II OSK 988/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska- Górnikiewicz Sędziowie sędzia NSA Jerzy Stelmasiak /spr./ sędzia del. WSA Piotr Korzeniowski Protokolant starszy asystent sędziego Paweł Konicki po rozpoznaniu w dniu 17 stycznia 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 grudnia 2014 r. sygn. akt IV SA/Wa 2989/13 w sprawie ze skargi J.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia inwestycyjnego 1. uchyla zaskarżony wyrok, 2. uchyla decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z dnia [...] października 2013 r. nr [...] i decyzję Wójta Gminy Sobolew z dnia [...] czerwca 2013 r. znak [...], 3. zasądza na rzecz J.M. od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach kwotę 1000 (jeden tysiąc) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Wyrokiem z 12 grudnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę J.M. (dalej jako "skarżący") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z [...] października 2013 r. w przedmiocie określenia środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że 12 czerwca 2013 r. Wójt Gminy Sobolew, na wniosek spółki A. S.A. z siedzibą w W. (dalej jako "inwestor") określił środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie farmy elektrowni wiatrowych "[...]". Jako podstawę rozstrzygnięcia organ wskazał art. 71 ust. 1 pkt 2, art. 73 ust. 1, art. 75 ust. 1 pkt 4, art. 82, art. 85 ust. 1–3 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. z 2008 r. Nr 199, poz. 1227 ze zm., obecnie Dz.U. z 2016 r. poz. 353, dalej jako "ustawa środowiskowa"). Planowane przedsięwzięcie ma obejmować trzy elektrownie wiatrowe wraz z infrastrukturą pomocniczą. Sąd I instancji wskazał, że odwołanie od powyższej decyzji wniosły strony, nie precyzując jednak, kto był autorem odwołania. Decyzją z [...] października 2013 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Siedlcach utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy wyjaśnił, że w sprawie został sporządzony raport o oddziaływaniu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko. Ostateczna ujednolicona wersja raportu została złożona 28 lutego 2013 r. Organ doszedł do przekonania, że raport jest zgodny z zakresem wyznaczonym w postanowieniu Wójta Gminy Sobolew z [...] maja 2012 r. W raporcie zaprezentowano przewidywane rozwiązania techniczne i technologiczne mające na celu zabezpieczenie przed negatywnym oddziaływaniem przedsięwzięcia na środowisko. W ocenie organu odwoławczego, decyzja Wójta Gminy Sobolew spełnia wymogi określone w art. 107 k.p.a., jak i warunki określone w art. 82 ustawy środowiskowej. Skargę na powyższą decyzję wnieśli J.M. i inni na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach. Postanowieniem z [...] lutego 2014 r. Sąd I instancji odrzucił wszystkie skargi za wyjątkiem wniesionej przez J.M. Oddalając skargę Sąd I instancji podzielił stanowisko organu odwoławczego, że w sprawie spełnione zostały wszystkie warunki uzasadniające wydanie decyzji zgodnie z wnioskiem inwestora. Sąd I instancji w obszernym uzasadnieniu ocenił, że w sprawie trafnie zastosowano art. 49 k.p.a. oraz prawidłowo zapewniono udział społeczeństwa zgodnie z wymogami ustawy środowiskowej. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i c/ oraz art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r. poz. 270, obecnie Dz.U. z 2016 r. poz. 718 – dalej jako "p.p.s.a.") w związku z art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., a także art. 133 § 1 oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. Ponadto zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej z powodu opisania w sposób niewystarczający wariantów przedsięwzięcia, przy czym w opisie wariantu nr 2 raport ograniczył się jedynie do ogólnych stwierdzeń. Zarzucił także naruszenie art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z 7 października 1999 r. o języku polskim (Dz.U. z 2011 r. Nr 43, poz. 244 ze zm.) przez brak stwierdzenia, że w raporcie część dokumentacji posiada opisy w języku angielskim, który nie jest językiem urzędowym w Polsce. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, a także zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną inwestor wniósł o oddalenie skargi kasacyjnej w całości, a także zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie lecz nie wszystkie zarzuty kasacyjne są zasadne. W świetle art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślić przy tym trzeba, że Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, ponieważ w świetle art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. (a w rozpoznawanej sprawie przesłanek tych brak), to Sąd związany jest granicami skargi kasacyjnej. Oznacza to, że Sąd nie jest uprawniony do samodzielnego dokonywania konkretyzacji zarzutów skargi kasacyjnej, a upoważniony jest do oceny zaskarżonego orzeczenia wyłącznie w granicach przedstawionych we wniesionej skardze kasacyjnej. Po pierwsze, zasadny jest zarzut kasacyjny, który podnosi naruszenie przez Sąd I instancji art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej czyli przepisu prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Wynika to z tego, że przepis art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej jednoznacznie nakłada obowiązek dotyczący opisu trzech analizowanych wariantów realizacji takiego przedsięwzięcia w raporcie o oddziaływaniu danego przedsięwzięcia na środowisko. Muszą to być trzy następujące warianty, tj. wariant proponowany przez wnioskodawcę, racjonalny wariant alternatywny oraz wariant najkorzystniejszy dla środowiska, łącznie z uzasadnieniem ich wyboru w zakresie oceny oddziaływania na środowisko. Ponadto tzw. wariant zerowy czyli brak realizacji danego przedsięwzięcia nie jest oczywiście wariantem alternatywnym (por. wyrok NSA z 20 maja 2014 r. sygn. akt II OSK 2999/12 LEX nr 1579469 oraz wyrok NSA z 20 marca 2014 r. sygn. akt II OSK 2564/12, Lex nr 1511156). Natomiast w tej sprawie raport o oddziaływaniu danego przedsięwzięcia zawiera tylko opisy: wariantu "0" czyli niepodejmowanie przedsięwzięcia (s. 42 i 43), wariantu nr 1 – wnioskowany o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla 3 elektrowni wiatrowych (s. 43 i 44) oraz wariantu nr 2 wnioskowanego dla 4 elektrowni wiatrowych. Z kolei szczegółowe uzasadnienie zawarte w raporcie dotyczy tylko wariantu nr 1, który uznano za najkorzystniejszy (s. 46 i nast.). Jednak wnioskodawca jest zobowiązany przedłożyć raport o oddziaływaniu danego przedsięwzięcia na środowisko, w którym zostanie rzetelnie, a nie tylko lakonicznie przedstawiona analiza wszystkich trzech wariantów i oczywiście przy wykluczeniu tzw. wariantu "0", który nie jest wariantem alternatywnym dopuszczalnym przez przepis art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej, ponieważ nie zakłada realizacji planowanego przedsięwzięcia (por. wyrok NSA z 19 listopada 2013 r. sygn. akt II OSK 1376/12, LEX nr 1616483). Dlatego też zasadny jest zarzut kasacyjny, który podnosi naruszenie przez Sąd I instancji przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i c/ p.p.s.a. z powodu jego niezastosowania w związku z art. 77 § 1 i art. 80 i 107 § 3 k.p.a. jak i w związku z art. 141 § 4 p.p.s.a. Wynika to z tego, że Sąd I instancji dokonał błędnej kontroli ustalonego w tej sprawie stanu faktycznego w zakresie oceny mocy dowodowej kluczowego dowodu, czyli raportu w części dotyczącej wariantów realizacji tego przedsięwzięcia, w tym także proponowanego wariantu nr 1, co z kolei spowodowało błędną wykładnię art. 66 ust. 1 pkt 5 ustawy środowiskowej. Po drugie, nie jest zasadny zarzut kasacyjny, który podnosi naruszenie przepisu art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z 7 października 1999 r. o języku polskim z tej przyczyny, że w raporcie cześć dokumentacji jest opisana w języku angielskim, a nie języku polskim jako języku urzędowym w Polsce. Wynika to z tego, że powyższy obowiązek ustawowy dotyczy czynności urzędowych i oczywiście oświadczeń woli składanych w języku polskim jak i aktów prawnych stanowienia i stosowania prawa. Natomiast w tej sprawie część raportu w zakresie opisu specyfikacji technicznej turbin oraz wyników pomiaru hałasu – załączniki od nr V do nr XI jest w istocie w języku angielskim, lecz wbrew twierdzeniom strony skarżącej wyniki tych badań zostały przedstawione w języku polskim w odpowiedniej części raportu. W szczególności od strony 58 do strony 73 przedstawiono wyniki tych badań w zakresie oddziaływania akustycznego przedsięwzięcia jak i omówiono dołączone mapy wizualizacji Wind Pro. Z kolei na stronie 67 raportu już w tabeli nr 14 przedstawione zostały wyniki obliczeń poziomów emitowanego hałasu. Z tych względów oraz biorąc pod uwagę, że istota sprawy jest ostatecznie wyjaśniona Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 188 ustawy p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i c/ i art. 135 ustawy p.p.s.a. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 203 pkt 1 ustawy p.p.s.a.