VI SA/Wa 2909/13

WyrokWSA w Warszawie2014-02-03

Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Sławomir Kozik, Pamela Kuraś-Dębecka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego dotyczącego ustalenia wysokości opłaty za zmianę koncesji, jeśli koncesja, której dotyczyła zmiana, wygasła przed złożeniem wniosku o wznowienie?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organ prawidłowo umorzył postępowanie w sprawie wznowienia, ponieważ zarówno pierwotna koncesja, jak i decyzja ją zmieniająca w zakresie opłaty, wygasły z mocy prawa z dniem wygaśnięcia koncesji. Wygasła decyzja nie może być przedmiotem postępowania wznowieniowego, gdyż przestaje kształtować prawa i obowiązki stron. Wniosek o wznowienie postępowania złożony po wygaśnięciu decyzji jest bezprzedmiotowy.
Stan faktyczny
Spółka R. S.A. uzyskała koncesję na rozpowszechnianie programu radiowego. Decyzją z 2009 r. zmieniono koncesję, ustalając opłatę za tę zmianę. W 2012 r. spółka wniosła o wznowienie postępowania w sprawie tej opłaty, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego. Organ umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe z uwagi na wygaśnięcie koncesji w czerwcu 2012 r. Spółka zaskarżyła decyzję o umorzeniu, argumentując m.in. że wyrok TK powinien skutkować zastosowaniem przepisów o opłacie skarbowej i że organ nie rozpoznał wniosku w ustawowym terminie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Sławomir Kozik Sędzia WSA Pamela Kuraś-Dębecka Protokolant st. sekr. sąd. Agnieszka Gajewiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 lutego 2014 r. sprawy ze skargi R. S.A. z siedzibą w W. na decyzję Przewodniczącego Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania oddala skargę Przewodniczący Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji (zwany dalej Przewodniczącym KRRiT) decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] utrzymał w mocy swoją wcześniejszą decyzję z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...], którą umorzył postępowanie prowadzone na podstawie wniosku R. S.A. z siedzibą w W. (dalej Spółka, skarżąca) z dnia [...] września 2012 r. o uchylenie decyzji z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] zmieniającej koncesję nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. w zakresie, w jakim ustalona została wysokość opłaty za zmianę koncesji. Do wydania decyzji z dnia [...] sierpnia 2013 r. doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. Spółka R. S.A. z siedzibą w W. w dniu [...] czerwca 2002 r. uzyskała koncesję nr [...] na rozpowszechnianie programu radiowego pod nazwą "R.". Decyzją Przewodniczącego KRRiT z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] zmieniono pkt XIII ww. koncesji i nadano mu brzmienie "Koncesja obowiązuje od dnia [...] czerwca 2002 roku i wygasa z dniem [...] czerwca 2012 roku." Koncesja została zmieniona (rozszerzona o kolejną stację nadawczą) decyzją Przewodniczącego KRRiT z dnia [...] grudnia 2009 r. nr [...] (zwana dalej decyzją zmieniającą). W decyzji tej ustalono, że opłata za zmianę (rozszerzenie) koncesji wynosi 48.984 zł (słownie: czterdzieści osiem tysięcy dziewięćset osiemdziesiąt cztery złote). W dniu [...] września 2012 r. Spółka, w oparciu o art. 145a § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej Kpa.) i wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 lipca 2011 r., wydany w sprawie o sygn. akt P 9/09, wystąpiła do KRRiT z wnioskiem o wznowienie postępowania administracyjnego w sprawie zmiany koncesji nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., dokonanej decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r., w części dotyczącej ustalenia wysokości opłaty za zmianę koncesji. Nadto Spółka wniosła o uchylenie decyzji zmieniającej i wydanie nowej decyzji co do istoty sprawy, w której opłata za zmianę koncesji zostałaby ustalona w wysokości 82 złotych. Przewodniczący KRRiT postanowieniem z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] wznowił postępowanie w sprawie zmiany koncesji nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., w zakresie w jakim ustalona została wysokość opłaty za jej zmianę. Postępowanie w powyższym przedmiocie zostało umorzone decyzją Przewodniczącego KRRiT z dnia [...] kwietnia 2013 r. nr [...]. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia wskazano, że decyzja zmieniająca dotyczyła koncesji z dnia [...] czerwca 2002 r., która została udzielona na okres 10 lat i wygasła z dniem [...] czerwca 2012 r. Organ odnosząc się do orzecznictwa sądów administracyjnych w kwestii wygaśnięcia zezwolenia podał, że wygaśnięcie decyzji oznacza, że przestaje ona kształtować jakiekolwiek prawa i obowiązki administracyjne, czy też wywoływać dla jej adresatów jakiekolwiek inne skutki prawne. Przewodniczący KRRiT podkreślił, że wniosek o dokonanie zmiany ostatecznej decyzji administracyjnej, czy też jej uchylenie może być rozpoznany i ewentualnie uwzględniony jedynie wówczas, gdy decyzja ta pozostaje w obrocie prawnym, a więc do upływu ostatniego dnia terminu określającego jej obowiązywanie. Po wygaśnięciu decyzji, czyli upływie terminu jej ważności, zmiana jest niedopuszczalna. Na skutek wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy Przewodniczący KRRiT decyzją z dnia [...] sierpnia 2013 r. utrzymał w mocy ww. decyzję. Przewodniczący KRRiT stwierdził, że w niniejszej sprawie wystąpił brak przedmiotu postępowania i z tego względu koniecznym było jego umorzenie. Jako bezsporne uznał, że decyzja zmieniająca jest ściśle powiązana z koncesją nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. i w związku z tym w momencie wygaśnięcia koncesji z dniem [...] czerwca 2012 r., wygasły również decyzje ją zmieniające. Z tego też względu, zdaniem organu, zarzut błędnego zastosowania art. 105 Kpa., braku zastosowania art. 11 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (dalej u.s.d.g.) oraz art. 40 ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji (dalej urt.) w brzmieniu przed dniem 20 listopada 2012 r., nie zasługuje na uwzględnienie. Przewodniczący KRRiT przeprowadził analizę postawionych we wniosku o ponowne rozpatrzenie zarzutów i zwarł w uzasadnieniu swojej decyzji odpowiedź na nie, podając przy tym, że argumenty Spółki w zakresie określenia wysokości opłaty za udzielenie koncesji, nie dotyczą stanu faktycznego będącego przedmiotem niniejszego postępowania. Nadmienił, że decyzją z dnia [...] kwietnia 2013 r. nie określono wysokości opłaty za udzielenie koncesji, ale umorzono postępowanie prowadzone na podstawie wniosku Spółki o wznowienie postępowania administracyjnego w związku z jego bezprzedmiotowością. Skargę na powyższą decyzję Przewodniczącego KRRiT z dnia [...] sierpnia 2013 r. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżąca Spółka, wnosząc o uchylenie tej decyzji, jak i decyzji ją poprzedzającej. Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie następujących przepisów prawa materialnego, a mianowicie: - art. 2, art. 190 ust. 4, art. 193 i art. 79 Konstytucji RP, poprzez ich niezastosowanie, które są podstawą do odstąpienia od zasady tempus regil actum w przypadku decyzji wydawanej na skutek wznowienia postępowania administracyjnego; - art. 40 ust. 1 urt. w brzmieniu uwzględniającym wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 lipca 2011 r. (sygn. P 9/09), a obowiązującym przed dniem 20 listopada 2012 r., poprzez jego niezastosowanie, który jest podstawą do zastosowania przepisów ustawy o opłacie skarbowej, jako podstawy prawnej dla określenia wysokości opłaty za udzielenie koncesji; - art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. c) oraz Załącznika, część III, pkt 44, ppkt 2) ustawy o opłacie skarbowej, poprzez jego niezastosowanie, które są podstawą do wskazania prawidłowej opłaty za udzielenie koncesji na kwotę 82 zł; - art. 40 urt. (w brzmieniu obowiązującym od dnia 20 listopada 2013 r.) oraz przepisów rozporządzenia KRRiT z dnia 4 grudnia 2012 r. w sprawie wysokości opłat za udzielenie koncesji na rozpowszechnianie programów radiowych i telewizyjnych, poprzez ich błędne zastosowanie, w sytuacji gdy przepisy te nie powinny zostać zastosowane w niniejszej sprawie. Nadto skarżąca postawiła zarzuty naruszenia przepisów postępowania, poprzez: - błędne zastosowanie art. 35 Kpa. i art. 105 Kpa.; - brak zastosowania art. 11 u.s.d.g.; - niezastosowanie przepisu art. 40 ust. 1 urt. w brzmieniu uwzględniającym wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 lipca 2011 r., a przed dniem 20 listopada 2012 r.; które są, w ocenie skarżącej, podstawą do uznania, że organ nie wydając decyzji w terminie określonym przepisami Kpa., wydał decyzję zgodnie z wnioskiem przedsiębiorcy i określił opłatę za udzielenie koncesji na kwotę 82 złotych. Skarżąca zwróciła uwagę na przesłanki warunkujące istnienie przedmiotu postępowania administracyjnego i stwierdziła, że spełnia je, a w szczególności posiada interes prawny, którym jest uzyskanie urzędowego potwierdzenia, iż decyzja w części dotyczącej opłaty została wydana z naruszeniem prawa (art. 152 Kpa.), co uniemożliwi skarżącej wystąpienie z roszczeniem o zwrot opłaty w postępowaniu cywilnym. Uznała, że żadna z postaci bezprzedmiotowości postępowania nie zachodzi. Zdaniem skarżącej, kluczowe merytoryczne zagadnienie prawne, które wymaga oceny sądu dotyczy kwestii, jakie przepisy prawne (tzn. w brzmieniu na jaki dzień obowiązywania) powinny zostać zastosowane przez organ w związku z wydaniem decyzji na skutek wznowienia postępowania administracyjnego wywołanego wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego. W jej ocenie, w uzasadnieniu decyzji I instancji organ nie zajął się powyższą kwestią, z kolei uzasadnienie II instancji w tym zakresie trudno zrozumieć. Skarżąca podkreśliła, że w odniesieniu do procedury wznowienia postępowania administracyjnego na skutek uchylenia przepisów skutkiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego, istnieje konieczność powtórzenia konkretyzacji normy prawnej obowiązującej w momencie wydania wadliwej decyzji. W takiej sytuacji, jeśli przepisy nowej ustawy nie nakazują stosować w postępowaniu wznowieniowym nowego prawa, należy stosować prawo dawne. Inne założenie oznaczałoby retroaktywne działanie nowego prawa bez wyraźnej podstawy prawnej (por. dr hab. M. Kamiński — Prawo administracyjne intertemporalne, Wolters Kluwer 2011). Nadto skarżąca podała, że Trybunał Konstytucyjny wielokrotnie w swoich wyrokach formułował postanowienia, które wykluczały możliwość dochodzenia zwrotu opłat uiszczonych w przeszłości na podstawie przepisów uznanych za niezgodne z Konstytucją. Taka sytuacja miała miejsce także na gruncie urt. (por. wyrok z dnia 9 września 2004 r., sygn. K 2/03; pkt III wyroku "Opłaty pobierane na podstawie przepisów ustawy wskazanych w części I wyroku nie podlegają zwrotowi). Jak wskazała skarżąca, wyrok Trybunału Konstytucyjnego będący przyczyną niniejszego postępowania, nie zawiera postanowienia analogicznego do pkt III wyroku TK z dnia 9 września 2004 r., chociaż w tej sprawie stosowny wniosek został złożony w czasie rozprawy przed TK przez przedstawicieli KRRiT, przy poparciu przedstawiciela Prokuratora Generalnego. W punkcie 6 uzasadnienia TK wskazał, że Trybunał nie wypowiada się co do wniosku, aby pobrane dotychczas opłaty koncesyjne na podstawie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego nie podlegały zwrotowi, pozostawiając tę kwestię sądom. W ocenie skarżącej, organ nie poinformował o przedłużeniu terminu na rozpatrzenie sprawy, a decyzja I instancji została wydana dopiero po około 7 miesiącach od dnia złożenia wniosku przez skarżącą. W związku z upływem terminów rozpatrzenia sprawy, w sprawie zastosowanie miał art. 11 ust. 9 u.s.d.g., zgodnie z którym, jeżeli organ nie rozpatrzy wniosku w terminie, uznaje się, że wydał rozstrzygnięcie zgodne z wnioskiem przedsiębiorcy. Skarżąca stwierdziła, że w ustawie o radiofonii i telewizji brak jest normy, która wyłączałaby stosowanie przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej w całości. W opinii skarżącej, brak ustanowienia takiej wyraźnej normy szczególnej dotyczącej urt. oznacza, że racjonalny ustawodawca nie chciał wyłączenia art. 11 ust. 9 u.s.d.g. w stosunku do postępowań administracyjnych w sprawach innych regulowanych działalności gospodarczych. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269, z późn. zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w postępowaniu sądowym nie mogą być brane pod uwagę argumenty natury słusznościowej czy celowościowej. Badana jest wyłącznie legalność aktu administracyjnego, czyli prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do zaistniałego w sprawie stanu faktycznego, trafność ich wykładni oraz prawidłowość przyjętej procedury. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, z późn. zm.), zwanej dalej P.p.s.a, sąd wydaje rozstrzygnięcie w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Oznacza to, że w granicach danej sprawy sąd dokonuje oceny zgodności zaskarżonego aktu z przepisami prawa, bez względu na zarzuty podniesione w skardze, jednak w swej ocenie nie może wykraczać poza sprawę, która była przedmiotem postępowania przed organami administracji publicznej, tj. której dotyczy zaskarżony akt. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu decyzji lub postanowienia organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art. 145 § 1 P.p.s.a., tj. w razie stwierdzenia naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1) albo w razie zaistnienia przyczyn uzasadniających stwierdzenie ich nieważności bądź wydania ich z naruszeniem prawa (pkt 2 i 3). Dokonana przez Sąd, według wskazanych na wstępie kryteriów, kontrola legalności zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji wykazała, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż skontrolowane akty nie naruszają prawa w stopniu skutkującym ich uchyleniem. W rozpoznawanej sprawie należy mieć na względzie, że postępowanie administracyjne poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji toczyło się w trybie wznowienia postępowania w sprawie zmiany koncesji Nr [...] dokonanego decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. [...], w zakresie w jakim została ustalona wysokości opłaty za zmianę koncesji. Innymi słowy skarżąca domagała się wznowienia postępowania w przedmiocie decyzji z dnia [...] grudnia 2009 r. [...] zmieniającej koncesje Nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. ,w zakresie w jakim ustalona została wysokość opłaty za zmianę koncesji. W związku z powyższym wyjaśnić należy, że wznowienie postępowania stanowi odstępstwo od ogólnej zasady trwałości decyzji, ustanowionej w art. 16 k.p.a. Postępowanie wznowieniowe ma charakter nadzwyczajny, odrębny od postępowania zwykłego, zakończonego decyzją ostateczną. Jego przedmiotem jest przeprowadzenie kontroli prawidłowości decyzji, wydanej w postępowaniu zwykłym, ale tylko w przypadku, gdy postępowanie, w którym zapadła ta decyzja dotknięte jest jedną z kwalifikowanych wad wyliczonych w art. 145 § 1 k.p.a. Przepis ten wymienia w sposób wyczerpujący przesłanki wznowienia postępowania, które są związane z kwalifikowaną wadliwością postępowania, powodującą możliwość ponownego rozpatrzenia sprawy w celu sprawdzenia, czy stwierdzona wada postępowania nie wpłynęła na treść decyzji i w konsekwencji wyeliminowanie rozstrzygnięcia wadliwego. Możliwe jest również żądanie wznowienia postępowania w wypadku określonym w art. 145a k.p.a. Przepis ten wskazuje, że w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja można domagać się wznowienia postępowania. W sytuacji określonej w § 1 skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. W świetle zacytowanych przepisów, obowiązkiem organu przed wszczęciem postępowania w sprawie wznowienia jest ocena dopuszczalności wznowienia postępowania. Na tym etapie organ ocenia jedynie, czy wystąpiły kumulatywnie przesłanki podmiotowe (czy wniosek złożyła osoba posiadająca przymiot strony) oraz przedmiotowe (czy sprawa została zakończona decyzją ostateczną), a także czy zachowany został określony przez ustawodawcę termin złożenia wniosku przez stronę. Na tym etapie nie jest natomiast dopuszczalne badanie, czy rzeczywiście wystąpiły przesłanki wymienione w art. 145 § 1 k.p.a., czy 145a k.p.a. Ta kwestia jest przedmiotem oceny już w postępowaniu wznowieniowym, otwierającym się po wydaniu postanowienia o wszczęciu postępowania. W razie negatywnego wyniku ustaleń odnośnie przyczyn przedmiotowych i podmiotowych wznowienia, a także gdy doszło do uchybienia ustawowego terminu i nie został on przywrócony, organ nie wydaje postanowienia o wznowieniu postępowania, ale postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia. Natomiast w sytuacji, gdy organ wadliwie uznał, że nie zachodzą przeszkody do wznowienia postępowania i na podstawie art. 149 k.p.a. wydał postanowienie o wznowieniu postępowania, pomimo że wystąpiły przyczyny niedopuszczalności wznowienia lub uchybiono terminowi do złożenia żądania wszczęcia postępowania, postępowanie wznowieniowe jako bezprzedmiotowe winno podlegać umorzeniu na zasadzie art. 105 § 1 k.p.a. (por. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania Administracyjnego. Komentarz 2005, Wyd. C.H.BECK, s.669). W tych okolicznościach postępowanie wznowieniowe nie powinno bowiem w ogóle się toczyć, gdyż brak było podstaw do jego wszczęcia w drodze postanowienia. Dopiero po stwierdzeniu dopuszczalności wznowienia i po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania, które otwiera postępowanie w sprawie wznowienia postępowania, organ w oparciu o art. 149 § 2 k.p.a. może przystąpić do ustalenia, czy zachodzi jedna z przesłanek wznowieniowych. Kolejnym krokiem - w przypadku pozytywnego wyniku dokonanej w tym zakresie oceny - jest przeprowadzenie postępowania w celu rozstrzygnięcia istoty sprawy, będącej przedmiotem decyzji ostatecznej, której postępowanie dotyczy oraz wydanie jednego z rodzajów decyzji kończących postępowanie w sprawie wznowienia postępowania, określonych w art. 151 k.p.a. Organ może odmówić uchylenia decyzji dotychczasowej, gdy stwierdzi brak podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b kpa, albo uchylić decyzję dotychczasową, gdy stwierdzi istnienie podstaw do jej uchylenia na podstawie art. 145 § 1, art. 145a lub art. 145b kpa i wydać nową decyzję rozstrzygającą o istocie sprawy. W przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146 kpa, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Reasumując dotychczasowe rozważania, należy wyraźnie rozróżnić zakres działania i możliwości orzecznicze organu na etapie poprzedzającym wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia oraz w toku postępowania w sprawie wznowienia. Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy wskazać, że zaskarżoną decyzją organ utrzymał w mocy decyzję własną, którą na podstawie art. 105 § 1 k.p.a. umorzono postępowanie wznowieniowe, uznając je za bezprzedmiotowe. Wynika to jednoznacznie zarówno z treści uzasadnienia obu decyzji, w którym organ wskazał, że wadliwie wznowiono postępowanie, które już w dacie wydania postanowienia o wznowieniu było bezprzedmiotowe z uwagi na wygaśnięcie koncesji dla R.. Jak wykazano wyżej, takie stwierdzenie byłoby prawidłowe jedynie w sytuacji, gdyby brak było przesłanek podmiotowych lub przedmiotowych do wznowienia postępowania, bądź gdy wniosek o wznowienie zostałby złożony z uchybieniem ustawowego terminu. W niniejszej sprawie wystąpił brak przedmiotu postępowania. W tym miejscu wydaje się właściwym poczynienie pewnych uwag o charakterze ogólnym. Z analizy przepisów k.p.a. odnoszących się do wznowienia postępowania wynika wprost, że ten tryb nadzwyczajny ma zastosowania do decyzji ostatecznych, a ponadto aktów prawnych znajdujących się w obrocie prawnym, co jest kluczową kwestią w niniejszej sprawie. Powyższe potwierdza wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2013 r. sygn. akt II OSK 1731/2011, z którego wynika, że "skoro można eliminować w trybie nadzwyczajnym wznowienia postępowania wyłącznie akty nadal obowiązujące, o czym świadczy art. 151 k.p.a., to niewątpliwie brak jest podstaw prawnych do tego, aby prowadzić postępowanie administracyjne, analizować i oceniać akt, który już swą ważność utracił. W niniejszej sprawie mamy sytuację następującą strona domagała się wznowienia postępowania w sprawie zmiany koncesji Nr [...] z dnia [...] czerwca 2009 r. dokonanego decyzją z dnia [...] grudnia 2009 r. [...], w części dotyczącej ustalenia wysokości opłaty za zmianę koncesji. Wniosek skarżącej został złożony w dniu [...] września 2012 r. Jako podstawę wniosku wskazano art. 145 a § 1 k.p.a. i wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 lipca 2011 r. wydany w sprawie o sygn. akt P 9/09. W powyższym wyroku Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 40 ust. 2 ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (Dz. U. z 2011 r. Nr 43, poz. 226, Nr 85, poz. 459 i Nr 112, poz. 654) jest niezgodny z art. 217 oraz art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Trybunał Konstytucyjny w pkt. 2 wyroku wskazał, że Rozporządzenie Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia 4 lutego 2000 r. w sprawie opłat za udzielenie koncesji na rozpowszechnianie programów radiowych i telewizyjnych (Dz. U. Nr 12, poz. 153 i Nr 90, poz. 1007, z 2002 r. Nr 58, poz. 541 oraz z 2007 r. Nr 124, poz. 870) jest niezgodne z art. 92 ust. 1 Konstytucji. Wyżej wskazane regulacje były podstawą decyzji z dnia z dnia [...] grudnia 2009 r. [...]. Powyższe orzeczenie weszło w życie w dniu [...] sierpnia 2012 r. Przepisy, które na mocy wyroku TK uznane zostały za niekonstytucyjne stanowiły podstawę prawną decyzji [...] grudnia 2009 r. Koncesja Nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. wygasła z dniem [...] czerwca 2012 r., co nie jest sporne między stronami, gdyż została udzielona na 10 lat. Sąd orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej decyzji, że określenie w decyzji terminu jej ważności powoduje, że wygasa ona z upływem terminu na który została wydana. Z upływem określonego w decyzji okresu dochodzi automatycznie do usunięcia jej z obrotu prawnego bez potrzeby stwierdzenia jej wygaśnięcia w trybie art. 162 § 1 pkt 1 k.p.a. (podobne stanowisko znajduje odzwierciedlenie w licznych wyrokach Sądów Administracyjnych VI SA/Wa 2109/05, VII SA/Wa 386-08, III SA/Kr1223-10, II SA/Op 63/06). Strona skarżąca domagała się natomiast wznowienia postępowania w przedmiocie decyzji z dnia [...] grudnia 2009 r. [...], która to decyzja była decyzją ściśle powiązaną z decyzją - koncesją na rozpowszechnianie programów radiowych Nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r., gdyż wprowadzała zmiany do wyżej wskazanej koncesji, nie kreowała natomiast nowych praw i obowiązków nakładanych na skarżącą poza wskazaną koncesją. Innymi słowy w wyniku wydania decyzji z dnia [...] grudnia 2009 r. dokonano ustalenia nowego brzmienia zapisów Koncesji Nr [...] z dnia [...] czerwca 2002 r. Skoro więc wygasła Koncesja Nr [...] to tym samym wygasły wszystkie decyzje ją zmieniające w tym decyzja z [...] grudnia 2009 r. i nie ma potrzeby stwierdzenia ich wygaśnięcia w trybie art. 162 §1 pkt 1 k.p.a., gdyż z upływem określonego w decyzji okresu dochodzi automatycznie do usunięcia jej z obrotu prawnego. Wygaśniecie decyzji oznacza natomiast, że przestaje ona kształtować jakiekolwiek praw i obowiązki administracyjne, czy też wywoływać dla jej adresatów inne skutki prawne. Z chwilą więc wygaśnięcia decyzji nie jest możliwe wznowienie postępowania w sprawie tej decyzji, gdyż nie znajduje się ona w obrocie prawnym. Reasumując należy więc wskazać, że organ słusznie umorzył postępowania w niniejszej sprawie, gdyż koncesja oraz decyzja której dotyczy wniosek o wznowienie postępowania wygasły z mocy praw z dniem [...] czerwca 2012 r., a wniosek o wznowienie został złożony po ich wygaśnięciu w dniu [...] września 2012 r. Przechodząc do omówienia zarzutów skargi na wstępie trzeba wyjaśnić, że organ nie wydał w niniejszej sprawie rozstrzygnięcia merytorycznego, gdyż było to niemożliwe z uwagi na brak przedmiotu postępowania, co szerzej zostało wyjaśnione na wstępie uzasadnienia. Tak więc jak słusznie zauważył organ w odpowiedzi na skargę w niniejszej sprawie nie mogło dojść do naruszenia wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego, gdyż z uwagi na umorzenie postępowania (bezprzedmiotowość) wskazane w skardze przepisy nie mogły być przez organ stosowane. Przechodząc do omówienia zarzutów skargi dotyczących naruszenia przepisów postępowania Sąd nie dopatrzył się, co zostało wyżej wskazane, naruszenia art. 105 k.p.a. Jeżeli chodzi o naruszenie art. 35 k.p.a. to naruszenie to nie podlega rozpatrzeniu w niniejszym postępowaniu. Ustawodawca przewidział środki prawne mające na celu zapobieżenie przewlekłemu postępowaniu lub bezczynności organu, z których to środków wg oświadczenia pełnomocnika skarżącej, złożonego na rozprawie w dniu 3 lutego 2014r., strona nie skorzystała. Jeżeli chodzi o możliwość zastosowania w niniejszej sprawie art. 11 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (u.s.d.g.) Sąd doszedł do wniosku, że nieuprawnione w tej sytuacji było stanowisko skarżącej, że jej wniosek samoistnie wszczął postępowanie wznowieniowe, które zakończyło się fikcją prawną - wydaniem decyzji przez Przewodniczącego KRRiT w dniu [...] listopada 2012 r., zgodnie z art. 11 ust. 9 u.s.d.g., uwzględniającą w całości żądanie skarżącej zawarte we wniosku z dnia [...] września 2012 r. Sąd nie podzielił stanowiska spółki, że do postępowania w sprawie ustalenia opłaty za koncesję, przewidzianej przez art. 40 ust. 1 ustawy o radiofonii i telewizji zastosowanie ma art. 11 ust. 9 u.s.d.g. Jak wynika z art. 40b ustawy o radiofonii i telewizji przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (tylko jej rozdział 5) stosuje się do kontroli działalności gospodarczej. Przepis ten uzyskał aktualne brzmienie na podstawie art. 9 ustawy z dnia 19 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 18, poz. 97 z późn. zm.). Wcześniej przepis ten miał brzmienie: "W sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale stosuje się przepisy ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej.". Choćby ta zmiana wskazywała, że przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej mają ograniczone, ściśle określone zastosowanie do uregulowań ustawy o radiofonii i telewizji (tak NSA w wyroku z dnia 11 października 2012 r., sygn. akt II GSK 1088/11, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl). W powyższym wyroku NSA podkreślił, że "do dnia 6 marca 2009 r. w sprawach nieuregulowanych w rozdziale 5 - Koncesja na rozpowszechnianie programów - ustawy radiofonii i telewizji, zastosowanie miały przepisy ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Po tej dacie jedynie do kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy, o której mowa w art. 33, stosuje się przepisy rozdziału 5 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej". Ponadto w myśl art. 46 ust. 1 pkt 5 u.s.d.g. wymaga uzyskania koncesji działalność w zakresie rozpowszechniania programów radiowych i telewizyjnych, z wyłączeniem programów rozpowszechnianych wyłącznie w systemie teleinformatycznym, które nie są rozprowadzane naziemnie, satelitarnie lub w sieciach kablowych. Zatem prowadzenie powyższej działalności nie podlega wszystkim regułom zasady swobody działalności gospodarczej, co potwierdza art. 5 pkt 5 u.s.d.g., iż działalność regulowana oznacza działalność gospodarczą, której wykonywanie wymaga spełnienia szczególnych warunków, określonych przepisami prawa. Zatem w przypadku działalności koncesjonowanej (regulowanej) nie ma zastosowania art. 11 ust. 9 u.d.g. tworzący fikcję załatwienia sprawy przez organ zgodnie z wnioskiem, po upływie określonego terminu (terminy z k.p.a. plus termin z art. 11 ust. 7 u.s.d.g.). Należy podzielić stanowisko organu, że w niniejszej sprawie nie mają zastosowania przepisy o opłacie skarbowej, wynika to wprost z uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 19 lipca 2011r., sygn. akt P9/09 (Dz. U. 2011 r. Nr 160, poz. 963) "w wypadku działalności gospodarczej podlegającej koncesjonowaniu (katalog dziedzin podlegających koncesjonowaniu zawarty jest w art. 46 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. 2004 nr 173 poz. 1807 z późn. zm.) - o ile przepisy ustaw odrębnych nie stanowią inaczej - za udzielenie lub zmianę koncesji zgodnie z art. 62 ust. 1 usdg pobierana jest opłata skarbowa (wysokość tej opłaty jest uregulowana w załączniku do ustawy z dnia 16 listopada o opłacie skarbowej. Działalność polegająca na rozpowszechnianiu programów radiowych i telewizyjnych ma jednak w tym zakresie odrębne uregulowania zawarte w ustawie o radiofonii i telewizji. Podstawą prawną obowiązku uiszczenia opłaty za udzielenie koncesji na rozpowszechnianie programów radiowych i telewizyjnych jest art. 40 ust. 1 urt". Na zakończenie skład orzekający wskazuje na stanowisko organu zawarte w odpowiedzi na skargę, str. 4, z którego wynika, że w przypadkach w których występuje przesłanka przewidziana w art. 145a kpa, a brak jest przeszkody wynikającej z art. 146 kpa, tut. Organ na podstawie art. 74a w zw. z art. 2 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa określa stosowną wysokość nadpłaty również w sytuacjach, gdy już cała należność została uregulowana. Biorąc powyższe pod rozwagę na podstawie art. 151 p.p.s.a. Sąd skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło