I GZ 129/14

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2014-06-12

Skład orzekający: Jan Bała

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi powinien zostać uwzględniony, jeśli strona uprawdopodobniła brak winy w uchybieniu terminowi, a przyczyną uchybienia był błąd pisarski przy dokonywaniu przelewu oraz zwłoka w rozpoznaniu wniosku o połączenie spraw?
Ratio decidendi
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Obiektywny miernik staranności wymaga od strony dbałości o własne interesy, a błąd pisarski przy przelewie oraz okoliczność, że Sąd nie połączył spraw przed wezwaniem do uiszczenia wpisu, nie zwalniają z tego obowiązku.
Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo Budowlano Handlowo Usługowe "B." Sp. z o.o. złożyło skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej. Sąd wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi, jednak wpis nie został uiszczony w całości, co skutkowało odrzuceniem skargi. Skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu, argumentując trudnościami organizacyjnymi jako małej firmy i możliwością błędu pisarskiego przy przelewie. Sąd I instancji odmówił przywrócenia terminu, uznając brak winy za nieuprawdopodobniony. Skarżąca wniosła zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Jan Bała po rozpoznaniu w dniu 12 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Przedsiębiorstwa Budowlano Handlowo Usługowego "B." Sp. z o.o. w O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w O. z dnia 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Op 35/14 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa Budowlano Handlowo Usługowego "B." Sp. z o.o. w O. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w O. z dnia [...] listopada 2013 r., nr [...] w przedmiocie opłaty paliwowej postanawia: oddalić zażalenie. Przedsiębiorstwo Budowlano Handlowo Usługowe "B." Sp. z o.o. w O. złożyło skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w O. z [...] listopada 2013 r. w przedmiocie opłaty paliwowej. Zarządzeniem z 25 lutego 2014 r., sygn. I SA/Op 35/14, Przewodniczący Wydziału I WSA w O. wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 108 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu pod rygorem odrzucenia skargi. Postanowieniem z 24 marca 2014 r., sygn. akt I SA/Op 35/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. odrzucił skargę oraz zwrócił skarżącej kwotę 100 zł uiszczoną tytułem wpisu od skargi. Sąd uznał, że skoro skarżąca nie uiściła wpisu od skargi w całości, to – stosownie do art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) – skargę należało odrzucić. Pismem z [...] kwietnia 2014 r. skarżąca zwróciła się z wnioskiem o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W uzasadnieniu wniosku podała, że wystąpiła do WSA z wnioskiem o połączenie wszystkich wniesionych przez nią 57 skarg do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia, co uzasadniane było przez skarżącą trudnościami organizacyjnymi w prowadzeniu tylu spraw z uwagi na to, że jest ona małą firmą. Skarżąca podniosła, że gdyby Sąd rozpatrzył jej wniosek, a potem wezwał ją do uiszczenia wpisu, to wpłacając jedną kwotę jako sumę wszystkich opłat od skarg, a nie 57 kwot od poszczególnych spraw na pewno żadna pomyłka by nie wystąpiła. Zaznaczyła, że w dzisiejszych czasach przelewów dokonuje się komputerowo i w takiej sytuacji tym bardziej możliwy jest błąd polegający na wpisaniu 0 zamiast 8. W ocenie skarżącej, brak jest w tej sytuacji jej winy w tym, że opłata sądowa nie została uiszczona we właściwej wysokości. Wojewódzki Sąd Administracyjny w O. postanowieniem z 17 kwietnia 2014 r., sygn. akt I SA/Op 35/14, odmówił skarżącej przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu od skargi. W ocenie Sądu I instancji powołane we wniosku okoliczności nie mogą stanowić podstawy do przywrócenia terminu do dokonania tej czynności, ponieważ skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminowi. WSA stwierdził, że nieuwzględnienie wniosku skarżącej o połączenie spraw z jej udziałem do wspólnego rozpoznania i rozstrzygnięcia nie zwalniało jej z należytej dbałości o swoje interesy. Na stronie skarżącej ciąży obowiązek takiej organizacji pracy, aby weryfikacja dokonywanych czynności w związku z zainicjowanymi przez nią sporami sądowymi była dokonywana. To zatem w interesie skarżącej leżało sprawdzenie dokonanego przelewu z kwotą odpowiedniego wpisu w każdej ze spraw. Niezachowanie tego wymogu świadczy o tym, że skarżąca w obronie swych interesów nie działała dostatecznie starannie. Tym bardziej, że w każdej ze spraw skarżąca była przez tut. Sąd wzywana odrębnie do uiszczenia wpisu, a w wezwaniu podano jednoznacznie kwotę należnego wpisu. Jednocześnie, zdaniem Sądu, brak kontroli Spółki nad obiegiem dokumentów absolutnie nie może być tłumaczony tym, że jest ona małą firmą i może mieć trudności organizacyjne z prowadzeniem tylu spraw. Zdaniem Sądu, nawet w przypadku małych firm, przy dochowaniu należytej staranności możliwe jest dopilnowanie, aby czynności, dla których zakreślono termin, były w tym terminie dokładnie dopełnione. Zażalenia na powyższe postanowienie złożyła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie i przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu od skargi oraz zasądzenie kosztów sądowych w wysokości 100 zł. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 86 § 1, 2 i art. 87 § 1, 2, 4 p.p.s.a. poprzez niewłaściwą wykładnię, tj. błędne przyjęcie, że skarżąca uchybiła terminowi do wniesienia wpisu od skargi ze swojej winy, co spowodowało, że WSA błędnie oddalił wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu. W uzasadnieniu skarżąca stwierdziła, że jest małą spółką, a prowadzi obecnie 60 postępowań wszczętych w tym samym czasie przed WSA w O., dlatego zwróciła się do Sądu o połączenie spraw. Przed połączeniem spraw Sąd wezwał skarżącą do uiszczenia wpisów od skargi w każdej ze spraw osobno. W ocenie Spółki, gdyby sprawy zostały połączone przed wezwaniem do uiszczenia wpisu, nie nastąpiłaby pomyłka we wpisywaniu kwoty należnej do przelewu. Zdaniem Spółki, składając wniosek o połączenie spraw zawczasu, należycie zadbała o swoje interesy, a jedynie zostało to zniweczone przez zwłokę w rozpoznaniu tego wniosku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. W myśl art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przywrócenie terminu może nastąpić, gdy spełnione zostało łącznie 5 przesłanek: wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; zainteresowany uprawdopodobnił, że uchybił terminowi bez swojej winy; jednocześnie z wnioskiem dopełniona została czynność, dla której określony był termin; uchybienie terminu wywoła ujemne dla strony skutki. Brak jednej z tych przesłanek uniemożliwia przywrócenie terminu. WSA prawidłowo stwierdził, że skarżąca nie uprawdopodobniła braku winy w uchybieniu terminu. Brak winy w uchybieniu terminu powinien być oceniany z uwzględnieniem wszystkich okoliczności konkretnej sprawy, w sposób uwzględniający obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o własne interesy (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012, s. 270; M. Jagielska, A. Wiktorowska, P. Wajda [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2011, s. 409; postanowienie NSA z dnia 12 czerwca 2008 r., sygn. akt II OZ 580/08). Nie przemawia bowiem o braku winy ani okoliczność, że Sąd I instancji nie połączył wszystkich spraw skarżącej do wspólnego rozpoznania przed wezwaniem do uiszczenia wpisu ani powoływanie się na błąd pisarski przy wypełnianiu w przelewie kwoty wpisu. WSA prawidłowo bowiem połączył sprawy do wsp ólnego rozpoznania już po ich zakwalifikowaniu do rozpoznania, tj. po uzupełnieniu braków formalnych(uiszczeniu wpisów) każdej ze skarg. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło