I OSK 2290/12
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2014-04-25
Skład orzekający: Arkadiusz Despot-Mładanowicz, Zbigniew Ślusarczyk, Wojciech Jakimowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy orzeczenie o zaliczeniu do III grupy inwalidów, wydane przed wejściem w życie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, stanowi wystarczającą podstawę do wydania legitymacji dokumentującej stopień niepełnosprawności, czy też konieczne jest przeprowadzenie postępowania o ustalenie stopnia niepełnosprawności zgodnie z art. 5a tej ustawy?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że orzeczenie o zaliczeniu do III grupy inwalidów, wydane przed wejściem w życie ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, jest wystarczającą podstawą do wydania legitymacji dokumentującej stopień niepełnosprawności. Sąd stwierdził, że postępowanie przewidziane w art. 5a ustawy dotyczy sytuacji, gdy wnioskodawca domaga się ustalenia wskazań do ulg i uprawnień, a nie konwersji "starych orzeczeń" na orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. Przepisy art. 62 ust. 1 i 2 ustawy w zw. z § 35 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej stanowią samoistną podstawę do uzyskania legitymacji.Stan faktyczny
P. P. zwrócił się do Prezydenta Miasta Szczecina o wydanie legitymacji osoby niepełnosprawnej, powołując się na orzeczenie o zaliczeniu do III grupy inwalidów z 1994 r. Organ odmówił wydania legitymacji, wskazując na zmianę przepisów i konieczność posiadania orzeczenia wydanego przez Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę, uznając, że posiadane orzeczenie nie jest wystarczające do uzyskania legitymacji. P. P. złożył skargę kasacyjną.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie i uznał, że P. P. przysługuje uprawnienie do wystawienia mu legitymacji dokumentującej stopień niepełnosprawności.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie : Przewodniczący: Sędzia NSA Arkadiusz Despot-Mładanowicz Sędziowie: Sędzia NSA Zbigniew Ślusarczyk (spr.) Sędzia WSA del. Wojciech Jakimowicz Protokolant starszy sekretarz sądowy Karolina Kubik po rozpoznaniu w dniu 25 kwietnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej P.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 30 maja 2012 r. sygn. akt II SA/Sz 249/12 dotyczącego skargi P. P. na czynność Prezydenta Miasta Szczecina w przedmiocie wydania legitymacji osoby niepełnosprawnej uchyla zaskarżony wyrok i uznaje, że P. P. przysługuje uprawnienie wynikające z § 35 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia15 lipca 2003 r. (Dz. U. z 2003 r., Nr 139, poz. 1328 ze zm.) do wystawienia mu legitymacji dokumentującej stopień niepełnosprawności.
Wyrokiem z dnia 30 maja 2012 r., sygn. akt II SA/Sz 249/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę P. P. na czynność Prezydenta Miasta Szczecina w przedmiocie wydania legitymacji osoby niepełnosprawnej.
Wyrok powyższy zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy:
Pismem z dnia [...] listopada 2011 r. P. P. zwrócił się do Prezydenta Miasta Szczecin o wydanie mu legitymacji dokumentującej stopień niepełnosprawności. W uzasadnieniu pisma podał, że jest osobą, która na podstawie przepisów rozporządzenia Ministra Pracy, Płac i Spraw Socjalnych z dnia 5 sierpnia 1983 r. w sprawie składu komisji lekarskich do spraw inwalidztwa i zatrudnienia, trybu postępowania, trybu kierowania na badanie przez te komisje oraz szczegółowych zasad ustalania inwalidztwa, została bezterminowo zaliczona do III grupy inwalidztwa z ogólnego stanu zdrowia. Zgodnie z treścią art. 62 ust. 1 oraz ust. 2 pkt 3 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych osoby, które przed dniem wejścia w życie ustawy zostały zaliczone do jednej z grup inwalidów, są osobami niepełnosprawnymi w rozumieniu ustawy, jeżeli przed tą datą orzeczenie o zaliczeniu do jednej z grup inwalidów nie utraciło mocy. Zaliczenie do III grupy inwalidztwa jest traktowane na równi z orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności. Zgodnie z § 35 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności stopniu niepełnosprawności, starosta (a więc Prezydent Miasta Szczecina) na wniosek osoby która posiada orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, wystawia legitymację dokumentującą stopień niepełnosprawności. Wnioskodawca do pisma dołączył kopię orzeczenia obwodowej komisji lekarskiej do spraw inwalidztwa i zatrudnienia nr [...] z dnia [...] października 1994 r.
Wniosek ten został przekazany do załatwienia do Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Szczecinie, który następnie zwrócił P.P. jego wniosek i jednocześnie, pismem z datą [...] października 2011 r. Nr [...] podpisanym przez Przewodniczącą PZOON, udzielił odpowiedzi, że od 1 stycznia 2010 r. weszły w życie przepisy rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 23 grudnia 2009 r. zmieniające rozporządzenie z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności. Wyjaśniono, że nastąpiła nowelizacja tabeli nr V dotyczącej wydania legitymacji na podstawie orzeczeń o stopniu niepełnosprawności oraz ulg i uprawnień. W związku z tym, aktualnie Powiatowy Zespół nie wydaje legitymacji osoby niepełnosprawnej na podstawie decyzji Lekarza Orzecznika ZUS, orzeczeń MSWiA, MON i KRUS. Podstawę wydania legitymacji stanowi wyłącznie orzeczenie o stopniu niepełnosprawności oraz o wskazaniach do ulg i uprawnień wydane przez Zespół.
Pismem z dnia [...] listopada 2011 r. (nadanym do Prezydenta Miasta Szczecin dnia [...] listopada 2011 r.) P. P. wezwał organ - na podstawie art. 52 § 3 w związku z art. 3 § 2 pkt 4 i art. 146 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej jako p.p.s.a.) - do usunięcia naruszenia prawa poprzez stwierdzenie bezskuteczności czynności odmowy wydania legitymacji osoby niepełnosprawnej i wniósł o wydanie legitymacji osoby niepełnosprawnej. Wskazał w tym piśmie, że stanowisko Przewodniczącej PZOON jest sprzeczne z prawem. Tabela V, zawarta w załączniku nr 1 do cytowanego przez przewodniczącą rozporządzenia, dotyczy kwartalnej informacji o realizacji zadań przedkładanej przez starostę (prezydenta miasta) wojewodzie - vide § 34 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej. Treść tej tabeli nie ma przełożenia na niemożność wydania legitymacji wobec osoby posługującej się orzeczeniem o zaliczeniu do grupy inwalidzkiej. Odmowa wydania legitymacji dokumentującej stopień niepełnosprawności musi być umocowana wprost w przepisie prawa, zaś przepisu takiego brak. Jednocześnie wskazał na treść art. 62 ust. 1 i 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.
W odpowiedzi na wezwanie, pismem z dnia [...] grudnia 2011 r. Nr [...] Powiatowy Zespół ds. Orzekania o Niepełnosprawności w Szczecinie wyjaśnił, że zasady i procedurę wydawania legitymacji dokumentującej stopień niepełnosprawności, określają przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności. Regulacja zawarta w rozporządzeniu ma charakter zupełny. Określa zarówno organ wydający legitymację, jak też określa materialną podstawę wydania legitymacji (§ 35). Organem wydającym legitymację jest starosta, natomiast podstawą do wydania każdej z legitymacji jest odpowiednie orzeczenie zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności lub zmieniający je wyrok sądowy. Przepisy art. 5, jak i art. 62 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych jednoznacznie wskazują, że mamy do czynienia ze zrównaniem skutków prawnych wynikających ze wskazanych tam orzeczeń organów rentowych z odpowiednimi orzeczeniami o stopniu niepełnosprawności, a nie z unifikacją decyzji orzeczniczych.
P. P. pismem z dnia 27 stycznia 2012 r., na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., art. 53 § 2 p.p.s.a., wniósł skargę na czynność z zakresu administracji publicznej polegającą na odmowie wydania przez Prezydenta Miasta Szczecina legitymacji osoby niepełnosprawnej. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że wystarczającą podstawą do wydania legitymacji na podstawie "starego" orzeczenia jest przepis art. 62a ust. 1 i 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej. Argumentacja organu, że do wydania legitymacji dokumentującej stopień niepełnosprawności koniecznym jest przedstawienie orzeczenia o stopniu niepełnosprawności oraz orzeczenie o wskazaniach do ulg i uprawnień osoby, która ukończyła 16 rok życia stoi w sprzeczności z treścią § 35 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności.
W odpowiedzi na skargę organ, nie zgadzając się ze stanowiskiem skarżącego, wniósł o jej oddalenie. Organ wskazał, że w obowiązującym stanie prawnym brak jest podstaw do wystawienia legitymacji dokumentującej stopień niepełnosprawności oraz niepełnosprawność na podstawie rozstrzygnięć innych podmiotów niż zespoły do spraw orzekania o niepełnosprawności oraz sądy pracy i ubezpieczeń społecznych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalając skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi dalej jako p.p.s.a. ( t.j. Dz. U. z 2012r., poz. 270, ze zm.) wyjaśnił, że przez czynność organu administracji, o której mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., należy rozumieć czynność materialno-techniczną z zakresu administracji publicznej, dotyczącą uprawnienia lub obowiązku wynikającego z przepisu prawa powszechnie obowiązującego. Taką czynność organu administracji stanowi zaskarżona odmowa wydania legitymacji osoby niepełnosprawnej.
Sąd przyjął, że z zestawienia i analizy treści przepisów § 35 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności, zwanego dalej "rozporządzeniem" oraz art. 6 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (t.j. Dz. U. z 2011 r., Nr 127 poz. 721), wypływa wniosek, że podstawą wystawienia legitymacji, o której mowa § 35 ust. 3 rozporządzenia, jest uprzednie uzyskanie przez stronę odpowiedniego orzeczenia zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności o stopniu niepełnosprawności osób lub orzeczenia o wskazaniach do ulg i uprawnień. Z akt sprawy wynika, że skarżący zwrócił się do Prezydenta Miasta Szczecin o wydanie legitymacji dokumentującej lekki stopień niepełnosprawności przedstawiając jednocześnie orzeczenie Obwodowej Komisji Lekarskiej ds. Inwalidztwa i Zatrudnienia Nr [...] w Szczecinie z dnia [...] października 1994 r. o zaliczeniu P.P. bezterminowo do III grupy inwalidów z ogólnego stanu zdrowia. Orzeczenie to zostało wydane w oparciu o obowiązujące wówczas przepisy rozporządzenia Ministra Pracy, Płac i Spraw Socjalnych z dnia 5 sierpnia 1983 r. w sprawie składu komisji lekarskich do spraw inwalidztwa i zatrudnienia, trybu postępowania, trybu kierowania na badanie przez te komisje oraz szczegółowych zasad ustalania inwalidztwa (Dz. U. z dnia 20 sierpnia 1983 r., Nr 47, poz. 214).
Następnie Sąd pierwszej instancji przywołał art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych zgodnie z którym, osoby, które przed dniem wejścia w życie ustawy zostały zaliczone do jednej z grup inwalidów, są osobami niepełnosprawnymi w rozumieniu ustawy, jeżeli przed tą datą orzeczenie o zaliczeniu do jednej z grup inwalidów nie utraciło mocy. Orzeczenie o zaliczeniu do: 1) I grupy inwalidów traktowane jest na równi z orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności; 2) II grupy inwalidów traktowane jest na równi z orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności; 3) III grupy inwalidów traktowane jest na równi z orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności (ust. 2). Ustawa weszła w życie z dniem 9 września 1997 r. (z małymi wyjątkami). Jednakże, jak wskazał Sąd, odmiennie niż twierdzi skarżący, posiadanie przez stronę orzeczenia wymienionego w powyższym przepisie nie jest wystarczające do uzyskania legitymacji osoby niepełnosprawnej (o lekkim stopniu niepełnosprawności). Natomiast z art. 5a ust. 1 i 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych wynika, że osoby posiadające ważne orzeczenia o zaliczeniu do jednej z grup inwalidów (...), o których mowa w art. 62, oraz orzeczenia, o których mowa w art. 5, mogą składać do zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności i wskazań, o których mowa w art. 6b ust. 3, dla celów korzystania z ulg i uprawnień na podstawie odrębnych przepisów. W związku z tym, Sąd stwierdził, że przepis ten byłby zbędny, gdyby wolą ustawodawcy było automatyczne powiązanie uprawnienia osób wymienionych w art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych do zaliczenia do jednej z grup inwalidów z uprawnieniem do uzyskania legitymacji osoby niepełnosprawnej. Tymczasem tak nie jest. Złożenie wniosku o wydane legitymacji osoby niepełnosprawnej w takiej sytuacji faktycznej i prawnej, w jakiej znalazł się skarżący uruchamia postępowanie administracyjne, o którym mowa w art. 5a ust.1 i 2 wyżej wskazanej ustawy. W postępowaniu w sprawach, o których mowa w art. 5a ust. 1, zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności wydaje orzeczenie, w którym stopień niepełnosprawności określa się na podstawie przedłożonych orzeczeń, o których mowa w ust. 1, zgodnie z przepisami, o których mowa w art. 5 i 62 (art. 5a ust. 2 pkt 1), natomiast wskazania, o których mowa w art. 6b ust. 3, ustala się stosownie do naruszonej sprawności organizmu i ograniczeń funkcjonalnych uzasadniających korzystanie z ulg i uprawnień na podstawie odrębnych przepisów (art. 5a ust. 2 pkt 2).
Sąd wojewódzki stwierdził w konkluzji, że organ prawidłowo odmówił skarżącemu wydania legitymacji osoby niepełnosprawnej, skoro skarżący nie spełnił wymagań wymienionych art. 5a ust. 1 cyt. ustawy i nie posiada orzeczenia zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności o ustaleniu stopnia niepełnosprawności.
P. P. złożył skargę kasacyjną od powyższego wyroku, zaskarżając go w całości i zarzucając WSA w Szczecinie na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego tj. art. 62 ust. 1 i 2 oraz art. 5a ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721 z późn. zm.) poprzez błędną wykładnię i przyjęcie, że posiadanie przez niego orzeczenia wymienionego w art. 62 ust. 2 pkt 3 ustawy nie jest wystarczające do uzyskania legitymacji osoby niepełnosprawnej podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów prowadzi do przeciwnego wniosku,
Zarzucił również naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 3 § 1 pkt 4 w zw. z art. 146 § 1 i 2 p.p.s.a. poprzez zaniechanie stwierdzenia bezskuteczności czynności polegającej na zwrocie mojego wniosku o wydanie legitymacji osoby niepełnosprawnej i zaniechanie uznania mojego uprawnienia do wydania legitymacji mimo ustalenia w toku postępowania sądowo-administracyjnego, że złożenie wniosku o wydanie legitymacji osoby niepełnosprawnej w takiej sytuacji faktycznej i prawnej w jakiej się znalazł uruchamia postępowanie administracyjne o którym mowa w art. 5a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. i że w postępowaniu tym organ poprzez zwrot wniosku uchylił się od wydania decyzji administracyjnej, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy.
W oparciu o te podstawy skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Szczecinie oraz zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Prezydent Miasta Szczecin wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 15 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje środki odwoławcze od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych w granicach ich zaskarżenia, a z urzędu bierze jedynie pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie Naczelny Sąd Administracyjny nie dostrzegł okoliczności mogących wskazywać na nieważność postępowania, stąd też kontrola instancyjna ograniczała się do zbadania zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej.
Przede wszystkim należy podkreślić, że z wniosku skarżącego z dnia 5 listopada 2011r. wynika jasno jakie jest jego żądanie. Żąda on wydania legitymacji dokumentującej stopień niepełnosprawności powołując się na uregulowanie zawarte w § 35 ust 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności. Także przedmiotem skargi jest żądanie zawarte w tym wniosku. Zatem wszelkie wywody Sądu pierwszej instancji zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, wskazujące na wszczęcie postępowania administracyjnego na podstawie art. 5a ust 1 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, zmierzającego do ustalenia stopnia niepełnosprawności i wskazań o których mowa w art. 6b ust. 3 tej ustawy, jako wykraczające poza przedmiot rozpoznawanej sprawy, należy traktować jedynie jako wskazania dla skarżącego któremu nie przysługiwałoby uprawnienie do otrzymania wnioskowanej legitymacji. Jednak wbrew stanowisku organu administracji i aprobującego to stanowisko Sądu Wojewódzkiego, uprawnienie to skarżącemu przysługuje.
Punktem wyjścia rozważań musi być treść przepisu art. 62 ust 1 i 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych który stanowi, że osoby, które przed dniem wejścia w życie ustawy zostały zaliczone do jednej z grup inwalidów, są osobami niepełnosprawnymi w rozumieniu ustawy, jeżeli przed tą datą orzeczenie o zaliczeniu do jednej z grup inwalidów nie utraciło mocy. Orzeczenie o zaliczeniu do III grupy inwalidów jest traktowane na równi z orzeczeniem o lekkim stopniu niepełnosprawności. Natomiast zgodnie z § 35 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie orzekania o niepełnosprawności stopniu niepełnosprawności, starosta (a więc Prezydent Miasta Szczecina) na wniosek osoby która posiada orzeczenie o stopniu niepełnosprawności, wystawia legitymację dokumentującą stopień niepełnosprawności. Wbrew odmiennemu stanowisku Sądu pierwszej instancji posiadanie orzeczenia wymienionego w art. 62 ustawy jest wystarczające do uzyskania legitymacji osoby niepełnosprawnej. Z przepisu tego wyraźnie wynika, że osoby zaliczane uprzednio do inwalidów stają się w rozumieniu tej ustawy niepełnosprawnymi a orzeczenia o zaliczeniu ich do poszczególnych grup inwalidzkich traktowane są na równi z orzeczeniami o odpowiednim stopniu niepełnosprawności. Jeżeli w każdym przypadku należałoby uzyskać potwierdzenie powyższej okoliczności w drodze postępowania wskazanego w art. 5a ustawy to uregulowanie zawarte w art. 62 ustawy byłoby zbędne.
Jak to słusznie zarzuca skarżący kasacyjnie Sąd pierwszej instancji nietrafnie wywodzi z treści art. 5a ustawy fakt, że tzw. "stare orzeczenia" wskazane w art. 62 ustawy, aby mogły być wprowadzone do obrotu prawnego po wejściu w życie ustawy powinny być w trybie tego przepisu art. 5a przekształcone w orzeczenie powiatowego zespołu ds. orzekania o niepełnosprawności o stanie niepełnosprawności. Przepis ten stanowi, że osoby posiadające "stare orzeczenie" mogą składać do zespołu wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności i wskazań o których mowa w art. 6b ust 3 ustawy dla celów korzystania z ulg i uprawnień na podstawie odrębnych przepisów. Jednak procedura przewidziana w tym przepisie dotyczy tylko i wyłącznie sytuacji w których osoba posiadająca "stare orzeczenie" pragnie uzyskać wskazania o których mowa w art. 6b ust. 3 ustawy a nie służy konwersji "starych orzeczeń" na przewidziane w art. 3 ust. 1 ustawy. Skarżący składając wniosek nie domagał się ustalenia wskazań o których mowa w art. 6b ust 3 ustawy. Wskazać należy, że łącznik "i" użyty w treści przepisu oznacza, że procedura z tego przepisu dotyczy sytuacji gdy wnioskodawca pragnie ustalenia wskazań z art. 6b ust. 3 ustawy. Po wtóre art. 5a ust. 2 ustawy wiąże organ w zakresie treści orzeczenia o stopniu niepełnosprawności nakazując stosowanie art. 62 ustawy. Racjonalny ustawodawca nie nakazywałby organom wydawania orzeczeń których treść jest ściśle określona przepisami prawa i wynika z innego orzeczenia. Wreszcie nie bez znaczenia jest też to, że art. 5a ustawy znajduje się w rozdziale 2 ustawy – orzekanie o niepełnosprawności. Gdyby ustawodawca zamierzał przeprowadzić obligatoryjną konwersję "starych orzeczeń" na orzeczenia powiatowych zespołów do spraw orzekania o niepełnosprawności to przepis ten zawarłby w rozdziale 11 " zmiany w przepisach obowiązujących, przepisy przejściowe i końcowe tak jak to uczynił z regulacją zawartą w art. 62 ustawy. W konkluzji należy uznać, że Sąd pierwszej instancji dokonał niewłaściwej wykładni art. 5a i 62 ust 1 i 2 ustawy albowiem procedura przewidziana w tym pierwszym przepisie dotyczy wyłącznie sytuacji gdy wnioskodawca domaga się jednoczesnego ustalenia wskazań wymienionych w art. 6b ust. 3 ustawy. Zatem przepisy art. 62 ust. 1 i 2 ustawy w zw. z § 35 ust. 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności stanowią samoistną podstawę do uzyskania legitymacji osoby niepełnosprawnej.
Należy także wskazać, że organ administracji w uzasadnieniu swojego stanowiska nie kwestionuje swoich kompetencji wynikających z treści § 35 ust 3 rozporządzenia. Jednak według organu argumentami przemawiającymi przeciwko uwzględnieniu wniosku była nowelizacja tabeli nr V stanowiącej załącznik do tego rozporządzenia i niemożliwość wskazania przyczyny niepełnosprawności. Pierwszy z tych argumentów obalił już Sąd pierwszej instancji, bowiem niewątpliwym jest, że zmiany jakie dokonano w tabeli nr V która służy do celów sprawozdawczych nie mogą w żaden sposób wpływać na uprawnienia osób niepełnosprawnych wynikające z ustawy i § 35 ust 3 rozporządzenia. Wynikające z art. 6c ust. 9 ustawy upoważnienie dla ministra do wydania rozporządzenia uprawnia go jedynie do ustalenia organu kompetentnego do wydawania legitymacji i ustalenia wzorów legitymacji a nie przesłanek jej wydania. Ze wzoru stanowiącego załącznik nr 3 do rozporządzenia, wbrew stanowisku organu wynika, że w legitymacji osoby niepełnosprawnej wydawanej osobom po 16 roku życia obligatoryjnie wpisuje się tylko stopień niepełnosprawności (co u skarżącego nie jest kwestionowane) a symbol przyczyny niepełnosprawności wpisuje się tylko na wniosek osoby niepełnosprawnej. Jeżeli osoba ta taki wniosek złoży a symbolu przyczyny niepełnosprawności nie można ustalić na podstawie wcześniejszych orzeczeń, to ustalić go można po przeprowadzeniu postępowania przewidzianego w art. 5a wskazanej wyżej ustawy. Skarżący wniosku o wskazanie symbolu przyczyny niepełnosprawności nie składał. Zatem nie można uznać aby wskazane wyżej okoliczności uniemożliwiały uwzględnienie wniosku skarżącego.
Mając powyższe na uwadze, dlatego Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy i na podstawie art. 188 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i rozpoznał skargę. Przedstawione wcześniej powody przemawiają za zasadnością skargi, bowiem wniosek skarżącego o wydanie legitymacji dokumentującej stopień niepełnosprawności spełnia przesłanki wynikające z art. 62 ust. 1 i 2 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych i § 35 ust 3 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności do uznania, że skarżącemu przysługuje uprawnienie do wystawienia mu legitymacji dokumentującej stopień niepełnosprawności. Dlatego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 146 § 1 i 2 p.p.s.a. uznał, że skarżącemu przysługuje wskazane wyżej uprawnienie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło