II OSK 900/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-12-08

Skład orzekający: Grzegorz Czerwiński, Małgorzata Dałkowska-Szary, Łukasz Krzycki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej, spowodowane wysłaniem pisma na nieaktualny adres organu przez pracownika kancelarii profesjonalnego pełnomocnika, może być uznane za brak winy strony w rozumieniu art. 58 § 1 k.p.a.?
Ratio decidendi
Uchybienie terminu do wniesienia odwołania, spowodowane wysłaniem pisma na nieaktualny adres organu przez pracownika kancelarii profesjonalnego pełnomocnika, nie może być uznane za brak winy strony w rozumieniu art. 58 § 1 k.p.a. Profesjonalny pełnomocnik jest zobowiązany do kontroli pracy swoich pracowników, a zaniedbania podwładnych obciążają jego samego, a tym samym stronę reprezentowaną.
Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego (PINB), argumentując, że odwołanie zostało nadane na nieaktualny adres PINB z powodu błędu pracownika kancelarii pełnomocnika. Organ odmówił przywrócenia terminu, uznając uchybienie za zawinione. Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) oddalił skargę strony, podzielając stanowisko organu. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędziowie NSA Małgorzata Dałkowska-Szary (spr.) del. WSA Łukasz Krzycki Protokolant asystent sędziego Jan Wasilewski po rozpoznaniu w dniu 8 grudnia 2015r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej R. L. i J. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 grudnia 2013 r. sygn. akt II SA/Łd 1043/13 w sprawie ze skargi R. L. i J. L. na postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 9 grudnia 2013 r., sygn. akt II SA/Łd 1043/13, oddalił skargę R. L. i J. L. na postanowienie Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Łodzi z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...]znak: [...]w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Zaskarżonym postanowieniem Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił J. L. i R. L., przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. (PINB) z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...], nakazującej J. i R. małż. L. rozbiórkę dobudowanego pomieszczenia łazienki oraz nadbudowanego pomieszczenia strychowego wraz z konstrukcją dachu na całej długości budynku letniskowego oraz komina, w związku z rozbudową budynku letniskowego, zlokalizowanego na działce nr [...], położonej w miejscowości F., przy ul. P. [...], w gminie I., do wymiarów 6,10m x 4,90m, w celu doprowadzenia do zgodności z przedłożoną oceną techniczną. W uzasadnieniu powyższego postanowienia organ wyjaśnił, że we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wskazano, że uchybienie terminowi nastąpiło bez winy pełnomocnika J. i R. małż. L., bowiem jak wskazano we wniosku o przywrócenie terminu, decyzja PINB z dnia [...] kwietnia 2013 r. została doręczona temuż pełnomocnikowi 6 maja 2013 r. po czym w dniu 20 maja 2013r. odwołanie od decyzji zostało nadane za pośrednictwem placówki pocztowej operatora publicznego na dotychczasowy adres PINB, tj. na adres ul. B. [...] w T., ten sam, na który skierowano pierwsze odwołanie wniesione przez pełnomocnika w sprawie dotyczącej spornej samowoli budowlanej. Następnie w dniu 4 czerwca 2013 r. list polecony, zawierający odwołanie, został zwrócony do nadawcy, tj. do pełnomocnika odwołujących się, z informacją, iż adresat wyprowadził się z dotychczasowej siedziby przy ul. B. [...]. Uprawdopodobniając brak winy w niedochowaniu terminu podniesiono, iż ustalając bieżący adres PINB, który nie został wskazany w treści zaskarżonej decyzji, pełnomocnik skarżących posłużył się dostępnymi źródłami informacji elektronicznej, z których wynikało, iż siedziba organu nadal znajduje się pod dotychczasowym adresem, a przynajmniej ów adres stanowi tzw. adres organu do korespondencji. Co więcej dopiero w dniu dokonania zwrotu odwołania, które - przy dokonaniu należytej staranności - zostało sporządzone oraz złożone w ustawowo przewidzianym terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, pełnomocnik skarżących w sposób niebudzący wątpliwości dowiedział się, iż PINB nie prowadzi pod adresem przy ul. B. [...] żadnej działalności i że wszelkie pisma procesowe winny być w takiej sytuacji kierowane na drugi z adresów funkcjonujących w zasobach elektronicznych. Dodano, że pełnomocnik rzeczonej sytuacji uniknąć nie mógł, albowiem PINB nigdy nie zawiadomił go jako strony o trwałej zmianie swego adresu. Aktualny adres organu nie został także zawarty w sposób jednoznaczny w treści zaskarżonej decyzji. Dodano, iż ostateczne ustalenie adresu organu, zaadresowanie przesyłki i nadanie jej w placówce pocztowej operatora publicznego pełnomocnik działający w niniejszej sprawie zleca swym pracownikom kancelaryjnym, co z uwagi na swą naturę nie przekracza ich możliwości i kompetencji. Za ich ewentualne uchybienia polegające na nieustaleniu aktualnego adresu organu — co w niniejszej sprawie było nadzwyczaj utrudnione, z uwagi na współistnienie dwóch adresów PINB - oraz nadanie odwołania na dotychczasowy adres organu, a w konsekwencji uchybienie terminowi do wniesienia odwołania, pełnomocnik ten winy ponosić nie może. Odnosząc się do argumentów zawartych we wniosku Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż nie podziela zarzutu pełnomocnika skarżących, jakoby wniesienie odwołania od decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r. z uchybieniem terminu określonego do dokonania tej czynności procesowej, było wynikiem nieznajomości aktualnego adresu siedziby PINB. Zdaniem organu okoliczność ta nie znajduje bowiem potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Organ zauważył, iż rzekomy brak wiedzy o zmianie adresu siedziby organu I instancji nie tylko nie był przeszkodą dla pełnomocnika skarżących do kierowania - w toku prowadzonego postępowania - korespondencji pod właściwy adres, tj. ul. S. [...], [...]-[...] T., ale również do skorzystania z uprawnienia przewidzianego przepisem art. 73 § 1 k.p.a., która to czynność dokonywana jest wyłącznie w siedzibie organu przy udziale pracownika organu (§ 1a). Co więcej, aktualny adres organu nadzoru budowlanego stopnia powiatowego wskazano w nagłówku pism doręczanych na adres Kancelarii Adwokackiej pełnomocnika odwołujących się. Dodano także, iż w przypadku, gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, przy ustalaniu jej winy w niezachowaniu terminu należy mieć na uwadze działania pełnomocnika oraz to, że zaniedbania osób, którymi on się posługuje, obciążają jego samego, a zatem nie uwalniają one strony od winy w niezachowaniu terminu. W konsekwencji organ wskazał, że zaadresowanie przesyłki listowej zawierającej odwołanie od wydanej w toku postępowania pierwszo instancyjnego decyzji na wadliwy adres, nie może zostać uznane za brak winy w uchybieniu terminu i pozostaje bez znaczenia, że czynność ta została wykonana przez pracownika kancelarii i bez wiedzy pełnomocnika, bowiem profesjonalny pełnomocnik będący adwokatem, zastępujący stronę w postępowaniu, zobowiązany jest do kontroli wykonywanych przez pracowników kancelarii powierzonych im obowiązków. Skargą R. L. i J. L. zaskarżyli powyższe postanowienie, zarzucając mu naruszenie: art. 58 § 1 i 2 k.p.a. poprzez przyjęcie, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji PINB nastąpiło z przyczyn zawinionych przez J. i R. małż. L. oraz działającego w ich imieniu pełnomocnika mimo uprawdopodobnienia, że przeszkoda do wniesienia odwołania w terminie nie była spowodowana zachowaniem wnoszącego i nie dała się usunąć, pomimo zachowania przez niego należytej staranności; art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 81 k.p.a. poprzez niewyczerpujące wyjaśnienie i przeanalizowanie stanu faktycznego sprawy oraz jego niekompletną ocenę, a w konsekwencji przyjęcie, że nie zostało uprawdopodobnione, iż uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji nastąpiło z przyczyn niezawinionych przez wnoszącego, pomimo że okoliczności wskazane przez pełnomocnika skarżących uprawdopodobniały niezawinione uchybienie terminowi; art. 8 k.p.a., poprzez przyjęcie, że nie stanowi okoliczności uzasadniającej brak winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania wprowadzenie stron w błąd, co do okoliczności istotnych dla ich praw i obowiązków, tj. co do oznaczenia aktualnej siedziby organu, które to zachowanie PINB stanowi naruszenie art. 107 i art. 9 k.p.a.; art. 10 k.p.a., poprzez niezapewnienie stronom czynnego udziału w postępowaniu i nieumożliwienie im wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, w szczególności zaś poprzez niezawiadomienie pełnomocnika małżonków L. o zakończeniu czynności wyjaśniających i niewyznaczeniu terminu na zapoznanie się z aktami i ustosunkowanie się do zebranego materiału. W odpowiedzi na skargę Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w uzasadnieniu przywołanego na wstępie wyroku wskazał, że zainteresowany wnoszący prośbę o przywrócenie terminu powinien nie tylko uprawdopodobnić, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy, ale jednocześnie dopełnić czynności, dla której określony był termin oraz zachować siedmiodniowy, nieprzywracalny już termin od ustania przyczyny uchybienia terminu do jej wniesienia. Obowiązek badania, czy strona dochowała terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu, spoczywa na organie administracji. Sąd podniósł, że kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. O braku winy w niedopełnieniu obowiązku można mówić tylko w przypadku stwierdzenia, że dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia. Osoba zainteresowana ma uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna ona uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. W niniejszej sprawie wskazywaną przyczyną mającą uprawdopodobnić brak winy skarżących w uchybieniu terminu do złożenia odwołania jest brak poinformowania przez organ skarżących o zamiarze lub zmianie adresu organu. Z wniosku o przywrócenie terminu wynika również, iż fakt przesłania przez skarżących odwołania na poprzedni adres PINB, tj. ul. B. [...] w T. nie może być uznany za zawiniony przez skarżących wobec nieprawidłowych działań organu. Sąd zgodził się ze stanowiskiem organu, iż podawane we wniosku o przywrócenie terminu okoliczności, nie uzasadniały przywrócenia terminu do wniesienia środka odwoławczego. Nie można bowiem zaakceptować twierdzenia skarżących, jakoby wniesienie odwołania od decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r. z uchybieniem terminu określonego do dokonania tej czynności procesowej, było wynikiem nieznajomości aktualnego adresu siedziby PINB. Jak słusznie zauważył organ odwoławczy okoliczność ta nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym, szczególnie w sytuacji, gdy rzekomy brak wiedzy o zmianie adresu siedziby organu pierwszej instancji nie tylko nie był przeszkodą dla pełnomocnika małżonków L. do kierowania – po zmianie siedziby organu w toku toczącego się postępowania - korespondencji pod właściwy adres, tj. ul. S. 41, [...]-[...] T. (pisma z dnia 13 lutego 2013r., z dnia 11 marca 2013r., z dnia 25 marca 2013r. oraz z dnia 2 kwietnia 2013r.), ale również, co podkreślił organ, do skorzystania z uprawnienia przewidzianego przepisem art. 73 § 1 k.p.a., która to czynność, zgodnie z § 1a, dokonywana jest wyłącznie w siedzibie organu przy udziale pracownika organu (notatka służbowa z dnia 17 maja 2013r.), tym bardziej, że realizacja tego prawa miała miejsce przed wniesieniem odwołania od decyzji pierwszej instancji. Ponadto aktualny adres organu nadzoru budowlanego stopnia powiatowego wskazano w nagłówku pism z dnia 17 kwietnia 2012 r., z dnia 19 czerwca 2012 r., z dnia 6 sierpnia 2012 r., z dnia 10 września 2012 r., z dnia 11 grudnia 2012 r., z dnia 27 lutego 2013 r., z dnia 15 marca 2013 r., skutecznie doręczonych na adres kancelarii adwokackiej pełnomocnika skarżących. Sąd podzielił także argumentację organu, że w przypadku, gdy strona jest reprezentowana przez pełnomocnika, przy ustalaniu jej winy w niezachowaniu terminu należy mieć na uwadze działania pełnomocnika oraz to, że zaniedbania osób, którymi on się posługuje, obciążają jego samego, a zatem nie uwalniają one strony od winy w niezachowaniu terminu. Mając zatem na uwadze znaczenie dochowania terminu do wykonania określonej czynności procesowej, należy zdaniem Sądu przyjąć, że zapewnienie prawidłowości pracy kancelarii jest obowiązkiem osób prowadzących kancelarię. Obowiązek ten realizuje się przez powierzenie wysyłki pism odpowiedzialnemu pracownikowi oraz sprawowanie bieżącej kontroli nad wykonywaniem takich czynności, jak wysyłanie pism procesowych, których termin złożenia jest określony i których niedochowanie może skutkować utratą przez klienta kancelarii możliwości dochodzenia swoich praw. Ponadto, jeżeli strona jest reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, przy ocenie możliwości przywrócenia terminu należy uwzględnić wiedzę i konieczność zachowania szczególnej zawodowej staranności w postępowaniu przez tego pełnomocnika, bowiem to mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika procesowego, tym samym to na stronie ciąży obowiązek starannego wyboru pełnomocnika. Pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę, ma zaś obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością i zaangażowaniem w sprawę, jak gdyby działał na własną rzecz. O braku winy w niedokonaniu w ustawowym terminie określonej czynności można mówić tylko w razie uprawdopodobnienia przez stronę, że dopełnienie czynności było niemożliwe z powodu przeszkody nagłej i nie do przezwyciężenia. Za przeszkodę taką nie można uznać braku właściwego nadzoru nad pracownikami zatrudnionymi przez pełnomocnika strony w jego kancelarii. Wina w uchybieniu terminu przez pełnomocnika wywołuje negatywne skutki dla reprezentowanego. Tak więc strona postępowania, która ustanowiła pełnomocnika ponosi konsekwencje uchybienia terminu przez jego pełnomocnika, a wynika to z samej istoty pełnomocnictwa. W konsekwencji, w ocenie Sądu, zaadresowanie przesyłki listowej zawierającej odwołanie od wydanej w toku postępowania pierwszo instancyjnego decyzji na wadliwy, nieaktualny adres, nie może zostać uznane za brak winy w uchybieniu terminu i pozostaje bez znaczenia, czy czynność ta została wykonana przez pracownika kancelarii i bez wiedzy pełnomocnika, bowiem profesjonalny pełnomocnik będący adwokatem, zastępujący stronę w postępowaniu, zobowiązany jest do kontroli wykonywanych przez pracowników kancelarii powierzonych im obowiązków. Odnośnie załączonych do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wydruków ze stron internetowych Sąd wskazał, że nie mogą one stanowić podstawy do uwzględnienia wniosku, bowiem żaden z tych wydruków nie jest potwierdzeniem informacji zamieszczonych na oficjalnej stronie internetowej PINB, zatem nie można uznać, iż to organ wprowadził w błąd pełnomocnika skarżących. Załączone wydruki są bowiem potwierdzeniem danych, które publikowały w Internecie inne podmioty, prowadzące poszczególne strony internetowe, zatem trudno obciążać odpowiedzialnością organ nadzoru budowlanego za dane umieszczone na stronach internetowych, pozostających poza kontrolą tegoż organu. Wobec powyższego nie sposób zdaniem Sądu uznać, iż skarżący uprawdopodobnili brak winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania, zaś dokonaną przez organ odwoławczy ocenę całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego należy ocenić jako wnikliwą, spójną i wyczerpującą, a zatem zgodną z wymogami art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. Analiza ta znalazła zaś swe odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia, stosownie do art. 107 § 3 k.p.a. Skargą kasacyjną R. L. i J. L. zaskarżyli powyższy wyrok, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, a to: - art. 58 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez jego niezastosowanie i błędne uznanie, że uchybienie terminowi do wniesienia odwołania od decyzji nr 77/2013 Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. nastąpiło z przyczyn zawinionych przez J. i R. L. oraz działającego w ich imieniu pełnomocnika, mimo uprawdopodobnienia, że przeszkoda do wniesienia odwołania w terminie nie była spowodowana zachowaniem wnoszącego i nie dała się usunąć pomimo zachowania przez niego należytej staranności; - art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 81, art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez ich niezastosowanie w przedmiocie niewyczerpującego wyjaśnienia i przeanalizowania stanu faktycznego sprawy oraz niekompletnej oceny dokonanej przez Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego; - art. 8, art. 9, art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez ich niezastosowanie oraz błędne uznanie, iż nie stanowi okoliczności uzasadniającej brak winy w uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania wprowadzenie stron w błąd co do okoliczności istotnych dla ich praw i obowiązków, tj. co do oznaczenia aktualnej siedziby organu Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T.; - art. 10 § 1 k.p.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez jego niezastosowanie i przyjęcie, iż organ nie naruszył przepisów postępowania poprzez niezapewnienie stronom czynnego udziału w postępowaniu; - art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez nierozstrzygnięcie zgłoszonego przez skarżących wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia [...] kwietnia 2013 r., nr [...] mieszczącej się w granicach sprawy o samowolę budowlaną. Z uwagi na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie znajduje usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia. Zgodnie z treścią art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012, poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę jedynie przesłanki nieważności postępowania określone enumeratywnie w § 2 tego artykułu, które w rozpoznawanej sprawie nie występują. W tej sytuacji kontrola instancyjna ograniczała się jedynie do zbadania zasadności zarzutów podniesionych w skardze. Powołane w ramach skargi kasacyjnej zarzuty naruszenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi art. 58 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 81, art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 8, art. 9, art. 107 § 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. zmierzają do zakwestionowania zaaprobowanego przez ten Sąd stanowiska wyrażonego w zaskarżonej decyzji co do nieuprawdopodobnienia przez stronę skarżącą braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odwołania od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...]. Zarzuty te sprowadzają się zatem do oceny, czy okoliczności podniesione przez skarżących we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania dają podstawę do przyjęcia, że uchybienie terminu nastąpiło bez ich winy. Zgodnie z treścią art. 58 k.p.a., w razie uchybienia terminu na prośbę zainteresowanego należy przywrócić termin do dokonania czynności jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy (§ 1). Wykładnia gramatyczna tego przepisu (wraz z jego § 2) prowadzi do wniosku, że jedną z przesłanek, od zaistnienia której uzależnione jest pozytywne rozpoznanie wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej jest uprawdopodobnienie, że uchybienie to nastąpiło bez winy zainteresowanego. Uprawdopodobnienie istnienia danej okoliczności jest środkiem zastępczym dowodu w ścisłym tego słowa znaczeniu i nie daje pewności, lecz tylko wiarygodność (prawdopodobieństwo) twierdzenia o jakimś fakcie. Nie oznacza zatem udowodnienia braku winy, ale wskazanie z dużym stopniem prawdopodobieństwa, że dana czynność w określonym przez przepisy prawa czasie nie mogła zostać dokonana z przyczyn nieleżących po stronie zainteresowanego. Zgodnie z poglądami prezentowanymi w doktrynie, jak i orzecznictwie sądowoadministracyjnym kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku wiąże się z obowiązkiem strony dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest zatem dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. W konsekwencji o braku winy można mówi tylko w sytuacji, gdy dopełnienie obowiązku stało się niemożliwe z powodu przeszkody nie do przezwyciężenia, której strona nie mogła usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (tak m.in. B. Adamiak [w:] Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2014, str. 300; zob. także wyrok NSA z 20 maja 1998 r. sygn. akt I SA/Ka 1718/96). Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Łodzi rozpoznając wniosek R. L. i J. L. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r. wskazał, że przywołana przez nich okoliczność nieznajomości aktualnego adresu siedziby Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T., tj. ul. S. [...], [...]-[...] T., nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materialne dowodowym. Zarówno powyższe stanowisko jak i argumentacja przywołana przez Sąd pierwszej instancji zasługują w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego na aprobatę. Należy bowiem zwrócić uwagę na fakt, iż w toku toczącego się postępowania, już po zmianie siedziby przez organ I instancji, pełnomocnik skarżących wielokrotnie (w dniu: 13 lutego 2013 r., 11 marca 2013 r., 25 marca 2013 r. i 2 kwietnia 2013 r. - daty nadania) kierował korespondencję pod właściwy, nowy adres tego organu, co znajduje swoje potwierdzenie w aktach sprawy (k. 174, 188, 194, 196 akt administracyjnych organu I instancji). Ponadto, wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w T. w skutecznie doręczonych pismach kierowanych do pełnomocnika skarżących, wskazywał w nagłówkach swój aktualny adres (vide pisma z dnia: 17 kwietnia 2012 r., 19 czerwca 2012 r., 6 sierpnia 2012 r., 10 września 2012 r., 11 grudnia 2012 r., 27 luty 2013 r., 15 marca 2013 r. - k. 110, 129, 137, 147, 160, 177, 190 akt administracyjnych organu I instancji). Nie można w tych okolicznościach uznać, że nadanie przez pełnomocnika skarżących odwołania od decyzji z dnia [...] kwietnia 2013 r. na poprzedni adres Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. (ul. B. [...], [...]-[...] T.) nastąpiło bez winy strony skarżącej poprzez wprowadzenie jej przez ww. organ w błąd co do adresu korespondencyjnego tego organu. Wbrew zatem twierdzeniom autora skargi kasacyjnej Łódzki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego dokonał właściwych ustaleń co do stanu faktycznego oraz w sposób prawidłowy ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy, co znalazło swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. W konsekwencji Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku trafnie przyjął, że zaskarżone postanowienie nie narusza art. 7, art. 8, art. 9, art. 77 § 1, art. 80, art. 81, art. 107 § 1 i 3 oraz art. 58 § 1 i 2 i oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. zamiast ją uwzględnić w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. c tej ustawy. Nieskuteczny jest również zarzut naruszenia art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. Autor skargi kasacyjnej, rozwijając zarzut w tym zakresie, ograniczył się bowiem do ogólnych uwag dotyczących art. 10 k.p.a., nie podał natomiast jak zarzucane Sądowi naruszenie wymienionego przepisu mogło wpłynąć na wynik sprawy. Odnośnie zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 61 § 3 p.p.s.a. wskazać należy, że okoliczność nierozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. z dnia [...] kwietnia 2013 r., nie stanowi naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Rozpoznanie skargi nie zależy bowiem od tego, czy zostało wstrzymane wykonanie decyzji wydanej w granicach rozpoznawanej przez sąd sprawy (por. wyrok NSA z dnia 8 maja 2009 r., sygn. akt II OSK 726/08). Z przytoczonych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło