II SA/Go 122/14
WyrokWSA w Gorzowie Wielkopolskim2014-04-03
Skład orzekający: Michał Ruszyński, Maria Bohdanowicz, Jacek Jaśkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił wydania zezwolenia na założenie publicznej szkoły dla dorosłych, uznając, że jej utworzenie nie stanowi korzystnego uzupełnienia istniejącej sieci szkół?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo oceniły, iż utworzenie nowej szkoły publicznej dla dorosłych nie stanowi korzystnego uzupełnienia istniejącej sieci szkół. Analiza danych wykazała, że istniejące szkoły w pełni zaspokajają potrzeby edukacyjne, a zainteresowanie nauką wykazuje tendencję spadkową. Sąd potwierdził, że organy nie miały obowiązku porównywania warunków lokalowych czy wyposażenia nowej szkoły z istniejącymi placówkami.Stan faktyczny
Spółka C złożyła wniosek o zezwolenie na założenie publicznej szkoły dla dorosłych. Prezydent Miasta odmówił wydania zezwolenia, uznając, że potrzeby miasta w tym zakresie są zaspokojone. Kurator Oświaty utrzymał decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym brak zbadania korzystności uzupełnienia sieci szkół w stosunku do nowo zakładanej placówki. Sąd oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Michał Ruszyński (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Bohdanowicz Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Monika Walentynowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi C Spółki z o.o. na decyzję Kuratora Oświaty z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia zezwolenia na założenie szkoły publicznej oddala skargę.
C sp. z o.o. wnioskiem z [...] września 2012 r. wystąpiła o udzielenie zezwolenia na założenie szkoły publicznej o nazwie: Publiczne [...] C.
Prezydent Miasta decyzją z [...] kwietnia 2013 r. nr [...] odmówił C sp. z o.o. wydania zezwolenia na założenie wnioskowanej szkoły.
Na skutek odwołania wnioskodawczyni Kurator Oświaty decyzją z [...] lipca 2013 r. uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy, Prezydent Miasta decyzją z [...] października 2013 r. nr [...], na podstawie art. 58 ust. 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2004 r., nr 256, poz. 2572 ze zm., dalej: u.s.o), art. 104 § 1 i art. 107 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm., dalej: K.p.a) oraz § 4 ust.1 pkt 5, § 6 pkt 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 4 kwietnia 2004 r. w sprawie szczegółowych zasad i warunków udzielania i cofania zezwolenia na założenie szkoły lub placówki publicznej przez osobę prawną lub osobę fizyczną ( Dz. U. z 2004 r. nr 46, poz. 438, dalej: rozp. MENiS), odmówił udzielenia zezwolenia na założenie szkoły publicznej o nazwie: Publiczne [...] C.
Uzasadniając decyzję organ pierwszej instancji wskazał, że brak jest podstaw do wydania zezwolenia na utworzenie szkoły publicznej dla dorosłych w [...], gdyż nie będzie to stanowiło korzystnego uzupełnienia sieci szkół w mieście. Z dokonanych ustaleń wynika, że potrzeby miasta w zakresie kształcenia osób dorosłych są w pełni zaspokojone. Nie istnieje zatem konieczność uzupełnienia sieci szkół publicznych danego typu. Organ wyjaśnił, że Miasto jest organem prowadzącym m.in. licea ogólnokształcące dla osób dorosłych, realizujących kształcenie zarówno w formie stacjonarnej jak i zaocznej. W formie stacjonarnej słuchacze mogą kontynuować naukę w I Liceum [...], przy ul. [...], formie zaocznej – w II Liceum [...], przy ul [...]. Każdego roku dla kandydatów kierowana jest bogata oferta kształcenia. Według danych SIO, stan na 30 września wynika, że w Liceum [...] naukę w trzech oddziałach pobierało: w roku szkolnym 2010/2011 – 81 słuchaczy, w roku szkolnym 2011/2012 – 79 słuchaczy, w roku szkolnym 2012/2013 – 78 słuchaczy, w roku szkolnym 2013/2014 – 71 słuchaczy.
Organ pierwszej instancji wskazał ponadto, że w II Liceum [...] nabór w ogóle nie był dokonywany. Na podstawie informacji dostarczonych przez Dyrektora Zespołu Szkół [...] sporządzono następujące zestawienie statystyczne rekrutacji: rok szkolny 2013/2014 ilość podań 0, rok szkolny 2012/2013 ilość podań 0, rok szkolny 2011/2012 ilość podań 0, rok szkolny 2010/2011 ilość podań 1. We wrześniu 2013 r. w I Liceum [...] były wolne 33 miejsca, natomiast w II Liceum [...] 30. Ponadto, jak wskazał organ, funkcjonujące obecnie szkoły mają możliwość przyjęcia dodatkowej liczby słuchaczy i uruchomienia większej ilości oddziałów klas pierwszych, niż to jest zakładane w planie naboru. Z powyższego wynika, że szkoły publiczne prowadzone przez miasto zapewniają miejsca nauki dla osób dorosłych, oferta edukacyjna jest więc wystarczająca. Istniejąca siec w pełni zaspakaja potrzeby lokalnej społeczności. Szkoły, w których prowadzone jest kształcenie osób dorosłych posiadają bogatą bazę techno-dydaktyczną oraz zaplecze kadrowe. Organ wskazał także, iż biorąc pod uwagę spadkową tendencję ilości słuchaczy liceów ogólnokształcących dla dorosłych, brak naboru w liceum prowadzącym kształcenie w formie zaoczne, mały nabór wśród osób chętnych, które chcą kontynuować naukę w formie stacjonarnej oraz baza, którą dysponują szkoły, pozwala stwierdzić, że założenie szkoły publicznej o nazwie: Publiczne [...] C nie będzie stanowiło korzystnego uzupełnienia sieci szkół w [...], a zatem nie wystąpiła pozytywna przesłanka wymieniona w § 4 ust. 1 pkt 5 rozp. MEN.
W odwołaniu od powyższej decyzji C sp. z o. o zarzuciła rozstrzygnięciu organu pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania – art. 7, art. 77 § 1, art. 107 K.p.a poprzez brak ustaleń w części istotnej dla rozstrzygnięcia sprawy, a w konsekwencji brak wyjaśnienia w sposób wyczerpujący i wszechstronny w uzasadnieniu podstaw na jakich ustalono korzystność w stosunku do nowozakładanej szkoły niepublicznej przez szkołę publiczną a nadto naruszenie norm prawa materialnego: art. 58 ust. 3 u.s.o w zw. z § 4 ust. 1 rozp. MENiS poprzez uznanie, iż nie zostały spełnione przesłanki umożliwiające wydanie zezwolenia na założenie przez stronę Publicznego [...] C, § 4 ust. 1 pkt 5 rozp. MENiS poprzez nie zbadanie wszystkich przesłanek koniecznych do wydania rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie. A nadto przez niezbadanie w stosunku do jakich warunków "korzystność" została ustalona, na czym ta korzystność innymi słowy polega w stosunku do nowozakładanej ww. szkoły, a w tym w powiecie i województwie.
Kurator Oświaty decyzją z [...] grudnia 2013 r. nr [...], na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy przytoczył ustalenia poczynione przez organ pierwszej instancji będące podstawą wydanej decyzji i wskazał, że zgodnie z § 4 ust.1 pkt 5 rozp. MENiS, zezwolenie na założenie szkoły powinno być udzielone, między innymi, jeżeli utworzenie szkoły w miejscowości wskazanej przez założyciela stanowi korzystne uzupełnienie sieci szkół w tej miejscowości, gminie, powiecie, województwie lub regionie.
W ocenie Kuratora, organ pierwszej instancji w sposób wystarczający przedstawił powody, dla których kolejne Publiczne [...] nie miałoby obecnie racji bytu. Organ pierwszej instancji szczegółowo rozpoznał i przeanalizował faktyczną sytuację szkół dla dorosłych na swoim terenie. Analizy dokonano na podstawie danych uzyskanych od dyrektorów dwóch szkół dla dorosłych. Zebrane w sprawie dowody potwierdzają, że wnioskowane liceum nie będzie stanowić korzystnego uzupełnienia sieci szkół z uwagi na to, że szkoły prowadzone przez miasto zapewniają miejsca nauki dla osób dorosłych zaś tendencja spadkowa ilości słuchaczy w tego rodzaju szkołach powoduje, iż istniejąca obecnie oferta edukacyjna jest wystarczająca. Ponadto szkoły są przygotowane na przyjęcie większej liczby słuchaczy, tym bardziej, że z informacji posiadanych przez organ wynika, że w szkołach tych są wolne miejsca (dane w września 2013 r.).
Ponadto organ odwoławczy wskazał, że Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 7 listopada 2011 r. sygn. akt I OSK 146/06 stwierdził, że przy udzielaniu zezwolenia na założenie szkoły publicznej trzeba rozważyć, czy utworzenie nowej szkoły publicznej dla dorosłych będzie stanowić korzystne uzupełnienie istniejącej sieci szkół danego typu na określonym obszarze, objętym zakresem zadań podmiotu zobowiązanego do prowadzeni szkół określonego rodzaju. Brak podstaw do tego by badać – przy ocenie, czy założenie szkoły będzie stanowić korzystne uzupełnienie sieci szkół – inne przesłanki, takie jak warunki lokalowe, wyposażenie w pomoce naukowe i księgozbiór, podstawy programowe i kwalifikacje kadry.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp. C sp. z o. o wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji.
Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie art. 8 K.p.a, art. 9 K.p.a, art. 11 K.p.a w zw. z art. 77, 80 i 107 K.p.a w zw. z art. 58 ust. 3 u.s.o w zw. z § 4 ust. 1 pkt 5 rozp. MENiS, poprzez nie wyjaśnienie i nie przeprowadzenie postępowania w sposób pogłębiający zaufanie "do obywateli" oraz świadomość prawną, oraz brak wszechstronnego wyjaśnienia i rozpatrzenia zarzutów przez organ II instancji w zakresie nie wyjaśnienia okoliczności, iż korzystność uzupełnienia sieci szkół należy zbadać w stosunku do szkoły, która ma powstać, nie zaś oceniać jednostronnie tylko z punktu widzenia szkół dla których organem prowadzącym jest jednostka samorządu terytorialnego i na tej li tylko podstawie przyjąć, że nie ma korzystności.
W uzasadnieniu skargi skarżąca podkreśliła, że spełniła wszystkie warunki formalne określone w art. 58 u.s.o i § 3 ust. 1 rozp. MENiS w zakresie uzyskania zezwolenia na założenie szkoły publicznej. Zaznaczono w skardze, że jedną z przesłanek udzielenia zezwolenia na założenie szkoły publicznej jest okoliczność, iż utworzenie szkoły będzie stanowić korzystne uzupełnienie sieci szkół na terenie m.in. miasta. Zdaniem skarżącej organ II instancji przede wszystkim nie rozpatrzył zarzutu do decyzji organu pierwszej instancji w zakresie tego, iż badanie korzystności musi odnosić się konkretnie do innej szkoły, w tym przypadku tej, która ma powstać. Zaś sam organ pierwszej instancji nie przeprowadził w tym zakresie postępowania dowodowego. Czyli nie dokonano porównania warunków np. lokalowych, wyposażenia szkoły, która ma powstać w stosunku do szkół prowadzonych przez jednostkę samorządu terytorialnego itd. Dopiero te ustalenia pozwolą wydać decyzję pozytywną lub negatywną, ale dopiero wówczas postępowanie będzie pełne.
Odpowiadając na skargę Kurator Oświaty wniósł o jej oddalenie w całości podtrzymując argumenty podniesione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył , co następuje:
Skarga okazała się nieuzasadniona.
Podstawę materialno-prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy u.s.o i rozp. MENiS. Zgodnie z art. 58 ust.3 u.s.o – założenie szkoły lub placówki publicznej przez osobę prawną inną niż jednostka samorządu terytorialnego lub osobę fizyczną wymaga zezwolenia właściwego organu jednostki samorządu terytorialnego, której zadaniem jest prowadzenie szkół lub placówek publicznych danego typu, a w przypadku szkół artystycznych - zezwolenia ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego.
Przesłanki zezwolenia na założenie szkoły lub placówki publicznej zostały określone w § 4 ust.1 rozp. MENiS, wydanego z upoważnienia zawartego w art. 58 ust.5 u.s.o. Jedną z przesłanek zezwolenia na założenie szkoły jest ustalenie, że utworzone szkoły w miejscowości wskazanej przez założyciela stanowi korzystne uzupełnienie sieci szkół w tej miejscowości, gminie, powiecie, województwie lub regionie (§ 4 ust.1 pkt 5). W orzecznictwie sądowym wskazano w tym zakresie, że przy udzielaniu zezwolenia na założenie szkoły publicznej trzeba rozważyć, czy utworzenie nowej szkoły publicznej będzie stanowić korzystne uzupełnienie istniejącej sieci szkół danego typu na określonym obszarze, objętym zakresem zadań podmiotu, zobowiązanego do prowadzenia szkół określonego rodzaju. Brak podstaw do tego by badać - przy ocenie, czy założenie szkoły będzie stanowić korzystne uzupełnienie sieci szkół - inne przesłanki, takie jak warunki lokalowe, wyposażenie w pomoce naukowe i księgozbiór, podstawy programowe i kwalifikacje kadry (wyrok NSA z dnia 07.11.2006 r., sygn. akt I OSK 146/06, Lex nr 298145).
Zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza, że organy orzekające rozpoznając wniosek skarżącej dokonały analizy istniejącej na terenie Miasta sieci szkół ponadgimnazjalnych dla dorosłych w oparciu o informacje dyrektorów tych szkół oraz sprawozdania statystyczne. Z dowodów tych wynika, że Miasto jest organem prowadzącym m.in. licea ogólnokształcące dla osób dorosłych, realizujących kształcenie zarówno w formie stacjonarnej jak i zaocznej. W formie stacjonarnej słuchacze mogą kontynuować naukę w I Liceum [...], przy ul. [...], formie zaocznej – w II Liceum [...], przy ul [...]. Każdego roku dla kandydatów kierowana jest bogata oferta kształcenia. Według danych SIO, stan na 30 września wynika, że w I Liceum [...] naukę w trzech oddziałach pobierało: w roku szkolnym 2010/2011 – 81 słuchaczy, w roku szkolnym 2011/2012 – 79 słuchaczy, w roku szkolnym 2012/2013 – 78 słuchaczy, w roku szkolnym 2013/2014 – 71 słuchaczy. Z akt wynika także, że w II Liceum [...] nabór w ogóle nie był dokonywany. Na podstawie zaś informacji dostarczonych przez Dyrektora [...] sporządzono zestawienie statystyczne rekrutacji: rok szkolny 2013/2014 ilość podań 0, rok szkolny 2012/2013 ilość podań 0, rok szkolny 2011/2012 ilość podań 0, rok szkolny 2010/2011 ilość podań 1. We wrześniu 2013 r. w I Liceum [...] były wolne 33 miejsca, natomiast w II Liceum [...] 30. Powyższe oznacza, że obecna liczba szkół tego typu w pełni zaspokaja potrzeby edukacyjne osób dorosłych, a zainteresowanie nauką przez osoby dorosłe w ostatnich trzech latach ma tendencje zniżkowe.
Organy obu instancji zasadnie zatem uznały, że w niniejszej sprawie nie został spełniony warunek o którym stanowi § 4 ust. 1 pkt 5 rozp. MENiS, co skutkowało koniecznością wydania decyzji odmownej co do utworzenia szkoły publicznej o nazwie: Publiczne [...] C, przy czy co potwierdza ww. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego organy nie miały obowiązku porównywania warunków lokalowych, wyposażenia szkoły która ma powstać, w stosunku do szkół prowadzonych przez Miasto. Zatem organy nie naruszyły wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania. Organy w sposób wyczerpujący zebrały i rozpatrzyły materiał dowody wymagany dla rozstrzygnięcia sprawy, a swoje stanowisko uzasadniły, w sposób spełniający wymagania określone w art. 107 § 3 K.p.a.
W tym stanie sprawy, Sąd nie dopatrzył się podstaw do uwzględnienia skargi, dlatego należało oddalić skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło