V SA/Wa 2431/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA – Izabella Janson po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. sp. z o.o. w Z. na czynność Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia - zgłoszenie do rejestru podmiotów wykluczonych z możliwości otrzymania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich postanawia: - odrzucić skargę; W dniu 1 października 2013 r. Z. sp. z o.o. w Z. (dalej jako skarżąca lub spółka) będąca następcą prawnym Samodzielnego Publicznego Zespołu Opieki Zdrowotnej w Z. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Warszawie na zgłoszenie jej przez Centrum Systemów Informacyjnych Ochrony Zdrowia (dalej jako CSIOZ lub Instytucja Wdrażająca) do rejestru podmiotów wykluczonych z możliwości otrzymania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich (dalej jako rejestr podmiotów wykluczonych). Zarządzeniem Przewodniczącej Wydziału z dnia 5 listopada 2013 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.), w tym do wskazania numeru i daty zaskarżonej decyzji postanowienia, innego aktu lub czynności będącej przedmiotem skargi. W piśmie z dnia 14 listopada 2013 r. spółka wyjaśniła, iż skarga złożona w niniejszej sprawie dotyczy ponownego zgłoszenia do rejestru podmiotów wykluczonych Beneficjenta projektu nr [...] – pismo Dyrektora CSIOZ z dnia [...] lipca 2013 r. znak: [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : W świetle art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. odrzucenie skargi następuje w przypadku braku właściwości sądu administracyjnego wówczas, gdy skarga dotyczy aktu lub czynności nieobjętych zakresem właściwości sądów administracyjnych, określonym w art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a. Zgodnie z treścią skargi z dnia 1 października 2013 r. sprecyzowanej pismem z dnia 14 listopada 2013 r., strona zaskarżyła do sądu administracyjnego pismo Instytucji Wdrażającej z dnia [...] lipca 2013 r. znak: [...], którego załącznik stanowił formularz zgłoszenia skarżącej do rejestru podmiotów wykluczonych. Z art. 3 § 2 p.p.s.a. wynika, że kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Katalog aktów i czynności wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. poddanych kontroli sądów administracyjnych ma charakter zamknięty. Pismo CSIOZ zawierające zgłoszenie skarżącej do rejestru podmiotów wykluczonych nie mieści się w katalogu przypadków określonych w punktach od 1 do 3 i od 5 do 8. Nie zostało w nich wprost wymienione, nie jest też postanowieniem wydanym w postępowaniu zabezpieczającym lub egzekucyjnym, na które służy zażalenie (pkt 3). Istota sporu sprowadza się zatem do ustalenia, czy zgłoszenie do rejestru podmiotów wykluczonych może być objęte przedmiotem sądowej kontroli na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Z przepisu tego wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W orzecznictwie i piśmiennictwie (wyrok NSA z dnia 22 lipca 2008 r. sygn. akt II FSK 709/09, T. Woś [w]: Komentarz do ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2005, str. 59-60) przyjmuje się, że omawiane akty lub czynności powinny odpowiadać następującym warunkom: a) nie mogą być decyzjami lub postanowieniami, gdyż te są zaskarżane na podstawie art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a., b) powinny dotyczyć spraw indywidualnych, gdyż akty o charakterze ogólnym zostały wymienione w art. 3 § 2 pkt 5 i 6 p.p.s.a., c) powinny mieć charakter publicznoprawny, gdyż tylko ten rodzaj działalności administracji publicznej został poddany kontroli sądowoadministracyjnej, d) powinny dotyczyć uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisu prawa - co oznacza, że musi istnieć ścisły i bezpośredni związek między działaniem (zaniechaniem) organu administracyjnego a możliwością realizacji uprawnienia (obowiązku) wynikającego z przepisu prawa przez podmiot niepowiązany organizacyjnie z organem wydającym dany akt lub podejmującym daną czynność (wyrok NSA z dnia 15 lutego 2000 r., sygn. akt III SA 8344/98 niepubl.; postanowienie NSA z dnia 21 lutego 1997 r. sygn. akt I SA 264/97, ONSA 1997, nr 4, poz. 182; postanowienie NSA z dnia 27 września 1996 r., sygn. akt I SA 1326/96 niepubl.). Powyższe akty lub czynności podejmowane są na podstawie przepisów prawa, jednak nie wymagają autorytatywnej konkretyzacji, a jedynie potwierdzenia uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa (por. B. Adamiak [w]: publikacji: "Z problematyki właściwości sądów administracyjnych (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a ) - Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego nr 2 /5/ 2006). Zgodnie z art. 207 ust. 4 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 885 z późn. zm. – dalej jako u.f.p.) beneficjent środków europejskich zostaje obligatoryjnie wykluczony z możliwości ich otrzymania w razie zaistnienia jednej z czterech wskazanych w tym przepisie przesłanek. W myśl art. 207 ust. 4 pkt 3 w zw. z art. 207 ust. 1 pkt 1 u.f.p. w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystywane niezgodnie z przeznaczeniem, podmiot zostaje wykluczony z możliwości otrzymania tego typu środków, jeżeli nie zwrócił ich w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji określającej kwotę przypadającą do zwrotu. Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 czerwca 2010 r. w sprawie rejestru podmiotów wykluczonych z możliwości otrzymania środków przeznaczonych na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich (Dz. U. Nr 125, poz. 846, dalej jako rozporządzenie): podstawą wpisu do rejestru jest zgłoszenie podmiotu podlegającego wpisowi. Na podstawie § 3 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia właściwa instytucja zgłasza podmiot podlegający wpisowi do rejestru niezwłocznie po dniu, w którym decyzja określająca kwotę przypadającą do zwrotu (art. 207 ust. 9 u.f.p.) stała się ostateczna. W przypadku zatem stwierdzenia przez Instytucję Wdrażającą zaistnienia ww. przesłanki wykluczenia beneficjenta konieczne jest dokonanie odpowiedniego zgłoszenia do rejestru podmiotów wykluczonych. W niniejszej sprawie w wyniku rozpatrzenia odwołania złożonego przez Samodzielny Publiczny Zespół Opieki Zdrowotnej w Z. decyzją z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] Minister Finansów uchylił decyzję Dyrektora CSIOZ z [...] maja 2012 r. nr [...] w części określającej sposób obliczenia kwoty odsetek w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych oraz w części określającej wysokość kwoty do zwrotu i w tym zakresie orzekł co do istoty sprawy, w pozostałej zaś części utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Zgodnie z § 3 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Instytucja Wdrażająca XII Priorytet POIiŚ – CSIOZ wraz z pismem z dnia [...] lipca 2013 r. przesłała do Ministra Finansów wypełniony formularz zgłoszenia podmiotu podlegającego wpisowi do rejestru dotyczący Z. sp. z o.o. w Z. W odpowiedzi Minister Finansów na podstawie § 4 ust. 1 rozporządzenia dokonał wpisu podmiotu wykluczonego do rejestru oraz w oparciu o § 5 rozporządzenia poinformował skarżącą oraz CSIOZ o dokonanym wpisie. Jak wynika z treści cytowanych wyżej przepisów zgłoszenie do rejestru podmiotów wykluczonych jest czynnością materialno-techniczną pozbawioną cech rozstrzygnięcia o prawach i obowiązkach konkretnego podmiotu niepodległego organizacyjnie organowi dokonującemu tego zgłoszenia. Czynność ta jest jedynie kierowanym do organu prowadzącego rejestr stwierdzeniem zaistnienia jednej z czterech ustawowych przesłanek wskazanych w art. 207 ust. 4 u.f.p. Dokonywany zaś w oparciu o zgłoszenie wpis w rejestrze ma wyłącznie funkcję informacyjną. W ocenie Sądu zgłoszenie Z. sp. z o.o. w Z. do rejestru nie spowodowało dla spółki żadnych skutków prawnych (np. w postaci pozbawienia jej określonych praw). Wykluczenie z możliwości otrzymania środków europejskich następuje bowiem z mocy prawa i istnieje niezależnie od zgłoszenia podmiotu do rejestru. Samo zgłoszenie nie ma zatem wpływu na stan wykluczenia, w którym znajduje się beneficjent. Reasumując, w ocenie Sądu brak jest podstaw do uznania, iż bezpośrednim skutkiem skarżonej czynności było rozstrzygnięcie przez organ kwestii praw lub obowiązków spółki. Tym samym zgłoszenie skarżącej przez CSIOZ do rejestru podmiotów wykluczonych nie może zostać uznane za "inne czynności" w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., przez co nie może być przedmiotem kontroli sądu administracyjnego. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał wniesioną skargę za niedopuszczalną i odrzucił na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 p.p.s.a.