II OSK 520/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 5 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. S. i B. S. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 grudnia 2013 r., sygn. akt VII SA/Wa 2231/13 o odrzuceniu skargi J. S. i B. S. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] sierpnia 2013 r., Nr [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu od zamiaru zmiany sposobu użytkowania postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania. Adwokat D. R. działając w imieniu skarżących wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] sierpnia 2013 r. w przedmiocie wniesienia sprzeciwu od zamiaru zmiany sposobu użytkowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie ww. skargę odrzucił, wskazując na nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie braku formalnego w postaci złożenia pełnomocnictwa do działania w imieniu skarżących. Ten sam pełnomocnik złożył w imieniu skarżących skargę kasacyjną od tego postanowienia. Wniósł o uchylenie wyroku [powinno być: postanowienia] i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucił naruszenie: 1. art. 58 § 1 pkt 3 p. p. s. a. poprzez odrzucenie skargi wskutek nieuzupełnienia braku formalnego pomimo niewezwania strony do uzupełnienia tego braku; 2. art. 58 § 1 pkt 3 p. p. s. a. w zw. z art. 49 § 1 oraz art. 37 § 1 p. p. s. a. poprzez ich zastosowanie prze Wojewódzki Sąd Administracyjny w stanie faktycznym niniejszej sprawy, w której nie powinny one znaleźć zastosowania ; 3. art. 57 § 1 p. p. s. a. w zw. z art. 46 § 3 p. p. s. a. polegające na niewłaściwym ich zastosowaniu poprzez przyjęcie, że w przedmiotowej sprawie powstała obowiązek złożenia wraz ze skargą pełnomocnictwa, pomimo faktu wcześniejszego złożenia dokumentu pełnomocnictwa do akt sprawy (administracyjnej); 4. art. 133 § 1 p. p. s. a. w zw. z art. 166 § 1 p. p. s. a. polegające na wydaniu postanowienia nie opierając się na aktach sprawy, w których znajduje się właściwe i poprawne pełnomocnictwo, do występowania przed sądami administracyjnymi. Wskazał, że nie otrzymał wezwania do uzupełnienia braku formalnego w postaci nieprzedłożenia pełnomocnictwa do działania w imieniu skarżących. Stwierdził, że otrzymał tylko dwa pisma zszyte, tj. doręczenie odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu z dnia [...] listopada 2013 r. oraz zarządzenie datowane na [...] listopada 2013 r. Brak formalny w postaci nieuiszczenia wpisu uzupełnił zgodnie z wezwaniem. Wskazał również na interpretację art. 37 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) oraz art. 49 § 1 p.p.s.a. w kontekście odrzucenia skargi z powodu niedołączenia do niej pełnomocnictwa, które jednocześnie znajduje się w aktach administracyjnych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 37 § 1 p.p.s.a. pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Pierwszą czynnością procesową w tej sprawie sądowoadministracyjnej było wniesienie skargi na decyzję Wojewody Mazowieckiego w przedmiocie wniesienia sprzeciwu od zamiaru zmiany sposobu użytkowania. W ocenie sądu wojewódzkiego pełnomocnik nie dołączył do skargi dokumentu pełnomocnictwa. Niezłożenie pełnomocnictwa stanowi brak formalny. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a. oraz ugruntowanym poglądem orzecznictwa i piśmiennictwa w tym zakresie, sąd wzywa stronę do usunięcia tego braku formalnego, a w przypadku jego nieusunięcia w wyznaczonym terminie, odrzuca skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W rozpatrywanej sprawie sąd stwierdził dwa braki formalne skargi – brak wpisu oraz pełnomocnictwa. Wobec tego, sąd zarządzeniem z dnia 21 października 2013 r. wezwał skarżących do uiszczenia solidarnie wpisu sądowego. Zarządzenie to doręczono wraz z pismem przewodnim z dnia [...] października 2013 r. przekazującym to zarządzenie, adresowanym do adw. D. R. Odnośnie natomiast do drugiego braku formalnego w aktach sprawy (k-25) znajduje się tylko pismo przewodnie z dnia [...] października 2013 r., w którym mowa jest o zarządzeniu Przewodniczącego z dnia 21 października 2013 r. wzywającym do złożenia pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu skarżących przed sądem administracyjnym. Brak jest natomiast w aktach sprawy samego zarządzenia wzywającego do przedłożenia pełnomocnictwa. Zaskarżonym postanowieniem sąd odrzucił skargę skarżących ze względu na nieuzupełnienie braku formalnego poprzez złożenie pełnomocnictwa, pomimo zarządzenia o wezwaniu do jego uzupełnienia. Tymczasem, jak wynika z przedstawionej wyżej sytuacji, zarządzenie takie nie zostało wydane. Warunkiem wydania postanowienia o odrzuceniu skargi jest uprzednie wezwanie strony do uzupełnienia braku formalnego. Wobec takich okoliczności sprawy, sąd nie miał podstaw do odrzucenia skargi. Wskazać również należy, że odpis zaskarżonego postanowienia został doręczony tylko adw. D. R., który – jak stwierdził sąd – nie był umocowany do działania w imieniu skarżących. W takiej sytuacji odpis postanowienia powinien zostać doręczony również samym skarżącym. Sąd zatem w niedopuszczalny sposób niekonsekwentnie traktuje adw. D. R. – raz jako pełnomocnika skarżących i doręcza mu dokumenty we sprawie, innym razem natomiast jako podmiot działający bez umocowania – i odrzuca wniesioną przez niego skargę. W związku z tym, zaskarżone postanowienie, jako nie znajdujące oparcia w prawie, musiało zostać uchylone. Rozpoznając ponownie sprawę sąd powinien wziąć pod uwagę zalecenia dotyczące postępowania zawarte w niniejszym postanowieniu oraz ocenić pozycję procesową adw. D. R. w tym postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wskazać przy tym należy, że nie ma podstaw do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 182 § 1 i 3 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.