I SA/Rz 1002/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący S. WSA Grzegorz Panek Sędziowie WSA Małgorzata Niedobylska / spr./ WSA Jarosław Szaro Protokolant sekr. sąd. Eliza Kaplita-Wójcik po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 12 grudnia 2013r. sprawy ze skargi "A" Sp. J. A. G., R. G. z siedzibą w N. na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznych w postępowaniu wznowieniowym - oddala skargę- I SA/Rz 1002/13 Uzasadnienie Wnioskiem z dnia 13 maja 2013r. Firma Handlowa "A" A. G. i R.G. spółka jawna z siedzibą w N. (dalej: Spółka), zwróciła się, na podstawie art. 240 § 1 pkt 5 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz.926 ze zm.) - dalej: Ordynacja podatkowa, o wznowienie postępowania zakończonego ostatecznymi decyzjami Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej z dnia [...] listopada 2007r. nr [...], nr [...], nr [...] i nr [...] w sprawie podatku od towarów i usług za lipiec, sierpień, wrzesień i grudzień 2002r. Wniosek umotywowano tym, że wyszły na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne, a także nowe dowody, które istniały w dniu wydania decyzji i nie były znane organowi, który wydał decyzję. Jako przesłankę wznowienia postępowania Spółka wskazała nową okoliczność faktyczną tj. potwierdzenie przez firmę "B" zakupu towarów z Polski, zawarte w oświadczeniu jej współwłaściciela G.C. oraz nowe dowody tj. dokumenty rejestracyjne firmy "B", które jednocześnie miałyby potwierdzać wskazaną nową okoliczność faktyczną. Zdaniem Wnioskodawcy, oświadczenie G.C., choć nie istniało w dniu wydania decyzji ostatecznych, to potwierdza okoliczność istniejącą wówczas, choć nieznaną organowi. Do wniosku o wznowienie postępowania załączono: - kserokopię oświadczenia G.C. - podpisanego przed notariuszem w K. w dniu 24 kwietnia 2013r. oraz jego prywatne tłumaczenie z języka rosyjskiego, w którym stwierdza on m.in., że: "w okresie 15.01.2001 do 12.01.2004r. był współwłaścicielem i dyrektorem formy "B", która była prawidłowo zarejestrowana w Izbie Rejestracji Mołdawii" i " w ramach naszej działalności w okresie od lipca do grudnia 2002r. byliśmy zaangażowani w zakupie papierosów od firmy FH "A" A. i R. G. spółka jawna z siedzibą w N. Za zakupiony towar zapłaciliśmy całkowicie firmie polskiej FH "A" A i R. G. spółka jawna z siedzibą w N.", a ponadto, że: "firma "B" była zlikwidowana 12 stycznia 2004r. w związku z brakiem działalności" - kserokopię dokumentu tożsamości G.C. - nieprzetłumaczone dokumenty rejestracyjne firmy "B" (tłumaczenia przysięgłe dołączono na etapie postępowania odwoławczego). Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej postanowił wznowić postępowanie w przedmiocie podatku od towarów i usług za wskazane wyżej miesiące, a po przeprowadzeniu postępowania, decyzją z dnia 1 lipca 2013r., odmówił uchylenia decyzji ostatecznych. Zdaniem organu, z treści przedłożonego oświadczenia (nie wiadomo przez kogo przetłumaczonego) nie wynika, kto był zaangażowany w zakup papierosów, na czym to zaangażowanie polegało, kto płacił za towar i że dokonała tego firma "B", a nie G.C. i inne nieokreślone osoby. Organ stwierdził, że Wnioskodawca nie przedstawił żadnych materialnych dowodów (faktur zakupu, dokumentów SAD, przelewów bankowych), mających potwierdzić, że to firma "B" dokonała zakupu papierosów od spółki "A", na własny rachunek i za środki tej firmy. Odnosząc się do przedłożonych dokumentów rejestracyjnych firmy "B" uznał, że nie mają znaczenia dla sprawy, bo w postępowaniu podatkowym nie kwestionowano istnienia i legalności tej firmy. Według organu, w przedmiotowej sprawie nie istnieją nowe istotne okoliczności faktyczne czy nowe dowody, dlatego nie zachodzą przesłanki wznowienia postępowania, o których mowa w art.240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Rozpatrując powyższą sprawę w postępowaniu z wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej stwierdził, że przedstawione przez stronę dowody nie są istotne dla rozstrzygnięcia sprawy w przedmiocie podatku od towarów i usług za lipiec, sierpień, wrzesień i grudzień 2002r., tzn. ich uwzględnienie nie wpłynie na zmianę treści decyzji ostatecznych. Organ powołał się na ustalenia poczynione w trakcie postępowania podatkowego, w tym na materiał dowodowy uzyskany od organów administracji państwowej Mołdawii i Ukrainy. Z informacji tych wynika, że firma "A" nie wwoziła wyrobów tytoniowych na teren Mołdawii, a nabywca wskazany na fakturach sprzedaży wystawionych przez spółkę "A", tj. "B" w K., istnieje, jest zarejestrowany w Mołdawii, ale nie dokonywał żadnych transakcji eksportowo-importowych z polską firmą "A". Przeprowadzona przez mołdawskie władze podatkowe inspekcja w firmie "B" nie potwierdziła jakichkolwiek transakcji z polską spółką "A". W ocenie organu, okoliczności wynikające z oświadczenia G.C. złożonego w dniu 24 kwietnia 2013r. nie są istotnymi dla sprawy nowymi okolicznościami faktycznymi., ponieważ były one przedmiotem wyjaśnień w trakcie postępowania kontrolnego. Fakt istnienia firmy "B", zarejestrowanej w Izbie Rejestracyjnej Republiki Mołdawii, nie był kwestionowany. Przedłożone wraz z wnioskiem o wznowienie postępowania oświadczenie, bez jakichkolwiek dokumentów mających potwierdzić zawarte w nim twierdzenia i zaprzeczyć ustaleniom dokonanym na podstawie dokumentów sporządzonych przez państwowe organy podatkowe i celne Ukrainy I Mołdawii, nie stanowi nowych istotnych okoliczności mających dowodzić, że takie transakcje rzeczywiście miały miejsce. W szczególności nie potwierdzają one, że firma "B" rzeczywiście dokonywała zakupu papierosów od spółki "A" na własny rachunek i za środki tej firmy oraz że transakcje te znalazły odzwierciedlenie w księgach rachunkowych tej firmy. Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu art.200§1 Ordynacji podatkowej organ wskazał, ze brak wyznaczenia stronie siedmiodniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego nie miało wpływu na wynik sprawy, ponieważ przedmiotem postępowania dowodowego były jedynie dowody przedstawione przez jej pełnomocnika, a ponadto na żadnym etapie postępowania nie zostało ograniczone prawo strony wglądu w akta sprawy, sporządzania z nich notatek i odpisów. W skardze na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie Spółka zarzuciła naruszenie przepisów art. 240 § 1 pkt 5, art. 245 § 1 pkt 2 w zw. z art. 122, art. 187 § 1 i art.191 Ordynacji podatkowej, przez wadliwą ocenę okoliczności sprawy i dowodów przedłożonych przez stronę oraz całkowitą bezczynność organu w zakresie powołanych nowych istotnych okoliczności. Wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Skarżąca wyjaśniła, że w trakcie postępowania kontrolnego nie była w stanie wskazać jednoznacznie osób reprezentujących firmę "B", ale dzięki długim poszukiwaniom udało się odnaleźć jej współwłaściciela G.C.. Spółka uzyskała od niego dokumenty rejestracyjne firmy, statut przedsiębiorstwa i oświadczenie, że potwierdza zakup towaru od "A". Skoro możliwe jest przesłuchanie G.C., nie tylko w Mołdawii, ale też w Polsce, to organ skarbowy zainteresowany poprawnym rozpatrzeniem sprawy powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w tym zakresie. Mimo, że postępowanie toczyło się w trybie nadzwyczajnym, to organ podatkowy nie był zwolniony od przeprowadzenia postępowania dowodowego w zakresie nowych okoliczności faktycznych sprawy, w celu zweryfikowania faktu zakupu towarów przez "B". Możliwe było wystąpienie do władz Mołdawii o przesłuchanie G.C., choć już sam fakt istnienia przedsiębiorstwa "B" oraz potwierdzenie przez tę firmę, ze jest nabywcą towarów od "A", są okolicznościami wystarczającymi do uznania eksportu. Tymczasem organ rozpatrzył sprawę bardzo niestarannie (nie wyznaczył stronie terminu do wypowiedzenia w się w zakresie zebranego materiału dowodowego), pozostawał całkowicie bierny wobec wniosków dowodowych nakierowanych na udowodnienie podstawy faktycznej wniosku o wznowienie postępowania, a w uzasadnieniu decyzji trudno znaleźć spójne i logiczne wyjaśnienie przyczyn odmowy zmiany decyzji ostatecznych. Zdaniem Spółki, obowiązki o charakterze administracyjnym, w szczególności zgłoszenie importu czy legalny wywóz towarów do kraju importu, nie mają żadnego znaczenia dla spełnienia wymogów eksportu w Polsce, a brak drugiej strony transakcji nie może być mylony z sytuacją, w której odbiorca towarów nie dopełnił formalności rejestracyjnych w swoim kraju, nie płaci podatków lub nie prowadzi działalności gospodarczej. W związku z tym informacje uzyskane od władz Mołdawii i Ukrainy nie mają istotnego znaczenia dla sprawy, bo mogą świadczyć jedynie o tym, że importer zaniechał prawidłowego udokumentowania wwozu towaru na teren Mołdawii. Istnieje natomiast sporo okoliczności faktycznych, poza samym oświadczeniem i przedłożonymi dokumentami, wskazujących że "B" była faktycznym nabywcą towaru, np. fakt, że "A" miała dane firmy "B", właściciele "A" znali G.C., a transport organizowała "B" i tylko ona mogła przewozić zakupione towary. Powołane przez Spółkę okoliczności mają zatem istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Stosownie do treści art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) i art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz.1270) –dalej: P.p.s.a, kontrola zaskarżonych rozstrzygnięć dokonywana jest pod kątem ich zgodności z prawem, przy czym Sąd nie jest związany zarzutami, wnioskami i podstawami wskazanymi w skardze. Skarga jest niezasadna. Postępowanie wznowieniowe ma charakter nadzwyczajny, a jego przedmiotem nie może być ponowne rozpatrzenie sprawy, co do meritum, lecz w pierwszej kolejności ocena istnienia przesłanek określonych w art.240 § 1 Ordynacji podatkowej. Dopiero pozytywne ustalenia, co do istnienia przesłanek wznowienia, mogą uzasadniać ewentualne uchylenie decyzji ostatecznej i ponowne rozstrzygnięcie sprawy. Wskazana przez wnioskodawcę przesłanka wznowienia postępowania podatkowego określona w art.240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej zachodzi, jeżeli: 1) ujawnią się w sprawie nowe okoliczności lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, 2) okoliczności te lub dowody mają charakter nowych w stosunku do przeprowadzonego dotąd postępowania wyjaśniającego, 3) okoliczności lub dowody są istotne dla sprawy, czyli takie, które mogą mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie, więc wywołują konieczność uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w całości lub w części. Przy czym należy podkreślić, że wszystkie te trzy elementy muszą zostać spełnione łącznie. Naczelny Sąd Administracyjny wyraził pogląd, że odróżnienie przesłanki wznowieniowej, polegającej na ujawnieniu "nowych okoliczności faktycznych" od przesłanki "nowe dowody" wskazuje, że przez "nowe okoliczności faktyczne" należy rozumieć te zdarzenia faktyczne, które miały miejsce przed wydaniem decyzji ostatecznej, a ujawnione zostały po jej wydaniu. Jeżeli w toku postępowania podatkowego, a przed wydaniem decyzji ostatecznej, ujawnione zostały określone okoliczności faktyczne, to fakt, że potwierdzono je później dodatkowo, nowym dowodem, pozyskanym w toku postępowania wznowieniowego, nie powoduje, że okoliczności te stały się "nowe" w rozumieniu powołanego przepisu (por. wyrok NSA z dnia 22 listopada 2013r. sygn. akt II FSK 1018/13 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej dokonał prawidłowej analizy wskazanych przez skarżącego dowodów i okoliczności faktycznych w świetle art.240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Powołane przez Skarżącą - jako nowe dowody – uwierzytelniona kserokopia oświadczenia G.C. złożonego przed notariuszem w Mołdawii, kserokopia jego dowodu tożsamości, świadectwa rejestracji firmy, statutu, wyciągu z Krajowego Rejestru Przedsiębiorstw oraz protokołu z zebrania założycieli w sprawie likwidacji firmy z dnia 12 stycznia 2004r. nie spełniają w/w przesłanek. Oświadczenie G.C. nie istniało w dniu wydania decyzji ostatecznych, bo zostało sporządzone w dniu 24 kwietnia 2013r., podczas gdy decyzje ostateczne zostały wydane w dniu [...] listopada 2007r. Natomiast pozostałe dowody - dokumenty rejestracyjne firmy "B" potwierdzające jej istnienie w obrocie gospodarczym w 2002r. i wskazujące siedzibę i kierownictwo oraz dokumenty tożsamości współwłaściciela - nie są istotne dla rozstrzygnięcia, bo potwierdzają okoliczności, które były znane w trakcie postępowania kontrolnego i nie były kwestionowane. Natomiast wskazywana przez Spółkę jako nowa okoliczność tj. istnienie kontrahenta i potwierdzenie, że dokonywał z nią transakcji zakupu wyrobów tytoniowych, nie jest nowa, ponieważ była już przedmiotem oceny w postępowaniu kontrolnym zakończonym ostatecznymi decyzjami. Spółka przez całe postępowanie kontrolne utrzymywała, że to firma "B" z Mołdawii była jej kontrahentem - nabywcą papierosów m.in. w lipcu i grudniu 2002r., a nawet, że jej kierownikiem był G.C. Jednakże przeprowadzone postępowanie wyjaśniające wykazało, że choć wymieniony kontrahent legalnie istniał w obrocie gospodarczym, to nie dokonywał żadnych transakcji eksportowo-importowych z polską firmą "A". Nie można zatem uznać, że zaistniała w sprawie nowa okoliczność faktyczna, jaką jest istnienie nabywcy. Za nową okoliczność faktyczną mogłoby być uznane rzeczywiste zawarcie umowy sprzedaży papierosów, na co wskazywać mogłoby potwierdzenie transakcji przez kontrahenta – firmę "B". Jednakże z oświadczenia złożonego przez G.C. nie wynikają żadne konkretne informacje, co do przebiegu transakcji. Nie sprecyzował on jakie transakcje i kiedy zawierał ze spółką "A", a tylko ogólnie stwierdził, że "w okresie od lipca do grudnia 2001r. włącznie byliśmy zaangażowani w zakup papierosów od firmy "A". Nie można zatem uznać, że w oświadczeniu tym kontrahent potwierdził, że zakwestionowane w postępowaniu kontrolnym transakcje eksportowe z lipca i grudnia 2002r. miały miejsce. Samo zaś wykazanie istnienia w określonym czasie kontaktów handlowych z mołdawskim kontrahentem, bez odniesienia się do konkretnych transakcji wynikających z zakwestionowanych faktur, nie ma wpływu na ustalenia w zakresie stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy i odmienną ocenę dowodów. Na marginesie Sąd zauważa, że choć Spółka powoływała się na kontakty z firmą "B" i z jej właścicielem G.C., to jego oświadczenie dotyczące kontaktów handlowych ze spółką "A" w 2002r. zostało złożone dopiero w 2013r., tj. dziewięć lat po likwidacji firmy "B", kiedy nie ma już możliwości weryfikacji treści oświadczenia w oparciu o dokumentację tej firmy. W świetle powyższego zasadne jest stwierdzenie, że w sprawie nie wystąpiły nowe okoliczności faktyczne oraz nowe dowody określone w art.240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. dające podstawę uchylenia decyzji ostatecznych w przedmiocie podatku od towarów i usług za lipiec, sierpień, wrzesień i grudzień 2002r. Odnosząc się do zarzutu odmowy przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez Skarżącą tj. przesłuchania G.C. na okoliczność zarządzania firmą "B" i dokonania przez nią zakupu papierosów od "A" Sp. J. w 2002r., należy stwierdzić, że w postępowaniu wznowieniowym organ może prowadzić postępowanie dowodowe wyłącznie w zakresie przesłanek określonych w art.240 § 1 Ordynacji podatkowej. Wniosek Spółki o przesłuchanie G.C. należy uznać za działanie zmierzające do poszukiwania dowodu. Organ nie ma obowiązku uwzględniania wniosków dowodowych, które zmierzają w efekcie do przeprowadzenia ponownego postępowania "wymiarowego". To strona postępowania powinna wykazać, że wskazane przez nią okoliczności rzeczywiście istnieją, a ponadto okoliczności te i powołane dowody spełniają w/w przesłanki. Trzeba też wskazać, że wnioski dowodowe o przesłuchanie władz firmy "B" były już składane przez Spółkę w trakcie postępowania kontrolnego i w tym zakresie organ wydał postanowienia odmowne. Co do zasady naruszony zastał przez Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, działającego jako organ I instancji, przepis art.200 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z art.31 ust.1 ustawy z dnia 28 września 1991r. o kontroli skarbowej (Dz. U. z 2011r. Nr 41, poz.214 ze zm.), bo istotnie nie wyznaczył on stronie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Jednakże uchybienie to należy ocenić jako nie mogące mieć istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ w zasadzie cały materiał dowodowy w sprawie stanowił złożony przez Spółkę wniosek o wznowienie postępowania wraz z załączonymi dokumentami. Strona nie wskazała, w jaki sposób uchybienie to mogłoby wpłynąć na treść rozstrzygnięcia. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszała prawo w stopniu uzasadniającym jej usunięcie z obrotu prawnego, dlatego orzekł jak w sentencji, na podstawie art.151 P.p.s.a.