III SA/Łd 1168/13
WyrokWSA w Łodzi2014-04-02
Skład orzekający: Teresa Rutkowska, Ewa Alberciak, Małgorzata Łuczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarządca nieruchomości, który nie jest jej właścicielem ani innym podmiotem wymienionym w przepisach Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, posiada interes prawny do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję dotyczącą zmiany danych w operacie ewidencji gruntów i budynków?Ratio decidendi
Zarządca nieruchomości, który nie jest jej właścicielem ani innym podmiotem wymienionym w przepisach prawa materialnego, nie posiada interesu prawnego do wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję dotyczącą zmiany danych w operacie ewidencji gruntów i budynków. Skarga wniesiona przez taki podmiot jest niedopuszczalna z przyczyn podmiotowych, co skutkuje oddaleniem skargi.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J.B., zarządcy nieruchomości, na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Łodzi, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta Ł. odmawiającą wprowadzenia zmiany do operatu ewidencji gruntów i budynków (ujawnienia użytku gruntowego "B" dla działki nr [...]). Skarżący zarzucił, że decyzja organu odwoławczego została oparta na błędnym założeniu, iż nie posiada on obowiązków związanych z zarządzaną nieruchomością i interesem współwłaścicieli. Sąd rozpoznał sprawę pod kątem interesu prawnego skarżącego do wniesienia skargi.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 2 kwietnia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, , Protokolant Sekretarz sądowy – Bartosz Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 kwietnia 2014 roku sprawy ze skargi J. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wprowadzenia zmiany do operatu ewidencji gruntów i budynków oddala skargę. b.a.
Decyzją z dnia [...], nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 2 K.p.a., art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r.-Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. nr 193, poz. 1287 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 roku w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 r., nr 38 poz. 454), po rozpatrzeniu odwołania B.Ł., J.B. - zarządcy nieruchomości N. 15, W.B., S.K. i T.K. od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...] o odmowie wprowadzenia zmiany do operatu ewidencji gruntów i budynków polegającej na ujawnieniu użytku gruntowego "B" (tereny mieszkaniowe) dla działki nr [...], z obrębu ewidencyjnego S-6, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Powyższe rozstrzygnięcie zostało wydane w oparciu o następujący stan faktyczny sprawy.
W dniu 1 stycznia 2001 r. Prezydent Miasta Ł. wszczął postępowanie w sprawie założenia ewidencji lokali oraz modernizacji ewidencji gruntów i budynków na terenie Miasta Ł.. W wyniku przeprowadzonej w terenie weryfikacji użytków gruntowych wykonawca prac geodezyjnych związanych z modernizacją ewidencji gruntów i budynków ustalił, że dla działki o nr [...] aktualnym użytkiem gruntowym jest "dr" (droga). Podczas przeprowadzonej modernizacji ewidencji gruntów i budynków ustalony został przebieg linii rozgraniczających teren użytkowany na dzień 31 grudnia 1998r. jako "droga" od terenów użytkowanych w inny sposób.
Projekt operatu opisowo - kartograficznego w dniu 30 października 2004 r. stał się operatem ewidencji gruntów i budynków, co zostało ogłoszone przez Prezydenta Miasta Ł. w Dzienniku Urzędowym Województwa Łódzkiego nr 309 z dnia 19 listopada 2004 r.
W dniu [...] do [...] Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej wpłynęło zgłoszenie zmian danych ewidencji gruntów i budynków, złożone przez uprawnionego geodetę, zawierające aktualizację zapisów w operacie ewidencji gruntów i budynków, polegające na ujawnieniu użytku "B" na działce ewidencyjnej nr [...], położonej w Ł. w obrębie ewidencyjnym S-6. Jako podstawę ujawnienia zmiany wskazano wykaz zmian danych ewidencyjnych oraz mapę wywiadu w terenie, sporządzoną na podkładzie mapy sytuacyjno-wysokościowej wykonanej przez geodetę. Na podstawie ww. dokumentów w dniu 3 lipca 2013 r. została zatwierdzona zmiana zapisów w operacie ewidencji gruntów i budynków polegająca na ujawnieniu użytku "B" na przedmiotowej działce. Podczas zatwierdzania zmiany, tj. w dniu 3 lipca 2013 r., nie były znane organowi wszystkie okoliczności dotyczące przedmiotowej działki, a mianowicie: decyzja Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji organu I instancji dotyczącej budowy ogrodzenia od strony ulicy N. i S., wniosek Zarządu Dróg i Transportu z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie wszczęcia postępowania na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U z 1998 r. nr 133, poz. 872 ze zm.), przebieg linii rozgraniczających tereny o różnym sposobie użytkowania, urządzenia podziemne, tzn. przewody energetyczne wysokiego i niskiego napięcia, pismo Zarządu Dróg i Transportu z dnia 2 lipca 2013 roku dotyczące niedokonywania zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków w zakresie działki nr [...], w obrębie S-6 ze względu na toczące się postępowanie w trybie art. 73, a dotyczące przejęcia przez gminę gruntów trwale zajętych pod drogi publiczne.
Z uwagi na powyższe okoliczności, w dniu 5 lipca 2013r. w ewidencji gruntów i budynków przywrócono pierwotne zapisy dla działki nr [...].
Decyzją z dnia [...]., nr [...] Prezydent Miasta Ł. odmówił wprowadzenia zmiany do operatu ewidencji gruntów i budynków, polegającej na ujawnieniu użytku gruntowego "B" (tereny mieszkaniowe) dla działki [...] z obrębu ewidencyjnego S-6.
Od powyższej decyzji odwołania wnieśli B.Ł., J.B. - zarządca nieruchomości N. 15, W.B., S.K. i T.K., podnosząc że przedmiotowa działka jest ogrodzona i nie jest użytkowana jako droga.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. stwierdził, że decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] została wydana z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego, mającym istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności z naruszeniem art. 7, art. 28 i art. 77 K.p.a. Nie zostały wyjaśnione wszystkie istotne okoliczności w sprawie, a postępowanie administracyjne przeprowadzone przed wydaniem decyzji przez organ administracji publicznej powinno zapewnić dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, wskazał, że organ I instancji nie poczynił odpowiednich kroków w celu ustalenia prawidłowego kręgu stron postępowania, naruszając przepisy proceduralne, które mogą mieć wpływ na wynik sprawy. Z akt postępowania administracyjnego wynika, że decyzja organu I instancji z dnia 26 lipca 2013 została skierowana do J.B. - zarządcy nieruchomości N. 15. W aktach sprawy brak jest oświadczenia reprezentowanych przez niego właścicieli przedmiotowej nieruchomości (pełnomocnictwa) do występowania w ich imieniu. Również, jak wynika z wypisu z rejestru ewidencji gruntów, J.B. nie jest właścicielem przedmiotowej działki. Zgodnie z dyspozycją art. 28 K.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie, albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Treść art. 28 K.p.a. nie stanowi samoistnej normy prawnej dla wywodzenia przysługującego przymiotu strony postępowania - ustalenie interesu lub obowiązku prawnego może nastąpić jedynie w związku z konkretną normą prawa materialnego. Podmiot, dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne uprawnienia, ani obowiązki nie ma przymiotu strony w świetle powyższego przepisu, nie jest legitymowany do żądania wszczęcia postępowania, czy też kwestionowania zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć.
Ponadto organ odwoławczy wskazał, że zawiadomieniem z dnia 4 września 2013 r., z wniosku Prezydenta Miasta Ł., zostało wszczęte postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Ł. - miasto na prawach powiatu z dniem 1 stycznia 1999 r. - na podstawie art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną - własności części nieruchomości położonej w Ł., przy ul. N. 15, obręb S-6 oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka o nr [...], o powierzchni 0,0282 ha, uregulowanej w księdze wieczystej nr [...].
Organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z § 44 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 r. nr 38, poz. 454) - do zadań starosty związanych z prowadzeniem ewidencji należy m.in. utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi. Aktualizacja użytków na gruncie jest dokonywana z urzędu lub na wniosek właściciela (§ 46 rozporządzenia). W postępowaniu wszczętym na wniosek starosta ma po pierwsze obowiązek ustalić, czy wniosek pochodzi od uprawnionego podmiotu oraz określić krąg stron właściwych w sprawie. W niniejszym postępowaniu, do czasu ostatecznego zakończenia postępowania wszczętego na podstawie art. 73 ust. 1 i ust. 3 ustawy - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną - nie jest to możliwe, gdyż decyzja w tym przedmiocie jest decyzją deklaratoryjną i określa nabycie z mocy prawa własności przez jednostkę samorządu terytorialnego (w tym przypadku Ł. - miasto na prawach powiatu) z dniem 1 stycznia 1999r. i tym samym determinuje zakres żądania. Wnioskodawca może bowiem wystąpić o zmianę użytków tylko na działkach, których jest właścicielem lub pełnomocnikiem właściciela.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi J.B. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. W uzasadnieniu skargi skarżący podał, że uzasadnienie decyzji zostało oparte na przeświadczeniu organu, że na zarządcy nieruchomości nie ciążą obowiązki związane z zarządzaną nieruchomością i interesem współwłaścicieli. Odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] obok zarządcy wnieśli wszyscy współwłaściciele działki. Zdaniem skarżącego decyzja organu I instancji nie mogła dotyczyć odmowy wprowadzenia zmiany do operatu ewidencji gruntów i budynków, gdyż zmiany zostały wprowadzone, czego dowodem jest wypis z ujawnionym użytkiem gruntowym :B" dla działki [...].
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł., podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniósł o oddalenie skargi. Dodatkowo organ wskazał, że decyzja Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] została skierowana do J.B. zarządcy nieruchomości przy ul. N.15 w Ł.. W aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek oświadczenia reprezentowanych przez skarżącego właścicieli przedmiotowej nieruchomości (pełnomocnictwa) do występowania w ich imieniu. Również jak wynika z wypisu z rejestru ewidencji gruntów J.B. nie jest właścicielem przedmiotowej działki.
Z załączonych do skargi dokumentów w postaci aktu notarialnego Rep. A Nr [...] z dnia [...]. oraz aktu notarialnego Rep. A Nr [...] z dnia [...] nie wynika, aby obecni współwłaściciele przedmiotowej nieruchomości, tj. W.J.B. B., A.M. B. – B., T.K., S.K. i B.Ł. udzielili pełnomocnictwa uprawniającego J.B. do występowania w ich imieniu. Zgodnie z treścią § 2 aktu notarialnego Rep. A Nr [...] z dnia [...]. M.C.P. - poprzednia współwłaścicielka nieruchomości położonej przy ul. N. 15 oznaczonej jako działka nr [...], upoważniła J.B. do występowania przed wszelkimi władzami, sądami i urzędami w sprawach związanych z opisaną w akcie nieruchomością, a w szczególności w sprawach o stwierdzenie nabycia spadku po J.K., przed właściwym urzędem skarbowym, w sprawach związanych z podatkiem spadkowym po J.K. i G.M., do zarządzania i administrowania tą nieruchomością, a także do sprzedaży należących do niej udziałów w tej nieruchomości na rzecz A.M. B.-B., B.A. Ł. i W. J. B. w częściach równych - za cenę i na warunkach określonych w umowie przedwstępnej sprzedaży sporządzonej w dniu [...] Rep. A nr [...], do składania wszelkich oświadczeń i wniosków związanych z tymi sprzedażami oraz podpisania właściwych aktów notarialnych. Powyższym aktem notarialnym M. C. P. upoważniła również J.B. do udzielania dalszych pełnomocnictw. Natomiast jak stanowi § 2 aktu notarialnego Rep. A Nr [...] z dnia [...] Rep. A Nr [...] J.B. udzielił dalszego pełnomocnictwa B. A. Ł. oraz W. B. w zakresie pełnomocnictwa udzielonego przez M. C. P..
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012. 270) – dalej p.p.s.a.,) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Ponadto sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli sądowej w rozpoznawanej sprawie jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...], sygn. akt [...], uchylająca decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. o odmowie wprowadzenia zamiany do operatu ewidencji gruntów i budynków i przekazująca sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
W pierwszej kolejności należy wskazać, że zgodnie z treścią art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Uprawnionym jest także inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi (art. 50 § 2 p.p.s.a.).
Oznacza to, że dwie kategorie podmiotów mają prawo do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Pierwszą stanowią te, którym to uprawnienie przysługuje dla ochrony ich interesu prawnego. Druga kategoria natomiast to podmioty instytucjonalne, którym zostało przyznane prawo do wniesienia skargi w cudzej sprawie, ze względu na konieczność ochrony również obiektywnego porządku prawnego (patrz: J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Komentarz, Wydanie 4, Warszawa 2010, s. 143).
W związku z powyższym bezspornym jest, że o statusie strony w postępowaniu sądowym decyduje posiadanie interesu prawnego. Podstawę procesowej legitymacji strony musi stanowić przepis prawa materialnego wskazujący na własne prawo (interes prawny) lub obowiązek podmiotu, które podlegają skonkretyzowaniu w postępowaniu administracyjnym. Tak więc istotą interesu prawnego jest jego związek z konkretną normą prawa materialnego - taką normą, którą można wskazać jako jego podstawę, i z której podmiot legitymujący się tym interesem może wywodzić swoje racje.
W uchwale 7 sędziów NSA W-wa z dnia 11 kwietnia 2005 r., sygn. OPS 1/04, LEX 151232, a także w wyroku NSA z dnia 24 listopada 2004 r., sygn. OSK 919/04, LEX 156685 Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że pojęcie "interesu prawnego", o którym mowa w art. 50 § 1 p.p.s.a., ma charakter obiektywny i jego źródła każdorazowo należy upatrywać w przepisach prawa materialnego, ale niekiedy również procesowego, czy też nawet ustrojowego. W związku z tym istoty interesu prawnego należy upatrywać w jego związku z konkretną normą prawną. Istnieje on wtedy, kiedy można wskazać przepis prawa, z którego jest możliwość wywiedzenia dla danego podmiotu określonych praw lub obowiązków. Musi to więc być interes własny, indywidualny i wynikający z konkretnego przepisu prawa powszechnie obowiązującego, który uprawnia dany podmiot do wystąpienia z określonym żądaniem w stosunku do organu administracji publicznej. Podmiot ów może zatem wnieść skargę, jeżeli wykaże związek między tym chronionym przez prawo interesem a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. Ponadto okoliczność dopuszczenia przez organ administracji publicznej jakieś osoby do udziału w postępowaniu, czy nawet tylko doręczenia wydanej w sprawie decyzji, nie czyni jej automatycznie stroną tego postępowania w rozumieniu art. 28 K.p.a. O tym bowiem, czy jest się stroną danego postępowania, nie decyduje sama wola, czy subiektywne przekonanie danej osoby lub organu, ale okoliczność, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby jako "interes prawny". Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, to jest sytuację, w której dany podmiot swojego zainteresowania sprawą nie może poprzeć przepisami prawa materialnego. Osoba, która swój udział w postępowaniu opiera na potrzebie ochrony lub zaspokojenia interesu faktycznego nie ma przymiotu strony.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt rozpoznawanej wskazać należy, że istotną kwestią wymagającą w pierwszej kolejności rozstrzygnięcia przez sąd jest ustalenie, czy J.B. posiada interes prawny do wniesienia skargi. Z akt sprawy wynika, że skarżący swój interes prawny wywodzi z upoważnienia do zarządzania nieruchomością położoną w Ł. przy ul. N. 15. Wobec powyższego należy rozważyć, czy skarżący jako zarządca nieruchomości posiada interes prawny do żądania przeprowadzenia sądowej kontroli decyzji dotyczącej zmiany danych w ewidencji gruntów i budynków, bowiem, jak już wyżej wskazano, tylko podmiot posiadający interes prawny może być adresatem normy, o której mowa w art. 50 p.p.s.a.
Dla rozstrzygnięcia powyżej kwestii przypomnieć należy, że zasady zakładania i prowadzenia ewidencji gruntów i budynków określają przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r., nr 193, poz. 1287 ze zm.) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. nr 38, poz. 454 ze zm.). Stosownie do treści art. 2 pkt 8 i art. 20 ust. 1 i 2 tej ustawy ewidencja stanowi jednolity dla kraju, systematycznie aktualizowany zbiór informacji o gruntach, budynkach i lokalach. Ewidencja gruntów obejmuje dane liczbowe i opisowe dotyczące gruntów i budynków, a także dane dotyczące właścicieli, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - innych osób fizycznych lub prawnych, w których władaniu znajdują się grunty i budynki lub ich części, i innych osób władających nieruchomościami (art. 51 ustawy).
Zawarty w rozdziale 3 powołanego rozporządzenia w sprawie ewidencji gruntów i budynków, regulującym prowadzenie ewidencji gruntów i budynków i wymianę danych ewidencyjnych, przepis § 46 ust. 1 stanowi, że dane zawarte w ewidencji podlegają aktualizacji z urzędu lub na wniosek, osób, organów i jednostek organizacyjnych, o których mowa w § 10 i 11. Oznacza, to że postępowanie ewidencyjne w celu zmiany (aktualizacji) danych ewidencyjnych może być wszczęte, tylko na wniosek oznaczonego kręgu osób. Jest to regulacja zgodna z art. 20 ust.1 pkt 2 powołanej ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, która w odniesieniu do podmiotów ewidencji (a więc podmiotów, o których rejestruje się dane), ogranicza się tylko do właścicieli, a w odniesieniu do gruntów państwowych i samorządowych - także do informacji o osobach fizycznych i prawnych, które władają tymi gruntami państwowymi i samorządowymi. Powołany § 10 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia stanowi, że ewidencja obejmuje dane dotyczące właścicieli nieruchomości, a według ust. 2 w przypadku braku danych o właścicielu, dane osób i jednostek, które władają nieruchomościami. Przepis § 11 daje podstawę do wykazywania w ewidencji gruntów: użytkowników wieczystych gruntów; użytkowników gruntów państwowych i samorządowych; jednostek organizacyjnych sprawujących zarząd lub trwały zarząd nieruchomościami; państwowych osób prawnych, którym Skarb Państwa powierzył w stosunku do jego nieruchomości wykonywanie prawa własności lub innych praw rzeczowych; organów administracji publicznej, które gospodarują zasobami nieruchomości Skarbu Państwa lub zasobami podmiotów samorządu terytorialnego. Uwidocznieniu podlegają także dane osób i jednostek organizacyjnych władających gruntami na podstawie umów dzierżawy zawartych w trybie przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników. Wzajemna relacja powołanych przepisów art. 20 ust. 2 pkt 1 ustawy i przepisów § 46 ust 1, § 10 ust. 1 pkt 1 pkt 2 i ust. 2, oraz § 11 ust. 1 pkt 1 i 2 rozporządzenia prowadzi do wniosku, że wskazanie kręgu podmiotów, na wniosek których możliwe jest wszczęcie postępowania w sprawie wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków, zarazem wyznacza krąg podmiotów, które mogą mieć interes prawny uczestnictwa w postępowaniu ewidencyjnym.
Wpisów oraz zmian podmiotowych i przedmiotowych dokonuje się w ewidencji na podstawie prawomocnych orzeczeń sądowych, aktów notarialnych, ostatecznych decyzji administracyjnych, dokumentacji architektoniczno - budowlanej, opracowań geodezyjno - kartograficznych przyjętych do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (§ 12 ust. 1, § 46 ust. 2 rozporządzenia). Dane zawarte w ewidencji są podstawą planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych (art. 21 ust. 1 ustawy).
Z powyższych przepisów wynika, że dane ewidencyjne mają charakter informacyjno - techniczny i odnoszą się do konkretnej działki ewidencyjnej. Ewidencja rejestruje jedynie stany prawne wynikające z określonych dokumentów urzędowych, a zatem stany ustalane w innym trybie lub przez inne organy orzekające. Dla obywateli i organów państwowych moc wiążącą mają tylko dane dotyczące opisu gruntów (ich położenia, konturu granic, rodzaju użytków, itp.). Organy ewidencyjne nie są uprawnione do weryfikacji dokumentów na podstawie, których dokonują zmian w ewidencji. Ochronie i rejestracji praw podmiotowych służą natomiast księgi wieczyste, a spory na tle własności i sposobu korzystania z nieruchomości mogą być dochodzone przed sądami powszechnymi lub w innych odrębnych postępowaniach.
Wobec powyższego, dla osób niebędących właścicielami lub innymi podmiotami wymienionymi w art. 20 ust.1 pkt 2 powołanej ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne oraz w § 10 i 11 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, uczestniczenie w postępowaniu dotyczącym zmiany danych ewidencyjnych nie jest możliwe, gdyż nie mają one własnego, indywidualnego interesu prawnego.
W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że J.B. nie jest właścicielem, ani współwłaściciel nieruchomości położonej w Ł. przy ul. N. 15 w Ł., ani innym podmiotem wymienionym w ww. przepisach. Tymczasem z treści skargi skierowanej do WSA w Łodzi wynika, że wniósł ją we własnym imieniu, jako zarządca nieruchomości. Załączone przez skarżącego upoważnienia do zarządzania przedmiotową nieruchomością nie dają podstaw do przyjęcia, że ma on własny, indywidualny interes prawny, który uprawniał go do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Załączone zaś do akt sądowych pełnomocnictwo z dnia 19 kwietnia 1999 r. nie obejmuje umocowania skarżącego przez żonę A. B. – B. - współwłaścicielkę przedmiotowej nieruchomości - do wniesienia w jej imieniu skargi na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] w sprawie administracyjnej dotyczącej wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków, a jednocześnie treść skargi nie wskazuje, że wnosi ją w imieniu żony, lecz we własnym imieniu. Ponadto pomimo wezwania sądu skarżący nie wyjaśnił, że wniósł skargę w imieniu innej osoby.
W ocenie sądu, skarga złożona przez skarżącego jako zarządcę nieruchomości jest niedopuszczalna z przyczyn podmiotowych, gdyż została wniesiona przez osobę niebędącą stroną postępowania administracyjnego. Wnosząc zatem skargę, skarżący dokonał czynności procesowej, do której nie był uprawniony w świetle art. 50 § 1 p.p.s.a., co z kolei wyłącza możliwość merytorycznego rozpoznania tego środka odwoławczego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi. Natomiast, jak już wyżej wskazano, okoliczność dopuszczenia przez organ administracji publicznej J.B. do udziału w postępowaniu, czy też tylko doręczenia wydanej w sprawie decyzji, nie czyni go automatycznie stroną tego postępowania w rozumieniu art. 28 K.p.a. O tym bowiem czy jest się stroną danego postępowania nie decyduje sama wola, czy subiektywne przekonanie danej osoby lub organu, ale okoliczność, czy istnieje przepis prawa materialnego pozwalający zakwalifikować interes danej osoby jako "interes prawny".
Innymi słowy, podmiot nie mający interesu prawnego nie może poszukiwać ochrony na gruncie postępowania sądowoadministracyjnego. W rezultacie skarga wniesiona przez podmiot, który a limine nie może mieć legitymacji skargowej (np. organ, który wydał decyzję w pierwszej instancji) podlega odrzuceniu, natomiast stwierdzenie w toku postępowania, że wnoszący skargę nie legitymuje się interesem prawnym powoduje oddalenie skargi (tak stwierdził NSA w wyroku z dnia z dnia 28 sierpnia 2013 r., sygn. akt I OSK 478/12, LEX nr 1372097). Pogląd ten skład orzekający w rozpoznawanej sprawie w pełni podzielił.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sąd oddalił skargę.
U.K.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło