I OSK 914/15

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2017-01-13

Skład orzekający: Małgorzata Pocztarek, Wojciech Jakimowicz, Marian Wolanin

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zastosowanie przepisów ustawy o kierujących pojazdami, w tym sankcji w postaci zatrzymania prawa jazdy, jest dopuszczalne wobec osoby, która została skierowana na badania lekarskie na podstawie uchylonego przepisu ustawy Prawo o ruchu drogowym, ale nie poddała się tym badaniom przed wejściem w życie nowej ustawy?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zastosowanie przepisów ustawy o kierujących pojazdami, w tym sankcji w postaci zatrzymania prawa jazdy, jest dopuszczalne wobec osoby skierowanej na badania lekarskie na podstawie uchylonego przepisu, jeśli nowe regulacje nie pogarszają jej sytuacji prawnej. W tym przypadku, zmiana sankcji z cofnięcia uprawnień na zatrzymanie prawa jazdy stanowi złagodzenie skutków, co uzasadnia zastosowanie nowej ustawy.
Stan faktyczny
K.W. został skierowany na kontrolne badanie lekarskie decyzją z 2011 r. na podstawie ustawy Prawo o ruchu drogowym. Nie poddał się badaniom, przebywając w zakładzie karnym i ośrodku psychiatrycznym. Po zmianie przepisów, organy administracji orzekły o zatrzymaniu jego prawa jazdy na podstawie ustawy o kierujących pojazdami. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę K.W., a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Sędziowie: Sędzia NSA Wojciech Jakimowicz Sędzia del. WSA Marian Wolanin (spr.) Protokolant st. asystent sędziego Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej przy udziale Prokuratora Prokuratury Regionalnej w Katowicach J.K. skargi kasacyjnej K.W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 6 czerwca 2014 r. sygn. akt II SA/Gl 1773/13 w sprawie ze skargi K.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 16 października 2013 r. nr [...] w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami oddala skargę kasacyjną Zaskarżonym wyrokiem z dnia 6 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Gl 1773/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę K.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 16 października 2013 r., Nr [...], w przedmiocie uprawnień do kierowania pojazdami. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że ostateczną decyzją z dnia 13 września 2011 r., Nr [...], Prezydent Miasta [...] skierował K.W., posiadającego prawo jazdy kat. B, na kontrolne badanie lekarskie. Skierowany nie poddał się badaniom, dlatego zawiadomieniem z dnia 16 grudnia 2011 r. Prezydent Miasta [...] zawiadomił o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami, a następnie decyzją z dnia 16 stycznia 2012 r., na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908, ze zm.) orzekł o cofnięciu stronie uprawnienia do kierowania pojazdami w zakresie kat. B. Rozstrzygnięcie to zostało jednak uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z dnia 7 maja 2012 r., a sprawa skierowana do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że termin do poddania się badaniom lekarskim ma charakter instrukcyjny, ustawa go nie określa, w każdym przypadku należy zatem badać czy można mówić o niewykonaniu obowiązku, uzasadniającym pozbawieniem uprawnień. Skoro skierowany przebywa w Zakładzie Karnym, to organ powinien ustalić, czy miał on realną możliwość wykonania badań, czy się o nią ubiegał i ewentualnie kiedy będzie mógł poddać się badaniom. W toku ponownie prowadzonego postępowania organ pierwszej instancji ustalił w oparciu o pismo Dyrektora Zakładu Karnego z dnia 14 czerwca 2012 r., że strona - jako tymczasowo aresztowany - nie ma możliwości ubiegania się o przepustkę i został przeniesiony do Regionalnego Ośrodka Psychiatrii Sądowej w [...] na podstawie postanowienia Sądu Okręgowego w Gliwicach Ośrodek Zamiejscowy w [...] sygn. akt V [...]i pozostaje w dyspozycji tego Sądu, a okres pobytu w ośrodku nie został określony. Natomiast strona w kierowanych do organu pismach z dnia 7 czerwca 2012 r. i z dnia 6 sierpnia 2012 r. sprzeciwiała się prowadzeniu postępowania w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami i kwestionowała zasadność skierowania jej na badania lekarskie. Decyzją z dnia 8 listopada 2012 r., Nr [...], Prezydent Miasta [...] orzekł o uchyleniu swojego wcześniejszego postanowienia z dnia 14 września 2012 r. i umorzył postępowanie w przedmiocie cofnięcia uprawnień, uznając że skierowany nie miał możliwości poddania się badaniom, na które został skierowany. Także to rozstrzygnięcie zostało uchylone przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach decyzją z dnia 15 marca 2013 r., Nr [...], a sprawa przekazana do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że na etapie międzyinstancyjnym utracił moc obowiązującą przepis będący podstawą orzeczenia organu pierwszej instancji. W dniu 19 stycznia 2013 r. weszła w życie ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. Nr 30, poz. 151, ze zm.), która odmiennie reguluje skutki niepoddania się badaniom w art. 102 ust. 1 pkt 3. Zasada dwuinstancyjności postępowania uzasadnia potrzebę ponownego rozpoznania sprawy przez organ pierwszej instancji, z uwzględnieniem aktualnego stanu prawnego. Pismem z dnia 17 kwietnia 2013 r. Prezydent Miasta [...] zawiadomił stronę o prowadzeniu z urzędu postępowania w sprawie zatrzymania prawa jazdy w związku z niepoddaniem się badaniom i pouczył o możliwości zapoznania się z materiałem sprawy. Pismem z dnia 29 kwietnia 2013 r., strona, wciąż przebywająca w Regionalnym Ośrodku Psychiatrii Sądowej w [...] podała, że nadal nie ma możliwości poddać się badaniom, powołała się na zasadność stanowiska organu odwoławczego zawartego w decyzji z dnia 7 maja 2012 r. i wniosła o zawieszenie postępowania ze względu na chorobę psychiczną. Decyzją z dnia 20 maja 2013 r. Prezydent Miasta [...] orzekł o zatrzymaniu K.W. prawa jazdy kat. B Nr [...]wydanego na druku seria [...]do czasu ustania przyczyny zatrzymania. W podstawie prawnej podano art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a oraz art. 96 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2 ustawy o kierujących pojazdami. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że strona została skierowana na badania lekarskie. Termin do poddania się tym badaniom określony w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 7 stycznia 2004 r. został określony z uwzględnieniem ustawowej delegacji. Brak jest zatem podstaw do przyjęcia, że w stosunku do osób pozbawionych wolności winien być liczony od daty opuszczenia miejsca izolacji. Wobec nieprzedstawienia przez stronę w wymaganym terminie orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami silnikowymi, spełniona została przesłanka z art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami. Decyzją z dnia 16 października 2013 r., po rozpatrzeniu odwołania K.W., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji stwierdzając, że wobec zmiany stanu prawnego, aktualnie podstawą prawną do orzekania w sprawie jest art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami. Decyzje wydawane na tej podstawie nie mają charakteru uznaniowego, są aktami związanymi. Fakt skierowania na badania lekarskie w celu stwierdzenia przeciwwskazań lekarskich do kierowania pojazdami jest bezsporny. Nie ulega też wątpliwości, że skierowany nie poddał się badaniom. W tej sytuacji zatrzymanie prawa jazdy jest uzasadnione treścią art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a powołanej ustawy. Wiąże ono do czasu ustania przyczyny zatrzymania. Jakkolwiek niepoddanie się badaniom w przypadku strony nie ma charakteru zawinionego, to nie ma to znaczenia dla zastosowania instytucji zatrzymania prawa jazdy. Brak też w sprawie podstaw do zawieszenia postępowania na wniosek strony, ponieważ postępowanie jest prowadzone z urzędu, jak również brak jest podstaw do zawieszenia na podstawie art. 97 § 1 kpa. Oddalając skargę K.W. na decyzję organu odwoławczego z dnia 16 października 2013 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził, że wydana w stosunku do skarżącego decyzja nie rodzi skutku w postaci pozbawienia uprawnień do kierowania pojazdami, lecz jedynie orzeka o zatrzymaniu prawa jazdy do czasu wykonania badań lekarskich. Nie są więc zasadne zarzuty dotyczące braku podstaw do pozbawienia uprawnień, gdy istnienie przeciwwskazań do kierowania pojazdami nie zostało zweryfikowane przez uprawnionego lekarza, do pozbawienia uprawnień w sprawie wszak nie doszło. Nie mogą też odnieść skutku zarzuty pod adresem decyzji kierującej skarżącego na kontrolne badania lekarskie. Decyzja ta jest bowiem ostateczna, pozostaje w obrocie prawnym i rodzi określone w niej skutki, w postaci obowiązku poddania się badaniom weryfikującym istnienie przeciwwskazań do kierowania pojazdami. Organ odwoławczy zasadnie natomiast zauważył, że uległ w międzyczasie zmianie stan prawny, regulujący skutki niepoddania się badaniom. Na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy - Prawo o ruchu drogowym w takiej sytuacji organ cofał uprawnienia do kierowania pojazdami. Do tej regulacji odnoszą się uwagi zawarte w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego z dnia 7 maja 2012 r., na którą powołuje się skarżący, podzielając stanowisko o konieczności indywidualizowania okoliczności powodujących niepoddanie się badaniom. Ta regulacja utraciła jednak moc obowiązującą, z dniem 19 stycznia 2013 r. weszła bowiem w życie w zasadniczej części ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami, daty wejścia w życie poszczególnych grup przepisów tej ustawy określa jej art. 139 pkt 1 i 2. Ustawa o kierujących pojazdami nie zawiera regulacji intertemporalnej dotyczącej skutków wydania decyzji kierującej na kontrolne badania lekarskie na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Prawidłowo więc organ odwoławczy przyjął, że skutki te regulowane są aktualnie obowiązującymi przepisami, z zastosowaniem nowych instytucji prawnych, w tym instytucji zatrzymania prawa jazdy. Ostateczna decyzja kierująca na kontrolne badanie lekarskie na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy – Prawo ruchu drogowym rodzi skutek w postaci obowiązku kierowcy poddania się takim badaniom. Zarówno w poprzednio obowiązującym art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy – Prawo ruchu drogowego, jak i w aktualnie obowiązującym art. 99 ust. 1 pkt 2 lit. b ustawy o kierujących pojazdami, przesłanką takiego skierowania jest istnienie zastrzeżeń co do stanu zdrowia osoby posiadającej uprawnienia do kierowania pojazdami, zaś ratio legis takich regulacji związane jest z potrzebą ochrony bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz wartości zdrowia i życia ludzkiego. Skarżący nie poddał się badaniu lekarskiemu, czyli stan jego zdrowia nie został zweryfikowany. Obowiązek takiej weryfikacji nadal istnieje i znajduje oparcie w ostatecznej decyzji kierującej na badanie. Nie zmienił się natomiast charakter terminu, w którym należy poddać się badaniom. Termin ten, ustalony w oparciu o stan prawny istniejący w dacie orzekania w przedmiocie skierowania na badania lekarskie, ma charakter instrukcyjny, co nie znaczy, że ten nie wiążący charakter prowadzi do skutku wstrzymania wykonania decyzji. Przepis art. 101 ustawy o kierujących pojazdami, regulujący kwestie terminów, w jakich m.in. osoba skierowana na badania w związku z zastrzeżeniami co do stanu zdrowia ma obowiązek poddać się badaniom i przedstawić staroście orzeczenie lekarskie, zgodnie z art. 139 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami, miał wejść w życie dopiero z dniem 4 stycznia 2016 r., nie może to jednak oznaczać, że nie mogą znaleźć zastosowania przepisy regulujące instytucję zatrzymania prawa jazdy. Skutkiem niepoddania się badaniom lekarskim jest aktualnie wydanie przez starostę decyzji o zatrzymaniu prawa jazdy na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami. Przepis ten stanowi, że starosta wydaje decyzję o zatrzymaniu, gdy osoba posiadająca prawo jazdy nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, o którym mowa w art. 79 ust. 2 ustawy. Przepis art. 79 ust. 2 powołanej ustawy stanowi zaś jedynie, że uprawniony lekarz, po przeprowadzeniu badania lekarskiego, wydaje osobie badanej orzeczenie lekarskie. Prewencyjny charakter tej regulacji pozwala przyjąć, że gdy termin wykonania badań został określony na podstawie aktu wykonawczego i ma charakter instrukcyjny, to nie oznacza, że można go traktować jako pozbawiony znaczenia, a jego upływ, gdy jest usprawiedliwiony, nie uzasadnia zatrzymania prawa jazdy. Przepis art. 101 ustawy o kierujących pojazdami, wprowadzając ustawowe terminy wykonania obowiązków przez kierowców, nie przewiduje ich przedłużania czy usprawiedliwiania ich przekroczenia. Zatrzymanie prawa jazdy, jako instrument prewencyjny, jest efektem jedynie braku weryfikacji zastrzeżeń co do stanu zdrowia, stwierdzonych w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją o skierowaniu na badania lekarskie. Zasadnie zatem organ odwoławczy twierdzi, że organ ma obowiązek orzec o zatrzymaniu prawa jazdy, gdy nie doszło do badań i nie jest rozstrzygnięte, czy posiadający uprawnienia jest w stanie bezpiecznie z nich korzystać. Zatrzymanie prawa jazdy nie rodzi skutku pozbawienia uprawnień, a jedynie eliminuje z grona uczestników ruchu osoby, u których stwierdzono zastrzeżenia co do stanu zdrowia. Sytuacja, gdy z różnych powodów skierowany nie ma możliwości poddania się badaniom, a w sytuacji izolacji również możliwości korzystania z uprawnień do kierowania, nie uzasadnia odstąpienia od wydania decyzji o zatrzymaniu, uzasadnianego poprzez wskazanie, że uprawniony z prawa jazdy i tak nie korzysta. Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko, że organy administracji właściwe w sprawie nie mają instrumentów monitorowania miejsca pobytu i zmian w sytuacji faktycznej kierowców, nie jest zatem możliwe nałożenie na nie obowiązku nadzorowania stanu faktycznego i uruchamiania postępowania w zależności od tego, czy zobowiązany uzyskał możliwość wykonania badań. Stanowisko zajęte przez organ odwoławczy w decyzji z dnia 7 maja 2012 r. w kwestii przyczyn niewykonania badań było uzasadnione ówczesnym stanem prawnym, zgodnie z którym zaniechanie badań lekarskich skutkowało bezpośrednio decyzją o cofnięciu uprawnień, ingerowało zatem w posiadane uprawnienia. Nowa instytucja zatrzymania takiego skutku nie wywiera, decyzja o cofnięciu uprawnień jest dopiero możliwa po stwierdzeniu orzeczeniem lekarskim istnienia przeciwwskazań do kierowania pojazdami, zgodnie z art. 103 ustawy o kierujących pojazdami. Skoro w obrocie prawnym pozostaje decyzja o skierowaniu kierowcy na badania lekarskie, to ich nieprzeprowadzenie, w sytuacji utrzymujących się zastrzeżeń co do stanu zdrowia, uzasadnia zatrzymanie prawa jazdy. W skardze kasacyjnej od omawianego wyroku z dnia 6 czerwca 2014 r., sygn. akt II SA/Gl 1773/13, K.W. zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r. poz. 1647 ze zm.), art. 3 § 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) – dalej ppsa, art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa poprzez uznanie, że w niniejszej sprawie nie doszło do naruszenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami pomimo istnienia podstaw do stwierdzenia tego rodzaju naruszenia, - art. 134 § 1 oraz art. 141 § 4 ppsa poprzez niewzięcie pod uwagę z urzędu wszelkich naruszeń w postępowaniu administracyjnym przepisów prawa materialnego i procesowego, tj. naruszenia przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. "a" ustawy o kierujących pojazdami. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że podstawą skierowania skarżącego na badania był art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, który został uchylony z dniem 19 stycznia 2013 r. W chwili obecnej jego odpowiednikiem jest art. 75 ust. 1 pkt 5 ustawy o kierujących pojazdami. Przesłanki skierowania na badania lekarskie zawarte w obu przepisach w sposób istotny różnią się. Zmiana stanu prawnego wykluczała zastosowanie w stosunku do skarżącego sankcji na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 3 ustawy o kierujących pojazdami. Ponoszenie przez skarżącego sankcji związanych z nieprzedstawieniem zaświadczenia lekarskiego mogłoby nastąpić tylko w sytuacjach, gdy obowiązek jego przedstawienia wynikałby z decyzji wydanej na podstawie art. 75 ustawy o kierujących pojazdami. Skarżący nie może ponosić sankcji za niewypełnienie obowiązku w sytuacji, gdy przepis stanowiący źródło tego obowiązku został uchylony, a nowe regulacje ustawy o kierujących pojazdami w odmienny sposób regulują przesłanki poddania się badaniu lekarskiemu. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach wniosło o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w swojej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw do jej uwzględnienia, dlatego podlega oddaleniu. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje bowiem sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 ppsa), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami, określonymi w art. 174 ppsa. Wobec niestwierdzenia zaistnienia przesłanek nieważności postępowania, oceniając wyrok Sądu pierwszej instancji w ramach zarzutów zgłoszonych w skardze kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny uznał te zarzuty za niezasadne. Obowiązek poddania się przez skarżącego kasacyjnie badaniom lekarskim wynika z ostatecznej decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 13 września 2011 r., która cały czas pozostaje w obrocie prawnym. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest natomiast okoliczność oceny skutków prawnych niewykonania przez skarżącego kasacyjnie obowiązku poddania się tym badaniom i w konsekwencji nieprzedłożenia właściwemu organowi stosownego zaświadczenia w tym zakresie. Powołana decyzja z dnia 13 września 2011 r. wydana została na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, który utracił moc obowiązującą z dniem 19 stycznia 2013 r. ze względu na wejście w tym dniu w życie przepisów ustawy o kierujących pojazdami, w których na nowo unormowano m.in. kwestie skierowania kierowców na badania lekarskie oraz skutki prawne niepoddania się takim badaniom. Ustawa o kierujących pojazdami nie zawiera przepisów określających skutki prawne ostatecznych decyzji o skierowaniu na badania lekarskie wydane, lecz nie wykonane, przed jej wejściem w życie. Ze względu na brak takich przepisów należy przyjąć, że ustawa o kierujących pojazdami znajduje zastosowanie do takich decyzji jeżeli zawarte w tej ustawie regulacje nie pogarszają sytuacji prawnej adresatów tych decyzji. Z art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy - Prawo o ruchu drogowym, obowiązującego do dnia 19 stycznia 2013 r. wynikało, że starosta wydawał decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym w razie niepoddania się przez określoną osobę badaniu lekarskiemu w trybie określonym w art. 122 ust. 1 pkt 3-5 tej ustawy. Skoro decyzja o skierowaniu skarżącego kasacyjnie na badanie lekarskie z dnia 13 września 2011 r. wydana została na podstawie art. 122 ust. 1 pkt 4 ustawy – Prawo o ruchu drogowym, to w przypadku niewykonania określonego w niej obowiązku znajdował zastosowanie powołany art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b określający obowiązek starosty orzeczenia o cofnięciu uprawnień osobie, która niepoddała się stosownym badaniom lekarskim. W dniu wydania decyzji w przedmiotowej sprawie przez organ odwoławczy, tj. w dniu 16 października 2013 r., obowiązywał art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami, z którego wynika, że starosta wydaje decyzję administracyjną o zatrzymaniu prawa jazdy lub pozwolenia na kierowanie tramwajem, w przypadku gdy osoba posiadająca prawo jazdy lub pozwolenie na kierowanie tramwajem nie przedstawiła w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdem, o którym mowa w art. 79 ust. 2 powołanej ustawy, a który to przepis stanowił, że uprawniony lekarz, po przeprowadzeniu badania lekarskiego, wydaje osobie badanej orzeczenie lekarskie. Z zestawienia powołanego art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami z art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. b ustawy – Prawo o ruchu drogowym wynika, że po wejściu w życie ustawy o kierujących pojazdami ustawodawca złagodził sankcję za niepoddanie się badaniom lekarskim, na które dana osoba została skierowana przez starostę. W uprzednim stanie prawnym sankcją tą było cofnięcie przez starostę uprawnień do kierowania pojazdami. Natomiast od dnia 19 stycznia 2013 r. sankcją tą było orzeczenie przez starostę jedynie o zatrzymaniu prawa jazdy, które nie powodowało skutku utraty uprawnień do kierowania pojazdami. Prawidłowo zatem Sąd pierwszej instancji ocenił dopuszczalność zastosowania przez organy administracji art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a ustawy o kierujących pojazdami, jako przepisu na nowo określającego skutki prawne niewykonania przez skarżącego kasacyjnie obowiązku poddania się badaniom lekarskim, na które został skierowany decyzją wydaną przed wejściem w życie tego przepisu. Skoro bowiem przepis ten nie tylko, że nie pogorszył sytuacji prawnej skarżącego kasacyjnie w zakresie niewykonania przez niego decyzji wydanej przed wejściem tego przepisu w życie, lecz w istocie złagodził te skutki w sferze posiadania uprawnień do kierowania pojazdami, to uprawnione jest twierdzenie Sądu pierwszej instancji o zastosowaniu tego przepisu wobec skarżącego kasacyjnie, jako wyraz realizacji ustawowego obowiązku podejmowania działań służących zachowaniu bezpieczeństwa w ruchu drogowym. Wobec powyższego, nie mają znaczenia rozważania skargi kasacyjnej dotyczące różnic w stanie prawnym obowiązującym przed dniem 19 stycznia 2013 r. i po tym dniu, co do okoliczności uzasadniających skierowanie kierowcy na badania lekarskie, ponieważ zastosowane wobec skarżącego kasacyjnie w niniejszej sprawie przez organy administracji przepisy ustawy o kierujących pojazdami nie dotyczą kwestii skierowania na badania lekarskie, lecz skutków niewykonania obowiązku poddania się takim badaniom, który to obowiązek został już uprzednio ustalony ostateczną decyzją administracyjną. Uwzględniając natomiast prawidłową ocenę Sądu pierwszej instancji zaskarżonych rozstrzygnięć administracyjnych w kontekście przedstawionej wyżej argumentacji, zgłoszone w skardze kasacyjnej zarzuty naruszenia przepisów postępowania nie znajdują uzasadnienia, dlatego na podstawie art. 184 ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło