II OSK 2731/14

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-07-12

Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz, Małgorzata Stahl, Piotr Korzeniowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego, który obejmuje rozbudowę i nadbudowę budynku mieszkalnego, stanowi rażące naruszenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeśli interpretacja planu w kontekście strefy ochrony konserwatorskiej jest niejednoznaczna?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zatwierdzenie projektu budowlanego zamiennego nie stanowiło rażącego naruszenia prawa. Sąd stwierdził, że nie można mówić o oczywistej sprzeczności projektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, ponieważ interpretacja przepisów planu w odniesieniu do strefy ochrony konserwatorskiej była niejednoznaczna i wymagała złożonego procesu wykładni. W związku z tym, Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo oddalił skargę, nie znajdując podstaw do uchylenia decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 2005 r. w części dotyczącej rozpatrzenia odwołania K.C. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 2005 r. zatwierdzającej projekt budowlany zamienny i udzielającej pozwolenia na wznowienie robót budowlanych. Prokurator Apelacyjny we Wrocławiu wniósł sprzeciw, a następnie skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, zarzucając rażące naruszenie przepisów Prawa budowlanego i miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Prokuratora.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Małgorzata Stahl Sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski Protokolant: starszy asystent sędziego Justyna Żurawska po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Prokuratora Apelacyjnego we Wrocławiu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 czerwca 2014 r. sygn. akt VII SA/Wa 1807/13 w sprawie ze skargi Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej we Wrocławiu na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w części i odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w pozostałej części oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 25 czerwca 2014 r. sygn. akt VII SA/Wa 1807/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej we Wrocławiu na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w części i odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w pozostałej części. Wyrok ten został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy: W dniu [...] kwietnia 2005 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] decyzją znak: [...] zatwierdził projekt budowlany zamienny i udzielił M. i S.J. pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego w zabudowie bliźniaczej w B. przy ul. [...]. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2005 r. znak: [...], a skarga K.C. na decyzję z dnia [...] czerwca 2005 r. została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Opolu z dnia 9 sierpnia 2006 r. sygn. akt II SA/Op 307/05 z powodu braku przymiotu strony wnoszącej skargę. Na skutek wniesionego przez Prokuratora Apelacyjnego we Wrocławiu sprzeciwu od powyższej decyzji z dnia [...] czerwca 2005 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] maja 2013 r. znak: [...] stwierdził nieważność decyzji Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2005 r. w części dotyczącej rozpatrzenia odwołania K.C. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r., a w pozostałej części odmówił stwierdzenia nieważności tej decyzji. Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wniósł Prokurator Prokuratury Apelacyjnej we Wrocławiu. W konsekwencji decyzją z dnia [...] czerwca 2013 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2013 r., poz. 267), zwanej dalej "K.p.a.", Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] maja 2013 r. W uzasadnieniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że decyzja organu wojewódzkiego z dnia [...] czerwca 2005 r. została wydana z rażącym naruszeniem prawa – art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. – w części dotyczącej rozpatrzenia odwołania K.C. od decyzji organu powiatowego z dnia [...] kwietnia 2005 r., albowiem wyżej wskazana na etapie odwołania nie posiadała już przymiotu strony, a zatem w stosunku do niej postępowanie odwoławcze winno zostać umorzone. Natomiast w pozostałej części decyzja z dnia [...] czerwca 2005 r. nie jest obarczona żadną z wad nieważności wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a. Dlatego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego nie znalazł podstaw do uwzględnienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazując na stan faktyczny sprawy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wyjaśnił, że inwestorzy – M. i S.J. dopuścili się istotnych odstępstw od pozwolenia na budowę, udzielonego (uchyloną następnie) decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w B. z dnia [...] września 1996 r. znak: [...] zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji obejmującej: modernizację i rozbudowę budynku mieszkalnego oraz budowę garażu w B. przy ul. [...]. Wobec dostrzeżonych odstępstw Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] decyzją z dnia [...] sierpnia 2004 r. znak: [...] nałożył obowiązek sporządzenia i przedłożenia projektu budowlanego zamiennego. Po przedłożeniu przez zobowiązanych ww. dokumentu, organ powiatowy, działając na podstawie art. 51 ust. 4 ustawy Prawo budowlane, wymienioną na wstępie decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. zatwierdził ww. projekt zamienny i zezwolił na wznowienie robót budowlanych. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją organu odwoławczego z dnia [...] czerwca 2005 r. W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego skoro inwestorzy przedłożyli zamienny projekt remontu i rozbudowy budynku mieszkalnego, który został sporządzony przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane i zgodnie z art. 20 ust. 2 ustawy Prawo budowlane został sprawdzony również przez osobę posiadającą odpowiednie uprawnienia budowlane i jest kompletny, ponadto projekt jest zgodny z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Brzegu przyjętego uchwałą Rady Miasta w Brzegu z dnia 19 grudnia 2003 r. nr XVIII/142/03, to w niniejszej sprawie zaistniały podstawy do zatwierdzenia przedłożonego przez inwestorów projektu zamiennego oraz udzielenia pozwolenia na wznowienie prowadzenia robót budowlanych. Nie można zatem stwierdzić, że w niniejszej sprawie doszło do rażącego naruszenia prawa. Odnosząc się do zarzutu wniosku odnośnie rażącego naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane polegającego na bezpodstawnym przyjęciu, że miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dopuszczał zabudowę do dwóch kondygnacji naziemnych, organ wskazał, że przedmiotowa nieruchomość położona jest na terenie elementarnym oznaczonym symbolem D 28MN/U/KS, w którym zawiera się strefa ochrony konserwatorskiej oznaczona symbolem "B". Nie sposób zatem przyjąć, że zapisy planu miejscowego dotyczące spornego terenu oznaczonego symbolem D 28MN/U/KS nie odnoszą się również do nieruchomości położonych w strefie "B", czyli strefie ochrony konserwatorskiej. Z zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie wynika, aby zapisy ustalone dla strefy "B" powodowały wyeliminowanie dla tej strefy zapisów obowiązujących dla całego terenu oznaczonego symbolem D 28MN/U/KS. Z zapisów planu wynika, że w obrębie strefy "B" obowiązują zasady zachowania i eksponowania zasadniczych elementów historycznego układu przestrzennego, zabytkowych obiektów architektury oraz odtworzenia zdegradowanych elementów tego układu, w tym: zachowanie kształtu, gabarytów i wystroju zewnętrznego obiektów i ich elementów przy zastosowaniu tradycyjnych materiałów budowlanych (np.: dachówki ceramicznej karpiówki, łupka kamiennego, blachy miedzianej), to jednak – w ocenie organu – nie można przyjąć, że wybudowanie przez inwestorów drugiej kondygnacji, zmiana kąta nachylenia dachu w części połaci dachu oraz zastosowanie papy bitumicznej jako pokrycia tej części dachu, stanowi o tym, że decyzja organu powiatowego z dnia [...] kwietnia 2005 r. zatwierdzająca projekt budowlany zamienny została wydana z rażącym naruszeniem prawa, poprzez naruszenie zapisów planu miejscowego. Dalej organ podkreślił, że obowiązek uzgodnienia przedmiotowego projektu budowlanego zamiennego z wojewódzkim konserwatorem zabytków został dopełniony. Na powyższą decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego skargę wywiódł Prokurator Prokuratury Apelacyjnej we Wrocławiu domagając się stwierdzenia nieważności zarówno decyzji zaskarżonej, jak i decyzji z dnia [...] maja 2013 r. Zaskarżonej decyzji zarzucono rażące naruszenie: art. 35 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tj. Dz. U. 2003 r. Nr 207, poz. 2016) oraz § 8 ust. 4 uchwały Rady Miejskiej w Brzegu z dnia 19 grudnia 2003 r. nr XVIII/142/03 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Brzeg; art. 39 ust. 3 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 i art. 35 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane; art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. w zw. z art. 127 § 3 K.p.a. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniesiona skarga nie zasługiwała na uwzględnienie, co skutkowało jej oddaleniem na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a.". W uzasadnieniu Sąd wskazał, iż podziela stanowisko organu co do konieczności stwierdzenia nieważności decyzji organu wojewódzkiego z dnia [...] czerwca 2005 r. w odniesieniu do K.C. Badając zaś zaskarżoną decyzję w pozostałej części Sąd wyjaśnił, że zatwierdzając decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r., przedłożony przez inwestorów projekt zamienny dla spornej inwestycji organ nadzoru budowlanego pierwszej instancji uznał, że spełnia on wymogi formalne. Organ drugiej instancji podzielił powyższe stanowisko utrzymując w mocy decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. decyzję organu powiatowego w powiecie [...]. Odnosząc się zaś do zarzutów Prokuratora Sąd podkreślił, iż przedmiotowa nieruchomość położona jest na terenie elementarnym oznaczonym symbolem D 28MN/U/KS, w którym zawiera się strefa ochrony konserwatorskiej oznaczona symbolem "B", a następnie wyjaśnił, że z zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie wynika, aby zapisy ustalone dla strefy "B" powodowały wyeliminowanie dla tej strefy zapisów obowiązujących dla całego terenu oznaczonego symbolem D 28MN/U/KS. Z zapisów planu miejscowego wynika, że w obrębie strefy "B" obowiązują zasady zachowania i eksponowania zasadniczych elementów historycznego układu przestrzennego, zabytkowych obiektów architektury oraz odtworzenia zdegradowanych elementów tego układu, w tym: zachowanie kształtu, gabarytów i wystroju zewnętrznego obiektów i ich elementów przy zastosowaniu tradycyjnych materiałów budowlanych (np.: dachówki ceramicznej karpiówki, łupka kamiennego, blachy miedzianej). Nie można jednak w świetle zapisów powołanego planu przyjąć, że wybudowanie przez inwestorów drugiej kondygnacji, zmiana kąta nachylenia dachu w części połaci dachu oraz zastosowanie papy bitumicznej jako pokrycia tej części dachu, stanowi o tym, że decyzja zatwierdzająca projekt budowlany zamienny została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Odnośnie zaś braku uzgodnienia przedmiotowej inwestycji z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, w ocenie Sądu, zgodzić się należy z Prokuratorem Apelacyjnym we Wrocławiu, że uzgodnienia takiego brak. Opinia, na którą w sposób nieuzasadniony powołuje się organ, wydana w momencie, gdy inwestycja była już zakończona, nie ma mocy prawnej w świetle przepisów art. 39 ust. 3 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 i art. 35 ust. 1 pkt 3 ówcześnie obowiązującego Prawa budowlanego. Jednakże brak wymaganej przez prawo w niniejszej sprawie opinii konserwatora zabytków nie stanowi o rażącym naruszeniu prawa. Może natomiast stanowić przesłankę wznowienia postępowania zawierającą się w art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a. Konkludując Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji są prawidłowe. Zdaniem Sądu organy przeprowadziły postępowanie nadzorcze w poszanowaniu zasad wynikających z art. 7 i 77 oraz art. 80 K.p.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł Prokurator Apelacyjny we Wrocławiu kwestionując go w całości. Orzeczeniu temu zarzucono naruszenie: 1. przepisów prawa materialnego, a to: art. 35 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane oraz § 8 ust. 4 uchwały nr XVIII/142/03 Rady Miejskiej w Brzegu z dnia 19 grudnia 2003 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Brzeg, polegające na błędnej ich wykładni, a w konsekwencji błędnym przyjęciu, że decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2013 r. jest zgodna z prawem, podczas gdy z materiału dowodowego sprawy w sposób oczywisty wynika, że przedłożony przez inwestorów, w toku postępowania legalizującego roboty budowlane, projekt zamienny był sprzeczny z wymaganiami określonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego dla inwestycji położonych w strefie "B" objętej ochroną konserwatorską, a w szczególności w zakresie obowiązku zachowania historycznego układu przestrzennego istniejących obiektów, w tym: zachowania kształtu, gabarytu, wystroju zewnętrznego obiektu, przy zastosowaniu tradycyjnych materiałów budowlanych (np. dachówki ceramicznej, łupka kamiennego); 2. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 151 P.p.s.a., poprzez oddalenie skargi przez Sąd pierwszej instancji, w sytuacji gdy zaskarżona decyzja z dnia [...] czerwca 2013 r. została wydana z naruszeniem art. 35 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane uzasadniającym stwierdzenie jej nieważności, przez co wypełniona została dyspozycja art. 174 pkt 2 P.p.s.a. Mając na uwadze powyższe Prokurator wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu zawarto argumenty na poparcie przywołanych wyżej podstaw kasacyjnych. W piśmie z dnia 25 czerwca 2016 r. uczestniczka postępowania K.D. przedstawiła swoje stanowisko w sprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie żadna z enumeratywnie wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, zatem przedmiotową sprawę należało rozpoznać w granicach zakreślonych podniesionymi w złożonej skardze kasacyjnej zarzutami. Zaś tak rozpatrywana skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Wyjaśniając przesłanki oddalenia wniesionej skargi kasacyjnej w pierwszej kolejności podnieść należy, że kontrolowana przez Sąd pierwszej instancji decyzja zapadła w trybie nadzwyczajnym stwierdzenia nieważności decyzji. A zatem Sąd pierwszej instancji był zobowiązany skontrolować czy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego prawidłowo ocenił, że będącą przedmiotem sprzeciwu decyzja Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2005 r. nie była obarczona żadną z wad kwalifikowanych o których mowa w art. 156 § 1 K.p.a. Uwaga ta została uczyniona, albowiem skarżący kasacyjnie stawiając zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 35 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane w powiązaniu z § 8 ust. 4 uchwały nr XVIII/142/03 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Brzeg poprzez jego wadliwą wykładnię, a w konsekwencji błędne przyjęcie, że zaskarżona do tego Sądu decyzja z dnia [...] czerwca 2013 r. jest zgodna z prawem, nie powiązał go z właściwym przepisem art. 156 § 1 K.p.a. Jednakże z treści wniesionego środka odwoławczego zdaje się wynikać, że zdaniem skarżącego kasacyjnie uchybienie ww. przepisom ustawy Prawo budowlane i miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miało charakter rażącego naruszenia prawa, co zostanie wzięte pod uwagę przez Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznawaniu przedmiotowego zarzutu. Jedynie informacyjnie w tym miejscu zauważyć należy, że skarżący kasacyjnie nie kwestionuje tego, iż zasadne było stwierdzenie nieważności decyzji Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2005 r. w części dotyczącej rozpatrzenia odwołania K.C., jak i tego, że brak uzgodnienia przedmiotowej inwestycji z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków nie stanowi o rażącym naruszeniu prawa, lecz może stanowić przesłankę wznowienia postępowania zawierającą się w art. 145 § 1 pkt 6 K.p.a., skoro w tym zakresie brak jest wymaganych prawem zarzutów o jakich mowa w art. 174 pkt 1 i 2 P.p.s.a., jak i stosownego uzasadnienia. Odnosząc się zatem do wymienionego zarzutu naruszenia przez Sąd pierwszej instancji przepisów prawa materialnego w sposób opisany w punkcie 1 petitum skargi kasacyjnej wskazać trzeba, że zarzut ten nie zasługiwał na uwzględnienie. Ta podstawa kasacyjna zasadza się na sprzeczności zatwierdzonego projektu budowlanego zamiennego z wymaganiami planu miejscowego właściwego dla działki objętej decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r., co stanowi rażące naruszenie prawa. Jednakże mając na uwadze charakter przedmiotowego postępowania zauważyć należy, iż w postępowaniu nieważnościowym organ nie może przejść do merytorycznego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej materialnej. W postępowaniu w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji przedmiot tego postępowania został ograniczony wyłącznie do rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy procesowej (por. wyrok NSA z 22 stycznia 2015 r. I OSK 1021/13, LEX nr 1655816). W postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej ocena dokonywana przez organ administracji dotyczy wyłącznie zbadania, czy kwestionowana wnioskiem nieważnościowym decyzja została dotknięta jedną z wad określonych w art. 156 § 1 K.p.a. Zatem przedmiotem tego postępowania nie jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy, która już została rozstrzygnięta decyzją Opolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2005 r. Nadzwyczajne tryby zaskarżenia decyzji administracyjnej – w przeciwieństwie do zwyczajnych środków zaskarżenia – powodują, że organ administracji publicznej kontrolujący postępowanie po wniesieniu takiego środka może tylko ocenić, czy w sprawie zmaterializowała się konkretna przesłanka wskazana przez wnioskodawcę, zaś pozostałe naruszenia prawa nie mogą być wzięte pod uwagę przez organ rozpoznający wniosek o uruchomienie nadzwyczajnego trybu postępowania administracyjnego (tak: wyrok NSA z 15.11.2011 r. II OSK 1636/10, LEX nr 1151965). Zasadniczy sens instytucji stwierdzenia nieważności decyzji polega na tym, że w każdym przypadku decyzja dotknięta wadami wymienionymi w art. 156 § 1 K.p.a. powinna być wyeliminowana z obrotu prawnego, a tym samym powinny być zniesione skutki prawne, które decyzja taka wywołała. W orzecznictwie funkcjonuje pogląd, że o rażącym naruszeniu prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a. decydują łącznie trzy przesłanki: oczywistość naruszenia prawa, charakter przepisu, który został naruszony oraz racje ekonomiczne lub gospodarcze – skutki, które wywołuje decyzja. Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności pomiędzy treścią rozstrzygnięcia, a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. W sposób rażący może zostać naruszony wyłącznie przepis, który może być stosowany w bezpośrednim rozumieniu, to znaczy taki, który nie wymaga stosowania wykładni prawa. Skutki, które wywołuje decyzja uznana za rażąco naruszającą prawo, to skutki niemożliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wymagań praworządności – skutki gospodarcze lub społeczne naruszenia, których wystąpienie powoduje, że nie jest możliwe zaakceptowanie decyzji jako aktu wydanego przez organy praworządnego państwa (por. np. wyrok NSA z 9.02.2005 r. OSK 1134/04, LEX nr 165717; wyrok NSA z 18.07.1994 r. V SA 535/94, ONSA 1995, z. 2, poz. 91; wyrok SN z 8.04.1994 r., III ARN 13/94, OSN 1994, z. 3, poz. 36). W niniejszej sprawie z taką oczywistością naruszenia decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. art. 35 ust. 1 pkt 1 i ust. 4 w zw. z art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy Prawo budowlane i w zw. z § 8 ust. 4 miejscowego planu nie mamy do czynienia. Decyzją z dnia [...] czerwca 2005 r. Opolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w powiecie [...] z dnia [...] kwietnia 2005 r. zatwierdzającą projekt budowlany zamienny i udzielającą inwestorom pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy rozbudowie i nadbudowie budynku mieszkalnego w zabudowie bliźniaczej. Projekt ten obejmował m.in. rozbudowę i nadbudowę przedmiotowego budynku o jedną kondygnację, zmianę kąta nachylenia dachu w części połaci dachu oraz zastosowanie papy bitumicznej jako pokrycia tej części dachu. Powyższe nie pozostaje w oczywistej sprzeczności z § 8 ust. 4 miejscowego planu, a to z tego względu, że zapisy miejscowego planu dotyczące działki inwestorów wymagają przeprowadzenia dość skomplikowanego procesu wykładni. A skoro tak, to nie może być mowy o rzucającej się w oczy sprzeczności wskazanych wyżej rozwiązań projektowych z zapisami przedmiotowego prawa miejscowego, co w konsekwencji prowadziłoby do naruszenia w sposób kwalifikowany art. 35 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane. Rzecz bowiem w tym, że w niniejszej sprawie przedmiotowa działka objęta jest ustaleniami planu właściwymi dla terenu oznaczonego symbolem D 28MN/U/KS i strefy "B" ochrony konserwatorskiej, która to strefa zawiera się w ramach terenu oznaczonego symbolem D 28MN/U/KS. Dla tego ostatniego terenu (D 28MN/U/KS) przewidziano jako funkcję podstawową funkcję mieszkalną z usługami oraz zielenią oraz dopuszczono m.in. wprowadzanie zmian gabarytów istniejącej zabudowy o funkcji podstawowej, bez przekraczania dwóch nadziemnych kondygnacji, z użytkowym poddaszem, z zaleceniem stosowania dachów o nachyleniu połaci 38-45°, w formie symetrycznej. W ramach terenu objętego ww. symbolem miejscowy plan przewidział także strefę "B" ochrony konserwatorskiej. Wymogi co do zabudowy dla strefy "B" zostały wskazane w § 8 ust. 4 miejscowego planu. Na terenach objętych tą strefą nakazano m.in. zachowanie kształtu, gabarytów i wystroju zewnętrznego obiektów i ich elementów przy zastosowaniu tradycyjnych materiałów. A zatem w tej sprawie normy właściwe dla strefy "B" i ustalenia ogólne dla terenu D 28MN/U/KS zachodzą na siebie. Przy czym nie podniesiono, by w planie znajdował się zapis, który wskazywałby wprost, że dla terenu znajdującego się w obrębie strefy "B" ogólne ustalenia właściwe dla terenu oznaczonego symbolem D 28MN/U/KS nie mają zastosowania. Jest to o tyle istotne, gdyż – jak to już wyżej wskazano – zakresy tych dwóch regulacji w przepisie wskazanego prawa miejscowego zachodzą na siebie, czyniąc ten plan niejednoznacznym. W tej sytuacji do konkluzji jaką prezentuje skarga kasacyjna, że zatwierdzony projekt zamienny jest sprzeczny z miejscowym planem, bowiem plan nie przewiduje w stosunku do spornej działki możliwości rozbudowy istniejących obiektów, można dojść ewentualnie jedynie w drodze złożonej wykładni zapisów miejscowego planu. A skoro tak, to nie może być mowy o rażącym naruszeniu prawa w tym zakresie, albowiem jak już wyżej zaznaczono o rażącym naruszeniu prawa można mówić jedynie wówczas, gdy zestawienie treści rozstrzygnięcia z treścią przepisu wskazuje na oczywistą ich niezgodność, bez konieczności dokonywania wykładni naruszonego przepisu prawa, a tego o wskazywanym miejscowym planie zagospodarowania miasta Brzeg powiedzieć nie można. Nie opowiadając się za trafnością którejkolwiek z przedstawionych wykładni dodać trzeba, że możliwa jest również i taka wykładnia zapisów miejscowego planu jaką przedstawił Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, a Sąd pierwszej instancji dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji potwierdził tę możliwą przecież interpretację przepisów powołanego wyżej prawa miejscowego. W tej sytuacji za nieusprawiedliwiony należy także uznać zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 151 P.p.s.a. poprzez oddalenie skargi z powodu naruszenia przepisów prawa materialnego w postaci art. 35 ust. 1 pkt i ust. 4 w zw. z art. 51 ust. pkt 3 ustawy Prawo budowlane, skoro do kwalifikowanego naruszenia tych przepisów ustawy Prawo budowlane nie doszło. Zatem w tych okolicznościach rozpoznawanej sprawy uznać należy, że Sąd pierwszej instancji prawidłowo zastosował konstrukcję prawną oddalenia wniesionej skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a., albowiem brak było podstaw do przyjęcia, iż w sprawie tej zaistniały przesłanki do uchylenia zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że podniesione przez skarżącego zarzuty skargi kasacyjnej nie zasługiwały na uwzględnienie. Dlatego też na mocy art. 184 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło