II GSK 2056/12
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-03-11
Skład orzekający: Gabriela Jyż, Joanna Kabat- Rembelska, Zbigniew Czarnik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w postępowaniu o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, wszczętym na podstawie ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego, mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 7 i 77 § 1 k.p.a.) oraz zasady informowania stron i zapewnienia im czynnego udziału w postępowaniu (art. 9 i 10 k.p.a.)?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania płatności bezpośrednich do gruntów rolnych, uregulowane ustawą o płatnościach, w znacznym stopniu modyfikuje ogólne zasady postępowania administracyjnego. Przepisy art. 7, 9, 10 i 77 § 1 k.p.a. nie mają zastosowania w tym postępowaniu, ponieważ ustawa o płatnościach wprowadza odmienne regulacje, w tym dotyczące rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy) oraz ogranicza obowiązek informowania i zapewnienia czynnego udziału strony (art. 3 ust. 2 pkt 3 i 4 ustawy). W związku z tym, zarzuty naruszenia tych przepisów k.p.a. w skardze kasacyjnej są bezzasadne.Stan faktyczny
Rolnik złożył wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich na rok 2011, deklarując grunty rolne, w tym działkę B. Organ pierwszej instancji odmówił przyznania płatności i nałożył sankcję, uznając, że działka B była trwale wykluczona z płatności z powodu nieutrzymywania jej w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. oraz że deklaracja była umyślna. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez organ odwoławczy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę rolnika, podzielając stanowisko organów. Rolnik wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Gabriela Jyż Sędzia NSA Joanna Kabat- Rembelska (spr.) Sędzia del. WSA Zbigniew Czarnik Protokolant Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej L. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. z dnia 13 września 2012 r. sygn. akt II SA/Go 566/12 w sprawie ze skargi L. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z.. z dnia [...] maja 2012 r. nr [...] w przedmiocie płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od L. K. na rzecz Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z.180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego
Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wyrokiem z 13 września 2012 r. sygn. akt II SA/Go 566/12, oddalił skargę L. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. z [...] maja 2012 r. nr [...] odmawiającą przyznania jednolitej płatności obszarowej i nakładającą sankcję.
Sąd orzekał w następującym stanie faktycznym i prawnym:
L. K. 6 maja 2011 r. złożył w Biurze Powiatowym Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w S. (dalej: Biuro Powiatowe ARiMR) wniosek o przyznanie płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2011, w którym zadeklarował do jednolitej płatności obszarowej (JPO) 1,49 ha oraz do uzupełniającej płatności obszarowej (UPO) – 1 ha, w tym działkę o powierzchni 0,49 ha, położoną na działce ewidencyjnej [...] oznaczoną jako działka B (województwo [...], powiat R., obręb M.).
Kierownik Biura Powiatowego ARiMR decyzją nr [...] z [...] lutego 2012 r. odmówił przyznania L. K. płatności bezpośrednich do gruntów rolnych na rok 2011 z tytułu: 1) jednolitej płatności obszarowej i nałożył sankcję w wysokości 348,18 zł, która będzie potrącana z jednolitej płatności realizowanej przez ARiMR z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) lub Europejskiego Funduszu Rolniczego Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFROW) oraz krajowych środków publicznych przeznaczonych na współfinansowanie wydatków realizowanych z tych funduszy w ciągu kolejnych trzech lat kalendarzowych 2) uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych.
W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że z protokołu kontroli na miejscu przeprowadzonej [...] grudnia 2005 r. wynikało, że działka rolna B, znajdująca się na działce ewidencyjnej [...] nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień [...] czerwca 2003 r. W toku kontroli stwierdzono także, że działka B także w dniu kontroli nie była użytkowana rolniczo (kod DR18). Wynikający ze zdjęć wykonanych podczas kontroli stan zagospodarowania działki, zgłoszonej jako łąka, nie pokrywał się z deklaracją zawartą we wniosku. Obszar porośnięty pojedynczymi samosiewami drzew oraz wieloletnimi trawami, wskazujący na brak koszenia i usuwania pokrywy roślinnej nie mógł być uznany za łąkę, spełniającą wymogi § 1 pkt 2 i § 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm (Dz. U. nr 39 poz. 211). Działkę B, która nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. oznaczono kodem DR10, co było równoznaczne z jej trwałym wykluczeniem z płatności obszarowych. Powyższe okoliczności stały się podstawą wyłączenia przez organ działki B z płatności na rok 2011 i zastosowania zmniejszenia wynikającego z zawyżenia zadeklarowanej powierzchni o 49%. Organ uznał, że błąd był celowym działaniem rolnika, gdyż deklarując działkę B, w roku 2011 miał świadomość jej trwałego wykluczenia z płatności.
Kierownik Biura Powiatowego ARiMR zauważył, że zgodnie z art. 7 ust. 1a ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (tekst jedn. Dz. U z 2008 r., Nr 170, poz. 1051 ze zm., dalej: ustawa o płatnościach), jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowany obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia Komisji nr 1122/2009 określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym z kolei mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych i ewidencji wniosków o przyznanie płatności. Różnica zadeklarowanej i stwierdzonej powierzchni wyniosła 49%. Natomiast w myśl art. 60 akapit drugi rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora win (Dz. Urz. UE L z 2009 r. Nr 316. s. 65, dalej: rozporządzenie nr 1122/ 2009), jeżeli taka różnica wynika z nieścisłości popełnionych umyślnie a przy tym przekracza 20% powierzchni stwierdzonej wówczas płatność zostaje odmówiona a na rolnika nakłada się sankcję w wysokości przypadającej na różnicę między powierzchnią zadeklarowaną a stwierdzoną. Konsekwencją odmowy przyznania jednolitej płatności obszarowej była odmowa przyznania uzupełniającej płatności obszarowej, gdyż zgodnie z art. 7 ust. 2 ustawy o płatnościach płatności uzupełniające przysługują rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej.
Dyrektor [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Z. (dalej: Dyrektor Oddziału ARiMR), orzekający w sprawie na skutek odwołania wniesionego przez L. K., decyzją z [...] maja 2012 r. utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji..
Organ odwoławczy uznał, że deklarowanie do płatności gruntów nieutrzymywanych na dzień 30 czerwca 2003 r. w dobrej kulturze rolnej, o których rolnik wiedział i był informowany należało uznać za świadome i celowe działanie. Powierzchnie trwale wykluczone z płatności jaki i przyczyny wykluczenia były znane stronie w dniu składania wniosku o płatności na rok 2011. Stanowisko organów ARiMR w tej kwestii było przedstawione w doręczonych skarżącemu decyzjach dotyczących płatności na lata 2007-2010. Ponadto z notatki służbowej, sporządzonej przez Kierownika Biura ARiMR [...] stycznia 2009 r., z rozmowy ze skarżącym w ramach postępowania dotyczącego przyznania płatności na rok 2008, wynika, że strona została poinformowana o trwałym wyłączeniu z płatności działki B oraz, że zgłaszanie działek rolnych trwale wykluczonych będzie interpretowane jako zamierzony brak zgodności. Dyrektor Oddziału ARiMR uznał za prawidłowe wyliczenia organu pierwszej instancji co do różnicy powierzchni zadeklarowanej we wniosku a stwierdzonej oraz w zakresie kwoty potrąceń.
Wojewódzki Sad Administracyjny w G. oddalając skargę L. K. stwierdził, że organ prawidłowo ustalił okoliczności faktyczne konieczne do podjęcia rozstrzygnięcia, należycie ocenił materiał dowodowy oraz prawidłowo zinterpretował i zastosował w sprawie przepisy prawa, stanowiące podstawę decyzji.
Sąd wyjaśnił, że znaczenia dla rozstrzygnięcia w sprawie miały wyniki kontroli na miejscu, jaka została przeprowadzona w gospodarstwie skarżącego w związku ze złożonym przez niego wnioskiem o przyznanie płatności na rok 2005. Wyniki kontroli z [...] grudnia 2005 r. doprowadziły organy ARiMR do wniosku, że niewątpliwie kontrolowana działka B, o numerze ewidencyjnym [...], nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r. w rozumieniu art. 124 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Ur. UE L z 2009 r. nr 30 s. 16., dalej: rozporządzenie nr 73/2009). Raport z kontroli został doręczony skarżącemu [...] stycznia 2006 r., który nie zgłosił zastrzeżeń do raportu.
Sąd podzielił stanowisko organu, że strona nie spełniła warunku określonego w art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach, deklarując do płatności działkę rolną B, która trwale została wyłączona z płatności. Skarżący złożył więc wniosek deklarując powierzchnię przekraczającą powierzchnię uprawnioną do płatności. W ocenie WSA, organ prawidłowo wyliczył różnicę pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną a uprawnioną do płatności obszarowej (49%). Powyższe stało się zaś podstawą do zastosowania sankcji, o której mowa w art. 60 rozporządzenia nr 1122/2009. Dla zastosowania przewidzianej przez powołany przepis sankcji poza wystąpieniem powyżej 20 % różnicy pomiędzy powierzchnią zadeklarowaną przez wnioskodawcę a uprawnioną do płatności, niezbędne jest stwierdzenie wystąpienia przesłanki "umyślności" popełnienia nieścisłości w zakresie zgłoszenia. Zdaniem Sądu pierwszej instancji ta przesłanka została spełniona. WSA przypomniał, że kwestia wykluczenia działki rolnej B, położonej na działce ewidencyjnej nr [...] z płatności obszarowych była podnoszona w kolejno wydawanych decyzjach dotyczących płatności na rok: 2006, 2007, 2008, 2009 i 2010. (decyzja Kierownika Biura ARiMR z [...] lutego 2008 r. w sprawie przyznania płatności na rok 2007, decyzja Kierownika Biura ARiMR z [...] listopada 2011 r. w sprawie przyznania płatności na rok 2008, decyzja Kierownika Biura ARiMR z [...] grudnia 2011 r. w sprawie przyznania płatności na rok 2009, decyzja Kierownika Biura ARiMR z [...] stycznia 2012 r. w sprawie przyznania płatności na rok 2010). W treści każdej z tych decyzji organ wskazywał na trwałe wykluczenie działki rolnej znajdującej się na działce ewidencyjnej nr [...] z płatności obszarowej i konsekwencjach z tego wynikających.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny podzielił stanowisko organów obu instancji, że skarżący składając wniosek o płatność na rok 2011 i ponownie zgłaszając do wniosku działkę trwale wyłączoną z płatności, czynił to umyślnie. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, przemawiało to za przyjęciem, że działaniu skarżącego polegającemu na złożeniu deklaracji niezgodnej z stanem powierzchni uprawnionej do płatności przypisać można cechę umyślności, o której mowa w art. 60 rozporządzenia nr 1122/2009. Uwzględniając zaś dokonane przez organ wyliczenia w zakresie stosunku powierzchni zadeklarowanej do uprawnionej do płatności (49% – a zatem powyżej 20%) Sąd uznał za uzasadnione nałożenie na stronę sankcji.
Odnosząc się do zawartego w skardze stanowiska skarżącego, który powoływał się na stanowisko WSA wyrażone w wyroku z 2 kwietnia 2008 r. sygn. akt II SA/Go 33/08, Sąd zwrócił uwagę, że przywołany wyrok został wydany w związku z uchybieniami proceduralnymi organu w toku postępowania, (w tym braku dowodu doręczenia stronie raportu z kontroli z 7 grudnia 2005 r.). Uchybienie to zostało przez organ usunięte, a w aktach znajdował się dowód doręczenia stronie raportu z 26 stycznia 2006 r. Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji uznał odwoływanie się do stanowiska wyrażonego w wyroku z 2 kwietnia 2008 r. za niezasadne.
L. K. zaskarżył opisany wyrok w całości, wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w G. oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.
Skarżący, na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy:
1) art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 1 § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., dalej: p.u.s.a.) oraz art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a. – poprzez błędne przyjęcie przez Sąd stanu faktycznego, który organ administracji ustalił z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. bez wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, to jest w szczególności poprzez błędne przyjęcie iż:
– działka nr [...] położona w obrębie Mniszek w województwie mazowieckim ma powierzchnię 0,49 ha;
– załączone do protokołu kontroli z [...] grudnia 2005 r. zdjęcia nr 1 i 2 obrazują działkę nr [...];
– działka nie była utrzymywana w dobrej kulturze rolnej na dzień 30 czerwca 2003 r.;
– protokół kontroli z 7 grudnia 2005 r. został skarżącemu doręczony;
– skarżący zgłaszał działkę do wniosku o płatność na rok 2011 ze świadomością, że deklaruje działkę podlegającą wykluczeniu, a zatem umyślnie zadeklarował powierzchnię działek niezgodnie z powierzchnią działek uprawnionych do płatności;
– skarżący zgodził się z ustaleniami Kierownika Biura ARiMR dotyczącymi protokołu kontroli z [...] grudnia 2005 r., skoro nie odwołał się od decyzji z [...] lipca 2012 r.;
2) art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przez organ administracji przepisów art.7, art. 9, art. 10 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a.;
3) art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. – poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przez organ administracji prawa materialnego, polegającego na błędnej wykładni - a konsekwencji niewłaściwym zastosowaniu – przepisów art. 60 akapit pierwszy i drugi rozporządzenia nr 1122/2009 w związku z art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach i art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009.
Dyrektor Oddziału ARiMR w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie i zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania kasacyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Na wstępie należy wyjaśnić, że ustawą o płatnościach zostały wprowadzone rozwiązania, które w sprawach prowadzonych przez organy ARiMR, w znaczący sposób zmieniły ogólne zasady postępowania administracyjnego przyjęte w Kodeksie postępowania administracyjnego.
Postępowanie w sprawie przyznania płatności jest szczególnym postępowaniem administracyjnym, do którego w kwestiach nieuregulowanych w ustawie o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego mają zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego (art. 3 ust. 1 ustawy o płatnościach). W postępowaniu tym regulowane są stosunki administracyjnoprawne, przy czym postępowanie to mieści się w pojęciu indywidualnej sprawy z zakresu administracji publicznej rozstrzyganej w drodze decyzji administracyjnej. Zastosowanie przepisów k.p.a. – o ile przepisy ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego nie przewidują szczególnej regulacji – powoduje, że zawarte w ustawie regulacje proceduralne mają charakter nieautonomiczny. Normują tylko najważniejsze zagadnienia procesowe, charakterystyczne dla danego postępowania, a w pozostałych sprawach odsyłają do przepisów ogólnych k.p.a. (por. J. Bieluk, D. Łobos-Kotowska; Ustawa o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośródniego. Komentarz, wyd. Oficyna 2008).
Dążąc do uproszczenia i usprawnienia postępowania, oraz kierując się zamiarem obniżenia jego kosztów, ustawodawca wprowadził niektóre szczególne, odmienne od przepisów k.p.a., zasady i rozwiązania proceduralne.
Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy o płatnościach, w postępowaniu w sprawie przyznania płatności do gruntów rolnych organy administracji publicznej stoją na straży praworządności. Potwierdzona zatem została podstawowa zasada k.p.a. – praworządności. Organy administracji właściwe w sprawie przyznania płatności działają na podstawie przepisów prawa, co oznacza obowiązek ustalenia przez organ zdolności prawnej do prowadzenia postępowania w danej sprawie oraz zastosowania przepisów prawa materialnego i przepisów prawa procesowego przy rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy. Stanowiąc w art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy, że organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, ustawodawca zdecydował się na odejście od zasady prawdy obiektywnej, nakazującej organom administracji publicznej podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). Stosownie do powołanego przepisu organ obowiązany został do rozpatrzenia całego materiału dowodowego, ale nie ciąży na nim obowiązek aktywnego poszukiwania dowodów na poparcie uprawnienia wnioskodawcy do otrzymania płatności. W omawianym zakresie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. nie mają zastosowania. Drugi z wymienionych przepisów zastąpiony jest w całości przez art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o płatnościach zawierający odmienną niż k.p.a. regulację dotyczącą rozpatrzenia materiału dowodowego z wyłączeniem obowiązku jego zbierania z urzędu. W takim stanie prawnym strona powołująca się na określone okoliczności faktyczne lub kwestionująca wartość zgromadzonych dowodów obciążona jest obowiązkiem przedstawienia odpowiednich wniosków dowodowych.
Ustawodawca ograniczył także stosowanie zasady informowania stron i innych uczestników postępowania przez organ administracji publicznej (art. 9 k.p.a.) oraz zasady czynnego udziału strony w postępowaniu (art. 10 k.p.a.). Zgodnie z art. 3 ust. 2 pkt 3 i 4 organ administracji ma obowiązek:
– zapewnić stronom - ale jedynie na ich żądanie - czynny udział w każdym stadium postępowania,
– umożliwić stronom, przed wydaniem decyzji, wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań,
– udzielić stronom - również wyłącznie na ich żądanie - niezbędnych pouczeń, co do okoliczności faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania.
Przystępując do oceny zarzutów naruszenia przepisów postępowania, podniesionych w skardze kasacyjnej i uwzględniając dotychczasowe uwagi stwierdzić należy, że skarżący niesłusznie zarzucił naruszenie art. 7, art. 9, art. 10 i art. 77 § 1 k.p.a. Wymienione przepisy nie mają bowiem zastosowania w postępowaniach prowadzonych na podstawie ustawy o płatnościach, a w związku z tym nie mogło dojść do ich naruszenia. Skarżący nie powołał właściwych przepisów ustawy o płatnościach, które regulują wspomniane postępowanie w sposób odmienny, niż wynika to z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a tym samym zarzuty odnoszące się do zbierania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz informowania strony i zapewnienia jej czynnego udziału w postępowaniu należało uznać za chybione. Skuteczne postawienie zarzutu kasacyjnego wymaga wskazania przepisów prawa, które miały zastosowanie w konkretnej sprawie i zostały naruszone. W rozpoznawanej sprawie ten warunek nie został przez skarżącego spełniony. W tym miejscu należy podkreślić, że Naczelny Sąd Administracyjny, będący związany granicami skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.), nie jest uprawniony do formułowania zarzutów za stronę wnoszącą skargę kasacyjną, ani też do domyślania się intencji strony w tym zakresie.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzut naruszenia art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. oraz w związku z art. 107 § 3 k.p.a. nie mógł być uwzględniony z tej przyczyny, że skarżący w istocie nie wskazał na czym polegało, zaakceptowane przez Sąd pierwszej instancji, uchybienie organu w tym zakresie. W tym miejscu należy zauważyć, że w przypadku gdy strona skarżąca stawia zarzut naruszenia przepisów procesowych niezbędne jest wykazanie, że mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Użycie przez ustawodawcę słowa "wpływ" oznacza, że między uchybieniem procesowym a zaskarżonym orzeczeniem musi zachodzić związek przyczynowy. Istnienia wspomnianego związku między naruszeniem przez Sąd pierwszej instancji art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi mimo naruszenia przez organ art. 107 § 3 k.p.a. w skardze kasacyjnej nie wykazano, co oznacza, że omawiany zarzut jest pozbawiony koniecznego elementu (art. 176 w związku z art. 174 pkt 2 p.p.s.a.).
Naczelny Sąd Administracyjny uznał za chybiony także zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie przez Sąd pierwszej instancji stanu faktycznego, który organ administracji publicznej ustali z naruszeniem art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. W związku z tak sformułowanym zarzutem należy zauważyć, że do naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. mogłoby dojść wówczas, gdyby uzasadnienie orzeczenia Sądu pierwszej instancji nie zawierało stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego orzeczenia (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r. sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 39). W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca. Strona wnosząca skargę kasacyjną w istocie kwestionowała prawidłowość przyjętych przez WSA ustaleń, ale to nie mogło odnieść zamierzonego przez nią rezultatu w ramach zarzutu dotyczącego naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Kwestionowanie stanowiska Sądu pierwszej instancji mogło nastąpić poprzez podniesienie zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) lub art. 151 p.p.s.a. w powiązaniu z właściwymi przepisami regulującymi postępowanie w sprawie przyznania płatności (art. 3 ustawy o płatnościach), co jednak w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca.
Mając na uwadze, że skarżący nie podważył ustaleń co do stanu faktycznego przyjętego przez Sąd pierwszej instancji, nietrafny okazał się także zarzut naruszenia art. 151 w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, mimo naruszenia przez organ prawa materialnego – art. 60 akapit pierwszy i drugi rozporządzenia 1122/2009 w związku z art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach i art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009. W sprawie ustalono bowiem, że skarżący zadeklarował do płatności bezpośredniej i płatności uzupełniającej na rok 2011 działkę B, która została trwale wyłączona z płatności. Działanie skarżącego miało charakter umyślny, gdyż wielokrotnie był on informowany o trwałym wyłączeniu wspomnianej działki z płatności, między innymi w decyzjach dotyczących przyznania płatności w latach 2007-2010. W tym stanie sprawy Sąd pierwszej instancji trafnie uznał, że zasadna była odmowa przyznania skarżącemu płatności jednolitej i płatności uzupełniającej na rok 2011 i nałożenie sankcji.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.
O kosztach orzeczono w myśl art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 490).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło