II SA/Gd 614/13

WyrokWSA w Gdańsku2013-12-09

Skład orzekający: Wanda Antończyk, Jolanta Górska, Mariola Jaroszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać zamurowanie otworów okiennych i drzwiowych w ścianie budynku, jeśli zostały one wykonane na podstawie ważnego pozwolenia na budowę, ale naruszają przepisy dotyczące odległości od granicy działki?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nie może nakładać obowiązku wykonania określonych robót budowlanych w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, jeśli roboty budowlane zostały wykonane na podstawie ważnego pozwolenia na budowę, nawet jeśli naruszają przepisy dotyczące odległości od granicy działki. W takiej sytuacji, jeśli pozwolenie na budowę nie zostało wyeliminowane z obiegu prawnego, nie ma podstaw do stosowania trybu naprawczego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego. Sąd uchylił decyzję, wskazując na konieczność uzupełnienia postępowania dowodowego i ponownego ustalenia stanu faktycznego.
Stan faktyczny
Skarżący J. W. wniósł skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującą zamurowanie otworów okiennych i drzwiowych w północnej ścianie budynku warsztatu oraz rozbiórkę zadaszenia. Organy ustaliły, że roboty te zostały wykonane na podstawie pozwolenia na budowę z 1967 r., ale naruszają przepisy dotyczące odległości od granicy działki. Skarżący zarzucił organom błędną ocenę materiału dowodowego i niepełne ustalenia faktyczne, wskazując na konieczność sprawdzenia treści aktu notarialnego z 1973 r. i uchwały Prezydium Powiatowej Rady Narodowej z 1971 r.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 czerwca 2013 r. oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 sierpnia 2012 r. Zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego kwotę 500 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Antończyk (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Jolanta Górska Sędzia WSA Mariola Jaroszewska Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Małgorzata Kuba po rozpoznaniu w Gdańsku na rozprawie w dniu 20 listopada 2013 r. sprawy ze skargi J. W. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 czerwca 2013 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 sierpnia 2012r. nr [...], 2. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego J. W. kwotę 500 (pięćset złotych) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Skarżący J. W. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 19 czerwca 2013r. utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 sierpnia 2012r. w części dotyczącej nałożonego obowiązku oraz uchylającą zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu wykonania obowiązku na dzień 30 października 20102r. i ustalającą ten termin do dnia 30 września 2013r. Zaskarżona decyzja zapadła w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: Postępowanie w rozpoznawanej sprawie zostało wszczęte na wniosek D. V. właścicielki nieruchomości położonej przy ul. [...] w S. Wniosek dotyczył robót budowlanych wykonywanych na sąsiedniej nieruchomości (na działce nr [...] przy ul. [...]) w S. W swoim wniosku D. V. kwestionowała legalność wykonywania robót w ścianie budynku oddalonej 20 cm od jej nieruchomości, kwestionowała legalność poprzednio istniejących otworów okiennych w ścianie budynku od strony jej nieruchomości, wskazując że budynek w wersji pierwotnej nie posiadał okien od strony północnej, lecz zostały one wykonane w późniejszym czasie. Wskazywała nadto, że sąsiadująca wówczas z nieruchomością skarżącego droga miała szerokość ok. 120cm, a jej istnienie nie dawało inwestorowi podstaw do wykonania okien w budynku. Uczestniczka postępowania domagała się wydania nakazu zamurowania wszystkich otworów okiennych i otworu drzwiowego w ścianie budynku sąsiadującego z jej nieruchomością z uwagi na naruszenie przepisów regulujących odległość budynku od granicy nieruchomości. Decyzją z dnia 20 lipca 2007r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, wydaną na podstawie art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego, w celu doprowadzenia wykonanych przez J. W. w 2001r. na działce przy ul. [...] w S. robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, nakazał wykonawcy zamurowanie otworu okiennego o wymiarach 1,00x1,30m i otworu drzwiowego o wymiarach 0,90mx2,10m, zlokalizowanych w północnej ścianie budynku dawnego warsztatu. Po rozpoznaniu odwołania skarżącego, decyzją z dnia 17 października 2007r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 par. 2 kpa uchylił w całości decyzję organu I instancji z dnia 20 lipca 2007r. i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego nakazał skarżącemu przywrócenie do stanu poprzedniego północnej ściany budynku warsztatu poprzez zamurowanie nowowykonanego otworu okiennego o wymiarach 1,02mx1,30m oraz odtworzenie otworu okiennego o wymiarach 0,84mx1,66m w miejsce wykonanego otworu drzwiowego o wymiarach 0,90mx2,10m. Organ II instancji ustalił, że inwestor dokonał przebudowy istniejących trzech otworów okiennych w ten sposób, że w miejscu pierwotnego otworu okiennego wykonał otwór drzwiowy, kolejne okna zostały pomniejszone do wymiarów 0,42mx0,72m, ostanie okno zostało zamurowane, a obok zamurowanego okna wykuto nowy otwór okienny o wymiarach 1,02mx1,30m. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że wykonane w 2001r. roboty budowlane spowodowały, że budynek przestał spełniać warunki techniczne w zakresie odległości, o których mowa w par. 12 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, stanowiącego, że w przypadku usytuowania budynku w odległości mniejszej niż 4m od granicy z sąsiednią działką budowlaną, w ścianie zwróconej w stronę granicy nie mogą znajdować się żadne otwory okienne ani drzwiowe. Organ II instancji wskazał również, że poprzednio istniejące otwory nie naruszały obowiązujących przepisów ponieważ sąsiednia działka stanowiła drogę i dopiero jej scalenie z należącą do D. V. działką nr [...] spowodowało, iż stała się ona w całości działka budowlaną. D. V. wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie podnosząc, że w sprawie nie wyjaśniono wszystkich okoliczności faktycznych wskazała m.in., że pierwotnie okna wchodziły na stronę południową i dopiero w wyniku przebudowy budynku (dobudowania nowej części budynku z przeznaczeniem na cele mieszkalne) okna od strony południowej zostały zamurowane i wybito okna od strony północnej. Wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2008r. wydanym w sprawie sygn. akt II SA/Gd 825/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję z uwagi na naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W uzasadnieniu wyroku Sąd wskazał, że organ rozpatrując sprawę samowoli budowlanej nie może wybiórczo ograniczać się do sprawdzenia legalności ostatnio wykonanych robót budowlanych, lecz w sytuacji gdy z ustalonego stanu faktycznego będą wynikać wątpliwości odnośnie innych uprzednio zrealizowanych robót, winien objąć zakresem tego postępowania całość robót wykonanych sprzecznie z prawem. W niniejszym postępowaniu organ winien objąć zatem kontrolą także legalność wykonania okien uprzednio istniejących w ścianie północnej budynku. Decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego winna nakładać obowiązek wykonania określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, a decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego o doprowadzeniu obiektu do stanu poprzedniego nie może zobowiązywać inwestora do przywrócenia obiektu do stanu, który naruszałby przepisy prawa. Sąd wskazał, że stanowisko przyjęte w uzasadnieniu decyzji organu, iż okna na ścianie północnej były uwzględnione w projekcie zatwierdzonym decyzją o pozwoleniu na budowę nie zostało oparte na zebranym materiale dowodowym, z materiału tego nie wynika, czy otwory w ścianie północnej były przewidziane w projekcie, w oparciu, o który wydano pozwolenie na budowę, czy też zrealizowano je wbrew treści tego pozwolenia i w jakim okresie. Z akt postępowania a administracyjnego nie wynika, by organ przeprowadził dowód z projektu budowlanego budynku, a treść znajdującej się w aktach sprawy decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia 7 listopada 1967r.nie umożliwia dokonania ustaleń odnośnie treści tego projektu. Sąd wskazał, że wobec sporności miedzy stronami okoliczności dotyczącej wykonania okien w ścianie północnej organ winien zebrać materiał dowodowy w celu dokonania ustaleń w tym zakresie tj. powinien dopuścić dowód z projektu, bądź inne dowody, w tym z przesłuchania świadków i stron. Posiłkowo w sytuacji braku projektu i wątpliwości w zakresie ewentualnego postępowania dowodowego, organ winien rozważyć, czy zatwierdzenie takiego projektu było możliwe w świetle obowiązujących wówczas przepisów, w tym zarządzenia nr 130 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych dnia 29 czerwca 1966r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. Bud. z [...] ze zm.). W uzasadnieniu wskazano także na twierdzenia skarżącej, że okna w ścianie północnej zostały wykonane w czasie jego rozbudowy w latach dziewięćdziesiątych. Z porównania szkicu sytuacyjnego oraz mapy sytuacyjno-wysokościowej z października 2001r. wynika inny stan budynku i powierzchnia jego zabudowy. Porównanie obu dokumentów wskazuje na znaczną rozbudowę budynku w stosunku do stanu istniejącego w 1972r. Organ winien ustalić zatem na jaki w istocie obiekt inwestor uzyskał pozwolenie w 1967r. i wyjaśnić okoliczności jego znaczącej rozbudowy. W sprawie przedmiotowego obiektu mogła bowiem zaistnieć konieczność przeprowadzenia postępowania odnośnie legalności budowy części obiektu budowlanego. Ponownie rozpoznając sprawę organ II instancji ustalił, że wyjaśnienie kwestii wskazanych w wyroku Sądu wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części i decyzją z dnia 23 stycznia 2009r. uchylił decyzję organu I instancji z dnia 20 lipca 2007r. i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania organowi I instancji. Decyzją z dnia 6 sierpnia 20102r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2010r. nr 243, poz. 1623 ze zm.) nakazał J. W. inwestorowi robót budowlanych związanych z budową i rozbudową warsztatu elektrycznego usytuowanego w północnej części należącej do niego i J. W. działki nr [...] przy ul. [...] w S., w odległości od 0,5 do 2,5m od granicy z działką nr [...] oraz przebudową warsztatu elektrycznego na pomieszczenia mieszkalne-wykonanie określonych robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem poprzez: zamurowanie wszystkich otworów okiennych i drzwiowych wykonanych w północnej ścianie budynku, oddalonej od 0,5 do 2,5m od granicy z działką nr [...], rozbiórkę zadaszenia nad wejściem do budynku , w terminie do 30.10.2012r. W uzasadnieniu decyzji organ ustalił, że skarżący w dniu 7 listopada 1967r. uzyskał dwie decyzje o pozwoleniu na budowę, tj. na budowę budynku mieszkalnego, bez podania numeru działki, w S. przy ul. [...] oraz na budowę zakładu rzemieślniczego na działce nr [...]. Budynek zakładu rzemieślniczego został uwidoczniony na szkicu sytuacyjnym sporządzonym w 1972r. i na wyrysie z mapy ewidencyjnej z 20 lutego 1973r. Lokalizacja tego budynku wynikająca z wymienionych dokumentów w stosunku do północnej granicy działki jest taka sama jak dziś i jest niezgodna z przepisami obowiązującego w czasie wydawania decyzji o pozwoleniu na budowę zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dz. Bud. [...]). W dacie wydawania decyzji działka nr [...] graniczyła od północy z działką nr [...], która nie była działką drogową. Z tych przyczyn przepisy ww. zarządzenia miały zastosowanie przy wydawaniu decyzji o pozwoleniu na budowę zakładu rzemieślniczego na działce nr [...]. Przepisy te dopuszczały odległość budynku wolnostojącego, zwróconego do sąsiedniego budynku ścianą przeciwpożarową nie mniejszą niż 3m, a w razie braku zabudowy na sąsiedniej nieruchomości odległość mogła być zmniejszona do 1,5m pod warunkiem zastosowania ściany przeciwpożarowej. Par. 79 ust. 1 zarządzenia przewidywał warunki dopuszczalności otworów w ścianie przeciwpożarowej. Organ powołując się na powyższe regulacje ustalił, że w przypadku braku właściwego zabezpieczenia otworów, w ścianie nie mogło być otworów okiennych i drzwiowych. Nadto organ powołał się przeprowadzony w sprawie dowód z zeznań świadków, podnosząc, że ich zeznania były sprzeczne, część świadków zeznała, że otwory w ścianie północnej istniały od początku (zostały wykonane podczas budowy), inni że otwory zostały wykonane później. Jednakże jak to ustalił organ I instancji nie mogły one być wykonane w ścianie północnej zgodnie z przepisami obowiązującymi w czasie budowy. W dalszej kolejności organ ustalił, że skarżący wskazywał, iż w 2001r. wykonał otwory okienne i drzwiowe spełniając warunki obowiązującego w tym czasie rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994r w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 1999r., nr 15, poz. 140 ze zm.) w sposób zgodny z cytowanym w decyzji przepisem par. 2 ust. 2 rozporządzenia oraz przedłożył ekspertyzę, o której mowa w tym przepisie. Organ nie uwzględnił powyższej podstawy prawnej albowiem wbrew treści ww. przepisu ekspertyza została wykonana jedynie przez rzeczoznawcę budowlanego, w sytuacji gdy przepis wymaga jej sporządzenia przez rzeczoznawcę budowlanego i do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych. Odnośnie rozbudowy budynku warsztatu organ I instancji ustalił, że na mapach z 1972r i 1973r. budynek warsztatu ma wymiary ok. 12mx7m. Z porównania z aktualnymi mapami wynika, że budynek został rozbudowany w kierunku południowym i zachodnim. Zeznania świadków co do rozbudowy budynku były sprzeczne, przy czym nie znalazły potwierdzenia zeznania dotyczące rozbudowy budynku w kierunku północnym i zmiana orientacji budynku w stosunku do stron świata. Nadto organ ustalił, że podczas przebudowy w roku 2001r. zostało wykonane zadaszenie nad drzwiami w ścianie północnej. Organ ustalił, że zgodnie z par. 12 ust. 5 ww. rozporządzenia z dnia 14 grudnia 1994r. na ścianie zlokalizowanej w odległości od granicy z działką sąsiednią od 0,5 do 2,5m nie można montować żadnych daszków. Organ I instancji ustalił również, że rozbudowa budynku była wykonywana na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z 7 listopada 1967r. i jest legalna. Po rozpoznaniu odwołania skarżącego J. W. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 19 czerwca 2013r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję w części dotyczącej nałożonego obowiązku i uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej terminu jej wykonania i ustalił nowy termin wykonania obowiązku do dnia 30 września 2012r. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podał, że w zasobach archiwalnych organów (Starostwa Powiatowego w E., Starostwa Powiatowego w N. D. G., Urzędu Gminy S.) brak jest archiwalnych akt dotyczących budowy warsztatu wraz projektem budowlanym i dobudowanej do niego części mieszkalnej z 7 listopada 1967r. Brak tej dokumentacji uniemożliwia sprawdzenie czy projekt budowlany warsztatu zatwierdzony decyzją o pozwoleniu na budowę przewidywał otwory okienne w ścianie północnej i czy budynek został wybudowany zgodnie z pozwoleniem na budowę. Nadto organ odwoławczy w trybie przepisu art. 136 kpa zobowiązał organ I instancji o uzupełnienie materiału dowodowego poprzez dowód z przesłuchania z udziałem stron postępowania i świadków. Po dokonanej analizie zeznań z przesłuchania świadków organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji, że zeznania te nie dają jednoznacznej odpowiedzi na pytanie, czy w ścianie północnej były otwory okienne i czy dokonano w tym kierunku rozbudowy warsztatu. Organ II instancji wskazał jednakże, że dokumentacja fotograficzna przedłożona przez skarżącego udostępniona w lipcu 2001r. pokazuje, że warsztat przed adaptacją od strony działki nr [...] posiadał 4 otwory okienne, 3 duże i 1 mały, natomiast w ścianie od strony ul. [...] posiadał 1 otwór okienny i bramę do warsztatu. Ze znajdującej się w aktach inwentaryzacji wynika, że w dotychczas istniejącej formie w ścianie północnej budynek warsztatowy wybudowany na podstawie pozwolenia na budowę z 1967r. posiadał 3 otwory drzwiowe o wymiarach 84cmx166cm i jeden otwór o wymiarach 84x85cm. Natomiast z analizy rysunków projektu dokończenia robót w zakresie dotyczącym ściany północnej obiektu inwestor dokonał w 2001r. przebudowy trzech otworów okiennych: - w miejscu pierwotnego otworu okiennego wykonał otwór drzwiowy co wymagało wykonania nowego nadproża, a nad tym otworem wykonał zadaszenie, - kolejne okna zostały pomniejszone do wymiarów 42cmx72cm, również z koniecznością wykonania nadproża okiennego, - ostanie okno zostało zamurowane, a obok zamurowanego otworu wykuto nowy otwór okienny o wymiarach 1,02x1,30cm, wykonując jednocześnie nadproże. Istnienie 4 otworów okiennych w ścianie północnej naruszało obowiązujące w 2001r. powołane wyżej przepisy rozporządzenia z dnia 14 grudnia 1994r. w sprawie warunków jakim winny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, jak i wcześniej obowiązujące z dnia 3 lipca 1980r. Zatem w odniesieniu do powyższych otworów organ nadzoru zobowiązany jest do podjęcia działań wynikających z art. 50 i 51 Prawa budowlanego. Organ odwoławczy ustalił również, że istniejący w niezmienionym stanie otwór okienny w ścianie budynku od strony północnej z uwagi na naruszenie warunków technicznych określonych w rozporządzeniu z dnia 29 czerwca 1966r., również podlega przepisom art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Organ ustalił również działka nr [...] w momencie wydawania decyzji z dnia 7 listopada 1967r. o pozwoleniu na budowę warsztatu na działce nr [...] była działką budowlaną. W odniesieniu do wykonanej rozbudowy warsztatu organy nie odnalazły dokumentacji źródłowej dobudowanej od strony południowej części mieszkalnej, jednakże wskazano, że analiza map geodezyjnych z 1972r., z 1973r. i map aktualnych, daje podstawę do stwierdzenia, że jego rozbudowa nastąpiła tylko w kierunku południowym i zachodnim o część mieszkalną na podstawie decyzji z dnia 7 listopada 1967r. Następnie organ przytoczył treść przepisu art. 50 ust. 1 Prawa budowlanego, wskazując że rażące naruszenie przepisu par. 20 ust. 3 zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z 29 czerwca 1966r. obowiązujących w dacie wydawania pozwolenia na budowę stanowi przypadek określony w art. 50 ust. 1 pkt 4, czyli prowadzenie robót budowlanych w sposób odbiegający od warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach (niezgodność budowy warsztatu z przepisami). Naruszenie przepisów, o których mowa w art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego obliguje organ nadzoru do wydania stosownego rozstrzygnięcia na podstawie przepisów art. 51 Prawa budowlanego, tj. albo decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 nakazującej zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu stanu poprzedniego albo na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 nakładającej obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem. W ocenie organu przedstawiony stan faktyczno-prawny uzasadnia zastosowanie trybu naprawczego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2. Nałożony w powyższym trybie obowiązek, tj. zamurowanie wszystkich otworów okiennych i drzwiowych od strony północnej warsztatu i rozbiórka wykonanego od tej strony zadaszenia doprowadzi przedmiotowy budynek do stanu zgodnego z prawem. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku wniósł J. W., zarzucając naruszenie przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 oraz art. 50 w związku z art. 48 i 49b Prawa budowlanego oraz naruszenie przepisu art. 138 par. 1 pkt kpa. W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł, że w zaskarżonej decyzji, mimo wskazań zawartych w wyroku Sądu, organ przyjął wcześniejsze ustalenia, poszerzając je o zeznania świadków. Skarżący zarzucił błędną i niewnikliwą ocenę materiału dowodowego sprawy i niepełne ustalenia faktyczne. Nadto zarzucił, że istotnym elementem dla sprawy było sprawdzenie treści aktu notarialnego z 1973r. przekazania działki (drogi) nr [...] małżonkom D. i J. Ł. (aktulanie V.), jak również przedłożenie treści uchwały Prezydium Powiatowej rady Narodowej z dnia 10 maja 1971r. , w której jest wzmianka o decyzji. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej, sprawowaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012r.,poz. 270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie natomiast do przepisu art. 153 ww. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku sądu wiążą ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Mając na uwadze przedstawione wyżej regulacje Sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Ponownie rozpoznając sprawę organy zobowiązane były stosownie do przytoczonego przepisu art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uwzględnić wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w wyroku Sądu z dnia 16 kwietnia 2008r. wydanego w sprawie II SA/Gd 825/07, czego w istocie nie uczyniły. Wskazać należy, że z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, wynika, że organy ustaliły, że wykonanie okien w ścianie północnej budynku nastąpiło na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę wydanego w dniu 7 listopada 1967r. a podstawą do nałożenia obowiązku na podstawie art. 51 ust. pkt 2 Prawa budowlanego było wykonanie robót budowlanych w sposób istotnie odbiegający od warunków określonych w przepisach. Podstawa ta nie jest prawidłowa, w sytuacji gdy w sprawie roboty budowlane zostały wykonane na podstawie będącego w obiegu prawnym a więc ważnego pozwolenia na budowę. Przepis ten stanowi bowiem, że nałożenie obowiązku wykonania określonych robót w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem następuje w przypadku robót wykonywanych w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę bądź w przepisach. W rozpatrywanej sprawie skoro zgodnie z ustaleniami organów roboty wykonano zgodnie z pozwoleniem na budowę (bez istotnych odstępstw), to nie byłoby podstaw do nakładania obowiązku w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 50 ust. 1 pkt 4 Prawa budowlanego. Na obecnym etapie rozpoznawania sprawy, jak to wyżej wskazano, decyzja o pozwoleniu na budowę z dnia 7 listopada 1967r. nie została wyeliminowana z obiegu prawnego. Jednakże w szczególności wskazać należy, na zasadność zarzutu skargi, "że organ praktycznie przeprowadził badanie materiału dowodowego ograniczając się głównie do przyjęcia wcześniejszych ustaleń". We wskazaniach co do dalszego postępowania Sąd wskazał, że organ winien objąć kontrolą legalność wykonania okien uprzednio istniejących w ścianie północnej budynku i jedynie posiłkowo, w sytuacji braku projektu i wątpliwości w zakresie oceny ewentualnego postępowania dowodowego organ winien rozważyć, czy zatwierdzenie takiego projektu było możliwe w świetle obowiązujących przepisów. Niewątpliwie organ ustalił, że brak jest projektu będącego podstawą wydania decyzji z dnia 7 listopada 1967r. Organy przeprowadziły dowód z zeznań świadków lecz nie przeprowadziły dowodu z dowodu z zeznań stron, o którym mowa w wyroku Sadu. Organy nie dokonały również żadnych ustaleń dotyczących w istocie czasu wykonania okien, wobec zarzutów uczestniczki postępowania, że zostały one wykonane w czasie rozbudowy budynku w latach dziewięćdziesiątych, nie ustaliły w sposób znajdujący potwierdzenie w materiale dowodowym sprawy, okoliczności znacznej rozbudowy obiektu oraz zmiany przeznaczenia obiektu z warsztatowego na mieszkalny, okoliczności kiedy inwestor przeznaczył tę część inwestycji na cele mieszkalne i czy powyższe nie doprowadziło do zmiany otworów okiennych i drzwiowych w ścianie północnej. Z akt sprawy wynika, że inwestor nie dysponuje innym poza wydanym w 1967r. pozwoleniem na budowę, w tym na zmiany w usytuowaniu okien w ścianie północnej budynku, z akt sprawy nie wynika również czy i jakim pozwoleniem dysponuje skarżący w przedmiocie rozbudowy budynku w stosunku do stanu z 1972r. Zatem kolejne zmiany w ścianie północnej wskazywane przez organy są z jednej strony wykonane w warunkach samowoli budowlanej oraz wykonane zostały z naruszeniem przepisów regulujących odległości otworów okiennych od granicy z sąsiednią nieruchomością Nie można bowiem na obecnym etapie rozpoznawania sprawy wykluczyć sytuacji, w której zaistnieje konieczność przeprowadzenia postępowania odnośnie legalności budowy części obiektu budowlanego. Z powyższych przyczyn decyzja została wydana przedwcześnie i z naruszeniem przepisu art. 153 w związku z art. 7 i 77 kpa nakazującym w sposób wyczerpujący zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego. Organy winny uzupełnić postępowanie dowodowe o przeprowadzenie dowodów z zeznań stron, dokonać analizy, oceny zeznań świadków, ewentualnie dokonać ponownego ich przesłuchania na okoliczności sporne oraz ponownie dokonać ustalenia stanu faktycznego, z uwzględnieniem powyższych uwag. Natomiast nie ma znaczenia dla oceny zasadności skargi zarzut dotyczący treści powołanego w skardze aktu notarialnego, jak i powołanej uchwały Prezydium powiatowej rady Narodowej. Mając zatem na uwadze wyżej wskazane względy, Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w punkcie pierwszym wyroku. Wobec uwzględnienia skargi i działając na podstawie art. 200 ww. ustawy, Sąd zasądził solidarnie na rzecz skarżących kwotę 500zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło