IV SA/Wa 2896/13
WyrokWSA w Warszawie2014-04-09
Skład orzekający: Krystyna Napiórkowska, Piotr Korzeniowski, Jakub Linkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organizacja społeczna, która nie brała udziału w postępowaniu pierwszej instancji i nie została dopuszczona do niego na prawach strony, posiada legitymację do wniesienia odwołania od decyzji stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, jeśli postępowanie to nie wymagało udziału społeczeństwa?Ratio decidendi
Organ odwoławczy prawidłowo stwierdził niedopuszczalność odwołania wniesionego przez organizację społeczną, która nie brała udziału w postępowaniu pierwszej instancji i nie została do niego dopuszczona na prawach strony. Legitymacja do wniesienia odwołania przysługuje organizacji społecznej, gdy posiada ona status strony lub została dopuszczona do udziału w postępowaniu. W przypadku braku obowiązku przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko, postępowanie nie wymaga udziału społeczeństwa, a organizacja społeczna może przystąpić do niego na prawach strony jedynie na podstawie art. 31 Kpa, co w tej sprawie nie nastąpiło.Stan faktyczny
Stowarzyszenie S. wniosło skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) stwierdzające niedopuszczalność odwołania Stowarzyszenia od decyzji Wójta Gminy N. o braku potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanej rozbudowy punktu konfekcjonowania odpadów. SKO uznało, że Stowarzyszenie nie miało legitymacji procesowej do wniesienia odwołania, ponieważ postępowanie nie wymagało udziału społeczeństwa, a Stowarzyszenie nie zostało dopuszczone do udziału w postępowaniu na prawach strony. Stowarzyszenie zarzuciło naruszenie art. 134 Kpa oraz art. 44 ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku, twierdząc, że planowana inwestycja silnie oddziałuje na środowisko i wymaga udziału społeczeństwa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Stowarzyszenia S.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Krystyna Napiórkowska, sędzia WSA Piotr Korzeniowski, sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.), Protokolant sekr. sąd. Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 marca 2014 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia S. z siedzibą w M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] października 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności odwołania oddala skargę
Pismem z 19 grudnia 2012 r. P.U. H. Sp. z o.o. zwróciła się do Wójta Gminy N. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dia przedsięwzięcia polegającego na rozbudowie punktu konfekcjonowania odpadów na terenie działek [...], [...], i [...] w miejscowości N.
Z dołączonej do wniosku karty informacyjnej przedsięwzięcia wynika, że w ramach tej inwestycji planowana jest: budowa hali magazynowo-przeładunkowej o po w. 2050m2, budowa instalacji biologicznego przetwarzania odpadów z filtrem biologicznym i placem magazynowania dojrzałego stabilizatu (kompostu), budowa stanowiska do mycia i dezynfekcji pojazdów, montaż 2 wag samochodowych, budowa zbiornika bezodpływowego (retencyjno-odparowywanego) na odcieki i wody opadowe o po w. 535 m, montaż separatora przytrzymującego zanieczyszczenia substancji ropopochodnych z terenów parkingów i dróg utwardzonych, wraz z osadnikiem szlamowym, budowa systemu kanalizacji i odprowadzenia wód (wód opadowych i technologicznych) z utwardzonych terenów inwestycji, rozbudowa istniejącej linii do segregacji odpadów poprzez uwzględnienie nowych urządzeń technologicznych stanowiących ciąg technologiczny w rozumieniu art 143 ustawy prawo ochrony środowiska, wstępnego rozdrabniacza odpadów, stacjonarnego przesiewacza dyskowo-kaskadowego oraz separatora powietrznego, budowa drugiej bliźniaczej linii do segregacji odpadów.
Pismami z 21 stycznia 2013r. Wójt Gminy N. zwrócił się do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w [...] oraz Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w [...] o wydanie opinii, co do konieczności przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Postanowieniem z [...] lutego 2013 r., Regionalny Dyrektor Ochrony Środowiska wyraził opinię, że dla wnioskowanego przedsięwzięcia jest konieczne przeprowadzenie oceny oddziaływania na środowisko oraz ustalił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Natomiast Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w [...] nie zajął stanowiska w przedmiotowej sprawie.
Wójt Gminy N. postanowieniem z [...] marca 2013 r., stwierdził brak
1
konieczności przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia. Następnie decyzją z [...] kwietnia 2013 r., stwierdził brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko.
Odwołania od powyższej decyzji wniosło Stowarzyszenie Z. z siedzibą w N. oraz Stowarzyszenia "S.".
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] postanowieniem z [...] października 2013 r. stwierdziło niedopuszczalność ww. odwołań.
W ocenie Kolegium w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia z postępowaniem wymagającym udziału społeczeństwa, a zatem nie można uznać, iż Stowarzyszenie Z. z siedzibą w N. oraz Stowarzyszenie "S." mogły wstąpić do niniejszego postępowania na podstawie ww. art. 44 ustawy z 3 października 2008 r. o udostępnieniu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz. U. Nr 199, poz. 1227, dalej: "ustawa ocenowa").
Podało, że zgodnie z § 3 ust. 1 pkt 80 rozporządzenia Rady Ministrów z 9 listopada 2010 r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (Dz. U. Nr 213, poz. 1397 ze zm.) planowana inwestycja zalicza się do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla których obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko może być wymagany.
W toku postępowania, po uzyskaniu w tym względzie stosownych opinii, organ I instancji w postanowieniu z [...] marca 2013 r.T nie stwierdził potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla ww. przedsięwzięcia. W przypadku bowiem przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko postępowanie z udziałem społeczeństwa może rozpocząć się dopiero po nałożeniu obowiązku przeprowadzenia oceny i przedłożeniu przez inwestora raportu o oddziaływaniu na środowisko.
Ponadto przedłożone przez Wójta Gminy N. akta postępowania nie dają podstaw do uznania, że odwołująca się organizacja przystąpiła w trybie przewidzianym przez art. 31 Kpa - do udziału w niniejszym postępowaniu na prawach strony.
Wskazało, że pomimo, iż w treści odwołania organizacja zażądała także dopuszczenia jej na prawach strony do postępowania odwoławczego to w warunkach rozpatrywanej sprawy żądanie to jest niedopuszczalne. Biorąc pod uwagę ekonomikę postępowania wyrażoną jako ogólną zasadę postępowania administracyjnego Kolegium odstąpiło od wydania w tym przedmiocie odrębnego rozstrzygnięcia.
Zajmując powyższe stanowisko Kolegium powołując się na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 marca 2012 r. sygn. akt II OSK 2655/11 stwierdziło, że przedmiotowe odwołania, wniesione przez podmioty, które nie posiadają legitymacji procesowej do tego rodzaju działania, gdyż nie są ani stroną niniejszego postępowania, ani nie zostały dopuszczone do udziału w nim na prawach strony przed jego zakończeniem, są niedopuszczalne w rozumieniu art. 134 Kpa.
Stowarzyszenie "S." złożyło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na ww. postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z [...] października 2013 r. wnosząc o jego uchylenie.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciło naruszenie art. 134 Kpa poprzez uznanie niedopuszczalności odwołania z przyczyn podmiotowych tj. braku uprawnień Stowarzyszenia do działania na zasadach strony oraz naruszenie art. 44 ust. 1 i 2 ustawy ocenowej.
W uzasadnieniu skargi podniosło, że przedmiotem działalności P.U. H. Sp. z o.o. jest przetwórstwo wszelkiego rodzaju odpadów oraz obrót odpadami. Planowana inwestycja zmierza do znaczącej rozbudowy możliwości przerobowych zakładu przetwórczego. Planowane przez P.U. H. Sp. z o.o. i, inwestycja bezspornie silnie będzie oddziaływać na środowisko. Wiąże się bowiem ze znaczącym zwiększeniem ruchu samochodów ciężarowych, możliwością przedostawania się nieczystości do wód gruntowych, wyziewami fermentujących odpadów. Takie oddziaływanie z całą pewnością nie jest obojętne środowisku a wręcz należy do szczególnie zagrażającemu środowisku. Nie jest też obojętne mieszkańcom gminy będącej siedzibą zakładu. Powyższe znajduje uzasadnienie w postanowieniu Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska z [...] lutego 2013 r.
W ocenie Stowarzyszenia uznać należy, że postępowanie administracyjne,
3
którego przedmiotem jest budowa, rozbudowa zakładów przetwórstwa i obrotu odpadkami (śmieciami) oraz substancjami toksycznymi (odpady medyczne, azbest, PSB) bezspornie wymaga udziału społeczeństwa.
Wobec powyższego stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] jest całkowicie nieuprawnione, a Stowarzyszenie powinno być uznane za uprawnionego do wniesienia odwołania na podstawie art. 44 ust. 2 ustawy ocenowej.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest nieuzasadniona.
Podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowił art. 134 Kpa, zgodnie z którym organ odwoławczy może stwierdzić niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W niniejszej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] stwierdziło niedopuszczalność odwołań wniesionych przez Stowarzyszenie Z. z siedzibą w N. oraz Stowarzyszenia "S." od decyzji Wójta Gminy N. z [...] kwietnia 2013 r. stwierdzającej brak potrzeby przeprowadzania oceny oddziaływania na środowisko inwestycji "Rozbudowa punktu konfekcjonowania odpadów" na terenie działek nr [...], [...] i [...] w miejscowości N.
Organ stwierdził bowiem, że oba stowarzyszenia nie posiadały legitymacji do wniesienia środka odwoławczego.
Bezsporne jest, że ww. Stowarzyszenia nie uczestniczyły w postępowaniu zakończonym decyzją Wójta Gminy N. z [...] kwietnia 2013 r.
Sąd stwierdza, że organ odwoławczy prawidłowo uznał, że skarżące Stowarzyszenie nie miało legitymacji do wniesienia odwołania od decyzji Wójta Gminy N. z [...] kwietnia 2013 r. (podmiotowa niedopuszczalność środka zaskarżenia) jako wydanego w konkretnego rodzaju sprawie, tj. niewymagającej udziału społeczeństwa.
Zgodnie z art. 127 Kpa legitymację do wniesienia odwołania od decyzji administracyjnej posiada podmiot spełniający przesłanki określone w art. 28 Kpa, bądź
4
też podmiot, któremu przysługuje status strony postępowania na podstawie przepisów szczególnych. Prawo do wniesienia odwołania od decyzji przysługuje organizacji społecznej, jeżeli posiada ona status strony w postępowaniu lub została dopuszczona do udziału w postępowaniu w pierwszej instancji, (por. B. Adamiak [w:] B. Adamiak, J. Borkowski; Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, s. 485).
Stanowisko prezentowane w literaturze przedmiotu, podziela judykatura (por. wyrok WSA z 12 marca 2009 r., sygn. akt II SA/Bk 838/07, wyrok WSA z 20 listopada 2006 r., sygn. akt VI SA/Wa 1771/06 oraz wyrok WSA z dnia 15 grudnia 2012r. sygn. akt IV SA/Wa 359/12).
Należy podkreślić, że organizacja społeczna może uczestniczyć w postępowaniu w sprawie wydania decyzji środowiskowej (zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu), w sytuacjach określonych w art. 44 ustawy ocenowej, a także na zasadach ogólnych, określonych w art. 31 § 1 Kpa, a więc, gdy wykaże, że dopuszczenie jej do postępowania na prawach strony jest uzasadnione celami statutowymi tej organizacji i przemawia za tym interes społeczny.
W świetle art. 44 ustawy ocenowej organizacje ekologiczne, które powołując się na swoje cele statutowe, zgłoszą chęć uczestniczenia w określonym postępowaniu wymagającym udziału społeczeństwa, uczestniczą w nim na prawach strony. Zatem dla wzięcia udziału organizacji ekologicznej w postępowaniu dotyczącym decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, niezbędne jest ustalenie, że dane postępowanie jest zakwalifikowane jako postępowanie wymagające udziału społeczeństwa.
Możliwość udziału społeczeństwa, w tym organizacji ekologicznej,
zagwarantowana jest w postępowaniu w którym dokonywana jest ocena oddziaływania
na środowisko planowanego przedsięwzięcia (art.3 ust. 1 pkt 8 lit c ustawy). W niniejszej
sprawie Wójt Gminy N. odstąpił od obowiązku przeprowadzenia oceny
oddziaływania na środowisko planowanej inwestycji. Oznacza to, że organ pierwszej
instancji nie miał obowiązku zapewnienia udziału społeczeństwa w tym postępowaniu,
skoro wedle art. 79 ust. 1 ustawy ocenowej społeczeństwo ma zapewniony udział
5
w postępowaniu, w ramach którego prowadzona jest ocena oddziaływania na środowisko.
W tych warunkach Stowarzyszenie mogłoby skutecznie wnieść odwołanie od decyzji organu pierwszej instancji tylko w sytuacji gdyby zostało dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony na podstawie art. 31 § 2 Kpa, co w sprawie niniejszej nie nastąpiło.
W związku z tym, w ocenie Sądu, organ odwoławczy prawidłowo stwierdził, że skarżące Stowarzyszenie nie posiada legitymacji prawnej do udziału jako strona w tym postępowaniu.
Ocena legalności zaskarżonego postanowienia w granicach zakreślonych rozstrzygnięciem nie daje podstaw do stwierdzenia, że doszło do naruszenia prawa materialnego lub naruszenia prawa procesowego, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Wobec powyższego zarzuty podniesione w skardze należało uznać za niezasadne
Mając na uwadze powyższe okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012.r, poz.270 ze zm.) oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło