II SA/Kr 221/14
WyrokWSA w Krakowie2014-03-21
Skład orzekający: Renata Czeluśniak, Mirosław Bator, Jacek Bursa
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego, będąca podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, dopuściła się bezczynności w wykonaniu prawomocnego wyroku sądu administracyjnego, a jeśli tak, czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego dopuściła się bezczynności w wykonaniu prawomocnego wyroku sądu administracyjnego, ponieważ nie udostępniła informacji publicznej ani nie wydała decyzji o odmowie jej udostępnienia w terminie określonym przez sąd. Bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, gdyż spółka była związana wnioskiem i wyrokiem sądu, a jej argumenty dotyczące braku precyzji wniosku nie usprawiedliwiały niewykonania obowiązku. W związku z tym sąd wymierzył spółce grzywnę i stwierdził rażące naruszenie prawa.Stan faktyczny
Skarżący P.N. złożył skargę na bezczynność spółki "T" S.A. w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, zarzucając niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 stycznia 2013 r. sygn. akt II SAB/Kr 212/12. Skarżący domagał się wymierzenia spółce grzywny. Spółka w odpowiedzi zaprzeczyła bezczynności, wskazując na potrzebę doprecyzowania wniosku przez skarżącego. Sąd rozpoznał sprawę, biorąc pod uwagę wcześniejsze orzeczenia sądów administracyjnych dotyczące wniosku skarżącego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wymierzył spółce "T" S.A. w K. grzywnę w wysokości 1 000 zł, stwierdził, że bezczynność spółki miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa, oraz zasądził od spółki na rzecz skarżącego kwotę 457 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Renata Czeluśniak (spr.) Sędziowie: WSA Mirosław Bator WSA Jacek Bursa Protokolant: Anna Balicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 marca 2014 r. sprawy ze skargi P. N. na niewykonanie wyroku w sprawie II SAB/Kr 212/12 w sprawie ze skargi P. N. na bezczynność "T" S.A w K. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej I. wymierza "T" S.A w K. grzywnę w wysokości 1 000 (jeden tysiąc) złotych; II. stwierdza, że bezczynność "T" S.A w K. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; III. zasądza od "T" S.A w K. na rzecz skarżącego P. N. kwotę 457 (czterysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie P.N. zarzucił przedsiębiorstwu [....] S.A. w K. bezczynność polegającą na niewykonaniu wyroku Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Krakowie z dnia 28 stycznia 2013 r. sygn. akt II SAB/Kr 212/12 w części dotyczącej udostępnienia informacji publicznej. Jednocześnie skarżący wniósł o wymierzenie wyżej wymienionej spółce grzywny.
W uzasadnieniu skarżący powołał się na fakt zwrócenia się do spółki o wykonanie powołanego wyroku. Skarżący zaznaczył, że do dnia sporządzenia skargi nie otrzymał w przedmiocie wykonania powyższego obowiązku żadnej odpowiedzi ze strony spółki. Stwierdził, że w związku z tym spółka nie wykonała ww. wyroku. Skarżący podniósł, że z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy właściwy organ związany prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego wydanym na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 i 2 i § 2, art. 146-148 lub art. 150 p.p.s.a. nie wydał ponownie aktu lub nie dokonał ponownie czynnośći w wykonaniu orzeczenia sądu w terminie prawem przewidzianym. Z kolei przez niewykonanie wyroku należy rozumieć pozostawanie w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem.
W odpowiedzi na skargę, [....] S.A. w K. (dalej: spółka)zaprzeczyła, że wyrok został niewykonany z przyczyn leżących po jej stronie. Uczestnik zwrócił się do skarżącego pismem z dnia 10 grudnia 2013r. z wnioskiem o doprecyzowanie swojego wniosku o udostępnienie informacji jednocześnie wskazując na fakt, że bez takiego sprecyzowania nie jest możliwe by spółka była w stanie zweryfikować, czy dysponuje stosowną informacją publiczną. Zdaniem spółki należy w przedmiotowej sprawie precyzyjnie określić jakie dokumenty są objęte treścią wniosku, ponieważ w przypadku inwestycji takich jak budowa linii energetycznych dokumenty zawierające stanowiska organów administracji wydawane są dla całej inwestycji obejmującej nieraz kilkaset działek, a nie dla pojedynczej działki. Na przestrzeni lat zmieniało się oznaczenie poszczególnych działek, jak również ich właściciele. Uczestnik nie dysponuje pewnymi informacjami i nie ma możliwości ich pozyskania z uwagi na uregulowania dotyczące ochrony danych osobowych. Z kolei takimi danymi może dysponować skarżący i dlatego też rozpatrzenie wniosku nie jest możliwe bez uzupełnienia tych informacji. Uczestnik również wskazał, że nie wszystkie informacje, których udostępnienia domaga się skarżący stanowią informację publiczną i nie ma przeszkód do ich uzyskania w innym trybie. Nie ma w takich przypadkach potrzeby wydawania decyzji a zatem nie powstaje kwestia pozostawania w bezczynności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie Ppsa, sądy administracyjne powołane są do kontroli działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Przepis art. 154 Ppsa stanowi:
§ 1. W razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania oraz w razie bezczynności organu lub przewlekłego prowadzenia postępowania po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny.
§ 2. Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
§ 3. Wykonanie wyroku lub załatwienie sprawy po wniesieniu skargi, o której mowa w § 1, nie stanowi podstawy do umorzenia postępowania lub oddalenia skargi.
§ 4. Osobie, która poniosła szkodę wskutek niewykonania orzeczenia sądu, służy roszczenie o odszkodowanie na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym.
§ 5. Odszkodowanie, o którym mowa w § 4, przysługuje od organu, który nie wykonał orzeczenia sądu. Jeżeli organ w terminie trzech miesięcy od dnia złożenia wniosku o odszkodowanie nie wypłacił odszkodowania, uprawniony podmiot może wnieść powództwo do sądu powszechnego.
§ 6. Grzywnę, o której mowa w § 1, wymierza się do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów.
Z niewykonaniem orzeczenia sądu w rozumieniu art. 154 p.p.s.a. mamy do czynienia wówczas, gdy właściwy organ po wydaniu przez sąd administracyjny prawomocnego wyroku, uwzględniającego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lub 2, albo § 2 pkt 1-7, art. 146-148 lub 150 p.p.s.a., skargę na akt lub czynność w zakresie określonym w art. 3 § 2 pkt 1-7 i uchylającego lub stwierdzającego nieważność aktu lub czynności, nie wydał stosownego aktu lub nie dokonał stosownej czynności w powtórnym postępowaniu prowadzonym w wykonaniu wyroku sądu administracyjnego w terminach w prawie określonych.
Zasadniczą przesłanką do zastosowania art. 154 p.p.s.a. i wymierzenia organowi grzywny jest ustalenie, że do dnia wniesienia skargi w tym przedmiocie organ administracji nie wykonał wyroku sądu. Zgodnie z art. 286 § 2 p.p.s.a. termin do załatwienia sprawy przez organ administracji określony w przepisach prawa lub wyznaczony przez sąd liczy się od dnia doręczenia akt organowi. Przepis ten ma także zastosowanie do skargi na bezczynność, ale w tym znaczeniu, że wyznaczony przez sąd termin do załatwienia sprawy liczy się od dnia zwrotu akt nadesłanych w związku ze skargą na bezczynność.
W postępowaniu wywołanym skargą wniesioną na podstawie art. 154 § 1 p.p.s.a. należy przede wszystkim ustalić, jak przebiegało postępowanie organu, i dokonać jego oceny pod kątem, czy ustalone fakty wskazują na bezczynność organu, czy też ta bezczynność jest wynikiem innych okoliczności niezależnych od organu prowadzącego postępowanie.
Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 25 listopada 2011 r. sygn. akt II OSK 1975/11 (dostępny w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń i Informacji o Sprawach pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl) za niewykonanie wyroku należy uznać takie działanie organu, które następuje po zwrocie akt administracyjnych organowi przez sąd administracyjny, lecz pozostaje w sprzeczności z oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania, wyrażonymi w prawomocnym wyroku sądu.
Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy stwierdzić należy, że przed złożeniem przedmiotowej skargi skarżący pismem z dnia 25 listopada 2013 r. wezwał spółkę o wykonanie wyroku WSA w Krakowie z dnia 28 stycznia 2013 r. sygn. akt II SAB/Kr 212/12 (k. 7 a.s.).
W odpowiedzi z dnia 10 grudnia 2013 r. spółka zwróciła się o "dokładniejsze sprecyzowanie żądań" gdyż posiadając tak niewiele informacji nie jest w stanie odszukać żądanych dokumentów. (k.13 a.s.)
Odpis wyroku NSA z dnia 12 września 2013 r. sygn. akt I OSK 791/13oddalającego skargę kasacyjną spółka otrzymała w dniu 5 listopada 2013 r.
Podkreślić należy, że w wyroku WSA w Krakowie z dnia 28 stycznia 2013 r. sygn. akt II SAB/Kr 212/12, od którego skarga kasacyjna spółki została oddalona wyrokiem NSA z dnia 12 września 2013 r. sygn. akt I OSK 791/13 przesądzono, że wniosek skarżącego z dnia 21 sierpnia 2012 r., ponowiony w dniu 16 października 2012 r. o udostępnienie, w przypadku ich istnienia, kserokopii decyzji i dokumentów stanowiących podstawę lokalizacji i budowy linii energetycznych na działce stanowiącej jego własność stanowi wniosek o udostępnienie informacji publicznej i jeżeli spółka jest w posiadaniu tych dokumentów, to mają one charakter informacji publicznej. Dlatego, o ile spółka jest w ich posiadaniu powinna udzielić informacji publicznej albo wydać decyzję o jej odmowie. Sąd przesadził zatem w ww. wyroku, że dokumentacja związana z procesami inwestycyjnymi jest informacją publiczną, do której dostęp gwarantuje udip, jeżeli znajduje się ona w posiadaniu spółki.
Wniosek o udostępnienie informacji publicznej powinien zostać rozpoznany w terminie 14 dni od daty zwrotu akt przez Sąd. Ponieważ akta w nin. sprawie nie zostały założone przez spółkę, gdyż składały by się na nie jedynie cztery pisma dołączone do skargi (wniosek, jego ponowienie i odpowiedzi spółki) przyjąć należy, że spółka winna wykonać wyrok Sądu do 14 dni od otrzymania odpisu wyroku NSA z dnia 12 września 2013 r. sygn. akt I OSK 791/13oddalającego jej skargę kasacyjną od wyroku WSA z dnia 28 stycznia 2013 r. sygn. akt II SAB/Kr 212/12 tj. do 19 listopada 2013 r.
W tym czasie jednak spółka ani nie udzieliła informacji, ani nie wydała decyzji o odmowie jej wydania ani też nie poinformowała, że nie posiada informacji, o które zwrócił się skarżący we wniosku. Zdaniem WSA rozpoznającego skargę na bezczynność w rozpoznaniu wniosku skarżącego (sformułowanego i uściślonego w jego wniosku i jego ponowieniu) - " o ile Dystrybucja S.A. w K. jest w ich posiadaniu powinna udzielić informacji publicznej albo wydać decyzję o jej odmowie". Spółka była i jest związana wnioskiem skarżącego, który to wniosek, jak stwierdzono w wyroku z dnia 28 stycznia 2013 r. sygn. akt II SAB/Kr 212/12, zapoczątkował postępowanie w trybie udip. Będąc związana tym wnioskiem została zobowiązana do jego rozpoznania w sposób wskazany zarówno przez WSA, jak i NSA. Zdaniem Sądu rozpoznającego niniejszą skargę wniosek jest jasny i precyzyjny, a nawet jeżeli spółka ocenia inaczej sposób jego sformułowania, to pozostaje to bez znaczenia, skoro do rozpoznania tak sformułowanego wniosku została ona ww. wyrokiem zobowiązana. Jeżeli wg spółki kryteria podane we wniosku (szczególnie dane co do nieruchomości, przez którą przebiega linia energetyczna) nie były dla spółki wystarczające, mogła wystosować pismo informujące skarżącego, że nie dysponuje dokumentami dotyczącymi części urządzeń energetycznych na nieruchomości skarżącego. Owszem byłaby to dla skarżącego odpowiedź niesatysfakcjonująca i niewiarygodna, ale stanowiąca jedną z dopuszczalnych form załatwienia wniosku, skoro brak jego sprecyzowania oznaczał dla spółki niemożność odnalezienia żądanych dokumentów. Sąd wskazał na ewentualną niewiarygodność takiego stanowiska spółki ze względu na to, że w piśmie z dnia 24 września 2012 r. k. 8 akt sąd. II SAB 212/12 spółka podała, że przez teren nieruchomości oznaczonej numerem [....] położonej przy ul. [....] w K. przebiega trasa napowietrznej linii 110 kV relacji [....] . Wielkie wybudowana w 1966 r. w oparciu o prawomocną dokumentację techniczno-prawną, w formie wymaganej przez obowiązujące przepisy w chwili jej budowy, ale dokumentacji prawnej, o której "wspomina w piśmie " skarżący osobom fizycznym spółka nie udostępnia. Treści powyższego pisma, w którym nie tylko nie miano wątpliwości co do zakresu wniosku, ale wskazano wprost, że istnieje dokumentacja techniczno-prawna dotycząca ww. linii na nieruchomości skarżącego, którą nawet poddano analizie i ocenie jako "prawomocną" i sporządzoną "w formie wymaganej przez obowiązujące przepisy w chwili jej budowy" nie można pominąć przy ocenie wskazanych przez spółkę przyczyn niewykonania wyroku "nie leżących po jej stronie". Spółka podniosła bowiem brak sprecyzowania wniosku, co jej zdaniem uniemożliwiło zweryfikowanie, czy w ogóle dysponuje "stosowną" dokumentacją publiczną, oraz stwierdzenia bez wyjaśnienia, że "nie wszystkie informacje, których udostępnienia domaga się skarżący stanowią informację publiczną i nie ma przeszkód do ich uzyskania w innym trybie (...) . W takich zaś przypadkach nie istnieje potrzeba wydawania decyzji, a zatem nie powstaje kwestia pozostawania w bezczynności".
Odnosząc się zatem do odpowiedzi na skargę i podniesionych w niej argumentów podnieść należy, że wyrwane z kontekstu jedno zdanie z uzasadnienia wyroku NSA nie może stanowić pretekstu do stwierdzenia, że sam wniosek skarżącego, do rozpoznania którego spółka została zobowiązana w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej prawomocnym wyrokiem sądu administracyjnego uniemożliwia wykonanie wyroku. Oznaczałoby to, że wg spółki, sąd administracyjny wydał niemożliwy do wykonania wyrok i tylko spełnienie warunków spółki (przez sprecyzowanie wniosku w sposób podany przez spółkę) umożliwi wykonanie wyroku. Wyrok WSA i NSA jest jasny – spółka została zobowiązana w pkt I sentencji wyroku do wydania aktu lub podjęcia czynności w sprawie "z wniosku P.N. z dnia 21 sierpnia 2012 r. o udostępnienie informacji publicznej. "
Jak wynika z korespondencji stron oraz ich oświadczeń - do dnia rozprawy spółka nie wykonała wyroku WSA w Krakowie z dnia 28 stycznia 2013 r. sygn. akt II SAB/Kr 212/12, a bezczynność ta nie jest wynikiem okoliczności niezależnych od spółki.
Orzeczono zatem jak w sentencji na podstawie art. 154 § 1, 2 i 6 Ppsa.
Orzekając o grzywnie Sąd uznał, że wymierzenie jej w tej wysokości jest adekwatne do stopnia i okresu pozostawania w bezczynności w wykonaniu wyroku. Jednocześnie Sąd stwierdził, że bezczynność spółki ma charakter rażący uwzględniając, że nie tylko do 19 listopada 2013 r. ale do dnia rozprawy spółka pozostawała w bezczynności.
O kosztach postępowania (zwrot wpisu i min. kosztów zastępstwa prawnego) orzeczono jak w pkt III sentencji wyrokuna podstawie art. 200 Ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło