłynęły do Urzędu Gminy W.. Pismem z dnia (...) r. skarżąca wezwała Wójta Gminy W. do wykonania wyroku WSA w Poznaniu z dnia 25 października 2012 r. W dniu (...) r. w siedzibie Urzędu Gminy w W. spisano notatkę służbową na okoliczność rozpoznania wniosków skarżącej, w której wskazano, że przedmiotowe wnioski zostaną rozpoznane najpóźniej do dnia (...) r. Pismem z dnia (...) r. B. P. wniosła skargę na niewykonanie ww. wyroku wraz z wnioskiem o ukaranie organu grzywną. W odpowiedzi na skargę Wójt wniósł o jej oddalenie wskazując, że przedmiotowe wnioski zostały rozpoznane w dniu (...) r. Ponadto w dniu (...) r. dokonany został przelew w wysokości (...) zł tytułem zwrotu kosztów sądowych zasądzonych od Wójta na rzecz skarżącej. Zatem w świetle powyższego skarga pozostaje nieuzasadniona i bezpodstawna. Pismem z dnia (...) r. Wójt realizując zobowiązania wynikające z ww. wyroku rozpoznał przedmiotowe wnioski udzielając na nie odpowiedzi. W piśmie procesowym z dnia (...) r. skarżąca wskazał, że pismo Wójta z dnia (...) r. w rzeczywistości nie wyczerpuje znamion odpowiedzi na złożone przez nią wnioski o udzielnie informacji publicznej i w tym stanie rzeczy podtrzymuje zarzut, że ww. wyrok nie został wykonany. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Kontrola sądu administracyjnego, zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) i art. 3 § 1 i § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. – dalej P.p.s.a.) polega na badaniu zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy w toku rozpoznania sprawy organy administracji publicznej nie naruszyły prawa materialnego i procesowego w stopniu istotnie wpływającym na wynik sprawy. Przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. Na podstawie art. 134 § 1 ppsa, w postępowaniu sądowoadministracyjnym obowiązuje zasada oficjalności. Zgodnie z jej treścią, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną. Nieco inaczej wygląda sytuacja w przypadku wniesienia skargi na niewykonanie wyroku sądu, o której mowa w art. 154 § 1 P.p.s.a.. w postępowaniu prowadzonym w następstwie wniesienia ww. skargi sąd administracyjny dokonuje bowiem wyłącznie oceny co do wykonania bądź niewykonania innego, prawomocnego orzeczenia sądowego. Zgodnie z art. 154 § 1 P.p.s.a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Skoro ww. regulacja normatywna daje podstawę do wymierzenia organowi grzywny za niewykonanie wyroku, należy wyjaśnić czym jest w istocie niewykonanie wyroku. Niewykonanie przez organ wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność ma miejsce wówczas, gdy organ administracji publicznej zobowiązany prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego, nie wykonuje nałożonego przez sąd obowiązku, polegającego na wydaniu w określonym terminie aktu lub dokonaniu, określonych przez sąd czynności procesowych. Dotyczy to zarówno obowiązków objętych sentencją wyroku jak też wskazań zawartych w jego uzasadnieniu. Innymi słowy, przez niewykonanie wyroku należy rozumieć pozostawanie w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem (wyrok NSA z dnia 30 maja 2001 r., II SA 2015/00, Lex nr 57180). O niewykonaniu wyroku może być mowa także, gdy organ wprawdzie wykonał orzeczenie, ale z przekroczeniem wyznaczonego terminu. Do takiego wniosku prowadzi wykładnia art. 154 § 3 P.p.s.a., zgodnie z którym wykonanie wyroku po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi. Skoro bowiem wykonanie przez organ wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność przed wydaniem przez sąd rozstrzygnięcia w sprawie skargi o wymierzenie grzywny nie czyni tej skargi bezzasadną ani bezprzedmiotową, to nie ulega wątpliwości, że wystarczająca przesłanką wymierzenia organowi grzywny za niewykonanie wyroku jest przekroczenie terminu wyznaczonego w tym wyroku do wydania aktu lub podjęcia czynności. Inaczej rzecz ujmując, wydanie aktu lub podjecie czynności, do której organ administracji był zobowiązany, z przekroczeniem terminu wskazanego w sentencji wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność, obliguje sąd do uwzględniania skargi o wymierzenie organowi grzywny za niewykonanie wyroku (wyrok WSA w Lublinie z dnia 20 listopada 2012 r., II SA/Lu 666/12, Lex nr 1241033). Powyższe prowadzi do wniosku, że istotą skargi, o której mowa w art. 154 §1 P.p.s.a., jest zastosowanie przez sąd sankcji finansowej w stosunku do organu będącego w zwłoce w realizacji obowiązków nałożonych na ten organ wyrokiem sądu uwzględniającego skargę na bezczynność. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, należy w pierwszej kolejności wskazać, że organ administracji wnioski skarżącej z dnia (...) r., (...) r. i (...) r. rozpoznał pismem z dnia (...) r., do czego został zobowiązany powołanym wyżej wyrokiem tutejszego sądu. Rozpoznanie przedmiotowych wniosków nastąpiło jednak z przekroczeniem wyznaczonego w wyroku czternastodniowego terminu, liczonego od daty doręczenia organowi akt administracyjnych sprawy wraz z odpisem prawomocnego wyroku. Skoro prawomocny odpis wyroku wraz z aktami sprawy organ otrzymał w dniu (...) r. to termin, w którym winien rozpoznać ww. wnioski upłynął w dniu (...) r. Wprawdzie pierwszą czynność – wyznaczenie terminu załatwienia przedmiotowych wniosków na dzień (...) r. oraz zwrot skarżącej kosztów postępowania sądowego – organ wykonał w dniu (...) r., a więc w wyznaczonym ww. wyroku terminie co wynika ze znajdującej się w aktach sprawy notatki służbowej, to jednak wyrok wykonany został już po tym terminie - w dniu (...) r. Należy zaznaczyć, że czynności wykonane w dniu (...) r. odbyły się bez wiedzy i obecności skarżącej, więc trudno mówić tu o wykonaniu w tym dniu wyroku Sądu. Zatem zaistniała przesłanka do wymierzenia Wójtowi grzywny w oparciu o dyspozycję art. 154 § 1 P.p.s.a. Rozstrzygniecie przez organ przedmiotowych wniosków skarżącej w dniu (...) r. przed wydaniem wyroku w przedmiocie grzywny, stanowi jednak okoliczność, którą Sąd wziął pod uwagę przy określeniu wysokości grzywny. Stosownie do treści art. 154 § 6 P.p.s.a., grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Podstawę obliczania wysokości grzywny w niniejszej sprawie stanowi obwieszczenie Prezesa GUS z dnia 18 lutego 2013 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w 2012 r. i w drugim półroczu 2012 r. (M.P. z 2013 r. poz. 107), z którego wynika, że przeciętne wynagrodzenie miesięczne w gospodarce narodowej w 2012 r. wyniosło 3161,77 zł. Konstrukcja art.154 § 6 P.p.s.a. zawierającego jedynie wskazanie maksymalnej wysokości grzywny prowadzi do wniosku, że okoliczności, które mają wpływ na wysokość wymierzonej grzywny, muszą być przedmiotem szczegółowej analizy konkretnej sprawy przy uwzględnieniu całokształtu jej okoliczności. Wymierzając Wójtowi grzywnę w wysokości (...) zł, Sąd uznał, że ta wysokość grzywny jest adekwatna do stopnia naruszenia przepisów prawa przez organ w niniejszej sprawie. Jak wyżej podniesiono, Sąd uwzględnił przed wszystkim okoliczność, że organ przed wydaniem wyroku w przedmiocie grzywny rozpoznał w dniu (...) r. wnioski skarżącej. Sąd wziął również pod uwagę niespełna miesięczny okres opóźnienia w rozpoznaniu przedmiotowych wniosków oraz fakt podjęcia czynności (notatka służbowa z dnia (...) r.) w czternastodniowym terminie wyznaczonym w wyroku Sądu. Z powyższych względów Sąd także uznał, że przewlekłe prowadzenie postępowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Natomiast zarzut skarżącej, że pismo Wójta z dnia (...) r. w rzeczywistości nie wyczerpuje znamion odpowiedzi na złożone przez nią wnioski o udzielnie informacji publicznej nie ma znaczenia w niniejszej sprawie. Jak wskazuje się w piśmiennictwie i orzecznictwie na ocenę istnienia bezczynności lub przewlekłości organu , o których mowa w art. 154 § 1 P.p.s.a., nie ma wpływu prawidłowość nowego rozstrzygnięcia, lecz tylko to, co zostało faktycznie wydane. W szczególności niezastosowanie się do oceny prawnej zawartej w wyroku sądu nie może skutkować ukaraniem organu grzywną (wyrok NSA z dnia 13 marca 2012 r., II OSK 2676/11, Lex nr 1219127). Z tych wszystkich względów, Sąd na podstawie art. 154 § 1, § 2 i § 6 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 P.p.s.a. MZ