I SAB/Wa 36/14

WyrokWSA w Warszawie2014-04-17

Skład orzekający: Gabriela Nowak, Jolanta Dargas, Włodzimierz Kowalczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Prezydent W. pozostawał w bezczynności w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość, a jeśli tak, czy bezczynność ta miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że Prezydent W. pozostawał w bezczynności, ponieważ pomimo złożenia wniosku w 1992 r. nie wydał rozstrzygnięcia w przedmiocie odszkodowania. Bezczynność ta została uznana za rażące naruszenie prawa ze względu na ponad dwudziestoletni okres trwania postępowania, brak działań zmierzających do jego zakończenia oraz wielokrotne przekraczanie terminów załatwienia sprawy. W związku z tym Sąd zobowiązał organ do rozpoznania wniosku, stwierdził rażące naruszenie prawa, wymierzył grzywnę oraz zasądził koszty postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący M. J. i K. D. wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku o przyznanie odszkodowania za nieruchomość przejętą na mocy dekretu z 1945 r. Wniosek o odszkodowanie złożono w 1992 r. Po długotrwałym braku aktywności organu, skarżący złożyli zażalenie do Wojewody, które zostało uznane za nieuzasadnione. Skarżący podnieśli, że organ posiada wszystkie niezbędne dokumenty do wydania decyzji, a sprawa pozostaje niezałatwiona mimo upływu 21 lat. Organ w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie, wskazując na złożony charakter postępowania i analizę dokumentacji.
Rozstrzygnięcie
Zobowiązano Prezydenta W. do rozpoznania wniosku następców prawnych byłych właścicieli nieruchomości w terminie dwóch miesięcy od doręczenia odpisu prawomocnego wyroku; stwierdzono, że bezczynność Prezydenta W. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; wymierzono Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 2.000 zł; zasądzono od Prezydenta W. na rzecz skarżących solidarnie kwotę 357 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Gabriela Nowak (spr.) Sędziowie: WSA Jolanta Dargas WSA Włodzimierz Kowalczyk Protokolant specjalista Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2014 r. sprawy ze skargi M. J. i K. D. na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przyznanie odszkodowania 1. zobowiązuje Prezydenta W. do rozpoznania wniosku następców prawnych byłych właścicieli nieruchomości F. i M. D. w przedmiocie przyznania odszkodowania za nieruchomość położoną przy dawnej ul. [...] obecnie [...] w W. - w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy; 2. stwierdza, że bezczynność Prezydenta W. miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. wymierza Prezydentowi W. grzywnę w wysokości 2.000 (dwa tysiące) złotych płatną w terminie jednego miesiąca od daty uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 4. zasądza od Prezydenta W. na rzecz skarżących: M. J. i K. D. solidarnie kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. M. J. i K. D. zastępowani przez adw. M. K. pismem z dnia 5 grudnia 2013 r. wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prezydenta W. w przedmiocie rozpoznania wniosku w sprawie ustalenia odszkodowania za nieruchomość położoną w W. przy ul. [...] (obecnie [...]), ozn. nr hip. nr [...]. Jak wynika z akt administracyjnych sprawy przedmiotowa nieruchomość, na mocy dekretu z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st. Warszawy (Dz. U. Nr 50, poz. 279), przeszła na własność gminy m.st. Warszawy, a następnie w 1950 r. stała się własnością Skarbu Państwa. Wnioskiem z kwietnia 1992 r. F. D. (następca prawny F. i M. D.) wystąpił o przyznanie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Z uwagi na brak aktywności organu w dniu 29 października 2012 r. skarżący (następcy prawni F., M. i F. D.) wystąpili do Wojewody [...] z zażaleniem na niezałatwienie przez Prezydenta W. sprawy w terminie. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] listopada 2013 r. nr [...] uznał powyższe zażalenie za nieuzasadnione. W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze z dnia 9 grudnia 2013 r. skarżący wskazali, że pomimo upływu 21 lat od dnia złożenia wniosku w niniejszej sprawie oraz pomimo przedłożenia przez spadkobierców po F. i M. oraz F. D. w toku postępowania wszelkich niezbędnych dokumentów wskazujących krąg spadkobierców uprawnionych do żądania odszkodowania z tytułu przejęcia prawa własności nieruchomości, sprawa pozostaje niezałatwiona. W ocenie skarżących organ jest w posiadaniu wszystkich informacji koniecznych do wydania stosownej decyzji. Tym samym do ukończenia niniejszego postępowania pozostało jedynie powołać biegłego celem ustalenia kwoty należnego stronom odszkodowania. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i informując, że ze względu na złożony charakter postępowania w chwili obecnej trwa analiza zgromadzonej dokumentacji. Prezydent W. wskazał ponadto, że w piśmie z dnia 9 stycznia 2014 r. pełnomocnik skarżących poinformowany został o przyczynach niedotrzymania terminu wskazanego w piśmie z dnia 10 września 2013 r., znak: [...] oraz o tym, że postępowanie w przedmiotowej sprawie zostanie zakończone do dnia 30 maja 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 35 § 1 i 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, dalej jako: "k.p.a."), organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania. W myśl natomiast art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Wskazać należy, że bezczynność organu administracji publicznej występuje nie tylko wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ nie podjął żadnych czynności w sprawie, ale również wtedy, gdy je podjął, lecz mimo ustawowego obowiązku, nie zakończył go wydaniem decyzji lub innego aktu administracyjnego. Taka sytuacja zaistniała w niniejszej sprawie, bowiem Prezydent W. pomimo złożenia wniosku w 1992 r., do dnia wyrokowania nie wydał rozstrzygnięcia w przedmiocie odszkodowania za przedmiotową nieruchomość. Z akt administracyjnych sprawy nie wynika przy tym, aby przez wskazany wyżej okres, organ podejmował jakiekolwiek działania zmierzające do merytorycznego zakończenia niniejszego postępowania. W toku postępowania administracyjnego toczącego się od 1992 r. Prezydent W. kilkukrotnie kierował do skarżących pisma informujące o przyczynach zwłoki oraz wskazujące nowy termin załatwienia sprawy. Z uwagi na to, iż organ dotychczas nie podjął czynności mających doprowadzić do rozpoznania przedmiotowego wniosku skarżącego, Sąd uznał zasadność skargi na bezczynność. Stanu tego nie wyłącza kilkukrotne wyznaczanie przez Prezydenta W. nowego terminu na załatwienie sprawy. Należy bowiem mieć na uwadze, co podkreśla się w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, że przedłużanie terminu zakończenia postępowania, stanowiące nadużycie instytucji przewidzianej w art. 36 § 1 k.p.a., które zmierza w istocie wyłącznie do próby uchylenia się od skutków zwłoki w załatwieniu sprawy, uzasadnia przyjęcie, że organ pozostaje w bezczynności (patrz: wyrok NSA z dnia 30 maja 2012 r., sygn. akt II GSK 594/12, wyrok WSA w Warszawie z dnia 1 sierpnia 2012 r., sygn. akt I SAB/Wa 181/12, Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych dostępna pod adresem: orzeczenia.nsa.gov.pl). Nie budzi zatem wątpliwości Sądu, że Prezydent W., nie wywiązał się z ustawowego obowiązku rozstrzygnięcia sprawy bez zbędnej zwłoki. Sąd uznał jednocześnie, że zaistniała w sprawie bezczynność ma charakter rażącego naruszenia prawa, a to ze względu na długość prowadzonego postępowania, brak jakichkolwiek prób jego zakończenia oraz znaczne przekroczenie terminów załatwienia sprawy wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego. Powyższe okoliczności, zdaniem Sądu, wskazują w sposób jednoznaczny, że brak rozstrzygnięcia sprawy decyzją merytoryczną było wynikiem niepodejmowania przez Prezydenta W. działań zmierzających do zakończenia postępowania w terminach określonych w Kodeksie postępowania administracyjnego. Z tych też względów Sąd doszedł do przekonania, że postępowanie w niniejszej sprawie prowadzone było z rażącym naruszeniem art. 8, art. 12, art. 35 § 1 i 3 oraz art. 36 § 1 k.p.a. Zgodnie z treścią art. 149 § 2 w zw. z art. 154 § 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") grzywnę wymierza się do wysokości dziesięciokrotności przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie przepisów odrębnych. W niniejszej sprawie Sąd przyjął, iż wystarczająco represyjną i zarazem dyscyplinującą funkcję spełni grzywna w wysokości 2.000 złotych, która mieści się w wymiarze określonym w art. 154 § 6 p.p.s.a. oraz będzie odpowiednia z punktu widzenia ponad dwudziestoletniego przekroczenia terminu załatwienia sprawy Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 149 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w pkt 1-3 wyroku. W przedmiocie kosztów sądowych orzeczono jak w pkt 4 wyroku na podstawie art. 200 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło