IV SA/Wa 2940/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Magdalena Durzyńska, Sędziowie sędzia WSA Marta Laskowska-Pietrzak (spr.), sędzia WSA Agnieszka Wójcik, Protokolant st. sekr. sąd. Katarzyna Tomiło-Nawrocka, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2014 r. sprawy ze skargi A. T. na decyzję Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania polskiego dokumentu podróży - oddala skargę - Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców decyzją z dnia [...] października 2013 r. na podstawie art. 82 w zw. z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011 r., Nr 264, poz. 1573) oraz art. 127 § 2 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez obywatela [...] A. T. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2013 r. orzekającej o odmowie wydania cudzoziemcowi polskiego dokumentu podróży, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg. W dniu 20 maja 2013 r. A. T. wystąpił do Wojewody [...] z wnioskiem o wydanie mu polskiego dokumentu podróży dla cudzoziemca. Decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. Wojewoda [...] odmówił wydania cudzoziemcowi wnioskowanego dokumentu, stwierdzając, że cudzoziemiec nie uprawdopodobnił niemożliwości uzyskania dokumentu podróży w placówce dyplomatycznej kraju pochodzenia w zakresie kompetencji której leży wydawanie dokumentów podróży swoim obywatelom. W odwołaniu od powyższej decyzji A. T. wskazał, że skontaktowała się z Ambasada [...] w W. i uzyskał tam informację o braku możliwości wydania mu dokumentu podróży oraz zaświadczenia o odmowie wydania w/w dokumentu. W piśmie z dnia 6 sierpnia 2013 r. organ odwoławczy wezwał A. T. do dostarczenia zaświadczenia z Ambasady [...], stwierdzającego brak możliwości uzyskania przez niego dokumentu podróży. W odpowiedzi na powyższe pismo cudzoziemiec podtrzymał swoje stanowisko wyrażone w odwołaniu i zarzucił organowi, że ten nie zweryfikował czy Ambasada [...] wystawia zaświadczenia o braku możliwości wydania paszportu. Organ odwoławczy w dniu 7 października 2013 r. zwrócił się z zapytaniem do Ambasady [...], czy faktycznie A. T. – obywatel [...] nie ma możliwości uzyskania dokumentu podróży oraz czy może on uzyskać zaświadczenie potwierdzające ten fakt. W odpowiedzi wpłynęło pismo z Wydziału Konsularnego Ambasady [...], informujące, że "(...) na zasadach prawnych każdy obywatel [...] może zgłosić się do Ambasady w celu otrzymania paszportu i wszystkich dokumentów podlegających jurysdykcji państwa [...]". Rozpatrując odwołanie A. T. Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wskazał, że zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, polski dokument podróży dla cudzoziemca wydaje się na wniosek cudzoziemca, który posiada zezwolenie na osiedlenie się, zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE lub korzysta z ochrony uzupełniającej, jeżeli utracił on dokument podróży albo gdy jego dokument podróży uległ zniszczeniu bądź utracił ważność, a uzyskanie przez cudzoziemca nowego dokumentu podróży nie jest możliwe. W/w przesłanki muszą być spełnione łącznie. Organ odwoławczy wskazał, że decyzją z dnia [...] maja 1999 r. Wojewoda [...] udzielił obywatelce [...] S. A. i jej małoletniemu wówczas synowi A. T. zezwolenia na osiedlenie się na terytorium RP i wydania karty stałego pobytu. W oświadczeniu złożonym w dniu [...] października 2011 r. A. T. podał, że nie posiada paszportu, ani innego ważnego dokumentu podróży. W trakcie postępowania przed organem pierwszej instancji A. T. dołączył oświadczenia z dnia [...] października 2011 r., z dnia [...] maja 2013 r. oraz z dnia z dnia [...] czerwca 2013 r. złożone w trybie art. 233 § 1kpa, w których podał, że nie ma możliwości uzyskania dokumentu podróży, ani stosownego zaświadczenia o niemożności wydania mu dokumentu podróży w placówce dyplomatycznej kraju pochodzenia. Cudzoziemiec oświadczył, że w dniu 15 lutego 2013 r. skontaktował się telefonicznie z Konsulem Ambasady [...] w Polsce i został przez niego poinformowany o braku możliwości wydania mu paszportu przed ukończeniem przez niego 27 roku życia oraz zaświadczenia potwierdzającego ten fakt. Zdaniem organu odwoławczego powyższe informacje podane przez cudzoziemca nie są zgodne z informacjami udzielonymi przez Ambasadę [...] w W., gdyż A. T., będąc obywatelem [...] ma możliwość uzyskania dokumentu podróży w placówce dyplomatycznej kraju pochodzenia. W ocenie organu odwoławczego całokształt zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie daje podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji Wojewody [...]. Wprawdzie cudzoziemiec posiada zezwolenie na osiedlenie się na terytorium Rzeczpospolitej Polskiej, jednakże nie spełnia warunku określonego w art. 73 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach, w zakresie braku możliwości uzyskania przez niego dokumentu podróży w przedstawicielstwie dyplomatycznym kraju pochodzenia. Dopiero w przypadku udokumentowania, że Ambasada [...] odmawia wydania dokumentu podróży dla cudzoziemca. Skargę na decyzję Szefa do Spraw Cudzoziemców do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył A. T., zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie: 1/ prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie przepisu: - art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2011 r., Nr 264, poz. 1573) poprzez niewydanie polskiego dokumentu podróży w sytuacji, gdy zostały spełnione przez cudzoziemca wszystkie przesłanki do jego uzyskania; - art. 52 ust. 1 i 2 Konstytucji RP, tj. naruszenie przysługującej każdemu wolności przemieszczania się, poprzez odmowę wydania polskiego dokumentu podróży; - art. 30 Konstytucji RP, tj. zasady godności człowieka, poprzez uniemożliwienie korzystania z prawa do przemieszczania się i uzyskania potwierdzenia swojej tożsamości; - art. 7 Konstytucji RP poprzez przekroczenie granic prawa przez organ i niewydanie decyzji pozytywnej w sytuacji gdy zostały spełnione wymagane przez prawo przesłanki; - art. 2 Konstytucji RP, tj. zasady demokratycznego państwa prawnego, naruszenie zasad praworządności, sprawiedliwości społecznej, poprzez odmowę wydania pozytywnej decyzji administracyjnej w sytuacji gdy zostały spełnione wymagane przez prawo przesłanki oraz poprzez uzależnienie pozytywnej decyzji przez organ od niemożliwych do spełnienia warunków, tj. uzyskania zaświadczenia, którego Ambasada [...] nie wydaje; 2/ prawa procesowego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie: - art. 7 kpa poprzez niedostateczne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy tj. niewyjaśnienie okoliczności związanych z niemożnością uzyskania przez cudzoziemca dokumentu podróży w ambasadzie kraju pochodzenia oraz brakiem możliwości otrzymania w tej placówce również pisemnej decyzji odmownej; - art. 10 § 1 kpa poprzez wydanie decyzji z pominięciem przedstawionych dowodów, a tym samym pozbawienie cudzoziemca możliwości wzięcia czynnego udziału w postępowaniu; - art. 77 § 1 kpa poprzez brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całości materiału dowodowego, tj. nieuwzględnienie w zebranym materiale przedstawionych przez cudzoziemca dowodów. W uzasadnieniu skargi skarżący szczegółowo rozwinął wskazane zarzuty i wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy Wojewody [...] z dnia [...] lipca 2013 r. oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania wg norm przewidzianych. W odpowiedzi na skargę Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), stwierdzić należy, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2006 r. Nr 234, poz. 1694 z późn. zm.), polski dokument podróży dla cudzoziemca wydaje się na wniosek cudzoziemca, który posiada zezwolenie na osiedlenie się, zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego UE lub korzysta z ochrony uzupełniającej, jeżeli utracił on dokument podróży albo gdy jego dokument podróży uległ zniszczeniu bądź utracił ważność, a uzyskanie przez cudzoziemca nowego dokumentu podróży nie jest możliwe. W przedmiotowej sprawie skarżący nie udowodnił, że nie ma możliwości uzyskania nowego dokumentu podróży. Jak wynika z akt sprawy skarżący wskazał, że rozmawiał telefonicznie z Konsulem Ambasady [...] w W. celem uzyskania w niej nowego dokumentu, ale telefonicznie uzyskał odpowiedź negatywną. Skarżący nie posiada żadnego dowodu potwierdzającego fakt takiej rozmowy, nie przedstawił również dowodu potwierdzającego złożenie takiego wniosku na piśmie wobec powyższego nie można stwierdzić, że skarżący nie ma możliwości jego uzyskania. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 2 i art. 7 Konstytucji RP to należy wskazać, że są one nie zasadne. Wprawdzie - zgodnie z art. 8 ust. 2 Konstytucji RP - jej przepisy stosuje się bezpośrednio, to jednak przepisy art. 2 i art. 7 Konstytucji RP to normy generalne - zasady ustroju państwa. Treść tych norm wytycza kierunki tworzenia prawa, a także sposób wykładni i stosowania przepisów obowiązującego prawa. Postanowienia ogólnych zasad ustrojowych znajdują natomiast konkretyzację w ustawach zwykłych. Oznacza to, że ani art. 2, ani art.7 Konstytucji RP nie mogą stanowić samoistnej podstawy rozstrzygnięć podejmowanych w procesie stosowania prawa. Formą bezpośredniego stosowania ogólnych zasad ustrojowych zawartych w Konstytucji RP jest współstosowanie interpretacyjne tego rodzaju norm, gdy organ stosujący prawo ustala jego znaczenie biorąc pod uwagę zarówno normę ustawową jak i odpowiednią normę Konstytucji (por. wyrok NSA z dnia 1 marca 2006 r. II OSK 293/2005, Lex nr 198191). Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 52 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP bowiem zgodnie z treścią art. 52 ust. 3 Konstytucji RP "Wolności, o których mowa w art. 52 ust. 1 i 2 mogą podlegać ograniczeniom określonym w ustawie". Skarżący może swobodnie poruszać się po terytorium RP, a w przypadku wyjazdu za granicę musi posiadać dokument podróży, którego tryb wydania normuje art. 73 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach. Z tych samych powodów niezasadny jest zarzut naruszenia art. 30 Konstytucji RP. Postępowanie przeprowadzone przed organami obu instancji nie naruszało art. 7 i 77 § 1 kpa, które obligują organy administracji publicznej do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy oraz do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. To, że strona nie zgadza się z przyjętym przez organy sposobem rozstrzygnięcia sprawy, nie oznacza że rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o wadliwie ustalony stan faktyczny. Z akt sprawy nie wynika, aby organ przed wydaniem zaskarżonej decyzji umożliwił skarżącemu wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów. Podkreślić jednakże trzeba, że w sytuacji postawienia organowi zarzutu dotyczącego braku zawiadomienia strony przed wydaniem decyzji o zebraniu materiału dowodowego, koniecznym jest ustalenie, jakiej konkretnie czynności procesowej nie mogła strona dokonać, jakiego dowodu w sprawie nie mogła przedstawić i jaki wpływ na wynik sprawy mogło mieć tak stwierdzone uchybienie. Dopiero wykazanie, że naruszenie przez organ zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym poprzez niepowiadomienie jej o zgromadzeniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z tym materiałem uniemożliwiło stronie podjęcie konkretnie wskazanej czynności procesowej (najczęściej w sferze postępowania dowodowego), a także wykazanie, że uchybienie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, daje podstawy do przyjęcia, że doszło do naruszenia art. 10 kpa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 maja 2007 r., sygn. akt II GSK 4/07; LEX nr 351055). W związku z tym, że skarżący nie wskazał, jakiej czynności procesowej dokonałby, gdyby został zawiadomiony w trybie art. 10 § 1 kpa i nie wykazał, że niepowiadomienie go miało wpływy na wynik sprawy, uznać należy, że organ nie naruszył art. 10 § 1 kpa. Analiza akt postępowania administracyjnego i wydanej w tej sprawie decyzji wskazuje, że organy administracji publicznej prowadząc postępowanie w sposób właściwy zastosowały przepisy procedury administracyjnej, jak również przepisy prawa materialnego. Mając powyższe na względzie Sąd działając na podstawie przepisów art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.