I FZ 49/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Sędzia NSA Barbara Wasilewska, , , po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia Z. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 16 stycznia 2014 r., sygn. akt I SA/Go 52/12, odmawiające przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi Z.Z. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Z. z dnia 7 listopada 2011 r., nr [...], w przedmiocie pozostawienia zażalenia bez rozpatrzenia postanawia oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 16 stycznia 2014 r., sygn. akt I SA/Go 52/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim odmówił Z. Z. przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd zaznaczył, że wniosek strony o przyznanie prawa pomocy winien być rozpatrzony z uwzględnieniem dyspozycji art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., zwanej dalej "P.p.s.a."), tj. jako wniosek o zmianę postanowienia WSA w Gorzowie Wlkp. z dnia 22 kwietnia 2013 r. wydanego w przedmiocie prawa pomocy. Sąd porównując sytuację skarżącego przedstawioną w ponownie złożonym wniosku uznał, że nie uległa ona zmianie w sposób, który uzasadniałby zwolnienie go od ponoszenia kosztów sądowych. Zdaniem Sądu I instancji, z zawartych w rozpoznawanym wniosku oświadczeń skarżącego wynika, że jego miesięczne dochody wzrosły do kwoty 5.354 zł, choć wzrosły także obciążenia z tytułu spłaty kredytów (o około 200 zł) lecz obniżyły się o 50 zł koszty dojazdu do pracy. Sąd podkreślił, że na obecnym etapie, kosztem sądowym o zwolnienie z którego skarżący wnosi jest wpis od zażalenia złożonego 8 sierpnia 2013 r., który wynosi 100 zł. Dalej Sąd wskazał, że co prawda skarżący nie posiada oszczędności i jest zadłużony jednakże spłaca swoje zobowiązania na bieżąco. We wniosku o przyznanie prawa pomocy uwzględnił wszystkie swoje wydatki, które w zestawieniu z osiąganymi przez niego dochodami pozwalają przyjąć, że jest on w stanie ponieść koszty sądowe związane ze złożonym zażaleniem, bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym. W złożonym zażaleniu skarżący wskazał, że prowadzi liczne postępowania sądowe i nie jest wykluczone, że koszty z nimi związane znacznie przekroczą kwotę 100 zł, którą zobowiązany jest zapłacić na tym etapie postępowania. Ponownie podkreślił, że na skutek choroby nie jest w stanie wykorzystać w pełni swoich możliwości zarobkowych, zaś jego obecna sytuacja uniemożliwia pokrycie mu należnych kosztów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Przypomnieć należy, że strona skarżąca składała już uprzednio wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 22 kwietnia 2013 r., sygn. akt I SA/Go 52/12, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w oparciu o przedstawione przez stronę informacje, odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów. Ocena sytuacji majątkowej strony, zawarta w tymże orzeczeniu Sąd I instancji była następnie przedmiotem kontroli instancyjnej, w toku której Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 26 czerwca 2013 r., sygn. akt I FZ 294/13 oddalił zażalenie strony skarżącej. W tej sytuacji zasadnie Sąd I instancji rozpoznał kolejny wniosek strony z uwzględnieniem treści art. 165 P.p.s.a., który stanowi, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Lektura zaskarżonego postanowienia prowadzi do wniosku, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uwzględnił wymienioną regulację, wskazując, że ponowne rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy jest dopuszczalne, ale tylko z uwagi na takie okoliczności, które powstały później i w sposób zasadniczy zmieniają sytuację strony. Sąd I instancji zasadnie przyjął, że okoliczności przedstawione w nowym wniosku nie odbiegają w sposób zasadniczy od tych, który były już przedmiotem analizy we wcześniejszej fazie postępowania. Badając okoliczności podnoszone przez stronę skarżącą w złożonym ponownie wniosku, stwierdzić za Sądem I instancji trzeba, że sytuacja majątkowa strony skarżącej nie uległa zmianie w stopniu uzasadniającym zmianę postanowienia z dnia 22 kwietnia 2013 r. Raz jeszcze należy podkreślić, że jedynym faktycznym kosztem postępowania, jaki w chwili obecnej musi ponieść strona, nawet z uwzględnieniem pozostałych postępowań prowadzonych z jej udziałem, jest kwota 100 zł należna tytułem wpisu od zażalenia na postanowienie odrzucające wniosek skarżącego o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej. Mając na uwadze powyższe nie można nie zgodzić się ze stanowiskiem przedstawionym przez Sąd I instancji, że mimo iż sytuacja finansowa skarżącego jest trudna, to jednak pozwala na przyjęcie, że skarżący jest w stanie ponieść koszty sądowe, tj. kwotę wpisu w wysokości 100 zł związaną ze złożonym zażaleniem, bez uszczerbku w utrzymaniu koniecznym. Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.