I OSK 553/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-01-14

Skład orzekający: Małgorzata Borowiec, Bożena Popowska, Rafał Wolnik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy żołnierzowi zawodowemu przysługuje zwrot kosztów codziennych dojazdów z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i z powrotem, jeśli miejscowość zamieszkania jest miejscowością pobliską w rozumieniu przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, a czas dojazdu środkami publicznego transportu zbiorowego, bez uwzględnienia komunikacji miejskiej, nie przekracza dwóch godzin w obie strony?
Ratio decidendi
Żołnierzowi zawodowemu nie przysługuje zwrot kosztów codziennych dojazdów z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i z powrotem, jeżeli miejscowość zamieszkania jest miejscowością pobliską. Czas dojazdu środkami publicznego transportu zbiorowego, liczony od stacji (przystanku) najbliższej miejsca pełnienia służby do stacji (przystanku) najbliższej miejsca zamieszkania, nie może przekroczyć dwóch godzin w obie strony. Do tego czasu nie wlicza się czasu przejazdu komunikacją miejską w obrębie miejscowości zamieszkania lub pełnienia służby.
Stan faktyczny
E.R., żołnierz zawodowy, wystąpił o zwrot kosztów dojazdu do służby. Organy administracji odmówiły mu tego prawa, uznając jego miejscowość zamieszkania za pobliską względem miejsca pełnienia służby, ponieważ czas przejazdu środkami transportu zbiorowego między tymi miejscowościami nie przekraczał dwóch godzin, a czas przejazdu komunikacją miejską nie był brany pod uwagę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę żołnierza, podzielając stanowisko organów. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną żołnierza.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną. Odstąpiono od zasądzenia od E.R. na rzecz Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z siedzibą w W. zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Bożena Popowska Sędzia del. WSA Rafał Wolnik Protokolant starszy asystent sędziego Łukasz Mazur po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej E.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1334/13 w sprawie ze skargi E.R. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z siedzibą w W. z dnia [...] maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu kosztów dojazdu do służby 1) oddala skargę kasacyjną 2) odstępuje od zasądzenia od E.R. na rzecz Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z siedzibą w W. zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 3 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Wa 1334/13 oddalił skargę E.R. na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z siedzibą w W. z dnia 31 maja 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy zwrotu kosztów dojazdu do służby. Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. E.R. żołnierz zawodowy wnioskiem z dnia 21 stycznia 2013 r. wystąpił do Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w B. o ustalenie prawa do zwrotu kosztów codziennych dojazdów z miejsca zamieszkania – B., do miejsca pełnienia służby – O. i z powrotem. Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] w B. decyzją z dnia 25 lutego 2013 r. nr [...] odmówił E.R. prawa do zwrotu kosztów codziennych dojazdów z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i z powrotem, w formie ryczałtu miesięcznego w wysokości 75 % ceny imiennego biletu miesięcznego określonego w cenniku biletów środków komunikacji publicznej. W uzasadnieniu decyzji podał, że stosownie do art. 68 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t.j.: Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.) żołnierzowi zawodowemu zamieszkującemu poza miejscem pełnienia służby, w miejscowości, która nie jest miejscowością pobliską w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej (t.j.: Dz. U. z 2010 r. Nr 206, poz. 1367 ze zm.), przysługuje prawo do zwrotu kosztów codziennych dojazdów z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i z powrotem. Z art. 1a pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP wynika, że przez miejscowość pobliską należy rozumieć miejscowość, do której najkrótszy czas dojazdu lądowym środkiem publicznego transportu zbiorowego nie przekracza, zgodnie z rozkładem jazdy, dwóch godzin w obie strony, łącznie z przesiadkami, licząc od stacji (przystanku) najbliższej miejsca pełnienia służby do stacji (przystanku) najbliższej miejsca zamieszkania. Zdaniem organu, miejscowość B. względem miejscowości O. jest miejscowością pobliską. E.R. nie przysługuje zwrot kosztów codziennych dojazdów z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby, gdyż czas przejazdu z B. do miejscowości O. jest krótszy, niż dwie godziny. Przy ustalaniu czasu dojazdu nie uwzględnia się bowiem czasu przejazdu komunikacją miejską i czasu oczekiwania na komunikację miejską, ani też czasu dojścia do przystanków (stacji). Od powyższej decyzji E.R. wniósł odwołanie do Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w W., w którym zarzucił naruszenie art. 68 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z art. 1a pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. W ocenie odwołującego, organ pierwszej instancji błędnie przyjął, że żołnierz zawodowy musi dokonywać wyboru najbliższego miejscu pełnienia służby wojskowej przystanku komunikacji publicznej i z niego odbywać podróż do tego miejsca, tak, aby jego miejscowość zamieszkania nie została uznana za miejscowość pobliską. Wskazując na powyższy zarzut wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przyznanie mu wnioskowanego prawa. Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] w W., po rozpoznaniu odwołania, decyzją z dnia 13 maja 2013 r. nr [...], na podstawie art. 104 § 1 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267), art. 1a pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, art. 68 ust. 1 – 2 i art. 104 ust. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz § 4 ust. 1 i 3 – 6 w związku z § 6 ust. 4 i § 6 ust. 1 – 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 30 kwietnia 2010 r. w sprawie świadczeń socjalno – bytowych dla żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 87, poz. 565 ze zm.), utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji wskazał, iż organ pierwszej instancji prawidłowo uznał, że B. jest miejscowością pobliską względem O. Z wniosku żołnierza, jak i ustaleń organu wynika, że czas przejazdu z B. do O. wynosił 25 minut, a czas powrotu 31 minut. Natomiast wliczenie przez żołnierza czasu przejazdu komunikacją miejską, jak i czasu przesiadki oraz oczekiwania na tę komunikację, jest błędne, gdyż żaden z obowiązujących w tym zakresie przepisów tego nie nakazuje. Organ odwoławczy, powołując treść art. 1a pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP stanowiący definicję pojęcia "miejscowości pobliskiej" i zawartą w art. 1a ust. 4 pkt 3a ustawy z dnia 20 czerwca 1992 r. o uprawnieniach do ulgowych przejazdów środkami publicznego transportu zbiorowego (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 1138) definicję "środka publicznego transportu zbiorowego" oraz art. 1a ust. 5 tej ustawy stwierdził, że pojęcie środka publicznego transportu zbiorowego nie obejmuje komunikacji miejskiej. Takie rozumienie tego pojęcia należy przyjąć w niniejszej sprawie z uwagi na treść § 5 ust. 4 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 30 kwietnia 2010 r. w sprawie świadczeń socjalno – bytowych dla żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. Nr 87, poz. 565 ze zm.). Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi E.R. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzucił naruszenie norm prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię art. 68 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z art. 1a pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, polegającą na nieprawidłowym przyjęciu, iż żołnierz zawodowy musi dokonywać wyboru najbliższego (miejscu pełnienia służby, miejscu zamieszkania) przystanku komunikacji publicznej i z niego odbywać podróż do tego miejsca tak aby jego miejscowość zamieszkania nie została uznana za miejscowość pobliską, a także polegającą na przyjęciu, iż w sytuacji, gdyby skarżący nie korzystał z pojazdów komunikacji miejskiej, lecz np. PKP, to wówczas także B. zostałaby uznana za miejscowość pobliską, pomimo, że podróż do miejsca pełnienia służby z uwzględnieniem przesiadek trwałaby 1.18 h zaś powrotna 3.14h. Ponadto skarżący zarzucił niewłaściwe zastosowanie w sprawie art. 1a ust. 4 pkt 3a w związku z ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1992 r. o uprawnieniach do ulgowych przejazdów środkami komunikacji publicznej poprzez przyjęcie, że przepisy te mają zastosowanie w niniejszej sprawie mimo, że odnoszą się one jedynie do uprawnień do ulg w cenach biletów komunikacji publicznej, zaś nie definiują środków komunikacji publicznej. Wskazując na powyższe zarzuty wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] w W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu wyroku przytoczył treść art. 68 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz art. 1a ust. 1 pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie zasadnicze znaczenie ma ocena, czy miejscowość, w której mieszka skarżący, nie jest miejscowością pobliską. Żołnierzowi zawodowemu przysługuje zwrot kosztów codziennych dojazdów z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i z powrotem, jeżeli miejscowość w której zamieszkuje nie jest miejscowością pobliską. Przy czym czas dojazdu z takiej miejscowości, do miejsca pełnienia służby i następnie powrót do niej środkami lądowego transportu publicznego powinien przekroczyć łącznie dwie godziny. Sąd pierwszej instancji, kierując się wykładnią autentyczną oraz logiczną wymienionych przepisów, podzielił stanowisko organów, zgodnie z którym przy ustaleniu czasu dojazdu z/do miejsca pełnienia służby należy uwzględniać jedynie przewoźników publicznych zapewniających transport z jednej miejscowości do drugiej i tylko przystanki tych środków transportu w obrębie danej miejscowości. Zauważył, iż z uzasadnienia do projektu ustawy z dnia 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP oraz niektórych innych ustaw (druk sejmowy nr 1945), która z dniem 1 lipca 2010 r. nadała nowe brzmienie definicji miejscowości pobliskiej, wynika, że ustawodawca wskazuje na spójność tego pojęcia z rozwiązaniem przyjętym w ustawie o Policji (art. 88 ust. 4 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji – t.j.: Dz. U. z 2011 r. Nr 287, poz. 1687 ze zm.), które wyklucza komunikację w obrębie miejscowości. Wolą ustawodawcy było zatem, aby te pojęcia były rozumiane tożsamo. Wprawdzie wykładnia autentyczna jest nieoficjalna i prawnie nie wiąże, to jednak powinna być uwzględniana przy interpretacji powołanych regulacji, gdyż dosłowne odczytywanie art. 1a ust. 1 pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP mogłoby prowadzić do sytuacji naruszających konstytucyjnie chronioną zasadę równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP). Po pierwsze, nie wszystkie miejscowości posiadają komunikację w obrębie miejscowości. Po drugie, komunikacja miejska z przyczyn oczywistych nie uwzględnia najkrótszej drogi wyjazdu z danej miejscowości. Dojazdy komunikacją miejską wraz z przesiadkami, w obrębie większych aglomeracji miejskich, ze względu na wielość przystanków i ruch miejski bez wątpienia mogą przekroczyć w obie strony dwie godziny jazdy i wtedy, w ujęciu prezentowanym przez skarżącego, mimo że żołnierz de facto zamieszkiwałby w miejscowości pełnienia służby lub tuż za jej granicami, przysługiwałoby mu prawo do zwrotu kosztów dojazdów, choć logicznie rzecz ujmując byłaby to miejscowość pobliska, a nawet ta sama. Interpretacja przepisu powinna być uniwersalna i wykluczać sprzeczności, natomiast w ujęciu prezentowanym przez skarżącego w każdym przypadku należałoby uwzględniać czas przejazdu komunikacją miejską, choć w wielu przypadkach taki środek transportu mógłby być jedynym, z którego żołnierz korzysta. W konsekwencji Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że organy zasadnie przyjęły, iż skarżącemu nie przysługuje zwrot kosztów codziennych dojazdów z miejsca zamieszkania B. do miejsca pełnienia służby O. i z powrotem, gdyż przejazd pomiędzy tymi miejscowościami środkami transportu zbiorowego w obie strony nie przekracza dwóch godzin co jest bezsporne w niniejszej sprawie (czas – rozkład jazdy na trasie B. – O.). Zaaprobował stanowisko organów, które uznały, że do czasu przejazdu do/z miejscowości nie można włączyć czasu poruszania się po miejscowości pobliskiej środkami komunikacji miejskiej, gdyż prowadziłoby to do nieuprawnionego rozszerzenia definicji ustawowej. Przepis art. 1a ust. 1 pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP konkretyzuje, iż trasę dojazdu wyznacza stacja (przystanek) najbliższa miejscu pełnienia służby oraz stacja (przystanek) najbliższa miejscu zamieszkania, brak jest zatem podstaw do uwzględnienia funkcjonującej w obrębie danej miejscowości komunikacji miejskiej. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej w skrócie p.p.s.a.), orzekł, jak w sentencji wyroku. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł E.R., reprezentowany przez radcę prawnego i zaskarżając wyrok w całości, na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. zarzucił: 1. naruszenie norm prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 68 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (t.j.: Dz. U. z 2010 r. Nr 90, poz. 593 ze zm.), w związku z art. 1a pkt 7 ustawy z dnia 22 czerwca 1995 r. o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (t.j.: Dz. U. z 2010 r. Nr 87, poz. 565 ze zm.), polegającą na błędnym przyjęciu, iż żołnierz zawodowy musi dokonywać wyboru najbliższego miejscu pełnienia służby wojskowej przystanku komunikacji publicznej i z niego odbywać podróż do tego miejsca, tak, aby jego miejscowość zamieszkania nie została uznana za miejscowość pobliską, 2. naruszenie norm prawa materialnego, poprzez błędną wykładnię art. 68 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w związku z art. 1a pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, polegającą na przyjęciu, iż w sytuacji, gdy skarżący nie korzystałby z pojazdów komunikacji miejskiej, lecz np. PKP, to wówczas także miejscowość B., zostałaby uznana za miejscowość pobliską, pomimo, iż podróż do miejsca pełnienia służby wynosiłaby z uwzględnieniem przesiadek 1.18 h, zaś powrotna – 3.14 h, 3. naruszenie norm prawa materialnego, poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 1a ust. 4 pkt 3a w związku z ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1992 r. o uprawnieniach do ulgowych przejazdów środkami komunikacji publicznej (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 1138, ze zm.), a tym samym przyjęcie, iż przepisy tej ustawy mają zastosowanie w sprawie niniejszej, pomimo, iż odnoszą się one jedynie do uprawnień do ulg w cenach biletów środków komunikacji publicznej, nie definiują zaś środków komunikacji publicznej jako takich, zaś logicznym jest, iż nie regulują one kwestii ulgowych przejazdów autobusami miejskimi z uwagi na fakt, iż kwestia ta regulowana jest uchwałami organów jednostek samorządu terytorialnego. Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, orzeczenie, iż skarżona decyzja nie podlega wykonaniu oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania w całości wraz z rozstrzygnięciem o kosztach oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym według norm przepisanych. Ponadto wniósł o skierowanie sprawy na rozprawę i prowadzenie rozprawy także pod nieobecność skarżącego lub jego pełnomocnika. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podał, że w toku rozpoznawania niniejszej sprawy ujawniło się zagadnienia prawne budzące szczególne wątpliwości w orzecznictwie, a mianowicie, jaka miejscowość jest miejscowością pobliską w rozumieniu art. 1a ust 1 pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP i czy dopuszczalnym jest uzupełnianie, czy też zniekształcanie definicji ustawowej. Autor skargi kasacyjnej, odnosząc się do przedstawionych w niej zarzutów, powtórzył argumentację przedstawioną w skardze do Sądu pierwszej instancji, kwestionując stwierdzenie, że B. jest miejscowością pobliską względem O.. Dowódca Jednostki Wojskowej [...] z siedzibą w W. w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, wskazując, iż zaskarżony wyrok odpowiada prawu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. W niniejszej sprawie skarga kasacyjna została oparta na podstawie określonej w art. 174 pkt 1 p.p.s.a., tj. naruszeniu określonych przepisów prawa materialnego przez błędną ich wykładnię oraz niewłaściwe zastosowanie jednego z powołanych w niej przepisów. Wskazać należy, iż istota podniesionych w skardze kasacyjnej zarzutów sprowadza się do zakwestionowania stanowiska Sądu pierwszej instancji, który zaaprobował stwierdzenie organu, że miejscowość, w której skarżący mieszka jest miejscowością pobliską w rozumieniu art. 1a ust 1 pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP w brzmieniu wówczas obowiązującym, gdyż najkrótszy czas dojazdu lądowym środkiem publicznego transportu zbiorowego nie przekracza – zgodnie z rozkładem jazdy – dwóch godzin w obie strony łącznie z przesiadkami, licząc od stacji (przystanku) najbliższej miejscowości pełnienia służby do stacji (przystanku) najbliższej miejsca zamieszkania. Do czasu przejazdu do/z miejscowości nie można bowiem wliczać czasu podróżowania środkami komunikacji miejskiej w obrębie miejscowości, z której żołnierz dojeżdża (w obrębie B.), gdyż prowadziłoby to nieuprawnionego rozszerzenia definicji ustawowej. W konsekwencji przyjął, że skarżącemu nie przysługuje prawo do zwrotu kosztów codziennych dojazdów z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby – art. 68 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie dokonał prawidłowej wykładni art. 68 ust. 2 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych w zw. z art. art. 1a ust 1 pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP. Zauważyć należy, iż użyty w analizowanych aktach prawnych wyraz "dojazd", oznacza możliwość przemieszczenia się przez żołnierza środkiem publicznego transportu zbiorowego, od stacji (przystanku) najbliższej pełnienia służby do stacji (przystanku) najbliższej miejsca zamieszkania. Taki wniosek wynika z art. 1a ust. 1 pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP w brzmieniu wówczas obowiązującym. Powołany przepis określa zarówno w odniesieniu do czasu przejazdu, jak i połączenia komunikacyjnego, że miejscem odniesienia jest stacja (przystanek), nie zaś inne bliżej nieokreślone miejsca, np. przystanek komunikacji miejskiej. Nie można zatem przyjąć, że do ogólnego czasu przejazdu należałoby wliczać czas przejazdu środkami komunikacji miejskiej, czy też innej, z których żołnierz mógłby skorzystać dojeżdżając do stacji PKP lub przystanku PKS. Ponadto wskazać należy, iż ustawodawca w powołanym wyżej przepisie, zawierającym definicję pojęcia "miejscowości pobliskiej" nie wprowadził innych dodatkowych okoliczności składających się na desygnat tego sformułowania. Przede wszystkim jednak, uwzględniając zasadą racjonalności prawodawcy, która stanowi podstawową dyrektywę w procesie wykładni prawa, nie można uznać, że użyte w analizowanym przepisie pojęcie "miejscowość pobliska" ma inny zakres znaczeniowy niż w tożsamych regulacjach odnoszących się do innych służb mundurowych, w przypadku których stwierdza się wprost, że nie uwzględnia się czasu dojazdu w obrębie miejscowości zamieszkania, czy pełnienia służby (np. art. 88 ust. 4 ustawy o Policji, art. 170 ust. 4 ustawy o Służbie Więziennej). Trafność dokonanej przez Sąd pierwszej instancji interpretacji zawartego w art. 1a ust. 1 pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP pojęcia "miejscowości pobliskiej" w zakresie niemożności uwzględniania przy określaniu czasu dojazdu środkiem publicznego transportu zbiorowego, łącznie z przesiadkami – czasu dojazdu do i od stacji (przystanku) w obrębie miejscowości, z której żołnierz dojeżdża oraz miejscowości, w której wykonuje obowiązki służbowe, potwierdza dokonana art. 107 pkt 2 lit. b ustawy z dnia 10 lipca 2015 r. o Agencji Mienia Wojskowego (Dz. U z 2015 r., poz. 1322) zmiana treści art. 1a ust. 1 pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP, polegająca na redakcyjnym doprecyzowaniu kryterium czasu dojazdu, z wyłączeniem komunikacji miejskiej i dostosowaniu przepisów ustawy do podobnych regulacji, jakie występują np. w ustawie o Policji. Od dnia 1 października 2015 r. art. 1a ust. 1 pkt 7 ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP stanowi, że "Ilekroć w ustawie jest mowa o miejscowości pobliskiej – należy przez to rozumieć miejscowość, do której najkrótszy czas dojazdu lądowym środkiem publicznego transportu zbiorowego, łącznie z przesiadkami, nie przekracza zgodnie z rozkładem jazdy 2 godzin w obie strony, licząc od stacji (przystanku) najbliższej miejsca pełnienia służby do stacji (przystanku) najbliższej miejsca zamieszkania, bez uwzględnienia czasu dojazdu do i od stacji (przystanku) w obrębie miejscowości, z której żołnierz dojeżdża, oraz miejscowości, w której wykonuje obowiązki służbowe". Powyższe rozważania upoważniają do stwierdzenia, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zasadnie stwierdził, że skoro E.R. zamieszkuje w miejscowości pobliskiej, to nie przysługuje mu prawo do zwrotu kosztów codziennych dojazdów z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby. Zamierzonego skutku nie mógł odnieść również zarzut naruszenia art. 1a ust. 4 pkt 3a w związku z ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1992 r. o uprawnieniach do ulgowych przejazdów środkami komunikacji publicznej, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie. Uszło uwadze autora skargi kasacyjnej, że wskazane przepisy nie stanowiły podstawy materialnoprawnej wydanych w sprawie decyzji. Powołanie przez organ odwoławczy tych przepisów w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stanowiło jedynie wzmocnienie argumentacji o niezasadności wliczania do czasu dojazdu (powrotu) skarżącego do (ze) służby czasu przejazdu komunikacją miejską. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art. 184 p.p.s.a. podlega oddaleniu, zaś na podstawie art. 207 § 2 p.p.s.a. odstąpił od zasądzenia od E.R. na rzecz Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] z siedzibą w W. kosztów postępowania kasacyjnego w całości.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło