I OZ 458/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym Przewodniczący Sędzia NSA Anna Lech po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Syndyka Masy Upadłości [...] Spółki Akcyjnej w upadłości likwidacyjnej w G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 kwietnia 2014 r., sygn. akt III SA/Gd 160/14 odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi Syndyka Masy Upadłości [...] Spółki Akcyjnej w upadłości likwidacyjnej w G. na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w Gdańsku z dnia [...] grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie nakazania pracodawcy wypłaty należnego świadczenia przysługującego pracownikowi postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 25 kwietnia 2014 r., sygn. akt III SA/Gd 160/14, odmówił Syndykowi Masy Upadłości [...] Spółki Akcyjnej w upadłości likwidacyjnej w G. przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie z jego skargi na decyzję Okręgowego Inspektora Pracy w Gdańsku z dnia [...] grudnia 2013 r., nr [...], w przedmiocie nakazania pracodawcy wypłaty należnego świadczenia przysługującego pracownikowi. Sąd wskazał, że pełnomocnik Syndyka nadając na poczcie skargę wskazał nazwę organu odwoławczego, jednocześnie wpisując adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku (Al. Zwycięstwa 16/17 80-219 Gdańsk). Błędnie zaadresowana przesyłka została zwrócona na adres pełnomocnika skarżącego. W związku z tym pełnomocnik po raz drugi nadał skargę w dniu 28 stycznia 2014 r. z podaniem już właściwego adresu i nazwy organu, co jednak nastąpiło już po upływnie ustawowego terminu określonego w art. 53 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270). Sąd pierwszej instancji podkreślił, że skarżący na etapie postępowania administracyjnego i sądowoadminstracyjengo był reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika z wyboru – radcę prawnego, od którego należy oczekiwać podwyższonych standardów dotyczących dbałości w prowadzeniu spraw, w tym przestrzegania terminów i kierowania pism do właściwych organów. Podkreślił przy tym, że działania pełnomocnika wywierają skutki bezpośredni dla reprezentowanego. W ocenie Sądu błąd, jaki popełnił pełnomocnik skarżącego – błędne zaadresowanie skargi – nie może być uznany za nieznaczącą omyłkę pisarską. Sąd podzielił pogląd wyrażony w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 listopada 2012 r. ,sygn. akt I FZ 463/12, że do okoliczności uzasadniających brak winy nie zalicza się błędnie zaadresowanej koperty przez profesjonalnego pełnomocnika. Na to postanowienie zażalenie złożył pełnomocnik Syndyka Masy Upadłości [...] Spółki Akcyjnej w upadłości likwidacyjnej w G. podnosząc, że jego omyłka pisarska była wynikiem błędnego pouczenia organu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: stosownie do przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270), strona, która bez swojej winy nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym, może złożyć wniosek o przywrócenie terminu (art. 86 § 1). Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności wnosi się do sądu, w którym czynność ta miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1). Należy w nim uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2). Wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi powinien zatem powoływać się na okoliczności wskazujące na brak winy skarżącego w uchybieniu terminu, które zapewniają uprawdopodobnienie zasadności tego wniosku. Kryterium braku winy jako przesłanki zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem zachowania staranności przy dokonywaniu czynności. Powszechnie przyjmuje się – jako kryterium przy ocenie istnienia winy lub jej braku w uchybieniu terminu procesowego – obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony/pełnomocnika strony dbających należycie o swoje interesy. Podkreślić w tym miejscu należy, że w niniejszej sprawie skarżący Syndyk Masy Upadłości [...] Spółki Akcyjnej w upadłości likwidacyjnej w G. jest reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika – radcę prawnego. W orzecznictwie sądów administracyjnych została ugruntowana zasada, iż strona ponosi wszelkie skutki działań pełnomocnika, także negatywne skutki uchybień lub czynności wadliwie dokonanych. Istotą pracy profesjonalnego pełnomocnika jest bowiem rzetelne dbanie o interesy mocodawcy, między innymi poprzez wypełnianie w terminie wszystkich wymogów proceduralnych umożliwiających stronie pełny udział w postępowaniu. Pełnomocnik, który zgodził się reprezentować stronę, ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jakby działał na własną rzecz, a mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się profesjonalnego pełnomocnika. Wobec tego, przy ocenie przesłanek warunkujących przywrócenie uchybionego terminu należy ocenić, czy profesjonalny pełnomocnik zachował należytą staranność przy dokonywaniu czynności procesowych. Uznać należy, że błędne zaadresowanie przesyłki, a w konsekwencji nadanie przesyłki do organu niewłaściwego, co w konsekwencji doprowadziło do uchybienia terminu do wniesienia skargi, stanowi uchybienie pełnomocnika obciążające mocodawcę. Natomiast ani we wniosku o przywrócenie uchybionego terminu, ani w niniejszym zażaleniu, pełnomocnik skarżącego nie uprawdopodobnił braku winy w uchybieniu terminu, okoliczności podane we wniosku o przywrócenie terminu nie dają podstaw do przyjęcia, że uchybienie było niezawinione. Nie można bowiem przyjąć, że omyłka pisarska pełnomocnika była wynikiem błędnego pouczenia organu. Pouczenie zawarte przy zaskarżonej decyzji brzmi bowiem: "Od decyzji stronie przysługuje prawo wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku adres: Al. Zwycięstwa 16/14, 80-219 Gdańsk, za pośrednictwem Okręgowego Inspektora Pracy w Gdańsku w terminie 30 dni od daty jej doręczenia (...)." W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego pouczenie organu jest jasne i czytelne, a omyłka pisarska pełnomocnika jest przejawem nie tylko niestaranności pełnomocnika strony w prowadzeniu spraw, ale przede wszystkim niedbalstwa, co w żadnym wypadku nie może stanowić podstawy przywrócenia uchybionego terminu. Wobec tego uznać należy, że skoro okoliczności przedstawione przez pełnomocnika nie uprawdopodabniają braku jego winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi i zachowania należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej, to postanowienie Sądu pierwszej instancji z dnia 25 kwietnia 2014 r. odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi jest zgodne z prawem. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił jak w sentencji.